Komisja Infrastruktury, obradująca pod przewodnictwem posła Mirosława Suchonia (Polska2050), przewodniczącego Komisji, zrealizowała następujący porządek dzienny:

– pierwsze czytanie senackiego projektu ustawy o zmianie ustawy o transporcie kolejowym (druk nr 2063).

W posiedzeniu udział wzięli: Piotr Malepszak podsekretarz stanu w Ministerstwie Infrastruktury wraz ze współpracownikami, Marcin Trela wiceprezes Urzędu Transportu Kolejowego, Joanna Zarzecka dyrektor Departamentu Ocen Oddziaływania na Środowisko Generalnej Dyrekcji Ochrony Środowiska, Dobromir Szymański specjalista w Biurze Rzecznika Małych i Średnich Przedsiębiorców, Marcin Mochocki członek zarządu – dyrektor ds. realizacji inwestycji PKP Polskie Linie Kolejowe SA wraz ze współpracownikami, Aleksander Arndt kierownik Zespołu ds. Legislacji Centralnego Portu Komunikacyjnego wraz ze współpracownikami, Adrian Furgalski prezes zarządu Zespołu Doradców Gospodarczych TOR, Jerzy Płókarz prezes Krajowego Sztabu Ratownictwa Społecznej Sieci Ratunkowej, Jarosław Plizga główny specjalista w Polskiej Izbie Inżynierów Budownictwa wraz ze współpracownikami, Krzysztof Osiński specjalista ds. legislacji Związku Województw Rzeczypospolitej Polskiej, Krzysztof Kwiatkowski senator oraz Waldemar Bidziński, Marcin Kantorek i Martyna Nasiłowska mieszkańcy Łodzi.

W posiedzeniu udział wzięli pracownicy Kancelarii Sejmu: Katarzyna Dudek, Jolanta Osiak, Jakub Sindrewicz i Patrycja Wierzbicka – z sekretariatu Komisji w Biurze Komisji Sejmowych oraz Łukasz Grabarczyk i Wojciech Paluch – legislatorzy z Biura Legislacyjnego.

Przewodniczący poseł Mirosław Suchoń (Polska2050):
Otwieram posiedzenie Komisji Infrastruktury.

Bardzo serdecznie witam panie posłanki i panów posłów. Witam wszystkich zaproszonych gości, w szczególności pana ministra Piotra Malepszaka, podsekretarza stanu w Ministerstwie Infrastruktury, wraz z zespołem z Departamentu Kolejnictwa i zespołu ds. legislacji CPK. Witam państwa bardzo serdecznie. Witam pana prezesa Marcina Trelę z Urzędu Transportu Kolejowego. Witam przedstawicieli Generalnej Dyrekcji Ochrony Środowiska. Jest z nami pani dyrektor Departamentu Oceny Oddziaływania na Środowisko Joanna Zarzecka. Witam przedstawicieli PKP PLK. Jest z nami pan prezes Marcin Mochocki, członek zarządu – dyrektor ds. realizacji inwestycji, wraz z bardzo licznym zespołem. Witam państwa bardzo serdecznie. Witam przedstawicieli naszych partnerów społecznych. Jest z nami pan Krzysztof Osiński reprezentujący Związek Województw Rzeczypospolitej Polskiej. Jest pan Dobromir Szymański z Biura Rzecznika Małych i Średnich Przedsiębiorców. Jest pan prezes Adrian Furgalski z Zespołu Doradców Gospodarczych TOR. Jest pan Paweł Kulbicki, przedstawiciel Polskiej Izby Inżynierów Budownictwa. Jest pan Jarosław Plizga, główny specjalista w tejże izbie. Są z nami również mieszkańcy zainteresowani tą sprawą. Witam państwa bardzo serdecznie.

Szanowni państwo, przedmiotem dzisiejszego posiedzenia, zgodnie z przedstawionym porządkiem, będzie pierwsze czytanie senackiego projektu ustawy o zmianie ustawy o transporcie kolejowym (druk nr 2063). Uzasadnia senator Krzysztof Kwiatkowski. Czy są uwagi do porządku dziennego? Nie widzę. Stwierdzam jego przyjęcie.

Przystępujemy do realizacji. Szanowni państwo, informuję, że marszałek Sejmu 9 grudnia 2025 r. skierował senacki projekt ustawy z druku nr 2063 do Komisji Infrastruktury do pierwszego czytania. Przypominam, że pierwsze czytanie obejmuje uzasadnienie projektu przez wnioskodawcę, debatę w sprawie zasad ogólnych, w tym też zadawanie pytań i odpowiedzi przedstawiciela wnioskodawców.

Przystępujemy do realizacji naszego porządku, czyli do pierwszego czytania projektu ustawy. Bardzo proszę pana senatora Krzysztofa Kwiatkowskiego o uzasadnienie przedłożonego projektu. Panie senatorze, udzielam panu głosu. Pastylka do lewego głośniczka, a później prawym srebrnym. Działa.

Senator Krzysztof Kwiatkowski:
Bardzo serdecznie dziękuję, panie przewodniczący.

Przewodniczący poseł Mirosław Suchoń (Polska2050):
Gratuluję, pierwszy sukces. Panie senatorze, bardzo proszę.

Senator Krzysztof Kwiatkowski:
Pierwszy sukces techniczny za nami.

Panie przewodniczący, panie ministrze, szanowni państwo, w sposób szczególny oczywiście także mieszkańcy Łodzi, którzy dzisiaj towarzyszą procedowaniu tego projektu, projekt, który za chwilę państwu przedstawię, to inicjatywa grupy senatorów z różnych klubów i kół senackich, co chciałbym bardzo mocno podkreślić. Projekt ten został przyjęty przez Senat bez żadnego głosu sprzeciwu, a za projektem głosowali senatorowie ze wszystkich klubów, w tym także grupa senatorów Prawa i Sprawiedliwości, którym także w sposób szczególny w tym miejscu dziękuję, dziękując oczywiście także senatorom pozostałych klubów i kół za to, że zdecydowali się poprzeć ten projekt.

Inicjatywa, która pojawiła się w Senacie, była powodowana okolicznościami, z którymi dzisiaj mamy do czynienia w Łodzi, czyli inwestycją, która w praktyce od roku, nawet lekko od ponad roku… Z różnych względów – za chwilę będziemy jeszcze o tym mówić – jest kłopot z jej kontynuacją z uwagi na fakty i zdarzenia, które występują w związku z realizowaną inwestycją, a które w sposób szczególny dotknęły liczną grupę mieszkańców Łodzi, którzy musieli opuścić zajmowane przez siebie kamienice, lokale, których byli właścicielami czy użytkownikami, jeżeli to były lokale komunalne.

Szanowni państwo, co proponujemy w nowelizacji ustawy o transporcie kolejowym, która jest inicjatywą ustawodawczą Senatu w tym zakresie? Projekt ustawy ma na celu uzupełnienie dotychczasowych regulacji w zakresie ochrony osób dotkniętych skutkami decyzji o ustaleniu lokalizacji linii kolejowych, w tym także tych, którzy nie są właścicielami ani użytkownikami wieczystymi nieruchomości, lecz zajmują te lokale na podstawie umów najmu. Oczywistą rzeczą jest to, że regulujemy także sytuację osób, które są właścicielami lokali zajmowanych na trasie realizowanej inwestycji. Sam miałem możność zapoznać się – za co serdecznie dziękuję – ze zdjęciami  i materiałami, które pokazywały mi, ile serca, wysiłku, także zaangażowania finansowego mieszkańcy włożyli w przystosowanie swoich lokali do takich warunków, jakich oczekiwali.

Projekt ustawy zmierza także do wprowadzenia mechanizmów prawnych ułatwiających kontynuowanie inwestycji dotyczącej linii kolejowej w sytuacji, w której inwestycja taka napotyka na trudności w jej kontynuowaniu, których nie można było przewidzieć w dniu wydania decyzji o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej.

Szanowni państwo, chciałbym bardzo mocno podkreślić jedną rzecz. Wybór tej technologii to był wybór wieloletni. Dzisiaj kompletnie nie ma znaczenia, w którym roku ostatecznie podpisywano umowę, rozstrzygnięcie. Stało się tak, jak się stało. Dzisiaj mamy do czynienia z budową jednego tunelu, który – czy tego chcemy, czy nie, a przecież nikt tego nie chciał – wywołuje określone konsekwencje nad terenem realizacji tej inwestycji. Dzisiaj nie spotykamy się tu po to – szczególnie że patrzą na nas mieszkańcy Łodzi – żeby ktokolwiek komukolwiek wypominał, że podjęto decyzję, która z perspektywy czasu okazała się jednak decyzją błędną. Dzisiaj naszą wspólną odpowiedzialnością jest przyjęcie takich rozwiązań legislacyjnych, które ten problem rozwiążą. W praktyce realizacji inwestycji publicznych, zwłaszcza infrastrukturalnych prowadzonych w obszarach silnie zurbanizowanych, coraz częściej pojawiał się problem niedostatecznej ochrony lokatorów, którzy formalnie nie są stronami postępowania administracyjnego, a którzy de facto dotknięci są bezpośrednimi konsekwencjami opuszczenia lokalu mieszkalnego, którzy zajmowali.

Mówię o tym, bo przy okazji wydaje się, że wprowadzamy bardzo dobre rozwiązania, z których będziemy mogli w przyszłości korzystać zarówno w sferze realizacji tunelowych inwestycji kolejowych, tych podziemnych, w kontekście długości pewnych zgód, decyzji administracyjnych, jak i w sferze pewnych rozwiązań, z których w przyszłości będzie można korzystać, w kontekście interesów mieszkańców, których realizowana inwestycja dotknie.

