Komisje:

Mówcy:

Komisja Edukacji i Nauki, obradująca pod przewodnictwem poseł Krystyny Szumilas (KO), przewodniczącej Komisji, zrealizowała następujący porządek dzienny:

– pierwsze czytanie i rozpatrzenie rządowego projektu ustawy o zmianie ustawy – Karta Nauczyciela oraz niektórych innych ustaw (druk nr 1472).

W posiedzeniu udział wzięli: Barbara Nowacka minister edukacji i Henryk Kiepura sekretarz stanu w Ministerstwie Edukacji Narodowej wraz ze współpracownikami, Urszula Woźniak wiceprezes Zarządu Głównego Związku Nauczycielstwa Polskiego wraz ze współpracownikami, Marek Wójcik pełnomocnik ds. legislacyjnych zarządu Związku Miast Polskich, Przemysław Matysiak ekspert w Dziale Monitoringu Prawnego i Ekspertyz Biura Związku Powiatów Polskich oraz Jakub Traczyk asystent przewodniczącej Komisji.

W posiedzeniu udział wzięli pracownicy Kancelarii Sejmu: Agnieszka Jasińska, Agnieszka Kalinowska-Wójcik i Michał Kościński – z sekretariatu Komisji w Biurze Komisji Sejmowych; Jakub Krowiranda, Urszula Sęk – legislatorzy z Biura Legislacyjnego.

Przewodnicząca poseł Krystyna Szumilas (KO):
Dzień dobry państwu, proszę o zajmowanie miejsc. Otwieram posiedzenie Komisji Edukacji i Nauki.

Witam panie i panów posłów, członków Komisji. Witam zaproszonych gości. Witam panią minister edukacji Barbarę Nowacką. Witam pana ministra Henryka Kiepurę, sekretarza stanu w Ministerstwie Edukacji Narodowej. Witam przedstawicieli związków zawodowych –  ZNP i Solidarności. Witam przedstawicieli samorządu terytorialnego.

Porządek dzienny posiedzenia został przyjęty przez prezydium Komisji i obejmuje pierwsze czytanie rządowego projektu ustawy o zmianie ustawy – Karta nauczyciela oraz niektórych innych ustaw (druk nr 1472).

Informuję, że marszałek Sejmu skierował w dniu 9 lipca 2025 r. do Komisji Edukacji i Nauki do pierwszego czytania rządowy projekt ustawy z druku nr 1472. Zgodnie z art. 37 ust. 4 regulaminu Sejmu pierwsze czytanie może odbyć się nie wcześniej niż siódmego dnia od doręczenia posłom druku, chyba że Sejm lub komisja postanowią inaczej. Na wniosek prezesa Rady Ministrów, który został zawarty w druku nr 1472, proponuję przystąpienie do pierwszego czytania bez zachowania siedmiodniowego terminu. Czy jest sprzeciw? Nie widzę.

Poseł Dariusz Piontkowski (PiS):
Jest.

Przewodnicząca poseł Krystyna Szumilas (KO):
Jest sprzeciw?

Panie pośle, to może ja jeszcze parę słów wyjaśnienia – być może państwo wycofacie sprzeciw.

Otóż, ta ustawa jest ustawą bardzo korzystną dla nauczycieli i dobrze, żeby weszła w życie przed 1 września 2025 r. Są tutaj rozwiązania dla młodych nauczycieli – szybsza umowa o pracę, wybór szkoły, w której dokonuje oceny. Dla nauczycieli – jednolity sposób obliczania godzin ponadwymiarowych w przypadku niepełnego tygodnia pracy, z czym były kłopoty. Przy praktycznej nauce zawodu – na przykład obniżenie czy zrównanie etatu do 18 godzin. Uregulowana kwestia zastępstw w tygodniach, które są niepełne, w których na przykład występują święta.

Urlop dla poratowania zdrowia dla nauczycieli. Tam powstała taka luka spowodowana… W poprzedniej kadencji nauczyciele w czasie… Ci nauczyciele, którzy nabyli prawa do emerytury, nie mieli prawa do urlopu zdrowotnego – tutaj wprowadzane jest takie rozwiązanie, że będą mogli mieć tzw. urlop sanatoryjny.

Wyższe odprawy dla nauczycieli odchodzących na emeryturę, wyższe nagrody jubileuszowe po 40 latach i dodatkowe po 45 latach pracy, świadczenia kompensacyjne rozszerzone na większą grupę nauczycieli.

Tak więc dobrze by było, żebyśmy tę ustawę przyjęli przed 1 września. Czy pan poseł podtrzymuje protest?

Poseł Dariusz Piontkowski (PiS):
Pani poseł, ja wiem i myślę, że wszyscy członkowie Komisji wiedzą, co jest w tym druku sejmowym, natomiast obowiązują nas przepisy. Przypomnę poprzednią kadencję Sejmu, gdy państwo niemal próbowali stawiać do prokuratury ówczesną przewodniczącą Komisji, gdy nie dotrzymała terminu trzydniowego zwołania Komisji, a dzisiaj pani przechodzi nad tym lekko do porządku dziennego.

Rozumiem, że można tak zorganizować prace Komisji i prace Sejmu, aby zdążyć przed  1 września, i jest to spokojnie do zrobienia. Jak pani wie, mamy jeszcze dwa posiedzenia Sejmu – możemy spotkać się również w następnym tygodniu bądź w kolejnym tygodniu sejmowym i jest to spokojnie do zrobienia.

Pani poinformowała o tym, że ten druk ewentualnie będzie rozpatrywany na posiedzeniu Komisji dopiero przedwczoraj, a oficjalnie dopiero wczoraj pojawiły się informacje o tym, że będzie zwołane posiedzenie Komisji. Wielu z nas mogło nie mieć tak naprawdę czasu na to, aby przyjrzeć się rozwiązaniom, które są zawarte w tym dosyć obszernym druku.

Państwo twierdzili, że poprzednie rządy nie przestrzegały terminów, na chybcika wrzucały różne ustawy. Tutaj jest niestety podobnie. Spokojnie możemy z tym zdążyć do 1 września. Jeżeli są to rozwiązania korzystne, my także będziemy je popierali.

Przewodnicząca poseł Krystyna Szumilas (KO):
Dziękuję, panie pośle. Chcę tylko zaznaczyć, że było zebranie prezydium Komisji, był przedstawiciel państwa klubu i nie zgłosił sprzeciwu, żebyśmy przystąpili do pierwszego czytania, nie zachowując tego siedmiodniowego terminu.

Rozumiem, że sprzeciw wpłynął. W takim razie przystępujemy do głosowania…

Poseł Adrian Witczak (KO):
Nie działa mikrofon.

Przewodnicząca poseł Krystyna Szumilas (KO):
Przepraszam państwa, ale jest pewien problem z mikrofonami. W momencie, kiedy włącza się głosowanie, wyłączają się mikrofony, więc czasami jest taka chwila zamieszania.

Ale już jest wszystko w porządku, w takim razie głosujemy. Kto z państwa jest za skróceniem siedmiodniowego terminu przystąpienia do pierwszego czytania? Kto jest przeciw? Kto się wstrzymał?

Już wszyscy zagłosowali? W takim razie zamykam głosowanie. Proszę o wyniki głosowania.

Głosowało 26 posłów. Za – 16, przeciw – 10, nikt się nie wstrzymał.

Komisja zgodziła się na przystąpienie do pierwszego czytania bez zachowania siedmiodniowego terminu.

Przypominam, że pierwsze czytanie projektu obejmuje uzasadnienie projektu przez wnioskodawcę, debatę w sprawie ogólnych zasad projektu oraz pytania posłów i odpowiedzi wnioskodawców.

Proszę o zabranie głosu panią minister Barbarę Nowacką, ministra edukacji.

Minister edukacji Barbara Nowacka:
Szanowna pani przewodnicząca, szanowni państwo posłowie, przedstawiciele związków i samorządów, bardzo się cieszę, że możemy dzisiaj się spotkać, omawiając zaproponowane przez ministerstwo, wypracowane ze stroną społeczną zmiany Karty nauczyciela oraz niektórych innych ustaw.

Projekt jest wynikiem uzgodnień i naszej pracy w ramach Zespołu do spraw pragmatyki zawodowej nauczycieli, w którego skład wchodzą przedstawiciele strony rządowej, reprezentatywnych organizacji związkowych zrzeszających nauczycieli oraz ogólnopolskich organizacji jednostek samorządu terytorialnego.

Prace nad tymi zmianami trwały od wielu miesięcy. 21 marca br. projekt trafił do konsultacji, więc też było dostatecznie dużo czasu, by zapoznać się z jego zapisami, jak również wnosić uwagi. Bardzo chciałabym podziękować z tego miejsca, na samym początku, zarówno przedstawicielom związków zawodowych, jak i stronie samorządowej za bardzo poważną merytoryczną pracę.

Ustawa porządkuje wiele spraw dotyczących pragmatyki zawodu nauczyciela. Pani przewodnicząca była uprzejma przedstawić zarys, pozwolę sobie również w kilku punktach wskazać na najważniejsze zmiany.

Po pierwsze, rozszerzamy uprawnienia nauczycieli w zakresie nagrody jubileuszowej – podwyższamy nagrodę za 40 lat pracy i wprowadzamy nową, potrzebną i sprawiedliwą, nagrodę jubileuszową po 45 latach pracy, co jest wyróżnieniem szczególnie dla tych nauczycieli, którzy przez wiele lat byli i są nadal aktywni w zawodzie. Było rażącą niesprawiedliwością, że pracownicy samorządowi mogli mieć taką nagrodę, a nie przysługiwała ona nauczycielom, i dziękuję ZNP za tę inicjatywę.

Korzystniejsze ukształtowanie odpraw przysługujących nauczycielom w związku z przejściem na emeryturę i rentę z tytułu niezdolności do pracy lub nauczycielskie świadczenia kompensacyjne.

Ujednolicenie tygodniowego obowiązkowego wymiaru godzin zajęć dla nauczycieli praktycznej nauki zawodu z tygodniowym obowiązkowym wymiarem godzin zajęć nauczycieli teoretycznych przedmiotów zawodowych w szkołach prowadzących kształcenie zawodowe – proponuje się, aby obydwie grupy nauczycieli obowiązywał taki sam tygodniowy obowiązkowy wymiar godzin, to znaczy 18 godzin tygodniowo.

Regulowanie w ustawie – Karta nauczyciela przypadków, w których zachowuje się albo traci prawo do wynagrodzenia za przydzielone, ale niezrealizowane godziny ponadwymiarowe, oraz określenie sposobu ustalania liczby godzin ponadwymiarowych w tygodniach, w których przypadają dni usprawiedliwionej nieobecności w pracy nauczyciela, dni ustawowo wolne od pracy, oraz w tygodniach, w których zajęcia rozpoczynają się lub kończą w środku tygodnia.

Dalej, eliminujemy przypadki przydzielania nauczycielom zastępstw za nieobecnych nauczycieli do realizacji w czasie, w którym powinni oni realizować zajęcia w ramach obowiązującego ich tygodniowego obowiązku wymiaru godzin.

Umożliwiamy nauczycielom, którym do nabycia prawa do emerytury brakuje mniej niż rok, skorzystanie z urlopu dla poratowania zdrowia na leczenie uzdrowiskowe lub rehabilitację uzdrowiskową.

Skrócenie okresu zatrudnienia na czas określony z dwóch lat szkolnych do jednego roku szkolnego dla nauczyciela początkującego – to realizacja jednego z naszych zobowiązań, by zawód nauczyciela uczynić atrakcyjnym również dla młodych osób przychodzących do tego kluczowego dla funkcjonowania państwa zawodu.

Doprecyzowujemy rolę mentora w zakresie wymiaru zajęć, które mentor prowadzi w obecności nauczyciela – tu również ukłon w stronę wzmocnienia nauczycieli wchodzących do zawodu.

Uregulujemy w ustawie – Karta nauczyciela kwestie ochrony przedemerytalnej w jednolity sposób dla nauczycieli zatrudnionych na podstawie mianowania oraz nauczycieli zatrudnionych na podstawie umowy o pracę na czas nieokreślony, z uwzględnieniem warunków wynikających z organizacji pracy szkoły.

Ważna zmiana dla samorządów i dla dyrektorów szkoły… – to nie w tym miejscu.

Wyłączenie możliwości powierzenia przez wojewodów kuratorom oświaty prowadzenia należących do właściwości wojewody spraw dotyczących powoływania i odwoływania komisji dyscyplinarnych dla nauczycieli, funkcjonowania tych komisji oraz nadzoru nad pracą rzeczników dyscypliny – zmiany konieczne, zmiany wielokrotnie zgłaszane przez nauczycieli w ostatnich latach często nękanych przez działania kuratorów, o czym zresztą państwo doskonale wiecie, szczególnie ci z Małopolski.

Zmiany o charakterze doprecyzowującym w zakresie oceny pracy nauczycieli i awansu zawodowego, uregulowanie w ustawie – Karta nauczyciela szczegółowych warunków obliczania wynagrodzenia za godziny ponadwymiarowe i godziny doraźnych zastępstw.

Dalej, umożliwienie przydzielania nauczycielom praktycznej nauki zawodu i nauczycielom teoretycznych przedmiotów zawodowych godzin ponadwymiarowych w wymiarze wyższym niż 1/2 pensum, ale wyłącznie za zgodą tych nauczycieli.

Przesuwamy termin wypłat składników wynagrodzenia, których wysokość może być ustalona jedynie na podstawie wykonanej pracy – składniki te będą wypłacane miesięcznie lub jednorazowo z dołu do piątego dnia roboczego każdego miesiąca. Myślę, że jest to istotną zmianą dla wielu nauczycieli, że to do piątego dnia każdego miesiąca, a nie, jak często bywało, w kolejnym miesiącu.

W ustawie zaproponowano również zmiany innych ustaw.

Ustawy o nauczycielskich świadczeniach kompensacyjnych – w tym zakresie proponuje się dla ok. 1300 nauczycieli rozszerzenie grupy nauczycieli uprawnionych do nauczycielskiego świadczenia kompensacyjnego o tych nauczycieli, którzy dotychczas nie byli uprawnieni do tego świadczenia, czyli nauczycieli publicznych i niepublicznych placówek oświatowo-wychowawczych, centrów kształcenia zawodowego oraz branżowych centrów umiejętności, placówek artystycznych i bibliotek pedagogicznych.

