Komisja Edukacji i Nauki oraz Komisja Spraw Zagranicznych, obradujące pod przewodnictwem poseł Krystyny Szumilas (KO), przewodniczącej Komisji Edukacji i Nauki, zrealizowały następujący porządek dzienny:

–  pierwsze czytanie rządowego projektu ustawy o ratyfikacji Porozumienia w sprawie Środkowoeuropejskiego Programu Wymiany Uniwersyteckiej („CEEPUS IV”), podpisanego w Warszawie dnia 20 września 2023 r.  (druk nr 747).

W posiedzeniu udział wzięli: Andrzej Szeptycki podsekretarz stanu w Ministerstwie Nauki i Szkolnictwa Wyższego wraz ze współpracownikami oraz Piotr Kępski dyrektor Narodowej Agencji Wymiany Akademickiej wraz ze współpracownikami.

W posiedzeniu udział wzięli pracownicy Kancelarii Sejmu: Marta Artymińska, Bartosz Bąk, Agnieszka Kalinowska-Wójcik i Adrian Maćkiewicz – z sekretariatów Komisji w Biurze Komisji Sejmowych; Michał Gajewski i Przemysław Sadłoń – legislatorzy z Biura Legislacyjnego.

Przewodnicząca poseł Krystyna Szumilas (KO):
Dobry wieczór państwu. Proszę o zajęcie miejsc. Za chwileczkę zaczynamy.

Otwieram wspólne posiedzenie Komisji Edukacji i Nauki oraz Komisji Spraw Zagranicznych.

Witam członków Komisji oraz zaproszonych gości. Witam pana ministra Andrzeja Szeptyckiego, reprezentującego Ministerstwo Nauki i Szkolnictwa Wyższego. Witam pana Piotra Kępskiego, dyrektora Narodowej Agencji Wymiany Akademickiej.

Stwierdzam kworum. Porządek dzienny został przyjęty przez prezydia Komisji i obejmuje pierwsze czytanie rządowego projektu ustawy o ratyfikacji Porozumienia w sprawie Środkowoeuropejskiego Programu Wymiany Uniwersyteckiej podpisanego w Warszawie dnia 20 września 2023 r. (druk nr 747).

Przechodzimy do realizacji porządku dziennego. Informuję, że marszałek Sejmu skierował w dniu 25 października 2024 r. do Komisji Edukacji i Nauki oraz Komisji Spraw Zagranicznych do pierwszego czytania rządowy projekt ustawy z druku nr 747. Przypominam, że pierwsze czytanie projektu obejmuje uzasadnienie projektu przez wnioskodawcę, debatę w sprawie ogólnych zasad projektu oraz pytania posłów i odpowiedzi wnioskodawcy.

Proszę o zabranie głosu pana ministra Andrzeja Szeptyckiego, podsekretarza stanu w Ministerstwie Nauki i Szkolnictwa Wyższego.

Podsekretarz stanu w Ministerstwie Nauki i Szkolnictwa Wyższego Andrzej Szeptycki:
Dziękuję bardzo.

Szanowna pani przewodnicząca, szanowni państwo posłowie, na wstępie chciałbym zaznaczyć, że reprezentuję tutaj dwa resorty – mianowicie mój macierzysty, czyli Ministerstwo Nauki i Szkolnictwa Wyższego, ale również pana ministra Bartoszewskiego z MSZ, który z powodu innych zobowiązań nie mógł się dzisiaj pojawić, dlatego prosił, żebym w imieniu obu resortów przedstawił państwu informację na temat porozumienia, które jest przedmiotem dyskusji.

Polska jest, proszę państwa…

Przewodnicząca poseł Krystyna Szumilas (KO):
Przepraszam, panie ministrze. Proszę o wyciszenie rozmów. Ta sala jest fatalna pod względem akustycznym, nie będziemy się słyszeć.

Bardzo proszę, panie ministrze.

Podsekretarz stanu w MNiSW Andrzej Szeptycki:
Dziękuję bardzo.