Projektowana zmiana ma charakter uzupełniający i kompensacyjny. Daje wreszcie jednoznaczne podstawy dofinansowania przez – uwaga – inwestora, nie wykonawcę, czyli w tym wypadku spółkę PKP PLK, na przykład kosztów najmu lokalu zastępczego. Dodatkowym argumentem przemawiającym za wprowadzeniem tych zmian jest doświadczenie płynące z realizacji inwestycji, takie właśnie jak tunel średnicowy w Łodzi, gdzie dochodziło do napięć, konfliktów społecznych wynikających z braku systemowej odpowiedzi na potrzeby lokatorów niebędących właścicielami czy będących właścicielami.

Państwa obecność – te słowa w sposób szczególny kieruję do mieszkańców – potwierdza potrzebę wprowadzenia dodatkowych regulacji prawnych. Dziś mamy do czynienia z kuriozalną sytuacją: mieszkańcy musieli opuścić swoje mieszkania, inwestycja nie jest kontynuowana, w Łodzi są korki, które są następstwem wyłączenia ulic czy skrzyżowań z uwagi na inwestycję jakoby realizowaną, a w praktyce taką, której dzisiaj nie sposób kontynuować. Z punktu widzenia zarówno interesów mieszkańców, jak i ogólnego interesu, jakim jest dokończenie inwestycji oczekiwanej przez mieszkańców Łodzi, województwa, ale też wszystkich, którzy będą korzystać z transportu kolejowego, przejeżdżając czy dojeżdżając do Łodzi, musimy zrobić wszystko, żeby ten problem ostatecznie rozwiązać. Tak jak mówię, dodatkowo wprowadzamy rozwiązania, z których będzie można korzystać, także – oczywiście jeżeli taka będzie decyzja pań i panów posłów – przy realizacji kolejnych inwestycji tunelowych w obszarze inwestycji kolejowych.

Szanowni państwo, co zawiera projekt i z czego wynikają te propozycje rozwiązań? Tu jeszcze jedno słowo, żeby dopowiedzieć, skąd problem. Mówię to publicznie. Projekt odnosi się do sytuacji, która jest następstwem wdrażania tunelu kolejowego w Łodzi o długości 7,5 km. Została znacząco mniejsza część realizacji tej inwestycji, ale ta najtrudniejsza, bo pod centrum miasta, bez której nie połączymy stacji kolejowych Łódź Fabryczna i Łódź Kaliska. Tunel ten tworzy dla aglomeracji łódzkiej nowe połączenia kolejowe i usprawnia lokalny, regionalny, ale i krajowy transport pasażerski i towarowy. Przypominam, że wartość tego projektu pierwotnie wynosiła ok. 2 mld zł, ale chciałbym w tym miejscu za jedną rzecz – mówię to też publicznie – bardzo ciepło i bardzo serdecznie podziękować. Do tego projektu macie państwo ocenę skutków regulacji. Mamy wprost zapisaną w OSR decyzję o dodatkowych pieniądzach, z których spółka PKP PLK będzie korzystać w kontekście wykupywania mieszkań, które nie będą mogły być zasiedlone po realizacji tej inwestycji.

Chciałbym w tym miejscu ciepło i serdecznie podziękować także za podejście. Nie jestem autorem poprawek, prezentuję projekt w wersji senackiej, ale niezwykle cenię sobie to, że za chwilę pan minister będzie przedstawiał propozycję ministerstwa, która mówi o tym, w jakiej formule oczekiwania mieszkańców będą zaspokajane: formuła wykupu według wartości odtworzeniowej niepomniejszonej o stopień zużycia nieruchomości także z uwagi na lokalną łódzką specyfikę. To są lokale mieszkalne w zabytkowych kamienicach, gdzie mieszkańcy włożyli ogromne pieniądze w dostosowanie mieszkań do swoich oczekiwań. Byłoby nieludzkie stosowanie rozwiązań, które pomniejszałyby wartość nieruchomości o stopień zużycia całego budynku, dlatego w tym miejscu serdecznie dziękuję. Według wstępnych wyliczeń, jakie mamy, mówi się, że formuła przyjęcia wartości odtworzeniowej niepomniejszonej o stopień zużycia nieruchomości może dawać wartość nawet ok. 12 tys. zł z metra. Uważam, że to już jest taka propozycja, która w dużej części jest propozycją niezwykle interesującą z punktu widzenia mieszkańców.

W trakcie realizacji inwestycji, tak jak powiedziałem, doszło do wystąpienia niemożliwych wcześniej do przewidzenia zjawisk geologicznych, anomalii gruntowych oraz sytuacji, która na szczęście nie zakończyła się tragedią, ale zakończyła się katastrofą budowlaną, czyli zawaleniem jednej z kamienic znajdującej się nad tunelem oraz spękaniem i osiadaniem budynków, które znajdują się nad realizowaną inwestycją. Do czego to doprowadziło? Chcąc oczywiście uniknąć tragedii, wstrzymano drążenie tunelu i wstrzymano wszelkie prace. Wystąpienie tych okoliczności spowodowało oczywiście negatywne konsekwencje, bo to nie tylko czasowe wstrzymanie inwestycji i straty finansowe – przypominam, że wykonawca, który jest na budowie, ponosi bieżące koszty związane choćby z odpompowywaniem wody z realizacji inwestycji – oraz konieczność poniesienia dodatkowych wydatków, wydłużenie czasu realizacji inwestycji, a nawet, bo dzisiaj tak…

Szanowni państwo, obym był złym prorokiem, ale nieprzyjęcie tej ustawy moim zdaniem daje znaczne ryzyko nieukończenia projektu, oczywiście utraty dofinansowania, ale także ryzyko najgorszego scenariusza. Jak wiemy, drążony jest już drugi tunel, tzw. KDP-oski w Łodzi. Najgorszym scenariuszem byłoby to, że nie przyjęlibyśmy żadnych rozwiązań i za jakiś czas wszyscy doszliby do wniosku, że może tej inwestycji nie warto już kontynuować, niech ta dziura zostanie, mieszkańcy co prawda zostali wysiedleni, ale nie mamy pomysłu na rozwiązanie problemu, więc najlepiej o nim zapomnijmy. Nie. To jest najgorszy możliwy scenariusz.

Chciałbym w tym miejscu podziękować, bo jest to inicjatywa senacka. Miałem możność być zaangażowany w jej przygotowanie. Chcę publicznie podziękować przedstawicielom zarówno resortu, jak i spółki PKP PLK, że włączyli się w przygotowanie tego projektu i podzielili się ogromną wiedzą, na przykład techniczną, której nie mieliśmy.

Ten projekt ma odpowiedzieć na problemy mieszkańców, którzy dzisiaj zostali poszkodowani realizacją tej inwestycji, i umożliwić dokończenie inwestycji. Ustawa o transporcie kolejowym w obecnym brzmieniu nie przewiduje mechanizmów prawnych ułatwiających kontynuowanie inwestycji kolejowej w sytuacji, w której taka inwestycja napotyka trudności, których nie można było przewidzieć w dniu wydania decyzji o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej, w tym możliwości zmiany decyzji o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej w sposób inny niż w trybie art. 155 Kodeksu postępowania administracyjnego w związku z art. 9 ust. 7 ustawy o transporcie kolejowym, a także nie przewiduje rozwiązań mających na celu skuteczną ochronę dóbr i interesów mieszkańców dotkniętych skutkami wystąpienia omawianych okoliczności. Trochę jak w teatrze greckim, byliśmy w sytuacji, w której wszyscy mówili, że chcą ten problem rozwiązać, a problem sam jakoś rozwiązać się nie chciał. W związku z tym jest ten projekt ustawy, który państwo widzicie.

Co jest w tym projekcie? Po pierwsze, rekomendowane w tym projekcie rozwiązania wprowadzają możliwość zmiany decyzji o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej dokonanej przez wojewodę na wniosek podmiotu, który wnioskował o jej wydanie w sytuacji – tak jak mówiłem – okoliczności niemożliwych do przewidzenia na wcześniejszym etapie w zakresie wpływu na strukturę funkcjonalno-przestrzenną, społeczność lokalną, bezpieczeństwo czy bezpieczeństwo prowadzenia robót. Ustawa wprowadza wypłatę odszkodowania w wysokości ustalonej przez wojewodę.

Przewodniczący poseł Mirosław Suchoń (Polska2050):
Wypowiedź poza mikrofonem.

Senator Krzysztof Kwiatkowski:
Dobrze. Szanowni państwo, zostałem już poproszony o wersję krótszą.

Szanowni państwo, wprowadzamy tu odszkodowania dla mieszkańców, odszkodowania dla właścicieli nieruchomości, przedłużenie ważności decyzji i realne narzędzia dla inwestora, żeby wykonawca mógł skończyć tę inwestycję. Tak jak powiedziałem, wychodzimy naprzeciw oczekiwaniom mieszkańców. Jesteśmy też otwarci na dialog. Później ustawa wróci jeszcze do Senatu, jeżeli państwo jako Sejm ją przyjmą. W każdym aspekcie, o którym będą nas chcieli poinformować mieszkańcy, ciepło państwa proszę, żeby tak jak w Senacie, jeżeli państwo uznacie to za stosowne, przyjąć ten projekt ponad podziałami politycznymi, bo on rozwiązuje realne problemy mieszkańców.

Przewodniczący poseł Mirosław Suchoń (Polska2050):
Bardzo dziękuję, panie senatorze.

Bardzo proszę, pan minister Piotr Malepszak. Panie ministrze, udzielam panu głosu.

Podsekretarz stanu w Ministerstwie Infrastruktury Piotr Malepszak:
Dziękuję, panie przewodniczący.