Dalej, w ustawie – Prawo oświatowe, myślę, że to jest też dobra i istotna informacja i dla dyrektorów szkół, i dla samorządów, umożliwienie przedłużenia powierzenia stanowiska dyrektora szkoły lub placówki na kolejny okres bez konieczności przeprowadzenia konkursu –  przedłużenie powierzenia stanowiska dyrektora szkoły lub placówki będzie następowało po uzgodnieniu z kuratorem oświaty – oraz rozszerzenie zakresu danych rejestrowych wykorzystywanych w monitoringu karier absolwentów publicznych i niepublicznych szkół ponadpodstawowych o dane z Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego, z jednoczesnym poszerzeniem uzyskiwania danych z Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, Zintegrowanego Systemu Informacji o Szkolnictwie Wyższym i Nauce POL-on i systemu informacji oświatowej.

Ustawy o systemie informacji oświatowej – również zmieniamy… To już są zmiany, powiedziałabym, bardziej techniczne. Zresztą mam nadzieję, że państwo posłowie się z tymi zamianami zapoznali, pani przewodnicząca będzie je omawiała.

Oczywiście ustawa pociąga za sobą skutki finansowe, które zostały zabezpieczone przez Ministerstwo Finansów i uzgodnione w tej chwili konsultowanym algorytmie dotyczącym rozdysponowania potrzeb oświatowych.

Szanowni państwo, bardzo dziękując i prosząc o intensywną pracę, jeszcze raz zwrócę się z podziękowaniami do wszystkich osób, które wzięły udział w konsultacjach, do związków zawodowych i samorządów w szczególności, a także z wielkim podziękowaniem dla pracowników ministerstwa, w szczególności departamentów prawnego i współpracy z samorządem terytorialnym, bo to bardzo duża praca ostatnich miesięcy. Mam nadzieję, że wpłynie korzystnie na poprawę prestiżu i warunków pracy nauczycieli.

Dziękuję bardzo, proszę Komisję o procedowanie.

Przewodnicząca poseł Krystyna Szumilas (KO):
Dziękuję bardzo, pani minister.

Otwieram dyskusję. Kto z państwa posłów chciałby zabrać głos w pierwszym czytaniu?

Pan poseł Piontkowski? Proszę, panie ministrze.

Poseł Dariusz Piontkowski (PiS):
Szanowni państwo, podobne zespoły, gdy ministerstwo edukacji rozmawiało ze związkami zawodowymi i samorządami, funkcjonowały także w poprzednich latach. One także owocowały przedstawieniem przepisów, które zmieniały pragmatykę zawodową nauczycieli. Trzeba jednak wyraźnie powiedzieć, że prace tego zespołu, o którym mówiła pani minister, nie przebiegały bezproblemowo.

Po pierwsze, ministerstwo dużej części postulatów w ogóle nie uwzględniło. Można powiedzieć, że uwzględniło te, które nie wymagały większych nakładów finansowych i w znaczący sposób nie zmieniły pozycji nauczycieli, a przynajmniej zdecydowanej większości nauczycieli.

Przypomnę, że państwo zapowiadali, że wzmocnicie prestiż nauczyciela. Między innymi mieliście doprowadzić do bardzo radykalnej zmiany wynagrodzeń nauczycieli. Temu m.in. służył obywatelski projekt ustawy łączący wynagrodzenia nauczycieli z przeciętnym wynagrodzeniem w gospodarce narodowej. Jak być może państwo pamiętają, jest to odrębny projekt ustawy. Państwo nie uwzględnili tych rozwiązań w tej nowelizacji przepisów oświatowych, a to jest element, którego domagają się wszystkie związki zawodowe od wielu lat.

Element kolejny dotyczy tego – jak za dotknięciem czarodziejskiej różdżki miał się zmienić prestiż zawodowy nauczycieli od momentu, kiedy państwo mieli przyjąć władzę. To miało doprowadzić choćby do tego, że nagle pojawiają się tysiące młodych ludzi, którzy będą chcieli pracować w szkołach i przedszkolach. Tak niestety nie jest. A świadczy o tym chociażby ten fragment ustawy, którą dzisiaj się zajmujemy, który mówi o tym, że w przedszkolu można zatrudnić osobę bez wymaganych kwalifikacji. To oznacza…

Minister edukacji Barbara Nowacka:
[Głos poza mikrofonem]

Poseł Dariusz Piontkowski (PiS):
Pani minister, ja tylko mówię to, co mówią moi znajomi nauczyciele na temat, o którym dzisiaj rozmawiamy. Skoro państwo dzisiaj pozwalacie na to, aby dyrektor szkoły za zgodą kuratora mógł zatrudnić osobę bez kwalifikacji, to znaczy, że macie problemy ze znalezieniem chętnych do pracy na tym szczeblu edukacji. A przypomnę, że jest to pierwszy etap edukacji, w którym dzieci uzyskują podstawy do dalszej nauki. Bez właściwego wykształcenia bądź błędów, które zostaną dokonane w tym okresie, potem mogą być bardzo poważne problemy.

Chwali się pani tym, że będzie możliwość uzyskiwania urlopu na cele zdrowotne czy uzdrowiskowe, to chciałbym, aby pani wyjaśniła, czy jest to spełnienie tego postulatu wszystkich związków zawodowych, które domagały się, aby urlop dla poratowania zdrowia obowiązywał praktycznie do końca kariery zawodowej, czy jest to tylko i wyłącznie zgoda na to, aby nauczyciel poszedł na dwu- lub trzytygodniowy urlop zdrowotny na czas skorzystania z rehabilitacji bądź takiego świadczenia sanatoryjnego.

Chwali się pani tym, że dyrektor będzie powoływany bez konkursu. Przypomnę, że państwo swego czasu mówili o tym, że podobno poprzedni kuratorzy powoływali dyrektorów z powodów politycznych, a dziś mamy sygnały z wielu miejsc w kraju, że to właśnie kuratorzy powoływani przez panią we współpracy z samorządowcami, którzy mają także określone barwy polityczne, dokonują zmian politycznych. Konkurs powodował to, że w powoływaniu dyrektora miały szansę uczestniczyć ciała społeczne – przedstawiciele związków zawodowych, przedstawiciele rodziców i przedstawiciele nauczycieli, pracowników pracujących w danej szkole. Odejście od idei konkursu oznacza, że państwo chcą ponad głowami ludzi, którzy są najbardziej zainteresowani tym, kto będzie kierował ich placówką oświatową, decydować o tym, kto przez kolejne lata będzie tą szkołą zarządzał.

Przecież, jeżeli dyrektor jest dobry, ma poparcie nauczycieli, rodziców, to nie ma żadnego problemu, aby przedstawił koncepcję pracy na kolejne lata – bo przecież za każdym razem dyrektor, przystępując do konkursu, przedstawia swoją wizję pracy na daną kadencję. Gdy kończy się kadencję, tak naprawdę nie wiadomo, co ten dyrektor, nawet najlepszy, ma zamiar robić przez kolejne lata. Tak więc odejście od konkursu jest rozwiązaniem, można powiedzieć, antyspołecznym i uważam, że nie jest to dobre rozwiązanie. Świadczy tylko i wyłącznie o tym, że nie chcecie słuchać i boicie się głosu obywateli.

Komisje dyscyplinarne. Państwo tak naprawdę wprowadzili tutaj zmiany kosmetyczne, bo propozycje związków zawodowych – z tych informacji medialnych, które do nas docierały – szły bardzo, bardzo daleko. Państwo tak naprawdę w większości tych propozycji nie uwzględnili, a ta zmiana, która pojawiła się w tej chwili, jest zmianą czysto kosmetyczną. Ponieważ tak naprawdę to, czy to komisja przy wojewodzie, czy komisja kuratora będzie rozpatrywała wnioski, które wpływają, nie ma wielkiego znaczenia. Bez całkowitej zmiany tego systemu bądź likwidacji, jak częściowo domagali się tego związkowcy, ta zmiana nie będzie tak naprawdę znacząca z punktu widzenia nauczycieli i chociażby nie zmieni liczby postępowań dyscyplinarnych.

Stąd, widząc, że jest realizacja części postulatów, to trzeba wyraźnie powiedzieć, że ta ustawa rozwiązuje tylko niewielką część problemów zgłaszanych przez nauczycieli, przez związki zawodowe i nie rozwiązuje tych problemów najważniejszych. Szkoda, że z dużej chmury pojawił się tylko mały deszczyk.

Przewodnicząca poseł Krystyna Szumilas (KO):
Dziękuję panu posłowi.

Tylko krótka uwaga. Rzeczywiście za poprzedniego rządu były te rozmowy, tylko że one niczym się nie skończyły. Dzisiaj jest ustawa, nad którą możemy pracować i przyjąć te dobre rozwiązania. A co do podwyżek – 30% i 33% w pierwszym roku rządów i 5% w drugim to jest coś, czego jeszcze w edukacji nie było. Oczywiście zawsze trzeba myśleć o tym, żeby poprawiać sytuację nauczycieli, i to się dzieje.

Pan poseł Dolata? Bardzo proszę.

Poseł Zbigniew Dolata (PiS):
Dziękuję bardzo, pani przewodnicząca. Korzystając z okazji, bo wcześniej nie było takiej możliwości, chciałbym pogratulować pani minister tytułu najgorszego ministra w najgorszym rządzie w historii III Rzeczypospolitej. Chciałbym też zdementować pojawiające się opinie, że pani minister nie zrobiła nic dobrego dla Polski. Zwrócę uwagę na to, że była pani znaczącym członkiem sztabu wyborczego Rafała Trzaskowskiego i w sposób walny przyczyniła się pani do zwycięstwa Karola Nawrockiego, tak że ma pani duże zasługi przynajmniej w tym zakresie.

Natomiast co do samego projektu, to myślę, że będzie okazja jeszcze wypowiedzieć się na ten temat, kiedy panią zastąpi ktoś, kto zostanie powołany już po rekonstrukcji. Dziękuję.

Przewodnicząca poseł Krystyna Szumilas (KO):
Dziękuję bardzo panu posłowi. Nie były to uwagi dotyczące projektu. Przypominam, że mamy pierwsze czytanie projektu – Karta nauczyciela, i prosiłabym, żeby tego tematu się trzymać.

Pani poseł Alicja Łuczak.

Poseł Alicja Łuczak (KO):
Dziękuję. Pani przewodnicząca, pani minister, szanowna Komisjo, ja w imieniu tysięcy nauczycieli, których szeregi, że tak powiem, niedawno opuściłam, bardzo dziękuję za przyjęte propozycje, bo one są rzeczywiście długo oczekiwane, potrzebne, niektóre ważne, kosmetyczne, ale niektóre naprawdę zmieniające charakter pracy i właśnie przywracające prestiż zawodu nauczyciela. Koleżanki mi mówią, że oddychają pełną piersią, że się dobrze czują teraz w szkole, że niektórzy całkiem dobrze zarabiają. Naprawdę. I za to wszystko – za te wszystkie zmiany, za zmiany, jeśli chodzi o odchudzenie podstawy programowej, za te dzisiejsze zmiany – bardzo, bardzo dziękuję.

Dziękuję.

Przewodnicząca poseł Krystyna Szumilas (KO):
Dziękuję bardzo.

Pan poseł Adrian Witczak.

Poseł Adrian Witczak (KO):
Szanowna pani przewodnicząca, Wysoka Komisjo, pani minister, ja bardzo dziękuję, że dzisiaj możemy rozmawiać o tych zmianach w Karcie nauczyciela, dlatego że to są zagadnienia, o których wiele lat mówili nauczyciele, jak również związki zawodowe, ale nie byli słuchani. Ja, jako nauczyciel, kiedy obserwowałem to, w jaki sposób postępował poprzedni minister, widziałem, że tam nie było żadnego dialogu z nauczycielami, żadnego dialogu ze związkami zawodowymi, a był tylko wskazujący palec i kontrola, która miała wymuszać działania, a nie realnie współpracować. Dlatego w swoim imieniu, jak również w imieniu polskich nauczycieli dziękuję, że ten głos bardzo jasno w tych propozycjach wybrzmiewa. Dziękuję bardzo.

Przewodnicząca poseł Krystyna Szumilas (KO):
Dziękuję bardzo.

Pan poseł Józefaciuk.

Poseł Marcin Józefaciuk (KO):
Serdecznie dziękuję. Szanowna pani przewodnicząca, szanowna Komisjo, jestem wstrząśnięty tym, co powiedział pan poseł Dolata, mając w swoich szeregach dzbana roku.

Ale przejdę do meritum.

Poseł Zbigniew Dolata (PiS):
Ja wiem, że panuje…

Poseł Marcin Józefaciuk (KO):
Serdecznie dziękuję…

Poseł Zbigniew Dolata (PiS):
[Głos poza mikrofonem]

Przewodnicząca poseł Krystyna Szumilas (KO):
Panie pośle Dolata… Panie pośle Dolata….

Poseł Joanna Borowiak (PiS):
Jak pani prowadzi Komisji?

Poseł Zbigniew Dolata (PiS):
[Głos poza mikrofonem]

Przewodnicząca poseł Krystyna Szumilas (KO):
Panie pośle Dolata, proszę nie przeszkadzać w prowadzeniu Komisji.

Poseł Zbigniew Dolata (PiS):
A czy pani w ogóle zareagowała na słowa tego człowieka?

Przewodnicząca poseł Krystyna Szumilas (KO):
Już….

Głos z sali:
Jak pan mówił, to też nikt nie reagował.

Poseł Zbigniew Dolata (PiS):
Pan jest dzbanem roku.

Przewodnicząca poseł Krystyna Szumilas (KO):
Już, panie pośle.

Poseł Adrian Witczak (KO):
Niestety nie.

Przewodnicząca poseł Krystyna Szumilas (KO):
Bardzo proszę, pan poseł Witczak… Józefaciuk.

Poseł Zbigniew Dolata (PiS):
Jednak okazało się, że jest.

Poseł Marcin Józefaciuk (KO):
Szanowny panie Dolata, jeżeli chodzi o przytyk w kierunku tatuaży, też trochę nietrafiony, to pan prezydent elekt również ma, więc chyba nic nie przykrywa, prawda? W każdym razie ja chciałbym merytorycznie, w przeciwieństwie do pana.

Szanowna pani minister, ja również chciałbym dołączyć się do podziękowań, ogólnie rzecz ujmując, jeśli chodzi o zmiany, bo są one oczekiwane. Mam jednak kilka pytań do treści.

Czy została skonsumowana petycja, która była omawiana na posiedzeniu Komisji do Spraw Petycji w obecności pracowników ministerstwa, że… To znaczy, jest problem z dokonywaniem ocen pracowników, którzy zrezygnowali kilka dni po rozpoczęciu roku szkolnego – to znaczy, cała procedura do dokonania oceny jest niemożliwa, jeżeli ktoś zrezygnował trzy, cztery dni po rozpoczęciu roku szkolnego. Czy ta petycja – tak jak pracownicy ministerstwa powiedzieli, że zostanie skonsumowana – została skonsumowana?

