Komisja Gospodarki i Rozwoju, obradująca pod przewodnictwem posła Rafała Komarewicza (Centrum), przewodniczącego Komisji, zrealizowała następujący porządek dzienny:
– rozpatrzenie sprawozdania z działalności prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów za rok 2025;
– zmiany w składzie podkomisji stałej do spraw przemysłu kosmicznego i wysokich technologii.
W posiedzeniu udział wzięli: Tomasz Chróstny prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów wraz ze współpracownikami oraz Łukasz Hnatkowski specjalista ds. legislacji w Instytucie Rozwoju Spraw Społecznych.
W posiedzeniu udział wzięli pracownicy Kancelarii Sejmu: Cezary Gradowski i Ziemowit Uździcki – z sekretariatu Komisji w Biurze Komisji Sejmowych.
Przewodniczący poseł Rafał Komarewicz (Centrum):
Dzień dobry, witam państwa serdecznie. Otwieram posiedzenie Komisji Gospodarki i Rozwoju.
Stwierdzam kworum.
Witam pana Tadeusza Chróstnego, prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów, wraz ze współpracownikami oraz pozostałych gości.
Szanowni państwo, po uzgodnieniu z prezydium Komisji – kolegami, którzy są tutaj – podjąłem decyzję o uzupełnieniu dzisiejszego porządku dziennego o punkt obejmujący zmiany w składzie podkomisji stałej do spraw przemysłu kosmicznego i wysokich technologii. Punkt ten rozpatrzymy jako drugi. Chodzi o to, że zgłosiły się trzy osoby, które chciałyby pracować w tej podkomisji.
W związku z tym porządek dzienny posiedzenia przewiduje: rozpatrzenie sprawozdania z działalności prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów za rok 2025 – przedstawia pan prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów; drugi punkt – zmiany w składzie podkomisji stałej do spraw przemysłu kosmicznego i wysokich technologii.
Przystępujemy do realizacji porządku dziennego. Proszę pana prezesa Tomasza Chróstnego o przedstawienie informacji.
Panie prezesie, mamy tutaj bardzo dobre opracowanie, które sobie przejrzałem, i również każdy z państwa posłów je ma, więc prosiłbym o syntetyczne przedstawienie informacji. Bardzo dziękuję. Proszę.
Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów Tomasz Chróstny:
Szanowny panie przewodniczący, panie posłanki i panowie posłowie, zaproszeni goście, dziękuję państwu za zaproszenie na dzisiejsze posiedzenie Komisji i możliwość zaprezentowania działalności urzędu w ubiegłym roku. To był dla nas rok zdecydowanych działań, zarówno wobec nieuczciwych praktyk rynkowych, jak i zmów ograniczających konkurencję.
Na przedsiębiorców naruszających przepisy nałożyliśmy ponad 1 mld zł sankcji. Te działania to jednak nie tylko kary, ale również realne zmiany w praktykach przedsiębiorców i uczciwe rekompensaty dla klientów. Budujemy rynek, na którym ma wygrywać przejrzystość, uczciwość i równe zasady gry.
Łączna liczba decyzji wydanych w zeszłym roku to 900, z czego 370 w obszarze ochrony konkurencji i 530 w obszarze ochrony konsumentów. Efektem tych działań były, tak jak wspomniałem, nie tylko kary, ale także zobowiązania, postępowania wyjaśniające i wystąpienia miękkie, w ramach których konsumenci uzyskali przysporzenia o wartości nie mniejszej niż 160 mln zł, głównie w formie zwrotu opłat i rekompensat ze strony przedsiębiorców.
Przechodząc do konkretnych obszarów, którymi się zajmowaliśmy w 2025 r. w zakresie ochrony konkurencji, wszczęliśmy 24 postępowania wyjaśniające oraz 13 postępowań antymonopolowych. Wydaliśmy 9 decyzji w sprawie praktyk ograniczających konkurencję.
Do najważniejszych należały decyzje dotyczące dealerów maszyn rolniczych, którzy uczestniczyli w niedozwolonych porozumieniach ograniczających konkurencję. W sprawie Claas Polska i pięciu dealerów kary wyniosły łącznie ponad 170 mln zł. W sprawie Case New Holland Industrial Polska i siedmiu dystrybutorów sankcje wyniosły blisko 339 mln zł, w tym kary na menedżerów ćwierć miliona złotych.