Szanowni państwo, słowo uzupełniające do słów pana senatora. Nie możemy tej inwestycji nie kontynuować. Powiedziałbym, że ta inwestycja jest nawet ważniejsza od drugiego tunelu linii dużych prędkości, ponieważ daje znacznie większą funkcjonalność dla mieszkańców Łodzi w systemie transportowym samego miasta, województwa, jak i systemu kolei w skali całej sieci kolejowej. Te dwa tunele będą ważne, jednak pierwszy jest ważniejszy, ponieważ bardziej obsługuje miasto. Tę inwestycję musimy dokończyć.

Krótko chciałbym powiedzieć, że oczywiście jest pełne poparcie dla procedowanych zmian, jeśli chodzi o stanowisko wyrażone w projekcie. Dziękuję też panu senatorowi za zwięzłe przedstawienie szeregu zagadnień związanych z tą inicjatywą. Podkreślam, że to jest coś, co po prostu musimy wspólnie zrobić. Największa korzyść to właściwie zadbanie o to, żeby mieszkańcy, którzy już ucierpieli na etapie realizacji inwestycji, mogli skorzystać z rozwiązań, które będą dla nich korzystne, gdy zajdzie konieczność kolejnych działań, nawet związanych z wyprowadzeniem się i koniecznością znalezienia innych lokali. Dziękuję.

Przewodniczący poseł Mirosław Suchoń (Polska2050):
Bardzo dziękuję, panie ministrze.

Szanowni państwo, otwieram debatę w sprawie zasad ogólnych projektu… Chyba że jest z nami jeszcze przedstawiciel PKP PLK, pan prezes Marcin Mochocki. Czy pan prezes chciałby jeszcze dopowiedzieć coś bądź uzupełnić w stosunku do tego, co padło ze strony pana senatora bądź pana ministra? Nie? Nie. Na tym etapie nie.

W takim razie otwieram debatę w sprawie zasad ogólnych. Bardzo proszę. Zgłasza się pan poseł Krystian, o ile dobrze widzę. Bardzo proszę, panie pośle. Widzę zgłoszenie pana posła Tomaszewskiego. Momencik, jeszcze poproszę o to, żeby się państwo zgłosili. Pan poseł Krystian, pan poseł Tomaszewski. Kto z państwa chce jeszcze zabrać głos? Dobrze, widzę, Związek Województw RP, strona samorządowa. Czy jeszcze ktoś z państwa pragnie zabrać głos na tym etapie, w trakcie debaty ogólnej w trakcie zadawania pytań? Nie widzę. W związku z tym zamykam listę. Mamy cztery osoby zapisane do dyskusji: panowie posłowie Krystian, Tomaszewski, pan… Płókarz, tak? Ale nie mam pana na liście. Poproszę, żeby pan tu do mnie podszedł, dobrze? I Związek Województw RP. Po zamknięciu wypowiedzi… Kto jeszcze chce zabrać głos? Pan Marcin Kantorek, pani Nasiłowska i Waldemar Bidziński. Dobrze. Ktoś jeszcze z państwa chce zabrać głos? Nie widzę więcej chętnych.

Szanowni państwo, zamykam listę. Mamy siedem osób zapisanych w trakcie debaty ogólnej w tej sekcji zadawania pytań. Po zakończeniu wypowiedzi przez ostatnie osoby z państwa oddam głos panu senatorowi, który reprezentuje wnioskodawców. Jeżeli będzie potrzeba odpowiedzi ze strony rządu czy instytucji, to oczywiście takiego głosu udzielę, po czym przejdziemy do procedowania projektu ustawy.

W związku z tym bardzo proszę, pan poseł Krystian. Wyznaczam czas na przedstawienie opinii: pięć minut. Bardzo proszę, panie pośle.

Poseł Mariusz Krystian (PiS):
Panie przewodniczący, Wysoka Komisjo, senator Kwiatkowski wskazał cele i przyczyny przedstawionej nowelizacji ustawy o transporcie kolejowym, natomiast trzeba byłoby się nad tym pochylić i bardzo mocno to przedyskutować, żeby później nie okazało się, że wprowadzone zmiany doprowadziły do sytuacji, w której i w tym przypadku – rozumiem, że tutaj główną przyczyną było to, co dzieje się w Łodzi – i w przyszłych przypadkach doszłoby do paraliżu inwestycji lub poważnego utrudnienia prowadzenia tych inwestycji.

Moja pierwsza uwaga dotyczy wprowadzanego nowego art. 9wa, który mówi: „Decyzja o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej może być zmieniona przez wojewodę na wniosek podmiotu, o którym mowa w art. 9o ust. 1 pkt 1–3”. Jeżeli przeanalizujemy ten artykuł, okaże się, że jednym z tych podmiotów są samorządy, a niestety bardzo często w poprzednich latach zdarzało się, że na przykład inwestycje rządowe, które były realizowane, były kontestowane przez samorządy. Ta kontestacja bardzo często była motywowana politycznie. W związku z tym tak szerokie brzmienie tego artykułu może doprowadzić do ciągłego paraliżu rozpoczętych już inwestycji lub inwestycji przebiegu linii kolejowych, które były już ustalone. W mojej ocenie w takim brzmieniu na tym etapie prac nad ustawą może to doprowadzić do paraliżowania inwestycji, które nie są realizowane lub są kontestowane na przykład przez określone jednostki samorządu terytorialnego. W związku z tym ten zapis jest w mojej ocenie bardzo mocno kontrowersyjny.

Skłaniałbym się również do tego, aby w brzmieniu tego samego artykułu uściślić sformułowania dotyczące okoliczności niemożliwych do przewidzenia na etapie planowania i przygotowania, co mamy tutaj określone w ust. 2: przez te okoliczności „rozumie się zdarzenia lub zjawiska natury technicznej, środowiskowej lub społecznej”. Rozumiem zamysł zapisu, natomiast zapis ten powoduje, że jest to tak szerokie, że można przez to rozumieć w zasadzie wszystko. De facto na każdym etapie postępowania inwestor lub inny podmiot określony w pkt 1–3 art. 9o ust. 1 ustawy o transporcie kolejowym może wystąpić o taką zmianę, powołując się na okoliczności niemożliwe do przewidzenia na etapie planowania, przygotowania. Uważam, że jest to zbyt szerokie i daje zbyt ogólne przesłanki do tego, aby wnioskować o zmianę w ustaleniu lokalizacji linii kolejowej.

Kolejna moja wątpliwość dotyczy ust. 4, który brzmi: „Zmiana decyzji, o której mowa w ust. 1, nie jest przedsięwzięciem w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko” – i to jest bardzo ważne – „jeżeli nie prowadzi do zmiany parametrów technicznoeksploatacyjnych drogi kolejowej”. W związku z tym pytanie nasuwa się samo: co, jeśli prowadzi do zmiany parametrów techniczno-eksploatacyjnych drogi kolejowej? Równie dobrze może prowadzić do zmiany parametrów. W związku z tym proszę o odpowiedź, co w takim przypadku.

Moja kolejna wątpliwość: „w art. 9y po ust. 3f dodaje się ust. 3g i 3h w brzmieniu: «Jeżeli decyzja o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej dotyczy nieruchomości zabudowanej budynkiem mieszkalnym albo budynkiem, w którym został wyodrębniony lokal mieszkalny, zajmowanych na podstawie umowy najmu zawartej nie później niż 12 miesięcy przed dniem złożenia do wojewody wniosku, o którym mowa w art. 9o ust. 1, PLK SA, CPK lub właściwa jednostka samorządu terytorialnego mogą, po ustaleniu terminu wydania takiej nieruchomości przez jej właściciela lub użytkownika wieczystego, w celu opróżnienia budynku albo lokalu pokryć koszt najmu lokalu zamiennego»”. Nie „mogą” – „muszą”, ponieważ „mogą” to jest sformułowanie warunkowe i nie przymusza ani PLK, ani CPK lub właściwej jednostki samorządu terytorialnego do pokrycia kosztu najmu lokalu zamiennego. W mojej ocenie tu musi być bezwarunkowe sformułowanie, a bezwarunkowe to „muszą”. Właściciel lub użytkownik wieczysty nie musi skorzystać z tej oferty, jeśli ma inne możliwości, ale sformułowanie, że PLK, CPK lub właściwa jednostka samorządu terytorialnego „może”, jest mocno nieprecyzyjne i może doprowadzić do sytuacji, w której tacy właściciele lub użytkownicy wieczyści po prostu pozostaną z niczym.

Dalej, szanowni państwo, w brzmieniu tego ustępu mamy sformułowanie: „pokryć koszt najmu lokalu zamiennego w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego, przez okres do 12 miesięcy,  pod warunkiem, że najemcy zamieszkują w tym budynku” itd., itd. Do 12 miesięcy? A co, jeśli te nieprzewidziane okoliczności trwają dłużej? W związku z tym uważam, że tutaj powinno być zawarte określenie „do zakończenia całego procesu” lub inne, które wskaże jasny koniec tych trudności, tej zmiany lokalizacji, bo problemy mogą trwać dłużej niż 12 miesięcy. W związku z tym należałoby to przeredagować w sposób korzystny dla właścicieli lub użytkowników wieczystych, na ile to będzie konieczne.

Moja kolejna uwaga dotyczy ust. 3h, gdzie wskazujecie państwo: „Wysokość czynszu najmu, o którym mowa w ust. 3g, nie może przekroczyć wysokości czynszu” – to jest ważne – „za lokal mieszkalny spełniający wymagania lokalu zamiennego w rozumieniu przepisów ustawy o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego na terenie gminy właściwej ze względu na położenie nieruchomości”. Szanowni państwo, zawsze może się okazać, że te lokale zamienne nie będą na terenie takiej gminy. Po drugie, czynsze na wolnym rynku są dużo wyższe niż na tzw. rynku publicznym, społecznym, oferowanym przez gminy. W związku z tym to jest tak mocne zawężenie wysokości czynszu, że może to spowodować realny niedostatek finansowy w stosunku do tego, aby, mówiąc wprost, wynająć mieszkanie na wolnym rynku – i znowu właściciel, użytkownik wieczysty pozostaje z niczym lub będzie musiał dopłacić do wynajmowanego mieszkania. W związku z tym uważam, że ten zapis również należałoby zmienić, ponieważ nie jest on korzystny dla użytkowników wieczystych lub właścicieli takich nieruchomości.