Rzecz druga. Uważam, że trzeba by było jeszcze mocno popracować nad zastępstwami. Jeżeli chodzi o zastępstwa, warto jest zwrócić uwagę na to, z jakiego pensum będzie brana wypłata – czy pensum nauczyciela zastępującego, czy zastępowanego.

Jeżeli chodzi o godziny doraźne, tutaj warto jest się zastanowić nad tym, jak określić, które godziny są godzinami nadliczbowymi, które godziny nie są nadliczbowe.

Jeżeli chodzi dalej o godziny nadliczbowe – nie wiem… to znaczy, nie rozumiem; może jest napisane, ale może ja tego nie rozumiem – w jaki sposób wylicza się w szkołach kształcących w zawodzie, tam, gdzie jest pensum mieszane, system mieszany, na przykład nauczyciel łączy dzienne z KKZ-ami, jeżeli chodzi o zastępowanie przez bibliotekarzy, psychologów i pedagogów – czy będą mogli zastępować, w jaki sposób będą ich obowiązki wyglądały później?

Jeżeli chodzi o nauczycieli zatrudnionych z Prawa oświatowego, nauczycieli kształcenia praktycznego – czy będą tak samo potraktowani jak nauczyciele zatrudnieni z Karty nauczyciela?

Również mam pytanie, jeżeli chodzi o kontynuację powierzenia stanowiska dyrektora. Dlaczego zrezygnowano, tak jak owego czasu było, z obowiązku dokonania oceny dyrektora? Czy dyrektor będzie musiał posiadać aktualną ocenę, żeby doszło do tego powierzenia?

I jeszcze mam dwa pytanka od strony społecznej.

Czy ministerstwo ma świadomość, że w związku z obowiązkiem posiadania przez cudzoziemca, kandydata do szkoły policealnej, certyfikatu językowego B1, którego nie są oni w stanie już zdobyć przed 1 września, nabór do szkół policealnych zmniejszy się ok. 30 tys. uczniów, a redukcja zatrudnienia lub przydziału godzin wyniesie około 20%?

Strona społeczna również apeluje ze strony wszystkich szkół dla dorosłych i nauczycieli, którzy w nich uczą – w szkołach dla dorosłych zajęcia są prowadzone w weekendy, a przydział godzin jest z reguły bardzo mały. Obowiązek zatrudnienia na umowę o pracę skutkuje wymiarami typu 1/40, 1/50 itd. Utrzymanie tego obowiązku to dezawuowanie umów o pracę, Kodeksu pracy w ogóle. Dlaczego wniosek o zmiany w art. 15 Prawa oświatowego i art. 10 Karty nauczyciela – wyłączenie obowiązku szkół policealnych i innych szkół dla dorosłych – nie został wprowadzony?

Dziękuję.

Przewodnicząca poseł Krystyna Szumilas (KO):
Dziękuję panu posłowi.

Nie mam więcej zgłoszeń ze strony posłów, ale poprosiła o głos pani Urszula Woźniak, wiceprezes zarządu głównego ZNP, bardzo proszę.

Wiceprezes Zarządu Głównego Związku Nauczycielstwa Polskiego Urszula Woźniak:
Dzień dobry. Jako Związek Nauczycielstwa Polskiego, po pierwsze, cieszymy się, że przyspieszyły prace nad projektem ustawy o zmianie ustawy – Karta nauczyciela i niektórych innych ustaw. Oczywiście tak – ta nowelizacja zawiera tylko niektóre rozwiązania proponowane przez stronę społeczną, jednak zawiera ich część i proponowane rozwiązania są w większości korzystne.

To, co jest dla nas bardzo istotne, to to, aby ważne zmiany dla nas, dla nauczycieli, zawarte w tym projekcie weszły w życie z dniem 1 września 2025 r. W szczególności jest to zmiana, która dotyczy zapisów, które pojawiły się wreszcie w Karcie nauczyciela, czyli ustalania liczby godzin ponadwymiarowych, rozliczania i ustalania wynagrodzenia. W całym kraju inaczej jest w szkołach resortowych, inaczej jest w szkołach samorządowych, inaczej jest w jednym samorządzie, inaczej w drugim. Jest to nierówne traktowanie. Podeszliśmy do tych rozmów pełni nadziei, pracowaliśmy i przy pierwszym projekcie było powiedziane, że ta akurat zmiana wejdzie w życie 1 września 2025 r. W drugim projekcie, czyli po zmianach, przesunięto ten termin o rok. Wnioskujemy, aby przywrócić termin 1 września 2025 r.

Dialog społeczny winien być prowadzony w dobrej wierze, zaufaniu i przy równowadze stron, a w tym przypadku nadużyto zaufania strony społecznej i nauczycieli. W związku z tym proponujemy poprawkę do projektu ustawy o zmianie ustawy – Karta nauczyciela oraz niektórych innych ustaw, druk sejmowy nr 1472, aby po art. 17 dodać art 17a w brzmieniu:

„Art. 17a. 1. Dotychczasowe regulaminy określone przez organy prowadzące szkoły będące jednostkami samorządu terytorialnego na podstawie art. 30 ust. 6 ustawy zmienianej w art. 1, w brzmieniu dotychczasowym, zachowują moc do dnia wejścia w życie nowych regulaminów określonych przez te organy na podstawie art. 30 ust. 6 ustawy zmienianej w art. 1, w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą, nie dłużej jednak niż przez 18 miesięcy od dnia wejścia w życie niniejszej ustawy, i mogą być zmieniane na podstawie tych przepisów.

2. Dotychczasowe przepisy wykonawcze wydane na podstawie art. 30 ust. 7 i 7a ustawy zmienianej w art. 1, w brzmieniu dotychczasowym, zachowują moc do dnia wejścia w życie przepisów wykonawczych wydanych na podstawie art. 30 ust. 7 i 7a ustawy zmienianej w art. 1, w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą, nie dłużej jednak niż przez 18 miesięcy od dnia wejścia w życie niniejszej ustawy, i mogą być zmieniane na podstawie tych przepisów.

3. Dotychczasowe akty wydane przez organy prowadzące na podstawie art. 42 ust. 7 ustawy zmienianej w art. 1, w brzmieniu dotychczasowym, zachowują moc w zakresie art. 42 ust. 7 pkt 2 i 3 ustawy zmienianej w art. 1, w brzmieniu dotychczasowym, do dnia 1 września 2026 r. i mogą w tym czasie być zmieniane na podstawie art. 42 ust. 7 pkt 2 i 3 ustawy zmienianej w art. 1 w brzmieniu dotychczasowym (…).

Proponowane przepisy wchodzą w życie z dniem 1 września 2025 r.”

W art. 18 pkt 3 otrzymuje brzmienie:

„3) art. 1 pkt 11 lit. b i lit. e tiret drugie, które wchodzą w życie z dniem 1 września 2026 r.”.

Uzasadnienie. W tej poprawce proponuje się przyspieszenie terminu wejścia w życie proponowanych rozwiązań w zakresie pracy nauczycieli w godzinach ponadwymiarowych. Zmiany w tym zakresie wejdą w życie z dniem 1 września 2025 r., a nie – jak planowano w drugim projekcie – z dniem 1 września 2026 r. W związku z tą poprawką jest niezbędne zachowanie w mocy regulacji określonych na podstawie art. 30 ust. 6, 7 i 7a oraz art. 42 ust. 7 ustawy – Karta nauczyciela, z dniem 1 września 2025 r. regulacje określone na podstawie tych przepisów utraciłyby bowiem moc. Obecnie nie jest już możliwe wydanie nowych regulacji w takim terminie, aby weszły one w życie z dniem 1 września 2025 r.

Uzasadnienie wcześniejszego wejścia w życie przepisów, czyli 1 września 2025 r.

Brak konieczności zmian w arkuszach organizacyjnych i regulaminach wynagradzania. Nowelizacja przepisów dotyczących wynagradzania nauczycieli za godziny ponadwymiarowe i doraźne zastępstwa nie ingeruje w strukturę organizacyjną szkół, natomiast obowiązujące regulaminy przyznawania dodatków na skutek wejścia w życie ustawy po prostu utracą moc w odpowiedniej części. Zmiana ta dotyczy wyłącznie sposobu naliczania i wypłaty wynagrodzenia za już wykonywaną pracę, a nie wprowadza nowych obowiązków organizacyjnych dla dyrektorów szkół czy organów prowadzących. W związku z tym nie ma potrzeby aktualizacji arkuszy organizacyjnych na rok 2025/2026, nie zachodzi konieczność renegocjacji regulaminów wynagradzania, nie występuje ryzyko destabilizacji pracy szkół.

Zmiana ma charakter prostujący i porządkujący. Obowiązujące obecnie przepisy prowadzą do rażących nierówności w traktowaniu nauczycieli w różnych częściach kraju. W zależności od interpretacji przepisów przez organy prowadzące, nauczyciele mogą otrzymywać znacząco różne wynagrodzenie za tę samą pracę, co jest sprzeczne z konstytucyjną zasadą równości wobec prawa.

Nowelizacja eliminuje więc niejednolite praktyki w zakresie naliczania wynagrodzenia, zapewnia jednolite standardy w całym kraju, wzmacnia zaufanie nauczycieli do państwa i prawa.

Zmiana jest wyczekiwana i popierana przez środowisko nauczycielskie. Zdaniem Związku Nauczycielstwa Polskiego zmiany w systemie wynagradzania są jednymi z najbardziej oczekiwanych przez nauczycieli. W przeprowadzonej w maju 2025 r. ankiecie zdecydowana większość z ponad 12 tys. respondentów wskazała na konieczność uregulowania zasad wynagradzania w sposób sprawiedliwy i przejrzysty. Wprowadzenie przepisów od 1 września 2025 r. pozwoli odpowiedzieć na postulaty środowiska zawodowego, zwiększyć motywację nauczycieli do podejmowania dodatkowych obowiązków, poprawić atmosferę pracy w szkołach.

Zgodność z kalendarzem roku szkolnego. Data 1 września 2025 r. jest naturalnym momentem wejścia w życie przepisów dotyczących pracy nauczycieli, ponieważ rozpoczyna się nowy rok szkolny i możliwe jest płynne wdrożenie nowych zasad bez zakłóceń w funkcjonowaniu szkół.

Brak skutków finansowych dla budżetu państwa w zakresie potrzeb edukacyjnych. Zmiana nie wymaga zwiększenia środków, ponieważ dotyczy wynagrodzenia za już wykonywaną pracę, nie zwiększa liczby godzin pracy nauczycieli, nie wprowadza nowych świadczeń, lecz porządkuje sposób ich naliczania.

Podsumowanie. Wprowadzenie przepisów dotyczących wynagradzania za godziny ponadwymiarowe i doraźne zastępstwa od 1 września 2025 r. jest organizacyjnie neutralne, społecznie oczekiwane, prawnie uzasadnione, technicznie możliwe do wdrożenia bez dodatkowych kosztów. Dlatego też proponowana poprawka znajduje pełne uzasadnienie i powinna zostać przyjęta w interesie nauczycieli, uczniów oraz całego systemu edukacji.

Tę poprawkę… Pani poseł, tak?

Przewodnicząca poseł Krystyna Szumilas (KO):
Dziękuję bardzo za przedstawienie. Zgodnie z procedurami w czasie rozpatrywania poszczególnych punktów, jeżeli ktoś z posłów przejmie tę poprawkę, będzie ją można zgłosić. Widzę, że tutaj zgłasza się pani poseł Łoboda. Jeżeli pani poseł stwierdzi już w trakcie rozpatrywania projektu, że ta poprawka powinna zostać złożona, to pewnie ją złoży.

Pan Krzysztof Stradomski, potem jeszcze pan Marek Wójcik, przedstawiciel samorządu i… Matysiak, tak – samorząd terytorialny.

Czy jeszcze ktoś z gości?

Czyli te trzy osoby. Potem poproszę panią minister o odniesienie się do uwag.

Bardzo proszę, pan Krzysztof Stradomski, ZNP.

Koordynator ds. prawnych Zarządu Głównego Związku Nauczycielstwa Polskiego Krzysztof  Stradomski:
Dziękuję bardzo…

Przewodnicząca poseł Krystyna Szumilas (KO):
Ja tylko jedną uwagę, żeby strona społeczna też wiedziała, bo nie powiedziałam tego na początku. Mamy taką sytuację, że o godzinie 11.15 jest informacja bieżąca dotycząca edukacji. To jest półtorej godziny. Chcielibyśmy w tym czasie zakończyć nie tylko pierwsze czytanie, ale rozpatrywanie projektu, więc bardzo bym prosiła o uwzględnienie tego w państwa wypowiedziach i w miarę skondensowane wypowiedzi, żebyśmy zdążyli po prostu to dzisiaj zrobić. Dziękuję.

Koordynator ds. prawnych ZG ZNP Krzysztof Stradomski:
Dziękuję bardzo. Pozwolę sobie zwrócić uwagę na trzy elementy, które są bardzo istotne w tym projekcie, a zdaniem Związku Nauczycielstwa Polskiego wymagają refleksji, o ile nie zmiany.

Pierwsza kwestia dotyczy wprowadzenia tym projektem ochrony przedemerytalnej dla nauczycieli. Natomiast zwracam uwagę, że o ile intencja jest słuszna i projekt idzie w bardzo dobrym kierunku w tym zakresie, to sposób zapisania i wprowadzenia tej słusznej intencji naszym zdaniem budzi wątpliwości.

Nie będę mówił półtorej godziny, ale krótkie tło jest tu potrzebne jednak. Chodzi mianowicie o to, że nauczyciele w Polsce są zatrudniani na podstawie umowy o pracę na czas określony, umowy o pracę na czas nieokreślony albo na podstawie mianowania. Ta nowelizacja w istocie rzeczy dotyczy wyłącznie ochrony przedemerytalnej osób zatrudnianych na podstawie mianowania, pomija w związku z tym dwie kwestie – inne przypadki ochrony osób zatrudnionych na podstawie mianowania, czyli ochronę w razie macierzyństwa, urlop macierzyński, wychowawczy, jak również w przypadku usprawiedliwionej nieobecności. Pomija również kwestie ochronne w odniesieniu do nauczycieli zatrudnionych na podstawie umowy o pracę na czas określony.