2025 r. to również rozbicie trwającej prawie 10 lat zmowy pomiędzy Jura Poland a właścicielami sklepów RTV, Euro AGD, Media Markt i Media Expert. Przedsiębiorcy ustalali ceny ekspresów do kawy marki Jura. Łączna wysokość sankcji na przedsiębiorców to 66 mln zł, dodatkowo na menedżera – ćwierć miliona złotych.
W zakresie kontroli koncentracji mieliśmy 314 postępowań. Większość kończyła się bezwarunkową zgodą. Jedna, dotycząca przejęcia przez Medicover Holding spółek CityFit i CityFit Blue, to była zgoda warunkowa, właśnie pod warunkiem sprzedaży części placówek.
W zakresie zatorów płatniczych w 2025 r. skontrolowaliśmy łącznie prawie 4 mln faktur. Suma stwierdzonych zatorów płatniczych – 880 mln zł. Liczba analizowanych podmiotów -150 tys. Samych faktur zbadaliśmy prawie 400 mln. 83 postępowania w toku, 20 nowych, łącznie prawie 30 decyzji, sankcji zgodnie z mechanizmem, który jest wskazany w ustawie – tam jest konkretny wzór – prawie 11 mln zł. Niezależnie ponad 170 wystąpień do przedsiębiorców – tam gdzie widzieliśmy, że jest perspektywa do poprawy kultury płatniczej, tam również dyscyplinowaliśmy przedsiębiorców poprzez działania i miękkie wystąpienia do nich.
W zakresie ochrony zbiorowych interesów konsumentów i klauzul abuzywnych wszczęliśmy w zeszłym roku 68 postępowań w sprawie praktyk naruszających zbiorowe interesy konsumentów oraz dotyczących uznania postanowień wzorca umowy za niedozwolone, a także 134 postępowania wyjaśniające. 40 decyzji w tym obszarze, łącznie ponad 545 mln zł kar na przedsiębiorców oraz ponad 600 tys. zł kar na osoby zarządzające. Łącznie osoby fizyczne, osoby zarządzające w zeszłym roku suma kar wyniosła ok. 1,5 mln zł. Niezależnie od tego, tak jak wspomniałem, tutaj też były wystąpienia miękkie.
Natomiast najważniejsze decyzje w zakresie ochrony konsumentów to bez wątpienia decyzje dotyczące rynku finansowego. Tutaj m.in. Bank PKO oraz PKO Bank Hipoteczny nieprawidłowo realizowały obowiązki związane z wakacjami kredytowymi, skracały okres zawieszenia spłaty kredytu hipotecznego i nieproporcjonalnie wydłużały okres jego spłaty, co mogło dla konsumentów oznaczać wyższy koszt kredytu. W tym przypadku 118 mln zł nałożono na Bank PKO SA, a blisko 1 mln 200 tys. zł na PKO Bank Hipoteczny.
Inna wysoka kara dotyczyła działalności operatora sieci Play i spółki P4 za praktyki polegające na eliminowaniu rabatów za e-fakturę i terminowe płatności w przypadku spóźnienia się z płatnością rachunku. Tutaj sankcja wyniosła ponad 108 mln zł na ten telekom.
Z kolei w przypadku Jeronimo Martins Polska stwierdziliśmy praktykę polegającą na wprowadzeniu konsumentów w błąd co do warunków promocji w sklepach Biedronka. Tutaj m.in. dwie akcje: „Specjalna środa” i „Walentynkowa środa” – suma sankcji wynosząca ponad 104 mln zł.
Kolejne decyzje to choćby te dotyczące nieprawidłowego informowania o obniżkach cen, w tym najniższej cenie z ostatnich 30 dni. I tutaj choćby jako przykład 31 mln zł na Zalando i 6 mln zł na Temu.