Moja kolejna uwaga dotyczy dodanego art. 9yba, który dotyczy możliwości ograniczenia skorzystania z rzeczy w przypadku konieczności wyeliminowania negatywnych skutków jej oddziaływania. Moja uwaga nie dotyczy stricte zapisu, ale dotyczy tego, co mieliśmy w uzasadnieniu i w uwagach do opinii do tej ustawy ze strony małych i średnich przedsiębiorstw. Może się okazać, że ta rzecz, która zostanie zajęta – mówię przysłowiowo – do usuwania tych skutków, dla takiego małego przedsiębiorcy będzie jedyną lub jedną z niewielu, za pomocą której prowadzi swoją działalność. Przysłowiowo, jeśli przedsiębiorca ma jedną koparkę i zabierzemy mu tę koparkę, to nie będzie miał czym prowadzić swojej działalności. W związku z tym jest pytanie, czy tego przepisu również nie należałoby przemyśleć i przeredagować tak, aby nie doprowadzać do tego typu sytuacji.

Moja kolejna uwaga dotyczy art. 9za, gdzie znowu mamy sformułowanie „mogą podejmować”. Mamy: „Jeżeli realizacja inwestycji dotyczącej linii kolejowej uniemożliwia korzystanie z budynków mieszkalnych albo lokali mieszkalnych przez ich mieszkańców, PLK SA, CPK lub właściwa jednostka samorządu terytorialnego mogą podejmować działania zmierzające”. Muszą podejmować. Znowu, to oględne sformułowanie nie zmusza tych podmiotów do podejmowania określonych działań.

Moja ostatnia uwaga, panie przewodniczący, Wysoka Komisjo, dotyczy brzmienia dodawanego art. 9ah, w którym mamy zapis: „Złożenie wniosku o wydanie pozwolenia wodnoprawnego lub dokonanie zgłoszenia wodnoprawnego”, o których mowa w ustawach – tutaj pominę kilka wersów – „w zakresie budowy tunelu w ciągu linii kolejowej może nastąpić w okresie 20 lat”. Skąd wprowadzenie tej zmiany? Wcześniej bodaj była możliwość zmiany w ciągu 10 lat. Skąd takie wydłużenie i co było przyczyną tego typu zapisu?

Panie przewodniczący, bardzo dziękuję. Na ten moment z mojej strony to tyle. Bardzo proszę o odpowiedzi i rozważenie możliwości zmian. Będziemy procedować i pracować nad tymi uwagami. Dziękuję.

Przewodniczący poseł Mirosław Suchoń (Polska2050):
Bardzo dziękuję panu posłowi. Oczywiście. Dziękuję, panie pośle.

Jako kolejny głos zabierze pan poseł Włodzimierz Tomaszewski. Bardzo proszę, panie pośle. Przypominam, pięć minut.

Poseł Włodzimierz Tomaszewski (PiS) – spoza składu Komisji:
Dziękuję bardzo.

Pierwsza lektura tekstu projektu ustawy narzucała takie wyobrażenie, że wykonawca, który dzisiaj jest najbardziej zasłużony dla tej inwestycji, bo w zasadzie cały czas ponosi wielkie koszty, a nie ma rekompensaty z tego tytułu, łącznie z kosztami na rzecz mieszkańców, czyli opłacaniem hotelu… Otóż przy czytaniu wprost tej ustawy w każdej chwili mógł być pozbawiony swoich narzędzi, czyli tarczy. W gruncie rzeczy jego działalność byłaby zablokowana i w to miejsce teoretycznie można byłoby poprowadzić każdego innego, bo on przestałby być – umownie nazywając – właścicielem. Własność może mieć charakter leasingu itd., ale ta tarcza jest w jego dyspozycji, nagle przestaje tym dysponować i decyduje o tym ktoś inny. To w tych zapisach od razu przekłada się na inne podmioty – również gospodarcze – które działają na obszarze inwestycji. W związku z tym jest to zabezpieczenie, żeby nie było odwrotnego skutku, bo zależy nam na tym, żeby wykonawca dokończył, miał pełne możliwości, był dysponentem w tej chwili jedynych takich w Polsce urządzeń, narzędzi do realizacji tej inwestycji.

Proponowany w zmianie nr 3 w ramach art. 1 zapis musi więc być skorygowany. Tak proponujemy. W kontekście tego wrażenia i czytania ustawy w pierwszym rzucie trzeba powiedzieć, że dzisiejszy stan prawny jest taki, że pozwala na to, żeby dokonać zmiany decyzji lokalizacji linii kolejowej. Wojewoda może coś takiego uczynić na wniosek inwestora i w tej decyzji może również zawierać różne warunki odszkodowawcze. Być może trwałoby to dłużej. Dysponuję opinią, która jest bardzo ciekawa i którą przekażę panu przewodniczącemu oraz ministerstwu, żeby także mieli w swoim zakresie. Dziwię się, że do tej pory akurat z tej drogi nie korzystano. W ramach tej procedury najbardziej dotkliwie dotyczyłoby to lokatorów, najemców lokali, bo w tym zakresie jakiekolwiek kroki trudno byłoby podejmować tylko w oparciu o zmianę decyzji. W ustawie zarówno zabezpieczamy interes właścicieli, jak i chcemy zabezpieczyć w dużej skali interes lokatorów.

Dlatego składamy zestaw poprawek do projektu ustawy, żeby doprecyzować, jak te odszkodowania powinny być naliczane. Nasze poprawki są takie, żeby wartość odtworzeniową nieruchomości liczyć bez poziomu zużycia nieruchomości, ale rozumiem, że to już przestaje być kontrowersyjne przy zapowiedzi, o której była tutaj mowa.

Inne punkty zgłaszamy po to, żeby było jasne, jak właściciele mogą uzyskać te odszkodowania, jak je liczyć na poszczególnych etapach inwestycji. Szczegółowo będziemy to prezentować już przy analizie i w przebiegu procesu legislacyjnego w trakcie posiedzenia Komisji.

Sprawa własnościowa natomiast ma bardzo fundamentalny wymiar. Mówię w kontekście przedsiębiorców, także w kontekście wykonawcy. Jeżeli te zapisy mają czemuś służyć, to powinny być jednorazowe, a przede wszystkim wykonawca, który jest gotów do realizacji, może działać, nie może być ofiarą zmian takich, że owszem, będą dodatkowe pieniądze, ale ktoś inny będzie pieniądze na inwestycje konsumował, mimo że wykonawca, jak powiadam, bardzo dobrze sobie radzi. Większość inwestycji została już zrealizowana. W tej chwili zostało mu sześćset parę metrów na wykonanych kilkaset… znaczy kilka kilometrów.

Poprawki zostały zgłoszone. Proszę je uwzględnić podczas debaty szczegółowej. Dziękuję.

Przewodniczący poseł Mirosław Suchoń (Polska2050):
Dziękuję, panie pośle.

Jako kolejny głos zabierze pan Jerzy Płókarz. Bardzo proszę. Przypominam, pięć minut.

Prezes Krajowego Sztabu Ratownictwa Społecznej Sieci Ratunkowej Jerzy Płókarz:
Bardzo dziękuję, panie przewodniczący.

Wysoka Komisjo, szanowni państwo, panie senatorze, reprezentuję Krajowy Sztab Ratownictwa Społecznej Sieci Ratunkowej – to jest taka wielotysięczna organizacja – ale jestem również wiceprezesem Łódzkiego Sejmiku Osób Niepełnosprawnych w Łodzi. Chciałbym zaapelować do Wysokiej Komisji, do pań i panów posłów o jak najszybsze przeprocedowanie tej ustawy, bowiem jest to akt niezwykle potrzebny. W Łodzi boleśnie odczuwamy – my, mieszkańcy Łodzi, w tym seniorzy, osoby niepełnosprawne – to, co dzieje się z takim podkopem. Myślę, że rozwiązania i wprowadzenie uregulowań prawnych otworzy też możliwość i zapobiegnie w przyszłości podobnym problemom w innych miastach. Na pewno projekt, jak każdy projekt ustawy, będzie doprecyzowany przez Wysoką Komisję, przez państwa, ale samo rozwiązanie tego problemu jest niezwykle istotne ze względów społecznych. Dziękuję.

Przewodniczący poseł Mirosław Suchoń (Polska2050):
Bardzo dziękuję.

Jako kolejny głos zabierze pan Krzysztof Osiński ze Związku Województw RP. Bardzo proszę. Przypominam o wyznaczonym czasie. Bardzo proszę.

Specjalista ds. legislacji Związku Województw Rzeczypospolitej Polskiej Krzysztof Osiński:
Dziękuję, panie przewodniczący.

Wysoka Komisjo, nasze uwagi podnosiliśmy już na etapie prac w Senacie, jednak chcielibyśmy, aby również panie posłanki i panowie posłowie mogli zapoznać się z naszymi uwagami. Ponadto kolejne uwagi otrzymaliśmy już po zakończeniu prac w Senacie.

Nasza uwaga dotyczy m.in. określenia źródeł finansowania mechanizmu odszkodowania, to jest pokrycia kosztów lokalu zamiennego i pokrycia czynszów lokali zamiennych. Nasze wątpliwości wiążą się z tym, że nie wskazano żadnego mechanizmu refinansowania tych kosztów przez budżet państwa. Wśród podmiotów jest tu też wskazana jednostka samorządu terytorialnego.