Na tę kwestię zwracaliśmy uwagę wtedy, kiedy uczestniczyliśmy w procedurze opiniodawczej, kiedy projekt ujrzał światło dzienne ze strony ministerstwa. Naszym zdaniem jest to bardzo istotne, dlatego że pozostawienie tego zapisu w takim kształcie będzie powodowało, że obejmiemy jedynie częścią ochrony nauczycieli zatrudnionych przez mianowanie, pozostawimy natomiast tę kwestię w ogóle nieuregulowaną, bo przypominam, że Kodeks pracy i zawarte tam przepisy ochronne nie dotyczą osób zatrudnionych przez mianowanie. W związku z tym de facto pogorszymy sytuację nauczycieli, bo okaże się, że oni nie są objęci ani gwarancjami z Karty nauczyciela, bo tam pozostanie tylko ochrona przedemerytalna, ani gwarancjami kodeksowymi, bo do nauczycieli zatrudnionych przez mianowanie kodeks nie ma zastosowania.  Tak więc bardzo prosimy o naprawdę wnikliwe przyjrzenie się naszym uwagom zawartym w opinii do projektu z marca 2025 r.

Uwaga nr 2 jest taka. Nauczyciele są jedyną grupą zawodową w Polsce, która za dodatkowo przepracowany czas ma wypłacaną część pensji. Każdy – proszę się nie gniewać – normalny pracownik ma wypłacane za godziny dodatkowo przepracowane…

Głos z sali:
Normalny.

Koordynator ds. prawnych ZG ZNP Krzysztof Stradomski:
To jest skrót…. Proszę się nie gniewać, dlatego właśnie o tym mówiłem, żeby się usprawiedliwić – moja żona też jest nauczycielką.

Chodzi o to, że każdy inny pracownik niż nauczyciel, nauczycielka za dodatkowo przepracowane godziny ma wypłaconą pensję plus 50% lub 100% dodatku; nauczyciele mają za godzinę ponadwymiarową wypłacane 70% swojej pensji, ok. 70%, bo wyłącznie wynagrodzenie zasadnicze i dodatek za warunki pracy. Pomijamy wszystkie inne składniki wynagrodzenia, jak dodatek funkcyjny, dodatek motywacyjny. Te wystarczą, żeby powiedzieć, że to jest jakaś spora część wynagrodzenia. Projekt utrzymuje tę zasadę i mówi o tym, że wynagrodzenie za godziny ponadwymiarowe jest wypłacane wyłącznie w odniesieniu do wynagrodzenia zasadniczego i dodatku za warunki pracy. Zdaniem Związku Nauczycielstwa Polskiego wynagrodzenie za godzinę ponadwymiarową powinno być liczone co najmniej od pełnego wynagrodzenia nauczycieli.

I trzecia uwaga, najkrótsza, dotyczy tego, że projekt zdaniem ZNP w dalszym ciągu nie spełnia tego oczekiwania, jakim jest wyraźne określenie, że jeżeli nauczyciel prowadzi zajęcia w ramach doraźnego zastępstwa i zajęcia są liczone z innego pensum, czyli na przykład nauczyciel bibliotekarz, który ma pensum 30 godzin, idzie na zastępstwo na język polski, powinien mieć wypłacone naszym zdaniem wynagrodzenie za 1/18, a z tego projektu to nie wynika, że rzeczywiście tak jest. Podejrzewam, że intencja nasza jest wspólna, żeby tak było, natomiast mamy wątpliwości, czy ten zapis, który mamy w tym projekcie, rzeczywiście do tego doprowadzi, ponieważ nie spełnia on naszym zdaniem wymogu jasnego i precyzyjnego zapisania tej intencji. To, że państwo posłowie, kiwacie głowami, rozumiem, że intencja jest wspólna, natomiast mamy wątpliwości co do tego, czy rzeczywiście ta intencja ma odzwierciedlenie w projekcie ustawy. Dziękuję.

Przewodnicząca poseł Krystyna Szumilas (KO):
Dziękuję bardzo.

Pan Marek Wójcik, przedstawiciel samorządu. Bardzo proszę.

Pełnomocnik ds. legislacyjnych zarządu Związku Miast Polskich Marek Wójcik:
Marek Wójcik, Związek Miast Polskich.

Pani przewodnicząca, państwo posłowie, państwo ministrowie, szanowni państwo, czuję się w obowiązku zabrać głos w tej dyskusji z kilku powodów. Ale zacznę od tego, że oczywiste jest to, że nam, jako samorządowcom, zależy na tym, aby warunki pracy nauczycieli były jak najlepsze, w tym, rzecz jasna, także wynagrodzenia. O tym, że tak jest naprawdę, świadczy skala naszego dofinansowania do wynagrodzeń w stosunku do transferów otrzymywanych z budżetu państwa. Nie chcę tego rozwijać, to jest moim zdaniem kwestia bezdyskusyjna.

Nie zmienia to jednak postaci rzeczy, że zaopiniowaliśmy ten projekt negatywnie, co chcę bardzo wyraźnie podkreślić, bo dla państwa może być to zdziwieniem, bowiem w projekcie ustawy jest informacja o tym, że Komisja Wspólna Rządu i Samorządu Terytorialnego tego projektu nie zaopiniowała. To jest informacja nieprawdziwa i, szczerze mówiąc, mam żal do Ministerstwa Edukacji Narodowej, że nie doprowadziło do tego, aby państwo posłowie mieli prawdziwy przekaz.

Dlaczego zaopiniowaliśmy ten projekt negatywnie? – mimo mojego wstępu o tym, że mamy ciepłe uczucia w stosunku do nauczycieli, i to jest oczywiste. Otóż, z powodu czysto ekonomicznego.

Drodzy państwo, jest wiele faktów, ale postaram się ograniczyć do kilku najistotniejszych. Po pierwsze, jak państwo przeanalizowalibyście to, co Ministerstwo Finansów sądziło na temat tego projektu, to znaleźlibyście państwo bardzo zdecydowany sprzeciw w stosunku do regulacji, które podnoszą wydatki budżetu państwa w sytuacji, kiedy mamy procedurę ograniczenia tych wydatków w związku z limitem oczekiwanym przez Unię Europejską. Ministerstwo Finansów w tej sprawie jest bardzo kategoryczne i wręcz zniechęca do wprowadzenia następnych zmian, które podnosiłyby te wydatki. Zresztą podczas prac rady ministrów do samego końca działo się tak, że minister finansów uważał, iż należy znaleźć środki na wdrożenie tej ustawy u siebie, wewnątrz – w budżecie ministra edukacji narodowej, bez jego zwiększania.

Natomiast jeżeli chodzi o samorządy, tu będę może monotematyczny, ale za każdym razem, kiedy pojawiają się jakieś regulacje dotyczące wynagrodzeń nauczycieli, oznacza to dla samorządów jedno – cieszymy się, że podnoszą się warunki pracy nauczycieli, ale równocześnie za każdym razem oznacza to dla nas zwiększenie skali niedoszacowania środków, które samorządy otrzymują. Podam państwu jeden prosty przykład. W wyniku wejścia w życie tej ustawy standard A ma się podnieść precyzyjnie o 40 zł. I popatrzcie państwo, jeżeli ja mam szkołę, w której jest 200 uczniów i 50 nauczycieli, to otrzymam z racji tych 200 uczniów 8 tys. zł więcej – 8 tys. zł – a wystarczy, że jeden z tych 50 nauczycieli będzie miał odprawę z okazji 45-lecia pracy, to jest około…

Wiceprezes ZG ZNP Urszula Woźniak:
Nagroda.

Pełnomocnik ds. legislacyjnych zarządu ZMP Marek Wójcik:
Liczę tylko 8 tys. zł.

Wiceprezes ZG ZNP Urszula Woźniak:
Nagroda, nie odprawa.

Pełnomocnik ds. legislacyjnych zarządu ZMP Marek Wójcik:
Dobrze, przepraszam – tak, nagrodę jubileuszową. Licząc tylko 8 tys. zł – na tego nauczyciela już mamy do czynienia z większymi kwotami. Ale tylko 8 tys. zł – to już 32 tys. zł, jeżeli będzie miał odprawę, to jest 24 tys. zł, tak? Jak państwo porównacie… A przecież to jest normalne, że wśród tych 50 nauczycieli takich osób może być więcej niż jedna. Ale nawet jak będzie jedna, to oznacza dla nas niestety znaczące niedoszacowanie.

Ogromnym problemem jest to, że ta ustawa wprowadza pewne mechanizmy finansowe tylko i wyłącznie na rok 2026. Już dzisiaj mamy kłopot z ustawą o dochodach jednostek samorządu terytorialnego z 1 października ub.r., która wprowadziła na ten rok rozwiązania punktowe, które się kończą.

Projekt ustawy, który państwo będziecie procedować, rozszerza ten katalog o następne regulacje, które dotyczą tylko i wyłącznie roku 2026. Środki dodatkowe są tylko i wyłącznie na 2026 – nie znajdziecie na kolejne lata. Nie ma mechanizmu finansowego, który gwarantuje w tej ustawie środki na realizację tej ustawy po roku 2026.

Niejasna jest także kwestia naszych rozliczeń ze szkołami innymi niż samorządy terytorialne. Co prawda pokazuje się rozwiązanie, ale uważam je za połowiczne, które może spowodować, że będziemy mieli do czynienia w przyszłości z podobnymi problemami jak te, które dotyczyły nas w związku z rozliczaniem dotacji dla przedszkoli prowadzonych przez inne niż samorządy terytorialne. To obciążyło nas znacząco – przedszkola wygrywały z nami w sądach procesy o zwrot środków w związku z zaniżoną dotacją. Tu przepis także nie jest jasny i będzie powodował z całą pewnością kłopoty z tego tytułu.

Chciałbym też powiedzieć o tym, że pojawia się pewne rozwiązanie na rok 2026, które ma zwiększyć rezerwę dla samorządów terytorialnych o kwotę 187 mln zł, jeśli dobrze pamiętam. Naszym zdaniem to jest kwota co najmniej czterokrotnie niższa od potrzebnej, po to, żeby faktycznie zagwarantować potrzeby w zakresie wypłaty i nagrody jubileuszowej, i ewentualnych odpraw. Z tym, że wyraźnie chcę podkreślić, że w ustawie o dochodach art. 34 i rezerwa zawarta tam dla jednostek samorządu terytorialnego nie jest przewidziana na zmiany przepisów. To nie po to, żeby finansować zmiany przepisów. My mamy tę rezerwę w art. 34 zmienioną na rok 2026 i koniec – nie wiadomo, co będzie dalej. W związku z tym będziemy też prosili państwa o korektę przepisów w tym zakresie.

Natomiast kończąc, raz jeszcze chcę podkreślić, że mamy w stosunku do pracowników oświaty, nie tylko nauczycieli, duży szacunek i chcemy, żeby mieli jak najlepsze warunki pracy, ale prosimy też o to, żebyście państwo parlamentarzyści i związkowcy też myśleli o tym, że ktoś musi to sfinansować. A wygląda na to, że ta propozycja tak jak poprzednie w ostatnich kilkudziesięciu latach skończy się tym samym – będziemy musieli do tych środków dołożyć.

A skoro mowa o uczuciach, to powiem jeszcze: mam taki apel do państwa – pani minister, pana ministra. Chodzi o to, żebyście państwo mieli ciepłe uczucia do samorządów terytorialnych, podobnie jak macie do związków zawodowych czy w ogóle w procesie legislacyjnym np. do przedsiębiorców. My nie możemy się doprosić od miesięcy o rozwiązania, które są potrzebne po to, aby efektywnie działał system edukacji.

Z ministrem finansów umówiliśmy się w sierpniu ub.r., że natychmiast po przyjęciu ustawy o dochodach siądziemy do pracy nad nowym systemem finansowania oświaty. Mili państwo, za chwilę minie rok, my naciskamy na te propozycje – niestety muszę z żalem stwierdzić, że efektów w tej sprawie nie ma. Cieszymy się, że pojawiła się pierwsza propozycja zmiany Prawa oświatowego, ale ona nie zawiera takich elementów, które są konieczne, szczególnie ze względu na kryzys demograficzny. Cieszymy się, że jest jakieś rozwiązanie, ale ono absolutnie nie załatwi problemu poszukiwania efektywności wydatkowania środków fizycznych. W związku z tym – przepraszam za to porównanie – ale uprzejmie proszę o to, aby te uczucia były takie same w stosunku do samorządów jak do związków zawodowych czy do przedsiębiorców, bo chcemy się czuć dzieckiem tak samo kochanym. Dziękuję bardzo.

Przewodnicząca poseł Krystyna Szumilas (KO):
Dziękuję bardzo.

Pan Przemysław Matysiak też ze… A, to jest Związek Powiatów Polskich. Mam tylko prośbę, żeby pominąć te kwestie, które zostały już poruszone przez pana Marka Wójcika, i dodać te nowe, dobrze?

Ekspert w Dziale Monitoringu Prawnego i Ekspertyz Biura Związku Powiatów Polskich Przemysław Matysiak:
Chciałbym rozszerzyć, jeżeli można. Przemysław Matysiak, Związek Powiatów Polskich.

Pani przewodnicząca, szanowni państwo, pan Marek zasygnalizował część rzeczy, natomiast wypadałoby, a właściwie zostałem zobligowany tutaj przez nasze środowisko, aby część rzeczy wybrzmiała, bo rzeczywiście z dołączonych dla państwa posłów dokumentów, w szczególności z raportu z konsultacji publicznych i opiniowania, konkretnie na s. 50, wynika… wprost napisano, że Komisja Wspólna Rządu i Samorządu Terytorialnego nie wyraziła opinii o tym projekcie zgodnie w terminie określonym w art. 7 ust. 3 ustawy o komisji wspólnej. Przepis ten rzeczywiście przewiduje 30-dniowy termin na opiniowanie od doręczenia projektu, a w konsekwencji niewyrażenie opinii w tym czasie równa się rezygnacji z prawa jej wyrażenia.

Pierwotna wersja projektu rzeczywiście trafiła w konsultacjach publicznych m.in. do organizacji samorządowych w marcu tego roku, organizacje samorządowe zrzeszone w Komisji Wspólnej Rządu i Samorządu Terytorialnego rzeczywiście zgłosiły szereg uwag od tego projektu. Natomiast już projekt taki właściwy, projekt po konsultacjach publicznych i uzgodnieniach międzyresortowych, trafił do komisji wspólnej w celu wydania opinii 16 czerwca tego roku i na posiedzeniu plenarnym KWRiST 25 czerwca, czyli 9 dni później, komisja rzeczywiście wydała opinię negatywną do procedowanego projektu ustawy. Zatem nie ma mowy – wbrew temu, co jest napisane w załącznikach do projektu – o jakimkolwiek przekroczeniu terminu, to po pierwsze, a po drugie, braku wydania przez komisję wspólną jakiejkolwiek opinii.