Z kolei spółka OLX została ukarana karą ponad 28 mln zł za stosowanie systemu ocen sprzedawców, który mógł wprowadzać konsumentów w błąd. Mam tu na myśli opinie, które mogły zamieszczać dane osoby, które nie dokonały zakupu, a z kolei stosowany algorytm zawyżał prezentowane oceny, przez co oceny przeciętne mogły być przedstawiane jako dobre.
Z zakresu działania inspekcji handlowej mamy prawie 15 tys. kontroli, w tym 11 tys. dotyczących artykułów nieżywnościowych i usług. To są te działania, które m.in. miały na celu usunięcie niebezpiecznych produktów z rynku, niespełniających wymogów przepisów prawa. Tutaj również nasza szeroka działalność w ramach Safety Gate, gdzie zgłaszaliśmy na terytorium Unii Europejskiej niebezpieczne produkty, łącznie ponad 2 mln sztuk produktów. Niezależnie, bardzo dobra i owocna współpraca z Krajową Administracją Skarbową.
Zeszły rok to również zakończenie bardzo przekrojowej kontroli Najwyższej Izby Kontroli. Łącznie sprawdzono bardzo wnikliwie pięć lat naszej działalności. Ocena pozytywna bez jakichkolwiek uwag, co też potwierdza zarówno rzetelność naszego działania, jak i bardzo dużą uwagę zarówno do spełnienia wymogów proceduralnych, jak i w każdym aspekcie przepisów prawa, w tym m.in. przepisów Prawa przedsiębiorców.
Szanowny panie przewodniczący, panie i panowie posłowie, szczegółowe sprawozdanie jest możliwe do uzyskania bezpośrednio – leży na biurku. Zachęcam do zapoznania się z naszą działalnością. Tutaj bardzo skrótowo przekazałem najważniejsze informacje. Jeżeli byłyby jakiekolwiek pytania, jestem do państwa dyspozycji i jako zespół liczymy na pozytywne przyjęcie naszego sprawozdania. Bardzo dziękuję za uwagę.
Przewodniczący poseł Rafał Komarewicz (Centrum):
Bardzo dziękuję panu prezesowi za syntetyczne przedstawienie informacji, ale bardzo konkretnie.
Otwieram dyskusję. Kto z państwa posłów chciał zabrać głos w tej sprawie? Nie widzę.
W związku z tym zamykam dyskusję.
Stwierdzam, że Komisja rozpatrzyła sprawozdanie z działalności Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów za rok 2025.
Prezes UOKiK Tomasz Chróstny:
Dziękuję bardzo.
Przewodniczący poseł Rafał Komarewicz (Centrum):
Szanowni państwo, przystępujemy teraz do punktu drugiego, czyli uzupełnienie składu podkomisji stałej do spraw przemysłu kosmicznego i wysokich technologii. Tutaj zgłosiły się trzy osoby: pan poseł Warzecha, pan poseł Piechowiak i pan poseł Macko.
Tak, czy panowie się zgłaszają? Tak.
Czy jeszcze ktoś chciałby dołączyć do tej podkomisji?
Mamy posiedzenie tej podkomisji, więc dlatego też panowie chcieli rozpocząć pracę. Czy jest jakiś sprzeciw? Nie widzę.
Jeżeli nie ma, to uznaję, że Komisja zaakceptowała te zmiany w składzie podkomisji do spraw przemysłu kosmicznego i wysokich technologii.
Szanowni państwo, nie ma tutaj wszystkich osób, ponieważ ustaliliśmy, że ta podkomisja zbierze się po głosowaniach, a mamy informację, że głosowania chyba się przesuną, więc jednak zrobimy to posiedzenie podkomisji po prostu po głosowaniach, tak żeby każdy mógł przyjść. Chyba że państwo chcecie inaczej.
Poseł Robert Jagła (KO):
Jak mamy cały skład, to już możemy.
Przewodniczący poseł Rafał Komarewicz (Centrum):
Dobrze. To szanowni państwo, proszę członków podkomisji do spraw przemysłu kosmicznego i wysokich technologii o pozostanie na sali bezpośrednio po zakończeniu posiedzenia Komisji w celu wyboru przewodniczącego podkomisji.
Na tym przeprowadziliśmy porządek dzienny. Zamykam posiedzenie Komisji. Dziękuję państwu za udział.