W trakcie prac w Senacie otrzymaliśmy odpowiedź projektodawcy wyjaśniającą nasze wątpliwości. Jak rozumiemy, te koszty w przypadku łódzkiej inwestycji mają być finansowane przez spółkę CPK, jednak uważamy, że ustawa ta – mimo że została stworzona na cele łódzkiej inwestycji – może mieć zastosowanie też do innych przypadków. Ponadto proponujemy, aby takie same przepisy dotyczyły realizacji innych inwestycji transportowych. Kwestie rozwiązywane wprowadzeniem tych przepisów dotyczą nie tylko inwestycji kolejowych, ale powinny zostać rozszerzone również na inwestycje transportowe w innych podsystemach. Takie czy podobne problemy jak opisywane w kazusie łódzkim w zakresie linii kolejowych dotyczą też inwestorów w innych inwestycjach transportowych, takich jak metro, drogi w obszarach silnie zurbanizowanych, gdzie też może pojawić się problem niedostatecznej ochrony lokatorów, którzy przecież formalnie nie są stronami postępowań administracyjnych, a de facto często są bezpośrednio dotknięci koniecznością opuszczenia lokali i mają w tym swój interes ekonomiczny.

Proponujemy także rozszerzyć katalog przypadków inwestycji mających wpływ na inwestycję dotyczącą linii kolejowej, ponieważ w przepisie wskazane zostały jedynie inwestycje prowadzone w tunelach, a takie same czy bardzo podobne zagrożenia dla konstrukcji budynków mieszkalnych w pobliżu, w obszarze tej inwestycji mogą występować nie tylko przy budowie tuneli, ale też przy budowie linii w głębokich wykopach czy na wysokich nasypach. Proponujemy rozszerzenie tego katalogu. Dziękuję za uwagę. To wszystko.

Przewodniczący poseł Mirosław Suchoń (Polska2050):
Bardzo dziękuję.

Jako kolejny głos zabierze pan Waldemar Bidziński. Bardzo proszę. Przypominam o wyznaczonym czasie: pięć minut. Bardzo proszę.

Mieszkaniec Łodzi Waldemar Bidziński:
Szanowny panie przewodniczący, Wysoka Komisjo – widzę, że tak się państwo zwracacie – jestem tutaj pierwszy raz. Jestem z moimi współsąsiadami. Jestem mieszkańcem jednej z tych nieszczęsnych kamienic i właścicielem lokalu, tak jak państwo siedzący koło mnie, którzy też będą się wypowiadać.

Powiem tak. Może nie wszyscy państwo są tak dalece uświadomieni, chociaż zdaję sobie sprawę, że jesteście, bo widzę tutaj osoby dojrzałe, przeważnie z doświadczeniem życiowym, mające rodziny, osoby mające dzieci, wnuki, mężów, żony. Pięknie, tak powinno być.  Otóż chciałem nawiązać do tego, że rok temu – 4 września – pismem, które dostaliśmy od wykonawcy, zapewniającym, że relokacja będzie trwała 12 dni, a jeżeli się przedłuży, to o parę dni… Mówiono też o 7 dniach. Mamy pismo na tę okoliczność i jesteśmy przygotowani do wskazania tego pisma, do okazania go państwu.

12 dni? 4 stycznia 2026 r. będzie to 16 miesięcy, czyli mówimy już o jakichś 15,5 miesiąca. To jest niesamowity szmat czasu dla ludzi, właścicieli lokali, którzy zostali relokowani do hoteli czy którym zaproponowano mieszkania zastępcze, którzy muszą tam przebywać przez tyle czasu. To już jest dla nas, proszę państwa, traumatyczne. To już nie jest kabaret. To nie jest śmieszne, choć już zakrawa to na kabaret. Miałem tylko wejść i wyjść, a to jest 16 miesięcy wyciętych z naszego życia.

Proszę państwa, jesteśmy już naprawdę znękani tą sprawą. Chciałbym, żeby szanowna Wysoka Komisja to uwzględniła. Jesteście państwo ludźmi – tak jak my. Jak mówiłem, macie rodziny. Prosimy o empatię w tej sprawie. Nasza sytuacja jest dramatyczna. Przez kolejne miesiące byliśmy zwodzeni. Oczywiście zdajemy sobie sprawę z tego, że PLK czy wykonawca nie wiedział, jak potoczą się sprawy. Rozumiemy to, ale, jak to mówimy, to jest państwa biznes, to jest biznes PLK. Te miliardy są państwa, a my chcemy wrócić do naszych własności, do naszych mieszkań, gdzie możemy prowadzić normalne życie, tak jak dotychczas. Szanowni państwo, ta sytuacja wcale nie musiała nam się zdarzyć. To nie jest coś, z czego korzystamy i jesteśmy zadowoleni.

Dlatego bardzo państwa prosimy w imieniu wszystkich mieszkańców – kilkuset osób – którzy są poszkodowani w tej sprawie i przebywają na relokacji. Jak długo można przebywać na relokacji? Tu potrzeba decyzji. Państwo wiecie, a my nie znamy się na tych strukturach. Potrzeba decyzji PLK, potrzeba decyzji waszych, rządowych, bo jesteście państwo niejako naszymi opiekunami. Może nie jest to do humoru, ale przypominam sobie z ulubionego państwa i mojego filmu „Nikodem Dyzma”, że umiejętność rządzenia to jest umiejętność podejmowania szybkich decyzji. Ile te decyzje trwają? 16 miesięcy? Byliśmy zwodzeni przez kolejne miesiące. Nie odzywaliśmy się. Było milczenie owiec. To milczenie owiec, proszę państwa, przerwaliśmy w sposób kulturalny dopiero po 12 miesiącach – po roku czasu – bo pomyśleliśmy sobie, że tak już dalej być nie może. Nie chcemy dalej pozostawać w takiej traumatycznej sytuacji.

Sam jestem świadkiem tego, jak do hotelu, w którym przebywam, kilkakrotnie – nie dwukrotnie, nie trzykrotnie, może nawet wielokrotnie – przyjeżdżało pogotowie ratunkowe do osób starszych, które poniosły stratę zdrowotną w związku z tym przebywaniem. W ubiegłym roku mieliśmy śmiertelny przypadek jednego z naszych sąsiadów. Znam go osobiście. To człowiek w sile wieku. Gdyby jego żona nie wyszła z tego hotelu, z tego pokoju w postaci takiej, że nie mogła tam wytrzymać i poszła do córki – bo to jednak jeden pokój – to ten człowiek by przeżył. Z tego co mi wiadomo, prawdopodobnie leżał tam dwa dni bez pomocy. Teraz słyszę o jakimś innym przypadku w innym hotelu. Przecież nie do tego mamy dążyć, prawda?

Dlatego bardzo państwa prosimy, bo na dzień dzisiejszy jesteśmy zakładnikami państwa biznesu. To jest wasz biznes. Gdyby moja firma, która prowadzę, zrobiła komukolwiek krzywdę, oddałbym w dwójnasób, żeby nic nie mieć na sumieniu. To jest bardzo ludzka sprawa. Tu nie ma spraw politycznych, szanowni państwo, bo jesteście z różnych opcji politycznych i szanujemy was wszystkich, dlatego do was przyjechaliśmy. To jest sprawa ludzka. To jest sprawa, w którą trzeba się wczuć, empatyczna. Dopiero wtedy człowiek doświadcza tego, jaki to jest tragizm, jak to doświadcza jego samego. Żeby w demokratycznym kraju w XXI w. przez 16 miesięcy być na relokacji i nie było żadnych decyzji?

Dla nas sprawa jest zero-jedynkowa, jak to bardzo ładnie w Warszawie mówicie, bo stąd znam to pojęcie. Czyli jaka? Albo wracamy do naszych mieszkań, szanowni państwo, albo znajdziecie taki sposób odszkodowawczy, żebyśmy sobie kupili mieszkania, bo to nasze własnościowe mieszkania. Inna jest oczywiście sytuacja ludzi, którzy mieli mieszkania kwaterunkowe czy mieszkania wynajmowane, bo wynajmowali u jakiegoś właściciela kamienicy, ale akurat w przypadku alei 1 Maja 19 i 21 są to mieszkania w pełni własnościowe. Z naszych własności zostaliśmy usunięci.

Byliśmy państwu życzliwi. Milczeliśmy przez cały rok. To jest niesamowite. Dopiero po roku czasu napisaliśmy pismo do prezydenta, do premiera i do państwa. Te pisma dotarły do państwa, prawda? W waszej gestii leży to rozwiązanie. Wy macie takie narzędzia. My możemy tylko prosić i błagać, bo państwo macie takie narzędzia.

Przewodniczący poseł Mirosław Suchoń (Polska2050):
Bardzo uprzejmie dziękuję.

Jako kolejna głos zabierze pani Martyna Nasiłowska. Bardzo proszę.

Mieszkanka Łodzi Martyna Nasiłowska:
Szanowni państwo, nazywam się Martyna Nasiłowska. Panie przewodniczący, Wysoka Komisjo, ja również jestem właścicielką mieszkania, akurat w kamienicy w alei 1 Maja 21 w Łodzi. Dokładnie pod tą kamienicą znajduje się tarcza drążąca tunel średnicowy. Byłam również współautorką – z panem Waldemarem, który wypowiadał się wcześniej – listu do premiera w naszej sprawie. Dosłownie tydzień temu pisałam petycję podpisaną przez 65 osób, bardzo różnych osób, w sprawie ustawy senatora Kwiatkowskiego.