Tak więc ta opinia negatywna przez komisję wspólną została wydana. Ona była uzasadniona m.in. brakiem gwarancji finansowania wszystkich kosztów wdrożenia zmian prawnych z budżetu i w konsekwencji przerzuceniem ich na samorządy czy też wprowadzeniem kolejnych przywilejów zawodowych dla nauczycieli, które są uzasadnione potrzebą ich zrównania z sytuacją w innych grupach zawodowych, przy jednoczesnym zachowaniu przywilejów, których inne grupy zawodowe nie mają, przy czym zmiany te w żaden sposób nie wpływają na poprawę jakości nauczania i dotyczą przede wszystkim nauczycieli w wieku emerytalnym lub przedemerytalnym.

Tutaj przewinęło się wcześniej w wypowiedzi pana Marka Wójcika stanowisko ministra finansów. Minister finansów rzeczywiście wyrażał bardzo zbieżne stanowisko – podobne do uwag, które zgłaszały organizacje samorządowe dwa razy na etapie uzgodnień międzyresortowych, i konsekwentnie podtrzymywał swoje stanowisko. Minister Finansów na etapie Stałego Komitetu Rady Ministrów argumentował, że wdrażanie zmian przepisów normatywnych powinno odbywać się w sposób neutralny dla jednostek sektora finansów publicznych, a skutki finansowe powinny mieścić się w ramach dostępnej przestrzeni fiskalnej.

My, jako ZPP, nie jesteśmy usatysfakcjonowani ani z przedstawionej treści tego projektu, ani z dokumentu oceny skutków regulacji, jak też z materiałów załączonych do projektu. Szczególnie mam tu na myśli raport z konsultacji publicznych i opiniowania, bo z tych materiałów wynika, że Komisja Wspólna Rządu i Samorządu Terytorialnego i strona samorządowa w ogóle nie uczestniczyły w konsultacjach czy w opiniowaniu tego projektu i w ogóle nie zgłaszały żadnych uwag. Tak więc na to tutaj chciałem zwrócić uwagę i dziękuję bardzo.

Przewodnicząca poseł Krystyna Szumilas (KO):
Dziękuję bardzo.

To wszystkie głosy w dyskusji. Proszę panią minister o udzielenie odpowiedzi.

Minister edukacji Barbara Nowacka:
Pani przewodnicząca, szanowni państwo, bardzo dziękuję za merytoryczne uwagi państwa posłów. Jest ich dosyć dużo. Pozwolę sobie odnieść się też do uwag, które zgłosiła strona społeczna. W szczególności przypomnieć, szczególnie stronie samorządowej, że reforma, którą przeprowadziło Ministerstwo Finansów, spowodowała, że nakłady na oświatę wzrosły w roku 2024 w stosunku do roku 2023 o 36,4 mld zł, a dodatkowo o 11 mld zł, co stanowi wzrost realnie nakładów na oświatę o 55%.

Dla Ministerstwa Edukacji Narodowej priorytetem jest zapewnienie bardzo dobrej edukacji polskim dzieciom i bardzo się cieszę, że ten głos usłyszałam zarówno ze strony związków zawodowych, jak i ze strony powiatów, ale żeby ta edukacja była na dobrym poziomie, musimy zadbać o nauczycieli i wydaje się to wspólną troską.

Edukacja nie jest kosztem, jest inwestycją. Jest inwestycją, na którą decydują się wszyscy podatnicy, składając się również na budżety samorządów. Stąd pieniądze, które idą na oświatę, nie są pieniędzmi samorządów – są pieniędzmi wspólnymi podatników. Ani rząd nie ma swoich pieniędzy, ani samorząd nie ma swoich pieniędzy – to podatnicy są dysponentami środków i wszyscy zgodnie chcemy, żeby te środki były inwestowane w polską oświatę. Elementem polskiej oświaty, bez której jej nie będzie, są nauczyciele – dobrze wynagradzani, dobrze pracujący. Stąd ministerstwo stoi na stanowisku, że zmiany korzystne dla nauczycieli są korzystne dla społeczeństwa.

Faktem jest, że wpłynęła opinia ze strony samorządowej. Wpłynęła po terminie, a że dokument był przygotowywany przed posiedzeniem rządu dwa tygodnie temu, faktycznie ta omyłkowa informacja, że nie było konsultacji ze strony samorządów. Jest opinia strony samorządowej, faktycznie wpłynęła – po terminie przewidzianym na konsultacje. Natomiast ministerstwo stoi na stanowisku, że jest to jedna ze zmian – pierwsza nowelizacja Karty nauczyciela idąca w tę stronę, którą chyba wspólnie, jako społeczeństwo, uzgodniliśmy. Dobra szkoła to przyszłość dobra polskiej młodzieży i polskich dzieci, dobra szkoła to zapewnienie również dobrej pracy nauczycielom.

Nie mogę się nie odnieść jednak do pana ministra Piontkowskiego, bo po panu, szczerze, bo po niektórych nie spodziewam się wiele, spodziewałam się więcej – na przykład że pan chociażby wie, czym się różni ustawa – Karta nauczyciela od ustawy deregulacyjnej, która idzie w innym miejscu; że rozumie pan, co oznacza zgoda na to, żeby nauczyciel, który może pracować w świetlicy, mógł też dostać uprawnienia do zajęć przedszkolnych, i to nie dotyczy Karty nauczyciela. Panie ministrze, niech pan zacznie czytać dokumenty, a nie słuchać, co panu mówią ludzie, bo źle panu mówią.

Przebrał się diabeł w ornat i ogonem na mszę dzwoni – nagle opowiadacie, jak słuchaliście nauczycieli, jak z nimi pracowaliście.

Przypomnę, że w budżecie, który firmował pan minister Piontkowski jako wiceminister odpowiedzialny za edukację w resorcie pana Czarnka, mówiliście, że 12% podwyżki dla nauczycieli to jest maksimum. Maksimum. Potem powiedzieliście w takim rzucie kampanijnym, że będzie 20%, i tych środków nie zabezpieczyliście. Pierwszą decyzją rządu Donalda Tuska było podniesienie wynagrodzeń nauczycieli, dlatego że im się to po prostu należało po tych latach, kiedy podwyżki były minimalne lub dwa razy nie było ich w ogóle. Wyrównaliśmy wynagrodzenia nauczycieli i tak, będziemy procedować projekt obywatelski, i do końca tej kadencji nauczyciele będą po prostu zarabiali lepiej. Idziemy w tym kierunku. To nie jest jedyna zmiana. Natomiast odrobina merytoryczności, przygotowania do posiedzenia Komisji i odrobinę mniej hipokryzji – to moja uwaga do wszystkich posłów. Szukałam też zasług pana posła Dolaty – kurczę, nie znalazłam. Dziękuję bardzo.

Przewodnicząca poseł Krystyna Szumilas (KO):
Dziękuję, pani minister.

Stwierdzam zakończenie pierwszego czytania projektu ustawy z druku nr 1472.

Stwierdzam, że nie zgłoszono wniosku o przeprowadzenie wysłuchania publicznego do projektu ustawy z druku nr 1472.

Proponuję przejście do szczegółowego rozpatrzenia projektu. Czy jest sprzeciw? Nie widzę.

Przechodzimy do rozpatrzenia projektu.

Tytuł ustawy. Czy są uwagi do tytułu? Nie widzę. Stwierdzam, że tytuł został rozpatrzony przez Komisję.

Art. 1 składa się z 19 zmian. Zmianami, tak?

Legislator w Biurze Legislacyjnym Kancelarii Sejmu Jakub Krowiranda:
Proponujemy zmianami.

Przewodnicząca poseł Krystyna Szumilas (KO):
Biuro Legislacyjne sugeruje, że będziemy to robić zmianami.

Czy są uwagi do zmiany nr 1? Biuro Legislacyjne?

Legislator Jakub Krowiranda:
Tak, dziękuję bardzo. Pani przewodnicząca, Wysoka Komisjo, na wstępie chcielibyśmy poczynić małe zastrzeżenie w związku z tym, że projekt wpłynął do Sejmu wczoraj. Chcielibyśmy po prostu zgłosić, że nie mieliśmy czasu, żeby dokonać pogłębionej analizy. Oczywiście tyle, ile się dało, przedstawimy w poszczególnych uwagach.

Jeżeli chodzi o zmianę nr 1, mamy pewną wątpliwość do lit. c, w której nowe brzmienie otrzymuje pkt 1 w ust. 1db. Pytanie do strony rządowej: naszym zdaniem ten przepis jest mało czytelnie skonstruowany i mamy wątpliwość, czy nie będzie problemu po prostu przy stosowaniu tego przepisu? Dziękuję.

Przewodnicząca poseł Krystyna Szumilas (KO):
Bardzo proszę, strona ministerialna. Pani minister? Pani dyrektor.

Radca generalny w Departamencie Współpracy z Samorządem Terytorialnym Ministerstwa Edukacji Narodowej Elżbieta Wysokińska:
Szanowni państwo. Zmiana zawarta w lit. c zawiera prawidłowe odesłania.

Zmiana ta wynika z przyspieszenia dokonania oceny pracy nauczyciela w pierwszym roku odbywania przygotowania do zawodu nauczyciela. Obecnie ta pierwsza ocena dokonywana jest w drugim roku odbywania przygotowania do zawodu nauczyciela i jeżeli w tym okresie nauczyciel zmieni miejsce zatrudnienia, nastąpi rozwiązanie lub wygaśnięcie stosunku pracy nauczyciela, to dyrektor szkoły obowiązany jest dokonać oceny pracy takiego nauczyciela, i ta ocena wtedy jest uwzględniana do oceny pracy dokonywanej w drugim roku odbywania przygotowania do zawodu nauczyciela. Teraz ta ocena pracy będzie dokonywana nie w drugim roku, tylko między ósmym a jedenastym miesiącem odbywania przygotowania do zawodu nauczyciela i jeżeli nauczyciel zmieni miejsce… to znaczy, niekoniecznie musi zmieniać – jeżeli nastąpi rozwiązanie lub wygaśnięcie stosunku pracy nauczyciela, dyrektor szkoły będzie obowiązany dokonać oceny jego pracy.

I w art. 6a ust. 1db pkt 1 stanowi, że jeżeli nauczyciel zmieni miejsce zatrudnienia przed dokonaniem oceny pracy, o której mowa w ust. 1da pkt 1 – czyli tej oceny pracy, której dokonuje się między ósmym a jedenastym miesiącem – to tę ocenę pracy dokonaną po rozwiązaniu lub wygaśnięciu stosunku pracy uwzględnia się przy dokonywaniu tej oceny pracy, o której mowa w ust. 1da pkt 1, czyli tej oceny pracy dokonywanej między ósmym a jedenastym miesiącem. Jeżeli na przykład nauczyciel zmieni pracę po pięciu miesiącach, wtedy będzie miał po rozwiązaniu stosunku pracy dokonaną ocenę pracy za pięć miesięcy i ta ocena pracy będzie uwzględniana przy dokonaniu oceny pracy dokonywanej między ósmym a jedenastym miesiącem odbywania przygotowania do zawodu nauczyciela w nowym miejscu zatrudnienia. Dziękuję bardzo.

Przewodnicząca poseł Krystyna Szumilas (KO):
Dziękuję. Rozumiem, że sprawa została wyjaśniona.

Czy są uwagi do zmiany nr 1? Nie widzę. Stwierdzam, że Komisja rozpatrzyła zmianę nr 1.

Zmiana nr 2. Czy są uwagi do zmiany nr 2? Nie widzę. Stwierdzam, że Komisja rozpatrzyła zmianę nr 2.

Zmiana nr 3. Czy są uwagi? Pan poseł Piontkowski?

Poseł Dariusz Piontkowski (PiS):
Mam pytanie do osób przygotowujących, czy tu nie ma jakiegoś nielogicznego stwierdzenia w pkt 4: „umożliwienie nauczycielowi obserwowania prowadzonych przez siebie zajęć”. Czy to powinno być określenie „przez siebie zajęć” – czy to nie jest jakaś pomyłka?

Przewodnicząca poseł Krystyna Szumilas (KO):
Bardzo proszę, pani minister. Pan dyrektor Barański? Bardzo proszę.

Dyrektor Departamentu Prawnego Ministerstwa Edukacji Narodowej Andrzej Barański:
Dziękuję bardzo. Ten przepis trzeba czytać w całości, bo tutaj wskazujemy tylko dwa punkty, w związku z tym te punkty czytane w oderwaniu od wprowadzenia tego wyliczenia wprowadzają lekki zamęt. Natomiast jak się czyta w całości przepis art. 9ca ust. 12, to jednoznacznie wynika, że to „przez siebie” dotyczy mentora i to znaczy tyle, że mentor ma umożliwić nauczycielowi początkującemu obserwowanie zajęć prowadzonych przez mentora. Tak że ten zapis jest prawidłowy, tylko tak jak mówię, on nie może być czytany w oderwaniu od całości – od wprowadzenia do wyliczenia w tym ust. 12. Dziękuję.

Przewodnicząca poseł Krystyna Szumilas (KO):
Dziękuję bardzo.

Czy są jakieś inne uwagi? Nie widzę. Zmiana nr 3 została rozpatrzona.

Zmiana nr 4. Nie widzę uwag. Zmiana nr 4 została rozpatrzona.

Zmiana nr 5.

Biuro Legislacyjne, proszę.

Legislator Jakub Krowiranda:
Tak, dziękuję bardzo. Szanowni państwo, w zmianie nr 5 w lit. b w ust. 3a w tiret drugim jest mowa o tym, że uchyla się pkt 1, a chcielibyśmy zwrócić uwagę, że w ust. 3b art. 10 jest odesłanie do właśnie tego uchylanego punktu, tak że trzeba dokonać tutaj stosownej korekty tego odesłania w ust. 3b. Dziękuję bardzo.

Przewodnicząca poseł Krystyna Szumilas (KO):
Bardzo proszę, strona ministerialna.

Minister edukacji Barbara Nowacka:
Zgoda.

Przewodnicząca poseł Krystyna Szumilas (KO):
Zgadzacie się, tak? Rozumiem, że w ramach upoważnienia dla Biura Legislacyjnego, czy jak?

Legislator Jakub Krowiranda:
To jest zmiana zbyt daleko idąca, żebyśmy po prostu uznali to za omyłkę legislacyjną. My przygotujemy po prostu odpowiednią poprawkę na drugie czytanie, może ktoś…

Legislator w Biurze Legislacyjnym Kancelarii Sejmu Urszula Sęk:
Nie.

Legislator Jakub Krowiranda:
Teraz?