Szanowni państwo posłowie, raz jeszcze – w 1995 r. został powołany do życia środkowoeuropejski program wymiany uniwersyteckiej. Polska jest jednym z krajów założycieli tego programu. Obecnie obejmuje 15 państw naszego regionu, natomiast jego partnerami są również sąsiadujące niektóre kraje trzecie, w szczególności Ukraina. To jest z perspektywy Polski drugi co do wielkości program wymiany akademickiej po programie Erasmus. Program – może szkoda – dużo mniej znany. Od początku jego działalności beneficjentami tego programu było ok. 90 tys. studentów. Rokrocznie – to są najnowsze dane – ok. 8 tys. studentów, również w mniejszym stopniu nauczyciele akademiccy korzystają z tego programu. Polska jest największym udziałowcem, beneficjentem tego programu. Łącznie co roku w jego ramach wyjeżdża z Polski do innych krajów regionu czy też przyjeżdża do Polski z krajów sąsiedztwa ok. 800 osób – przede wszystkim studentów, również trochę nauczycieli akademickich. Z polskiej strony w bieżącym roku z tego programu korzystało 218 polskich uczelni na trzysta kilkanaście uczelni, które w ogóle mamy w Polsce. Zatem jest to zdecydowana większość. Przy czym trzeba jasno powiedzieć, że dzięki temu programowi kraje, uczelnie uczestniczące, w szczególności te z Polski, mają możliwość współpracy, wymiany studentów i kadr z najlepszymi uczelniami w naszym regionie. Oczywiście tymi z Polski, takimi jak chociażby Uniwersytet Warszawski czy Uniwersytet Jagielloński, ale w krajach sąsiadujących są to przykładowo Uniwersytet Wiedeński, Uniwersytet Karola w Pradze czy, proszę państwa, Uniwersytet w Insbrucku. Polska aktywnie wykorzystuje ten program również dla realizacji swoich celów w sferze nie tylko polityki edukacyjnej, ale i polityki zagranicznej. W okresie covidu realizowano różnego rodzaju zajęcia w formie zdalnej czy też hybrydowej. Natomiast, zwłaszcza po 2022 r., uruchomiliśmy, o czym już wspomniałem w ramach programu CEEPUS różnego rodzaju mechanizmy wsparcia dla Ukrainy.

Porozumienie CEEPUS było już kilkakrotnie przedłużane. W 2021 r., kiedy Polska przewodniczyła temu programowi, podjęto intensywne prace nad czwartą edycją programu CEEPUS i ostatecznie we wrześniu 2023 r. kraje członkowskie na spotkaniu w Warszawie podpisały porozumienie CEEPUS IV, które ma regulować funkcjonowanie programu po wygaśnięciu porozumienia o CEEPUS III – to nastąpi w maju 2025 r. Porozumienie CEEPUS IV oprócz tych już wspomnianych elementów, czyli tradycyjna wymiana studentów czy też kadry akademickiej, przewiduje również różnego rodzaju nowe instrumenty współpracy. Tutaj warto wymienić różnego rodzaju możliwości nauczania w formie zdalnej czy też w formie hybrydowej. To jest coś, co studenci w tej chwili coraz bardziej cenią. Przewiduje możliwość wsparcia na rzecz studentów z niepełnosprawnościami czy też dla osób w trudnej sytuacji materialnej. Ponadto przewidziane są również osobne mechanizmy wsparcia dla uczelni uczestniczących w tym programie, które by chciały wspólnie podejmować jakieś działania. Myślę, że jeśli chodzi o główne informacje na temat programu, w tej chwili to tyle z mojej strony. Gdyby państwo mieli pytania, to są tutaj nasi pracownicy, którzy mogą bardziej szczegółowo na pytania odpowiedzieć. Dziękuję bardzo.

Przewodnicząca poseł Krystyna Szumilas (KO):
Dziękuję bardzo, panie ministrze. Rozumiem, że przedstawił pan również stanowisko Ministerstwa Spraw Zagranicznych.

W takim razie otwieram dyskusję. Kto z pań lub panów posłów chciałby zabrać głos?  Nie widzę. Czy ktoś z gości chciałby zabrać głos? Nie widzę. W takim razie zamykam dyskusję.

Stwierdzam zakończenie pierwszego czytania projektu ustawy z druku nr 747. Stwierdzam, że nie zgłoszono wniosków o przeprowadzenie wysłuchania publicznego do projektu ustawy z druku nr 747.

Proponuję przejście do szczegółowego rozpatrzenia projektu. Czy jest sprzeciw?  Nie widzę. Przechodzimy do rozpatrzenia.

Czy są uwagi do tytułu? Nie widzę. Stwierdzam, że tytuł został rozpatrzony przez Komisje.

Przystępujemy do rozpatrzenia art. 1. Czy są uwagi? Nie widzę. Stwierdzam, że art. 1 został rozpatrzony przez Komisje.

Przechodzimy do rozpatrzenia art. 2. Czy są uwagi do art. 2? Nie widzę. Stwierdzam, że art. 2 został rozpatrzony przez Komisje.

W takim razie, ponieważ nie było uwag, czy są uwagi do przyjęcia całości projektu?  Nie widzę. Czy jest sprzeciw? Nie słyszę. Stwierdzam, że Komisje przyjęły całość projektu.

Teraz musimy wybrać posła sprawozdawcę. Czy jest jakaś propozycja? Pan przewodniczący? Bardzo proszę. Pan przewodniczący się zgadza. Czy jest sprzeciw? Nie ma. Stwierdzam, że dokonaliśmy wyboru… Pan przewodniczący Wiesław Różyński. W takim razie dokonaliśmy wyboru posła sprawozdawcy.

Pozostało mi tylko zamknąć dzisiejsze posiedzenie Komisji. Informuję, że protokół posiedzenia z załączonym pełnym zapisem jego przebiegu będzie do wglądu sekretariatach Komisji w Kancelarii Sejmu.