Nie chcę wypowiadać się tutaj tylko i wyłącznie w moim imieniu, ponieważ w związku z tym, że pisałam petycję, wysłuchałam historii wielu ludzi, którzy zostali w bardzo różny sposób poszkodowani w wyniku pracy nad tą budową. Trzeba rozróżnić, że inaczej zostali poszkodowani właściciele mieszkań, inaczej zostali poszkodowani najemcy, inaczej zostały poszkodowane instytucje. Napisał do mnie również dyrektor muzeum sztuki, które też zostało uszkodzone w wyniku prac nad drążeniem tunelu i które również nie otrzymało odszkodowania.  Te historie są naprawdę różne. Staram się wypowiedzieć w imieniu wszystkich z racji tego, że te historie zostały mi powierzone.

Chciałam serdecznie podziękować senatorowi Kwiatkowskiemu za inicjatywę tej ustawy, ponieważ jest to ustawa, która zmierza do wyjścia z impasu w związku z tą inwestycją, do rozwiązania sprawy, która jest naprawdę trudna przede wszystkim dla osób poszkodowanych. Ustawa senatora Kwiatkowskiego wymaga jednak wniesienia znacznych poprawek, aby osoby poszkodowane nie straciły na tym – już nawet nie chcemy mówić, że należy nam się odszkodowanie – żebyśmy chociaż nie stracili tego, co posiadaliśmy przed rozpoczęciem inwestycji.

Chciałam także podziękować panu posłowi Włodzimierzowi Tomaszewskiemu, który dokładnie zapoznał się z moimi postulatami i na podstawie moich postulatów wniósł propozycje poprawek do ustawy. Chciałam podkreślić, że poprawki, które zostały wniesione przez posła Włodzimierza Tomaszewskiego, powstały na podstawie petycji i historii osób, które dano mi, których mogłam wysłuchać. Dziękuję bardzo.

Przewodniczący poseł Mirosław Suchoń (Polska2050):
Bardzo serdecznie dziękuję.

Jako ostatni głos zabierze pan Marcin Kantorek. Bardzo proszę.

Mieszkaniec Łodzi Marcin Kantorek:
Szanowny panie przewodniczący, Wysoka Komisjo, jestem właścicielem jednego z mieszkań, które jest dokładnie nad tarczą. Chciałbym, żebyście państwo postarali się napisać tę ustawę tak, żebyśmy nie byli poszkodowani. Jeżeli zadamy sobie pytanie, kto jest winien, to tak naprawdę winnych jest bardzo wielu. Jest to parlament, który nie przewidział, że może się stać taka sytuacja, jaka się stała. Ta ustawa tego nie przewiduje. Winny jest inwestor, ponieważ w bardzo wielu miejscach jego działania również nie są idealne. Winny jest też wykonawca, który przygotował projekt i z naszego punktu widzenia wielokrotnie zawalił, ponieważ mógł przygotować ten projekt lepiej, na co mamy konkretne przykłady.

Stało się jednak, jak się stało. W tej sytuacji mówimy o wywłaszczeniu, ponieważ to jest najlepsza sytuacja. Nasz budynek – mimo tego, że był remontowany przez ponad trzy lata – został bardzo mocno uszkodzony. Prawdopodobnie nawet jeżeli udałoby się go uratować, potrwa to kolejne miesiące, a pewnie i kolejne lata, na które nie mamy już siły.

W związku z tym wywłaszczenie jest dla nas pewnie najlepszym rozwiązaniem. W tej sytuacji Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej mówi, że wywłaszczenie jest możliwe tylko i wyłącznie za słusznym odszkodowaniem. Prosimy, żebyście zastanowili się, jak w sposób prawny ująć to słuszne odszkodowanie, ponieważ to, czego boimy się najbardziej, to to, że w wyniku inwestycji – nie naszej inwestycji – przed którą nie mogliśmy się w żaden sposób zabezpieczyć, wylądujemy z gorszymi mieszkaniami, niż mieliśmy, że osoba, która miała bardzo ładnie wyremontowane 50 metrów, będzie miała do wyboru albo mieć 50 metrów w dużo gorszym standardzie, albo 30 metrów w takim samym standardzie. Tego boimy się bardzo mocno, ponieważ przez wiele miesięcy, przez 16 miesięcy nie wiemy nic o tym, w jaki sposób możemy dochodzić odszkodowania.

Przemyślcie państwo również to, czy za okres 16 miesięcy, kiedy nie wiemy, czy dostaniemy jakiekolwiek odszkodowania, nie należy nam się jakaś inna forma rekompensaty. Pewnie pomyślicie, że przepisy ogólne i tak dają nam prawo do dochodzenia odszkodowania w różnej formie, po pierwsze przez ubezpieczenie, ale powiem państwu, że to ubezpieczenie, które ma wykonawca, jest napisane w sposób żenujący. Z naszego punktu widzenia tego ubezpieczenia nie ma. Powiem ciekawostkę. Nasz budynek został oceniony na ocenę dobry+, a jeżeli chodzi o ekspertyzę wykonawcy, który dołączył tę ekspertyzę do ubezpieczyciela – czyli prawdopodobnie na taką kwotę opiewa ubezpieczenie naszego budynku – wskazano, że nasz budynek jest zużyty w 85%, a jest zastrzeżenie, że zostało to obniżone o 10% w związku z remontem elewacji, ponieważ budynek byłby zużyty w 95%. Przypomnę, że został oceniony jako dobry+. Jeżeli państwo zobaczycie ten budynek w skali tkanki miejskiej miasta Łodzi, to ten budynek był w stanie bardzo dobrym.

Co to znaczy, że taka wycena została dokonana przez rzeczoznawcę? Nasz budynek wyceniono na 2,5 mln zł, to jest ok. 1 tys. zł/m². Na takie ubezpieczenie moglibyśmy liczyć ze strony ubezpieczyciela wykonawcy. Tak naprawdę dowiadujemy się o takich faktach i to przyprawia nas o stres, bo jeżeli ktokolwiek z nas dostałby odszkodowanie na poziomie 1 tys. zł, to prawdopodobnie straciłby swój dorobek życia. Proszę więc was, przemyślcie, czy czasem za ten stres, za to, że zawaliło całe państwo, że nasza sytuacja trwa 16 miesięcy… W sytuacji idealnej kilka dni po katastrofie powinniśmy się dowiedzieć: „Przykro nam. Wasz budynek pewnie nie będzie nadawał się do remontu albo ten remont będzie bardzo skomplikowany. Na podstawie tych i tych przepisów wypłacimy państwu odszkodowanie”. Przemyślcie sytuację tych lokatorów, którzy jednak będą mogli wrócić do swoich mieszkań. Nasz adres jest odmieniany przez wszystkie przypadki i te mieszkania będą bardzo, bardzo długo niesprzedawalne. Oni zostaną więc z tą wartością, ale nie będą mogli jej odzyskać.

Jest też prośba o to, żebyście napisali tę ustawę nie tak, jak jest napisana dotychczas, czyli tak, że kolejne rzeczy nie zostały przewidziane – napiszcie ją dobrze, żeby można było przewidzieć każdy stan faktyczny, który napotkacie jeszcze na trasie drążenia. Nie życzyłbym najgorszemu wrogowi, żeby przez 16 miesięcy zastanawiał się, czy posiada jeszcze jakikolwiek majątek, co z jego biznesem przez 16 miesięcy i czy cokolwiek jeszcze jest do uratowania. Prośba jest więc taka. Nie róbcie tutaj sporów politycznych, tylko zróbcie tę ustawę najlepiej, jak się da. W szybki, sprawny sposób razem ją przeprocedujmy. Dziękuję.

Przewodniczący poseł Mirosław Suchoń (Polska2050):
Bardzo dziękuję.

Teraz oddam głos panu senatorowi Krzysztofowi Kwiatkowskiemu z prośbą o odniesienie się do uwag, wniosków. Bardzo proszę, udzielam panu głosu, panie senatorze.

Senator Krzysztof Kwiatkowski:
Panie przewodniczący, szanowni państwo, wszystkim, którzy zabierali głos, chciałem podziękować, bo każda z tych wypowiedzi – mam absolutne przekonanie – była nacechowana chęcią rozwiązania problemów i udoskonalenia tej ustawy. Dziękuję za – chronologicznie – pierwsze dwa głosy dwóch parlamentarzystów, zresztą byłych samorządowców. W tych wypowiedziach dało się odczuć znajomość tej materii, i u pana posła Krystiana, i u pana posła Tomaszewskiego.

Tak się składa – i tu będę prosił oczywiście pana przewodniczącego, bo nie ma już pana ministra –  że większość wniosków, które przedstawiał pan poseł Krystian, znajduje swoją odpowiedź w formalnych poprawkach, które zasygnalizował pan przewodniczący. To są sprawy związane z elementami związanymi, umownie mówiąc, z paraliżem inwestycyjnym, z uwarunkowaniami techniczno-środowiskowymi i doprecyzowaniem tych elementów, ze sprawami związanymi z parametrami. To także sprawa związana z lokalem zamiennym.

Starałem się traktować swoje obowiązki nie tylko na etapie przygotowania projektu w Senacie, ale tak, by być w dialogu i z ministerstwem, i ze spółką, więc też wiem o tej propozycji, co państwo wyraźnie mówią, że zapis na przykład dotyczący kosztu lokalu zamiennego jest co do istoty… Niech publicznie wybrzmi na tym posiedzeniu Komisji, że oczywistą rzeczą jest, że ma to pokryć inwestor, czyli spółka PKP, a zapis, że co do zasady pokrywa inwestor, jest w tym konkretnym przypadku… bo przyjmijmy, że normalnie takie koszty powinien ponosić wykonawca, stąd ten zapis, ale zobaczcie państwo w OSR. Przepraszam, że trochę przed głosem przedstawicieli spółki, bo też chciałem za to podziękować. Pierwotne koszty, które były przewidziane na poziomie dwustu sześćdziesięciu kilku milionów, spółka już w związku ze zmianą wyceny na wartość odtworzeniową niepomniejszaną o stopień zużycia lokalu wycenia na 450–500 mln zł i jest przygotowana na poniesienie tych kosztów. Oczywiście przedstawiciele spółki będą mogli o tym za chwilę powiedzieć.