Legislator Urszula Sęk:
Tak. Przygotujemy tę poprawkę – jak by pani przewodnicząca podpisała, bo po prostu poprawka będzie polegała na tym, że w ust. 3b wyrazy „ust. 3a pkt 1–3” zastępuje się wyrazami „ust. 3a pkt 2 i 3”.

Przewodnicząca poseł Krystyna Szumilas (KO):
Dobrze, przejmuję tę poprawkę.

Czy jest sprzeciw wobec przyjęcia tej poprawki? Nie widzę. Stwierdzam, że zmiana nr 5 została rozpatrzona.

Przechodzimy do pkt 6.

Biuro Legislacyjne.

Legislator Jakub Krowiranda:
Tak, dziękuję bardzo. Pani przewodnicząca, Wysoka Komisjo, chcielibyśmy zwrócić uwagę, że dodawany art. 28a nakłada się z art. 28a dodawanym w ustawie z druku nr 1344 – to jest rządowy projekt o psychologach. Tak że trzeba mieć to na uwadze przy uchwalaniu tego projektu, że ta sama jednostka redakcyjna otrzymała różne brzmienia. Dziękuję bardzo.

Przewodnicząca poseł Krystyna Szumilas (KO):
Co z tym w takim razie możemy zrobić?

Legislator Urszula Sęk:
Proszę państwa, ponieważ my procedujemy wcześniej, więc my sobie jakby zajmujemy to miejsce i mamy art. 28a i art. 28b, natomiast psychologowie muszą się, że tak powiem, wtedy dostosować i zrobić ewentualnie jako art. 28c. Z tym, że my ruszamy teraz wcześniej, ale chyba finalizacja będzie jednocześnie właśnie na następnym posiedzeniu Sejmu – tego nie wiemy. To jest po prostu kwestia tylko oznaczenia, bo oczywiście brzmienie tych jednostek będzie inne.  Tak że my na razie tu nie zmieniamy, natomiast problem jest, i należy na dalszych etapach obserwować, co się dzieje u psychologów.

Przewodnicząca poseł Krystyna Szumilas (KO):
Dobrze, dziękuję. Bardzo też proszę o czujność i Biura Legislacyjnego, i ministerstwa.

Minister edukacji Barbara Nowacka:
Dziękuję, my jesteśmy świadomi tego ryzyka czasowego i zachowamy czujność.

Przewodnicząca poseł Krystyna Szumilas (KO):
Dziękuję bardzo.

W takim razie zmiana nr 6. Nie ma uwag…

Koordynator ds. prawnych ZG ZNP Krzysztof Stradomski:
Czy jest przestrzeń do tego, żeby w tym miejscu, właśnie pkt 6, jeszcze zadać pytanie państwu z Biura Legislacyjnego?

Przewodnicząca poseł Krystyna Szumilas (KO):
Bardzo proszę. Ale krótko, dobrze?

Koordynator ds. prawnych ZG ZNP Krzysztof Stradomski:
Pytanie właśnie dotyczy zmiany w art. 28a i 28b. W kontekście tego, o czym mówiłem w swojej wypowiedzi dotyczącej właśnie objęcia jedynie częścią ochrony pracowników wyłącznie w odniesieniu do osób zatrudnionych na podstawie umowy o pracę i mianowania, czy jest to poprawne legislacyjnie, żeby jedynie częściowo, jak gdyby importować tutaj przepisy wynikające z Kodeksu pracy do tej pragmatyki zawodowej w odniesieniu do nauczycieli?

Przewodnicząca poseł Krystyna Szumilas (KO):
To znaczy, jesteśmy w tej chwili na etapie procedowania projektu i przyjmujemy poprawki. Jeżeli pojawi się poprawka dotycząca art. 28a i 28b, to będziemy ją rozpatrywać. Na razie takiej poprawki nie mamy.

Ja rozumiem, że pana uwaga została przyjęta przez i posłów, i ministerstwo. Mamy czas do drugiego czytania, będziemy się nad tym zastanawiać. Ale na razie poprawki nie ma.

Czy inne uwagi do zmiany nr 6? Nie widzę. Stwierdzam, że zmiana nr 6 została rozstrzygnięta.

Zmiana nr 7. Nie widzę uwag. Stwierdzam, że zmiana nr 7 została rozstrzygnięta.

Zmiana nr 8.

Tu jest chyba poprawka przygotowana przez Biuro Legislacyjne? Bardzo proszę.

Legislator Jakub Krowiranda:
Dziękuję bardzo. Ta poprawka ma charakter ujednolicający. Chodzi o to, żeby dostosować treści przepisów art. 35 ust. 3b, 3c i 3h do treści ustawy, tak że to ma charakter czysto legislacyjny. Dziękuję.

Przewodnicząca poseł Krystyna Szumilas (KO):
Dziękuję bardzo.

Czy ministerstwo przyjmuje tę uwagę?

Minister edukacji Barbara Nowacka:
Przyjmuje.

Przewodnicząca poseł Krystyna Szumilas (KO):
Tak, pan poseł Piontkowski.

Poseł Dariusz Piontkowski (PiS):
Chcę zapytać, co w tej zmianie w podpunkcie a i b zmieniło się w stosunku do obowiązujących przepisów?

Przewodnicząca poseł Krystyna Szumilas (KO):
Bardzo proszę. Kto odpowie? Ministerstwo.

Ponieważ to nie dotyczy 2a i 2b ze zmiany nr 6, nie?

Radca generalny w Departamencie Współpracy z Samorządem Terytorialnym MEN Elżbieta  Wysokińska:
Zmiana nr 6 czy zmiana nr 8? Zmiana nr 8, przepraszam.

W lit. a zmieniła się przesłanka przydzielania nauczycielom godzin ponadwymiarowych. Właściwie zmiana ta ma charakter tylko taki uspójniający, ponieważ obecnie przepis ten jest niemożliwy do… To znaczy, obecnie przepisy ustawy – Karta nauczyciela pozwalają przydzielać godziny ponadwymiarowe również nauczycielom, którzy nie realizują bezpośrednio programu nauczania, na przykład nauczycielom specjalistom. Natomiast art. 35 ust. 1 mówił, że przesłanką przydzielania godziny ponadwymiarowej była realizacja programu nauczania. To jest tylko uspójnienie tych przepisów, tak żeby nie rodziły wątpliwości interpretacyjnych, że mają zastosowanie do wszystkich nauczycieli. Teraz przesłanka ta będzie bardziej ogólna: „w szczególnych przypadkach wynikających z potrzeb szkoły”. Tak że to jest tylko uspójnienie tych przepisów.

Natomiast lit. b dotyczy nauczycieli teoretycznych przedmiotów zawodowych i tu jest podwyższenie limitu godzin ponadwymiarowych, które mogą być przydzielone tym nauczycielom, natomiast wyłącznie za ich zgodą.

Przewodnicząca poseł Krystyna Szumilas (KO):
Dziękuję bardzo.

Panie pośle, proszę.

Poseł Tomasz Zieliński (PiS):
Jeśli można, jeszcze chciałbym się pani dopytać co do lit. a, bo w obecnych przepisach jest, że „Przydzielenie nauczycielowi większej liczby godzin ponadwymiarowych może nastąpić wyłącznie za jego zgodą, jednak w wymiarze nieprzekraczającym 1/2 tygodniowego obowiązkowego wymiaru godzin zajęć”. Czy to znika w ogóle?

Radca generalny w Departamencie Współpracy z Samorządem Terytorialnym MEN Elżbieta  Wysokińska:
Nie, to zostaje.

Poseł Tomasz Zieliński (PiS):
Aha, to przepraszam. Już rozumiem.

Radca generalny w Departamencie Współpracy z Samorządem Terytorialnym MEN Elżbieta  Wysokińska:
Jeśli chodzi o wymiar godzin ponadwymiarowych, dla większości nauczycieli on nie ulega zmianie, tylko jest podniesienie możliwości przekroczenia tego wymiaru w wypadku nauczycieli przedmiotów zawodowych.

Poseł Tomasz Zieliński (PiS):
Rozumiem, dziękuję.

Przewodnicząca poseł Krystyna Szumilas (KO):
Dziękuję bardzo.

Rozumiem, że pytanie, które powinnam zadać, brzmi: czy jest sprzeciw wobec przyjęcia poprawki, którą omówiło Biuro Legislacyjny, a którą ja podpisałam? Nie widzę. Stwierdzam, że art. 8 został rozpatrzony…

Legislator Jakub Krowiranda:
Zmiana nr 8.

Przewodnicząca poseł Krystyna Szumilas (KO):
Zmiana nr 8? Aha, zmiana… A, dobrze, już wracam – wiem, chodzi o zmiany.

Zmiana nr 8 została rozstrzygnięta.

Legislator Jakub Krowiranda:
Rozpatrzona.

Przewodnicząca poseł Krystyna Szumilas (KO):
Rozpatrzona.

Przechodzimy do zmiany nr 9. Czy są uwagi? Nie widzę. Zmiana nr 9 została rozpatrzona.

Zmiana nr 10. Nie widzę uwag. Zmiana nr 10 została rozpatrzona.

Zmiana nr 11. Nie widzę uwag. Zmiana nr 11 została rozpatrzona.

Zmiana nr 12.

Biuro, bardzo proszę.

Legislator Jakub Krowiranda:
Dziękuję bardzo. Mamy pytanie do strony rządowej. W art. 42d w ust. 13 pozostała zbitka „logopedów lub terapeutów pedagogicznych” bez dopisania doradców zawodowych. Czy to jest celowe pominięcie tej zmiany? Dziękuję.

Przewodnicząca poseł Krystyna Szumilas (KO):
Bardzo proszę, ministerstwo.

Główny specjalista ds. legislacji w Departamencie Prawnym Ministerstwa Edukacji Narodowej Katarzyna Rytel:
Tak, to jest celowe pominięcie uzupełnienia tego przepisu, ze względu na to, że nawiązuje on do danych o liczbie uczniów, które są według stanu na dzień 30 września roku 2021 i 30 września 2020, stąd nie możemy zadziałać wstecz w stosunku do doradców zawodowych. Tak więc tak – pominięcie tego przepisu jest celowe.

Przewodnicząca poseł Krystyna Szumilas (KO):
Dziękuję bardzo.

Czyli zmiana nr 12 została rozpatrzona.

Zmiana nr 13. Nie widzę uwag. Zmiana nr 13 została rozpatrzona.

Zmiana nr 14. Nie widzę uwag do zmiany nr 14.

Panie pośle.

Poseł Tomasz Zimoch (Polska2050-TD) – spoza składu Komisji:
Tak. Jest zgłoszona poprawka – ja złożyłem poprawkę.

Przewodnicząca poseł Krystyna Szumilas (KO):
To jest po zmianie nr 14. To jest poprawka po zmianie nr 14.

Tak, pani – Biuro Legislacyjne.

Legislator Urszula Sęk:
Tak naprawdę to jest do zmiany nr 15, bo tam jest błąd. Poprawka nie dotyczy art. 71, tylko wydaje nam się, że art. 73. Gdyby resort zechciał potwierdzić.

Główny specjalista ds. legislacji w Departamencie Prawnym MEN Katarzyna Rytel:
Tak, ale to jest…

Poseł Tomasz Zimoch (Polska2050-TD) – spoza składu Komisji:
Ja się z tym zgadzam. Tak, tam jest cyfrówka. Nie literówka – cyfrówka.

Przewodnicząca poseł Krystyna Szumilas (KO):
Czyli zmiana nr 14. Nie widzę uwag. Zmiana nr 14 została rozstrzygnięta.

Czyli rozumiem, że teraz zmiana nr 15 i poprawka, którą proponuje pan poseł.

Proszę o krótkie przedstawienie.

Poseł Tomasz Zimoch (Polska2050-TD) – spoza składu Komisji:
Bardzo dziękuję. Pamiętając o słowach pani minister, że musimy zadbać o nauczycieli, a dobra szkoła to taka szkoła, która właśnie dba o nauczycieli, proszę państwa, proponuję poprawkę. Raz jeszcze zwracam uwagę, że w treści poprawki jest literówka – chodzi o art. 73. Państwo mają treść tej poprawki, więc tylko przedstawię, o co chodzi.

W aktualnym stanie prawnym urlop dla poratowania zdrowia przysługuje nauczycielowi zatrudnionemu na czas nieokreślony w pełnym wymiarze czasu pracy po przepracowaniu siedmiu lat wyłącznie w publicznych szkołach. Poprawka ma na celu, by przywrócić sprawiedliwość, i to przywrócić totalną sprawiedliwość, bo do tej pory niestety jest wyczuwalna niesprawiedliwość, głównie, jeśli chodzi o nauczycieli pracujących w szkołach niepublicznych.

Poprawka rozszerza katalog miejsc pracy, które mogą zostać uwzględnione przy ustalaniu prawa do urlopu o szkoły niepubliczne w rozumieniu art. 14 ust. 3 ustawy – Prawo oświatowe, uznaje za nieprzerwany siedmioletni okres zatrudnienia, jeżeli nowa umowa została zawarta nie później niż w ciągu trzech miesięcy od zakończenia poprzedniej, utrzymuje wymóg aktualnego zatrudnienia w szkole publicznej w pełnym wymiarze i na czas nieokreślony jako warunek do uzyskania urlopu.

Ta poprawka, proszę państwa, wzięła się z interwencji poselskiej. Mogę podać przykład nauczycielki z Trójmiasta, nauczycielki ze stopniem naukowym. Nauczycielka, która zdobywała nagrody, ma wielkie osiągnięcia – 27 lat stażu pracy jako nauczyciel, tylko 5 lat w szkołach publicznych. Ta nauczycielka, mając orzeczenie lekarza o koniecznej rehabilitacji, nie może skorzystać z urlopu dla poratowania zdrowia; a nauczyciel w szkole publicznej, który przepracuje na przykład 8 lat, może z takiego urlopu skorzystać. To jest absolutnie niesprawiedliwość.

Bardzo proszę, by posłowie pochylili się nad tym i by tę sprawiedliwość przywrócić.

Przewodnicząca poseł Krystyna Szumilas (KO):
Dziękuję bardzo.

Proszę o stanowisko rządu. Pani minister.

Minister edukacji Barbara Nowacka:
To, co podnosi pan poseł, jest rzeczywiście istotnym problemem. Natomiast proponujemy, żebyśmy przepracowali to w kolejnej zmianie ustawowej, dlatego że i ta poprawka nie jest kompletna, i z drugiej strony to nie jest jedyny… pan pokazuje tylko wyimek pewnego problemu dotyczącego zatrudnienia nauczycieli.

Myślę, że i strona związkowa, i samorządowa chętnie przystąpią do poszerzonej pracy, natomiast to nie jest ten moment. Tak że chętnie przyjmiemy to do Zespołu do spraw pragmatyki zawodowej nauczyciela.

Przewodnicząca poseł Krystyna Szumilas (KO):
Czy pan poseł zgadza się na takie rozwiązanie?

Poseł Tomasz Zimoch (Polska2050-TD) – spoza składu Komisji:
Chciałbym tylko zapytać, gdyby pani minister wyjaśniła, na czym polega niekompletność tej poprawki.

Minister edukacji Barbara Nowacka:
Odpowie pan dyrektor Barański.

Przewodnicząca poseł Krystyna Szumilas (KO):
Pan dyrektor Barański.

Dyrektor Departamentu Prawnego MEN Andrzej Barański:
Niekompletność tej poprawki polega przede wszystkim na tym, że ona dotyczy wyłącznie nauczycieli szkół niepublicznych. Tymczasem w analogicznej sytuacji są również nauczyciele szkół publicznych prowadzonych przez inne osoby prawne niż jednostki samorządu terytorialnego. Zatem, jeżeli miałaby być kompletna, to powinna dotoczyć jednych i drugich. To jest pierwsze.

Natomiast drugie. Jeżeli mówimy o zamiarze wprowadzenia sprawiedliwości, wyrównywania szans, to musimy skonstatować, że nauczyciele w szkołach niepublicznych nie mają prawa do urlopu dla poratowania zdrowia. I to jest problem, czy ci nauczyciele w szkołach niepublicznych oraz…

Głos z sali:
A dlaczego nie mają?

Dyrektor Departamentu Prawnego MEN Andrzej Barański:
Ponieważ nie zostali objęci przepisem art. 91b ustawy – Karta nauczyciela, który wskazuje, które przepisy Karty nauczyciela mają zastosowanie do nauczycieli w szkołach niepublicznych. A dlaczego nie zostali objęci? Ano dlatego, że organy prowadzące szkoły niepubliczne zawsze zdecydowanie się sprzeciwiały ze względu na koszty tego rozwiązania. I na tym polega problem, a nie na tym, że my chcemy komuś oszczędzać na świadczeniach socjalnych. Dlatego trzeba było podejść do problemu komplementarnie, ale zacząć od tego, czy nauczyciele w szkołach niepublicznych nie powinni również mieć prawa do urlopu dla poratowania zdrowia i wtedy nie będzie problemu zaliczania do tego okresu siedmiu lat okresu pracy w szkołach niepublicznych.

Przewodnicząca poseł Krystyna Szumilas (KO):
Dziękuję bardzo.

Czy wobec tego pan poseł wycofuje poprawkę?

Poseł Tomasz Zimoch (Polska2050-TD) – spoza składu Komisji:
Wręcz przeciwnie. Proszę państwa, ja mam oprócz tego przygotowany projekt zmiany ustawy, tylko korzystając z sytuacji, czytając przedwczoraj, jaki projekt wpłynął do Sejmu, natychmiast pomyślałem, że to jest właśnie ten moment, gdzie możemy tą prawką tę sprawiedliwość przywrócić.

Proszę państwa…

Przewodnicząca poseł Krystyna Szumilas (KO):
To znaczy, panie pośle…

Poseł Tomasz Zimoch (Polska2050-TD) – spoza składu Komisji:
Ale pani poseł, ja tylko dokończę.

Przewodnicząca poseł Krystyna Szumilas (KO):
Już przedstawił pan poprawkę. Ministerstwo przedstawiło swoje zdanie. My jako posłowie, mamy…

Poseł Tomasz Zimoch (Polska2050-TD) – spoza składu Komisji:
Nie wycofałem…

Przewodnicząca poseł Krystyna Szumilas (KO):
My jako posłowie mamy…

Poseł Tomasz Zimoch (Polska2050-TD) – spoza składu Komisji:
Ale gdyby pani pozwoliła mi dokończyć.

Przewodnicząca poseł Krystyna Szumilas (KO):
Panie pośle, chwileczkę – w tej chwili ja prowadzę posiedzenie Komisji.

Poseł Tomasz Zimoch (Polska2050-TD) – spoza składu Komisji:
Ale nie dokończyłem.

Przewodnicząca poseł Krystyna Szumilas (KO):
Ja prowadzę posiedzenie Komisji…

Poseł Tomasz Zimoch (Polska2050-TD) – spoza składu Komisji:
Ale nie pozwoliła mi pani dokończyć. Ja nie wycofuję tej poprawki.

Przewodnicząca poseł Krystyna Szumilas (KO):
…i mamy jasną sytuację: ja zapytałam tylko, czy pan wycofuje poprawkę, stwierdził pan, że nie.

W takim razie będziemy ją musieli przegłosować, bo w sytuacji, w której ministerstwo mówi, że problem jest głębszy, zgłaszam sprzeciw do przyjęcia tej poprawki.

Przystępujemy do głosowania. Kto z państwa posłów jest za przyjęciem poprawki pana posła Zimocha? Kto jest przeciw? Chwileczkę, bo jest kłopot z logowaniem.

Kto jest przeciw? Kto się wstrzymał? Wszyscy zagłosowali? Proszę o wyniki głosowania.

Głosowały 23 osoby. 8 za, 13 przeciw, 2 osoby się wstrzymały.

Stwierdzam, że poprawka nie uzyskała poparcia.

Artykuł…

Sekretarz Komisji Agnieszka Kalinowska-Wójcik:
Zmiana.

Przewodnicząca poseł Krystyna Szumilas (KO):
Proszę?

Zmiana nr 15 została rozpatrzona.

Poseł Tomasz Zimoch (Polska2050-TD) – spoza składu Komisji:
Jako wniosek mniejszości.

Przewodnicząca poseł Krystyna Szumilas (KO):
Chwileczkę. Panie pośle, proszę mi pozwolić skończyć procedurę.

Poprawka nr 15 została rozpatrzona.

I teraz pan poseł, bardzo proszę.

Poseł Tomasz Zimoch (Polska2050-TD) – spoza składu Komisji:
Tak, ja chcę…

Przewodnicząca poseł Krystyna Szumilas (KO):
Rozumiem, że chce pan zgłosić wniosek mniejszości, tak?

Poseł Tomasz Zimoch (Polska2050-TD) – spoza składu Komisji:
Tak, ponieważ…

Przewodnicząca poseł Krystyna Szumilas (KO):
Dobrze, w takim razie mamy wniosek.

Poseł Tomasz Zimoch (Polska2050-TD) – spoza składu Komisji:
Ale tylko pozwoli mi pani dokończyć?

Przewodnicząca poseł Krystyna Szumilas (KO):
Mamy wniosek…

Poseł Tomasz Zimoch (Polska2050-TD) – spoza składu Komisji:
Pani przewodnicząca…

Przewodnicząca poseł Krystyna Szumilas (KO):
…mniejszości.

Poseł Tomasz Zimoch (Polska2050-TD) – spoza składu Komisji:
Udziela pani głosu…

Przewodnicząca poseł Krystyna Szumilas (KO):
Przechodzimy do zmiany…

Poseł Tomasz Zimoch (Polska2050-TD) – spoza składu Komisji:
…a nie daje dokończyć.

Przewodnicząca poseł Krystyna Szumilas (KO):
…nr 16. Czy są uwagi do zmiany nr 16?

Poseł Dariusz Piontkowski (PiS):
Ale ja jeszcze do zmiany nr 15.

Przewodnicząca poseł Krystyna Szumilas (KO):
Nie widzę.

Zmiana nr 15, panie pośle, została rozstrzygnięta.

Poseł Dariusz Piontkowski (PiS):
Podnosiłem rękę, pani przewodnicząca.

Poseł Tomasz Zimoch (Polska2050-TD) – spoza składu Komisji:
To jest skandal.

Przewodnicząca poseł Krystyna Szumilas (KO):
Zmiana nr 16. Czy są uwagi do zmiany nr 16? Nie widzę. Zmiana nr 16 została rozpatrzona.

Czy są uwagi do zmiany nr 17? Nie widzę. Zmiana nr 17 została rozpatrzona.

Czy są uwagi do zmiany nr 18?

Biuro Legislacyjne? Bardzo proszę.

Legislator Jakub Krowiranda:
Dziękuję bardzo, pani przewodnicząca. Mamy uwagę do lit. b w zmianie nr 18. Tutaj ust. 4 również się nakłada z innym drukiem – z drukiem nr 1241, to jest ustawa o aplikacji mObywatel – który również zmienia ust. 4, tylko że w odmienny sposób. Tutaj jest poprawka legislacyjna, którą prosiliśmy, żeby pani przewodnicząca przejęła, i ona zasadniczo naprawia ten problem. Dziękuję bardzo.

Przewodnicząca poseł Krystyna Szumilas (KO):
I ja przejmuję tę poprawkę.

Czy jest sprzeciw wobec przyjęcia poprawki do artykułu… do zmiany nr 18? Nie widzę. Stwierdzam, że zmiana i poprawka została rozpatrzona.

Zmiana nr 19. Czy są poprawki, czy uwagi do zmiany nr 19? Nie widzę. Zmiana nr 19 została rozpatrzona.

Art. 2. Czy są uwagi do art. 2? nie widzę. Art. 2 został rozpatrzony.

Czy są uwagi do art. 3? Nie widzę. Art. 3 został rozpatrzony.

Czy są uwagi do art. 4? Nie widzę. Stwierdzam, że art. 4 został rozpatrzony.

Czy są uwagi do art. 5? Nie widzę.

A, jest. Biuro Legislacyjne.

Aha, mamy zmianami? Art. 5 zmianami?

Legislator Urszula Sęk:
My mamy uwagę do ostatniej zmiany. To znaczy, taką uwagę, że wydaje nam się, ponieważ wczoraj została uchwalona po Senacie ustawa nowelizująca ustawę mObywatel i ona też się odnosi do art. 93 ust. 3 i nadaje brzmienie. Wydaje nam się, że mimo tego, że jest ruszana ta sama jednostka redakcyjna, to nasza zmiana może być nałożona na tę nową wersję.  Tak że wydaje się z takiego pierwszego oglądu, że tutaj nic nie musimy zmieniać. Ale oczywiście cały czas jeszcze będziemy analizować. Gdyby coś się pojawiło, to w drugim czytaniu ewentualnie będzie prośba o zgłoszenie poprawki.

Przewodnicząca poseł Krystyna Szumilas (KO):
Dziękuję bardzo. Rozumiem, że czujność zachowuje i Biuro Legislacyjne, i ministerstwo, i państwo posłowie, żeby przed drugim czytaniem jeszcze sprawdzić.

Czy są inne uwagi do art. 5? Do art. 5? Nie widzę. Stwierdzam, że art. 5 został rozstrzygnięty.

Art. 6. Pytanie: czy zmianami?

Legislator Jakub Krowiranda:
Wydaje się… mamy tylko jedną uwagę. Nie wiem, czy ktoś z państwa…

Przewodnicząca poseł Krystyna Szumilas (KO):
Bardzo proszę w takim razie.

Legislator Jakub Krowiranda:
Mamy uwagę do zmiany nr 3 – chodzi o art. 63. Ust. 22 otrzymuje nowe brzmienie, w którym jest odesłanie do ust. 1 i 10–21c. Pytanie do strony rządowej: czy to odesłanie jest poprawne, bo mamy po prostu pewną wątpliwość? Dziękuję.

Przewodnicząca poseł Krystyna Szumilas (KO):
Bardzo proszę stronę rządową.

Główny specjalista ds. legislacji w Departamencie Prawnym MEN Katarzyna Rytel:
To odesłanie jest de facto tylko i wyłącznie porządkujące. Owszem, w tej chwili przepis zawiera odesłanie do pełnego ust. 1–21, natomiast ust. 2 dotyczy dyrektorów publicznych placówek doskonalenia nauczycieli i już w tym przepisie jest wskazane, że przepisy ust. 2–9 nie mają zastosowania. Tak więc to jest tylko i wyłącznie uporządkowanie tego, co już w tej chwili funkcjonuje w Prawie oświatowym, i jest prawidłowe, tak jak jest w projekcie.

Przewodnicząca poseł Krystyna Szumilas (KO):
Rozumiem, że te wyjaśnienia wystarczają.

Pan poseł Piontkowski do art. 6? Bardzo proszę.

Poseł Dariusz Piontkowski (PiS):
Tak. Rozumiem, że miana nr 3 wprowadza to, o czym mówiła pani minister, to znaczy likwidację konkursu na dyrektora szkoły… możliwość likwidacji konkursu, tak?

Przewodnicząca poseł Krystyna Szumilas (KO):
Zmiana nr 3 mówi o tym, panie pośle, że jeżeli dyrektor wygrał konkurs i jest dyrektorem przez jedną kadencję, to można mu przedłużyć kadencję na następny okres jednorazowo.

Poseł Dariusz Piontkowski (PiS):
Tak, właśnie o tym mówię.

Przewodnicząca poseł Krystyna Szumilas (KO):
…jednorazowo za zgodą kuratora oświaty.

Poseł Dariusz Piontkowski (PiS):
Właśnie o tym mówię. Uważam, że ta zmiana jest niedobra, należy ją skreślić. W związku z tym proponuję skreślenie zmiany nr 3.

Przewodnicząca poseł Krystyna Szumilas (KO):
To bardzo proszę o poprawkę na piśmie i przejdziemy do głosowania.

Czy są inne uwagi do art. 6? Nie widzę, więc po rozstrzygnięciu poprawki pana posła Piontkowskiego stwierdzimy, co z art. 6.

Poseł Kinga Gajewska (KO):
Ja jeszcze mogę tylko komentarz do tego artykułu?

Przewodnicząca poseł Krystyna Szumilas (KO):
Nie, już jest.

Do art. 6 pani?

Poseł Kinga Gajewska (KO):
Tak, chciałabym dać tylko komentarz, jak istotna jest to zmiana, bo w ostatnich latach wielokrotnie były w wielu miejscach problemy ze znalezieniem w ogóle dyrektora, zorganizowaniem konkursu. W niektórych miejscach, szczególnie w województwie lubelskim, były kilkukrotnie organizowane konkursy na dyrektora. Myślę, że zmniejszenie biurokracji wychodzi jednak naprzeciw oczekiwaniom dyrektorów i nauczycieli. Oprócz tego mam nadzieję… mamy nadzieję, że z biegiem lat też ten prestiż nauczyciela, dyrektora i inne kwestie właśnie zwiększające prestiż, m.in. zwiększenie również pensji, będą wpływały na to, że coraz więcej osób będzie chciało być po prostu dyrektorami.

Przewodnicząca poseł Krystyna Szumilas (KO):
Dziękuję za ten komentarz.