Nie mam też żadnych wątpliwości, że jeżeli mówimy o okresie 12 miesięcy, to wszyscy zakładamy, że w tym czasie uda się dokończyć tę inwestycję. Gdyby się nie udało, to jestem do dyspozycji, żebyśmy przygotowali kolejną nowelizację, ale też rozumiem taki zapis inwestora, który… Nie kieruję tego do osób obecnych na sali, bo akurat tak się szczęśliwie składa, że w przypadku większości osób tu obecnych widziałem, jakie państwo zajmowali mieszkania, ich bardzo wysoki standard, ale jest też grupa takich mieszkańców, którzy dzisiaj paradoksalnie mają trochę lepszy standard lokalu – szczególnie jeżeli to był lokal komunalny – niż w pierwotnie zajmowanym. Stąd chęć, żeby zapisać cezurę czasu, która przecież ma dyscyplinować wykonawcę, inwestora, żeby zakończyć w tym czasie inwestycję.

Zgadzam się z panem posłem Tomaszewskim. Też chciałbym powiedzieć, że wykonawca, który jest, to jest ten, który nie uciekł. Wszystkie inne podmioty, dwaj pozostali konsorcjanci zniknęli z tego konsorcjum. Nikt tego nie zapomina, ale przecież istotą ustawy jest chęć dokończenia tej inwestycji, a że sytuacja nad realizowanym tunelem uniemożliwia realizację projektu, stąd propozycje, które w projekcie są zapisane.

Szanowni państwo, procedura związana na przykład… Tu szczególnie głosy mieszkańców mówią, co dla mnie absolutnie naturalne, o obawach związanych z wyceną nieruchomości. Zwróćcie państwo uwagę, że ta wycena nieruchomości, tego lokalu jest liczona przez biegłego według metody wyceny określonej w tym projekcie – a przyjęliśmy najkorzystniejszy, jaki znam – czyli metody odtworzeniowej niepomniejszanej o stopień zużycia nieruchomości.

Dodatkowo w ramach postępowania rzeczoznawca przedstawia tę wycenę wojewodzie, a wojewoda ma obowiązek przedstawić ją stronie zainteresowanej, czyli właścicielowi w tym wypadku, który może zgłosić swoje uwagi, zastrzeżenia do wyceny rzeczoznawcy. Nawet po wydaniu decyzji wojewody może jeszcze odwołać się od tej decyzji, co nie wstrzymuje wypłaty zaliczki w wysokości 75% wyceny biegłego. Jak powiedziałem, spółka ma świadomość, że pierwotne propozycje trzeba było polepszyć. Za to dziękuję. Stąd zwiększenie środków finansowych na realizację inwestycji.

Zgadzam się też z pełnym troski głosem pana Jerzego Płókarza, że z punktu widzenia mieszkańców Łodzi wszyscy jesteśmy zainteresowani tym, żeby jak najszybciej tę inwestycję zakończyć, bo dla mieszkańców wiąże się to z wieloma perturbacjami, z sytuacją absolutnie katastrofalną dla tych, którzy nie mogą mieszkać w swoich mieszkaniach, a dla wszystkich mieszkańców Łodzi są to na przykład zwiększone korki w mieście.

Bardzo dziękuję za głos pana Waldemara Bidzińskiego. Pan pytał też… Politycy muszą mieć umiejętność podejmowania decyzji. Powiem państwu ciekawostkę. Kiedy powiedziałem, że przygotowujemy projekt ustawy, było kilka osób, które mówiły mi „Chłopie, co ty robisz? Pakujesz się w konflikt, gdzie za chwilę nie rękę, a wszystkie kończyny ci urwie. Lepiej omijać to szerokim łukiem”. Nie. Zgadzam się z panem. Politycy są od rozwiązywania problemów. Od ponad roku jesteśmy w sytuacji, w której wszyscy trochę udawaliśmy, że problemu nie ma. Problem jest i trzeba go rozwiązać. To jest realna propozycja. Za chwilę członek zarządu spółki PKP PLK może bliżej to uzasadnić. Dziękuję, że tak szczegółowo to przygotowano. Ja nie mam tego tytułu, bo prezentuję projekt senacki i ustosunkowuję się do uwag, ale widzę tę chęć, żeby w rozmowie z państwem szukać zapisów, które będą bardziej adekwatne do złożonej sytuacji, z którą dzisiaj mamy do czynienia w kontekście tego projektu.

Zgadzam się także z tym, co mówiła pani Martyna. Te lokale były oczywiście w różnym standardzie, stąd, jak mówię, propozycja wysokości z metra już znacząco innej niż ta, która była na początku. Stąd, jak podejrzewam, będziemy jeszcze szukać i rozmawiać o różnych rozwiązaniach. Zgodnie z procedurą legislacyjną projekt z Sejmu jeszcze raz trafi później do Senatu. Ja też będę do państwa dyspozycji, aczkolwiek teraz to panie i panowie posłowie decydują o ostatecznym kształcie.

Chciałem gorąco podziękować za wszystkie głosy, bo dla mnie niezwykle budujące jest to, że każdy z wypowiadających się na tym posiedzeniu Komisji szuka lepszych rozwiązań, a nie próbujemy szukać tu odpowiedzialności czy winy kogokolwiek. Niech to będzie inwestycja, którą uda się zakończyć, a każdy będzie miał prawo powiedzieć „Ja też dołożyłem do tego swoją cegiełkę”, bo naprawdę czas ją ukończyć. Dziękuję bardzo.

Przewodniczący poseł Mirosław Suchoń (Polska2050):
Bardzo dziękuję, panie senatorze.

Czy ze strony spółki, panie prezesie, jakiś komentarz? Będą poprawki, to w trakcie poprawek. Szanowni państwo, w takim razie zamykam dyskusję.

Stwierdzam zakończenie pierwszego czytania. Informuję, że nie zgłoszono wniosku o odrzucenie projektu. Nie zgłoszono również wniosku o przeprowadzenie wysłuchania publicznego. W związku z tym przystępujemy do rozpatrzenia projektu ustawy.

Zanim do tego rozpatrzenia przystąpimy, informuję, że zgłoszono dwa pakiety poprawek. Jeden pakiet poprawek zgłosiliśmy wspólnie z panią przewodniczącą i panem przewodniczącym. Są to poprawki, które konsumują uwagi i stanowisko rządu, oraz te, które wynikają z toku dyskusji. Drugi pakiet poprawek zgłosił pan poseł Tomaszewski, pani posłanka Milczanowska, o ile dobrze zarejestrowałem, i pani posłanka Wojciechowska. Szanowni państwo, więcej poprawek do mnie nie dotarło, nie widzę też żadnych zgłoszeń. Super, w takim razie mamy jasność.

Przystępujemy do rozpatrzenia projektu ustawy. Czy są uwagi do tytułu? Nie słyszę. Stwierdzam, że Komisja rozpatrzyła tytuł ustawy.

Przystępujemy do rozpatrzenia art. 1. Będziemy rozpatrywać projekt ustawy kolejnymi zmianami. Przed zmianą nr 1 mamy dwie poprawki, które są oznaczone jedynką i dwójeczką w kółeczku. Te poprawki zaprezentuję w imieniu posłów wnioskodawców.

W poprawce nr 1 proponuje się dodanie w art. 9q ust. 4 ustawy. Otóż art. 9q ust. 4 stanowi obecnie: „Przepisy ust. 2–3 stosuje się odpowiednio do doręczenia i zawiadomienia stron o wydaniu decyzji o lokalizacji linii kolejowej wydanej przez organ drugiej instancji, a także decyzji wydanych na podstawie art. 145, 155, 156 i art. 161–163 Kodeksu postępowania administracyjnego”. Art. 9q ust. 2–3 ustawy regulują zasady doręczeń w sprawach administracyjnych mających na celu wydanie decyzji o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej i stanowią lex specialis względem ogólnych przepisów dotyczących doręczeń decyzji w postępowaniach administracyjnych. Biorąc pod uwagę powyższe, proponujemy dodanie do projektu ustawy zmiany brzmienia art. 9q ust. 4 ustawy przez rozszerzenie katalogu zawartego w tym przepisie o nowy rodzaj decyzji administracyjnych zawartych w projekcie ustawy. Pozwoli to na zapewnienie jednolitych regulacji dotyczących zasad prowadzenia postępowania administracyjnego i wyeliminuje ewentualne wątpliwości interpretacyjne.

To jest poprawka nr 1. Od razu pozwolę sobie przedstawić poprawkę nr 2. Otóż proponuję, jak w poprzedniej poprawce, zmienić numerację obecnie funkcjonujących w projekcie zmian i dodać nową zmianę w brzmieniu, które mają państwo zaprezentowane w dostarczonych poprawkach.

W uzasadnieniu powiem, że projektowana nowelizacja przewiduje zmianę w art. 9s ust. 4 ustawy z dnia 28 marca 2023 r. o transporcie kolejowym. Powyższa zmiana, którą proponujemy, jest konieczna z uwagi na fakt, iż zgodnie z aktualną treścią art. 9s ust. 4 ustawy o transporcie kolejowym do ustalenia wysokości wypłacania odszkodowania w przypadkach, o których mowa w ust. 3 i 3a, stosuje się odpowiednio przepisy o gospodarce nieruchomościami z zastrzeżeniem art. 9y i art. 9z. Dodanie do art. 9s ust. 4 ustawy o transporcie kolejowym zastrzeżenia również w odniesieniu do art. 9wa pozwoli na ustalenie wysokości wypłacania odszkodowania bez odpowiedniego stosowania przepisów o gospodarce nieruchomościami. Zmiana w tym artykule stanowi więc niejako zmianę wynikową w związku z dodaniem art. 9wa, ale jest to korzystne z punktu widzenia osób, których te odszkodowania będą dotyczyły.