Przechodzimy do głosowania. Kto z państwa posłów jest za poprawką pana posła Piontkowskiego? Kto jest przeciw? Kto się wstrzymał?

Proszę o wyniki głosowania.

Głosowało 21 posłów. Za było 6, przeciw – 15, nikt się wstrzymał.

Stwierdzam, że poprawka nie uzyskała poparcia Komisji.

Stwierdzam, że art. 6 został rozpatrzony.

Art. 7. Nie widzę uwag. Stwierdzam, że art. 7 został rozpatrzony.

Art. 8. Nie widzę uwag. Stwierdzam, że art. 8 został rozpatrzony.

Art. 9. Nie widzę uwag. Stwierdzam, że został rozpatrzony.

Art. 10. Nie widzę uwag. Stwierdzam, że art. 10 został rozpatrzony.

Art. 11. Nie widzę uwag. Stwierdzam, że art. 11 został rozpatrzony.

Art. 12.

Biuro, bardzo proszę.

Legislator Jakub Krowiranda:
Tak, dziękuję bardzo. Tutaj mamy taką uwagę legislacyjną. Wydaje nam się, że zbędne są wyrazy „w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą”, ponieważ przepisy art. 49 ust. 1a i 1b są dodawane tą ustawą, tak że nie mają innego brzmienia jak ten. Dziękuję.

Przewodnicząca poseł Krystyna Szumilas (KO):
Bardzo proszę, strona rządowa.

Minister edukacji Barbara Nowacka:
Zgoda.

Przewodnicząca poseł Krystyna Szumilas (KO):
Czyli musimy robić to poprawką czy upoważnieniem?

Legislator Jakub Krowiranda:
To na upoważnienie.

Przewodnicząca poseł Krystyna Szumilas (KO):
Upoważnienie, tak?

To był art. 12. Tak. Stwierdzam, że art. 12 został rozpatrzony.

Art. 13. Nie widzę uwag. Stwierdzam, że art. 13 został rozpatrzony.

Art. 14.

Biuro, bardzo proszę.

Legislator Urszula Sęk:
Mamy taką uwagę o charakterze de facto redakcyjnym, bo jakby państwo zwrócili uwagę na art. 14 pkt 2 – ta końcówka jest taka, że dla osób, że tak powiem, nieznających meritum może się wydawać, że tam jest omyłka i dwa razy są te wyrazy „przed dniem 1 września 2019 r.”.

Dlatego my byśmy proponowali taki zabieg legislacyjny, żeby z główki wyjąć literę „w”, wtedy główka by się kończyła tak, że „wlicza się również okresy wykonywania pracy”, i teraz pkt 1 „w jednostkach (…)” itd., a pkt 2, by się zaczął „przed dniem 1 września 2019 r. w placówkach kształcenia (…)” itd., i kończyłoby się też tą datą. Tak, to chyba będzie bardziej, że tak powiem, zrozumiale dla laików.

Minister edukacji Barbara Nowacka:
Bardzo dziękujemy w imieniu departamentu prawnego.

Przewodnicząca poseł Krystyna Szumilas (KO):
Rozumiem, że przez ministerstwo poprawka jest popierana.

W ramach upoważnienia?

Legislator Urszula Sęk:
Tak, to jest redakcja.

Przewodnicząca poseł Krystyna Szumilas (KO):
Dobrze.

Stwierdzam, że art. 13, z tą uwagą, został…

Legislator Urszula Sęk:
Art. 14.

Przewodnicząca poseł Krystyna Szumilas (KO):
Art. 14, przepraszam, z tą uwagą został rozpatrzony.

Art. 15.

Biuro? Nie?

Legislator Jakub Krowiranda:
Nie.

Przewodnicząca poseł Krystyna Szumilas (KO):
Art. 15 został rozpatrzony.

Art. 16.

Biuro.

Legislator Jakub Krowiranda:
Tak, dziękuję bardzo. Wydaje nam się, że w art. 16 w ust. 1, gdzie jest odesłanie do art. 34, tam powinno być odesłanie do art. 34 ust. 1 ustawy z dnia 1 października 2024 r. o dochodach jednostek samorządu terytorialnego. Dziękuję.

Przewodnicząca poseł Krystyna Szumilas (KO):
Ministerstwo.

Nie usłyszałam, przepraszam.

Dyrektor Departamentu Prawnego MEN Andrzej Barański:
Tak, dziękujemy, wyrażamy zgodę na tę poprawkę.

Przewodnicząca poseł Krystyna Szumilas (KO):
Ministerstwo wyraża zgodę.

Biuro?

Legislator Jakub Krowiranda:
Tak. Jeszcze jedna uwaga, odnosząca się do ust. 3 pkt 1 i 2 art. 16. Otóż, na końcu tych punktów jest taka zbitka „przepisów, o których mowa w art. 1 ust. 2 pkt 1 lit. d” – tu chyba zabrakło wskazania, jakiej ustawy, i naszym zdaniem trzeba dodać: „zmienianej w art. 1”. Tak samo w pkt 2 – taka sama uwaga. Dziękuję.

Przewodnicząca poseł Krystyna Szumilas (KO):
Ministerstwo.

Dyrektor Departamentu Prawnego MEN Andrzej Barański:
Podzielamy, dziękujemy.

Przewodnicząca poseł Krystyna Szumilas (KO):
Panie dyrektorze, proszę głośniej, bo nie słychać.

Dyrektor Departamentu Prawnego MEN Andrzej Barański:
Tak podzielamy. Dziękujemy bardzo.

Przewodnicząca poseł Krystyna Szumilas (KO):
Mam pytanie do Biura Legislacyjnego, czy to ramach upoważnienia, tak?

Legislator Jakub Krowiranda:
Na upoważnienie to zrobimy, tak.

Przewodnicząca poseł Krystyna Szumilas (KO):
Czyli z tymi uwagami art. 16 został rozpatrzony.

Art. 17. To jest po art. 17. A art. 17?

Pan poseł Piontkowski.

Poseł Dariusz Piontkowski (PiS):
Mam pytanie do tego artykułu i poprzedniego, ponieważ to są kwoty wpływające na dochody samorządu terytorialnego. Czy w art. 16 ta kwota 187 mln zł według przedstawicieli samorządu jest wystarczająca do tego, aby pokryć dodatkowe wydatki, które pojawiają się w związku ze zmianami w prawie, które w tej chwili uchwalamy?

I po drugie, czy w art. 17 według samorządów to, że nie można zaliczać wydatków bieżących sfinansowanych w 2026 r., jest korzystne z punktu widzenia samorządów czy nie, i jak się to ma do naliczania potrzeb oświatowych?

Przewodnicząca poseł Krystyna Szumilas (KO):
Dziękuję bardzo.

Ministerstwo.

Minister edukacji Barbara Nowacka:
To było pytanie do samorządu.

Przewodnicząca poseł Krystyna Szumilas (KO):
Ponieważ nie ma…

Minister edukacji Barbara Nowacka:
Ale to odpowiemy. Dyrektor Jakubczuk.

Dyrektor Departamentu Współpracy z Samorządem Terytorialnym Ministerstwa Edukacji Narodowej Jerzy Jakubczuk:
Szanowna pani przewodnicząca, Wysoka Komisjo, jeśli chodzi o art. 17 i wyłączenie wydatków bieżących dotyczących sfinansowania skutków odpraw, to to wyłączenie jest zasadne i pozwoli jednostkom samorządu nie wliczać tych wydatków, które dotyczą wyłącznie zadań wynikających z przepisów nowelizowanej ustawy – Karta nauczyciela przy wyliczaniu dotacji dla jednostek niepublicznych, których nie obejmuje ta zmiana.

Pragnę tutaj też zauważyć, że w tym pierwszym roku to zadanie byłoby sfinansowane w ramach rezerwy na uzupełnienie dochodów jednostek samorządu terytorialnego i te skutki finansowe, o których mowa w art. 16 zostały oszacowane prawidłowo, i w naszej ocenie one pokrywają przewidywane koszty, które będą ponoszone przez jednostki samorządu, wynikające ze zwiększenia wysokości odpraw i poszerzenia katalogu nauczycieli do nich uprawnionych. Dziękuję bardzo.

Przewodnicząca poseł Krystyna Szumilas (KO):
Dziękuję bardzo.

Czy są jakieś poprawki do art. 17? Nie widzę. Stwierdzam, że art. 17 został rozpatrzony.

I poprawka, którą przejęła pani poseł Łoboda, po art. 17. Bardzo proszę.

Poseł Dorota Łoboda (KO):
Tak, zgłaszam poprawkę, którą przejęłam od Związku Nauczycielstwa Polskiego. Państwo mają jej treść, więc już nie będę jej odczytywać – w art. 17 dodać art. 17a w brzmieniu jak w dostarczonej państwu poprawce.

Przewodnicząca poseł Krystyna Szumilas (KO):
Biuro Legislacyjne.

Legislator Urszula Sęk:
My mamy tylko drobną uwagę redakcyjną. To znaczy, wydaje nam się, że w ust. 3 chyba powinno być dookreślenie, że „przez organy prowadzące szkoły lub placówki”, bo w art. 42 ust. 7 właśnie w główce jest mowa, że to „organy prowadzące szkoły lub placówki”. O ile w ust. 1, przy regulaminach, to dotyczy tylko organów prowadzących szkoły, i to jeszcze będących JST, tak tutaj chyba trzeba by to dookreślić, żeby nie było wątpliwości.

Przewodnicząca poseł Krystyna Szumilas (KO):
Ministerstwo.

Minister edukacji Barbara Nowacka:
Prosimy o chwilkę, żeby sprawdzić odpowiedź Biuru Legislacyjnemu.

Główny specjalista ds. legislacji w Departamencie Prawnym MEN Katarzyna Rytel:
Faktycznie, jeśli chodzi o ust. 3, to tutaj powinniśmy dookreślić organ prowadzący w związku z tym, że jest to określone również w ust. 1 proponowanego artykułu. Jednakowoż proponowalibyśmy dopisać jedynie szkoły, bez placówek, tak jak jest w art. 42 ust. 7 Karty nauczyciela, czyli w obowiązującej ustawie, ze względu na definicję szkoły zawartą w Karcie nauczyciela, przez którą należy rozumieć również placówkę. Tak więc żeby nie powielać błędu w przepisie przejściowym w stosunku do matki, to proponowalibyśmy, aby było „przez organy prowadzące szkoły” – tylko szkoły.

Legislator Urszula Sęk:
To znaczy, że po prostu w matce w tym ust. 7 też jest nadregulacja, że tak powiem, tak?

Główny specjalista ds. legislacji w Departamencie Prawnym MEN Katarzyna Rytel:
Dokładnie tak.

Legislator Urszula Sęk:
Dobra, dziękuję.

Główny specjalista ds. legislacji w Departamencie Prawnym MEN Katarzyna Rytel:
Dziękuję bardzo.

Przewodnicząca poseł Krystyna Szumilas (KO):
Czy pani poseł Łoboda zgadza się na dopisanie „szkoły”?

Poseł Dorota Łoboda (KO):
Tak, oczywiście.

Przewodnicząca poseł Krystyna Szumilas (KO):
OK, dobrze.

Poseł Dorota Łoboda (KO):
I w tej samej poprawce jest od razu zmiana w art. 18, więc pytanie, czy to zgłaszać w tym momencie?

Legislator Jakub Krowiranda:
W art. 18 to są jakby dwie poprawki.

Przewodnicząca poseł Krystyna Szumilas (KO):
OK. Czy jest sprzeciw wobec przyjęcia poprawki przedstawionej przez panią poseł Łobodę? Nie widzę. Stwierdzam, że art. 17a został rozpatrzony.

I przechodzimy do art. 18, i zgodnie z sugestią Biura Legislacyjnego druga część poprawki pani poseł Łobody. Bardzo proszę.

Poseł Dorota Łoboda (KO):
Bardzo dziękuję. „W art. 18 pkt 3 otrzymuje brzmienie: «3) Art. 1 pkt 11 lit. b tiret drugie, które wchodzą w życie z dniem 1 września 2026 r.».”.

Przewodnicząca poseł Krystyna Szumilas (KO):
Dziękuję bardzo.

Czy są uwagi? Nie widzę. W takim razie stwierdzam, że poprawka została rozpatrzona.

I art. 18 został rozpatrzony.

Teraz… Mamy wszystkie artykuły już rozpatrzone. W takim razie, czy musimy głosować, czy mogę zapytać?

Czy jest sprzeciw wobec przyjęcia całości projektu ustawy?

Poseł Dariusz Piontkowski (PiS):
Jest.

Przewodnicząca poseł Krystyna Szumilas (KO):
Jest sprzeciw, a więc głosujemy. Kto z państwa posłów jest za przyjęciem wniosku o uchwalenie przez Sejm projektu ustawy o zmianie ustawy – Karta nauczyciela oraz niektórych innych ustaw, druk nr 1472, wraz z poprawkami przyjętymi przez Komisję?

Czy wcześniej powinnam jeszcze spytać i upoważnić biuro, czy mogę potem?

Legislator Jakub Krowiranda:
To nie ma znaczenia, kiedy, tylko żeby upoważnić.

Przewodnicząca poseł Krystyna Szumilas (KO):
Czyli poddaję pod głosowanie całość ustawy wraz z poprawkami przyjętymi przez Komisję. Kto z państwa posłów jest za? Kto jest przeciw? Kto się wstrzymał?

Bardzo proszę o wynik głosowania.

Głosowało 25 posłów. Za było 19, przeciw nie był nikt, wstrzymało się 6 posłów.

Stwierdzam, że Komisja wniosek przyjęła.

Pozostał wybór posła sprawozdawcy.

Ja chciałabym zapytać pana posła Adama Krzemińskiego, czy chciałby zostać posłem sprawozdawcą?

Poseł Adam Krzemiński (KO):
Tak.

Przewodnicząca poseł Krystyna Szumilas (KO):
Dziękuję bardzo.

Czy jest sprzeciw wobec kandydatury pana posła Krzemińskiego? Nie widzę. Tak, gratuluję.

Legislator Jakub Krowiranda:
Upoważnienie jeszcze.

Przewodnicząca poseł Krystyna Szumilas (KO):
I czy jest sprzeciw wobec upoważnienia Biura Legislacyjnego do naniesienia poprawek legislacyjnych? Nie widzę. Stwierdzam, że biuro zostało upoważnione.

Bardzo państwu posłom dziękuję. Wiem, że było szybkie tempo pracy nad tą ustawą, ale myślę, że to jest z korzyścią dla nauczycieli i warto było podjąć się dzisiaj tego zadania.

Zamykam posiedzenie Komisji.