Te poprawki zostały państwu dostarczone. Bardzo proszę, czy Biuro Legislacyjne ma uwagi do tych poprawek? Bardzo proszę.

Legislator Wojciech Paluch:
Nie mamy uwag do tych dwóch zgłoszonych i rekomendowanych przez pana przewodniczącego poprawek, mamy jedynie uwagę do ich umiejscowienia. Jak pan przewodniczący słusznie zauważył, ona znajdzie się przed zmianą nr 1 i w konsekwencji będzie chodziło o przenumerowanie zmian zawartych w art. 1.

Przewodniczący poseł Mirosław Suchoń (Polska2050):
Bardzo dziękuję, panie mecenasie.

Czy jest sprzeciw rządu wobec przyjęcia tych poprawek? Nie słyszę sprzeciwu.

Szanowni państwo, wobec tego czy jest sprzeciw wobec przyjęcia poprawki nr 1, która została przed chwilą zaprezentowana? Nie słyszę sprzeciwu. Stwierdzam, że Komisja przyjęła poprawkę.

Czy jest sprzeciw wobec przyjęcia poprawki nr 2, która przed chwilą została zaprezentowana? Nie słyszę sprzeciwu. Stwierdzam, że poprawka została przyjęta przez Wysoką Komisję.  Tym samym dodaliśmy dwie nowe jednostki redakcyjne przed dotychczasową zmianą nr 1.

Szanowni państwo, proponuję upoważnić Biuro Legislacyjne do dokonania zmian o charakterze redakcyjnym i legislacyjnym. To upoważnienie pozwoli na przygotowanie właściwego tekstu sprawozdania z prac naszej Komisji. Czy jest sprzeciw wobec upoważnienia Biura Legislacyjnego do dokonania zmian o charakterze redakcyjnym i legislacyjnym? Nie słyszę sprzeciwu. Stwierdzam, że Komisja podjęła w tej sprawie decyzję.

Przechodzimy do rozpatrzenia dotychczasowej zmiany nr 1 w art. 1. Bardzo proszę, Biuro Legislacyjne.

Legislator Wojciech Paluch:
Szanowni państwo, panie przewodniczący, jeszcze przed przejściem do rozpatrywania zmiany nr 1 w art. 1 projektu senackiego prosimy o zwrócenie uwagi na poprawkę sygnalizowaną i uzasadnioną przez pana posła Tomaszewskiego. Ona została ujęta na stronie nr 4 jako poprawka nr 5. Chodzi tu o dodanie nowej zmiany w art. 1, oznaczonej jako pkt 6, ale chodzi o art. 9s, po którym dodawałoby się stosowne artykuły oznaczone jako art. 9sa–9se. To jest chyba właściwe miejsce, aby tę poprawkę w tej chwili rozpatrzeć.

Przewodniczący poseł Mirosław Suchoń (Polska2050):
Czyli przed dotychczasową zmianą nr 1?

Legislator Wojciech Paluch:
Przed zmianą nr 1, tak.

Przewodniczący poseł Mirosław Suchoń (Polska2050):
Ja mam ją oznaczoną zgodnie z oczekiwaniem pana posła.

Legislator Wojciech Paluch:
Co prawda została ona oznaczona w takiej a nie innej kolejności, natomiast ona diametralnie zmienia mechanizm w kwestii przysługiwania odszkodowania w przypadku braku możliwości korzystania z nieruchomości – a w tym przypadku też lokalu – przez okres dłuższy niż trzy miesiące. Z tą poprawką w konsekwencji związane są pozostałe jednostki redakcyjne zaproponowane przez pana posła. To jest chyba to miejsce, żeby rozstrzygnąć, jak wspomniałem, mechanizm, filozofię odszkodowania.

Przewodniczący poseł Mirosław Suchoń (Polska2050):
Bardzo uprzejmie dziękuję, panie mecenasie.

W związku z tym przechodzimy do rozpatrzenia poprawki nr 5 zgłoszonej przez państwa posłów Annę Milczanowską, Agnieszkę Wojciechowską i Włodzimierza Tomaszewskiego. Bardzo proszę, czy któryś z państwa posłów uzasadni tę poprawkę? Pan poseł Tomaszewski, tak?

Poseł Włodzimierz Tomaszewski (PiS) – spoza składu Komisji:
Tak.

Przewodniczący poseł Mirosław Suchoń (Polska2050):
Bardzo proszę, panie pośle.

Poseł Włodzimierz Tomaszewski (PiS) – spoza składu Komisji:
Poprawka określa bardzo szczegółową technologię odszkodowawczą, więc wszyscy państwo musieliby to szczegółowo przeczytać, ale muszę powiedzieć, że te odszkodowania idą także szerzej, co jest związane ze słusznym stanowiskiem właścicieli, mieszkańców w tamtym obszarze. Mówimy o odszkodowaniu w przypadku braku możliwości korzystania z nieruchomości albo lokalu przez okres dłuższy niż trzy miesiące spowodowanego realizacją inwestycji. Tu wprowadzana jest także formuła mówiąca o tym, iż odszkodowanie wynosi 8% wartości nieruchomości ustalonej zgodnie z art. 1 ust. 5 za każde rozpoczęte kolejne trzy miesiące braku możliwości korzystania z nieruchomości albo lokalu.

Są tutaj także inne szczegółowe elementy odwołujące się do instytucji. Pani przed momentem wspominała, że one również dotknięte zostały tymi stratami. Mówię tutaj o proponowanym art. 9sb. Są również inne szczegółowe przypadki związane z różnymi okolicznościami przebiegu tej inwestycji i możliwością powrotu lub nie do opuszczonego lokalu, własności. Mamy tutaj również sprawy związane z możliwością wykupu lokali, gdy brak jest możliwości użytkowania lokalu. Dotychczasowemu właścicielowi mogłoby to przysługiwać.

To są te szczegóły. W tej chwili nie chcę bardzo szczegółowo tego rozwijać, ale każdy z tych zapisów ma bardzo istotne znaczenie. Ze względu na doświadczenia, które były w obszarze tej inwestycji, prosiłbym, żeby te szczegóły zostały jednak przyjęte, bo dają one odpowiedź na to, co do tej pory nie było w przepisach przewidziane. Odwoływanie się tylko do ogólnych norm, które były zaproponowane przed momentem, może znowuż napotkać nie tylko na problem z uwzględnieniem każdego przypadku, ale w sumie na problem z krzywdą, która może być w stosunku do wszystkich, którzy znajdowali się w tych budynkach i lokalach i zostali dotknięci sytuacją szkód, które tam powstały.

Przewodniczący poseł Mirosław Suchoń (Polska2050):
Dziękuję bardzo.

Czy są inne głosy, pytania do pana posła w sprawie tej poprawki? Nie widzę. W takim razie bardzo proszę, pan Tomasz Rurka, zastępca dyrektora Departamentu Kolejnictwa. Bardzo proszę, panie dyrektorze.

Zastępca dyrektora Departamentu Kolejnictwa Ministerstwa Infrastruktury Tomasz Rurka:
Szanowny panie przewodniczący, szanowni państwo, państwo wnioskodawcy, którzy ten przepis w tej chwili zaproponowali… W jaki sposób szacowali państwo skutki finansowe związane z wydatkowaniem środków przez PLK na dodatkowe czynności wynikające z tego artykułu? Czy macie informacje na temat skutków finansowych, które wywołałyby dla PLK wielkości, które mamy podane w propozycji artykułu? Jak widzimy, mówimy tutaj o odszkodowaniu, które wynosi 8% wartości nieruchomości ustalonej zgodnie z art. 1 ust. 5 za każde rozpoczęte trzy miesiące braku możliwości korzystania z lokalu. Z naszej strony przy tej propozycji… Jako przedkładający stanowisko rządu, mając je w tej chwili, nie analizowaliśmy tych środków.

Przewodniczący poseł Mirosław Suchoń (Polska2050):
Bardzo dziękuję.

Bardzo proszę, pan prezes Mochocki, PLK SA.

Członek zarządu – dyrektor ds. realizacji inwestycji PKP Polskie Linie Kolejowe SA Marcin Mochocki:
Dziękuję bardzo, panie przewodniczący.

Z punktu widzenia spółki pierwotny projekt po poprawkach reguluje dwa podstawowe przypadki oddziaływania na zabudowę, na mieszkańców. Z jednej strony to możliwość wykupu nieruchomości w przypadku braku możliwości dalszego użytkowania tej nieruchomości za wartość – po poprawkach przedstawionych dzisiaj na posiedzeniu – odtworzeniową bez stopnia zużycia, co miałoby w naszej opinii oddziaływać właśnie na to, żeby ta wartość w jakimś stopniu rekompensowała to, że dany obiekt na danej nieruchomości jest w stanie niestuprocentowo nowym, a przez to umożliwiała pełne odtworzenie wartości majątku w zbliżonej lokalizacji…

Z drugiej strony proponowana ustawa proponuje, żeby w przypadku konieczności czasowej i być może przedłużającej się realokacji inwestor miał prawo zapewnić odpowiedni standard i odpowiednie pokrycie takich potrzeb lokalowych, jeśli wykonawca nie wywiązywałby się z takich obowiązków. Te poprawki – dotyczące pełnego pokrycia potrzeb mieszkaniowych, a więc nie tylko gołego czynszu, ale zapewnienia pełnego standardu pokrycia zastępczego lokalu i zapewnienia wszelkich potrzeb mieszkaniowych zastępczym lokalem – idą w takim kierunku, żeby niedogodność finansowa w związku z być może przedłużającą się realokacją nie występowała.

Zapisy tego artykułu to pewnie głębsza dyskusja legislacyjna, natomiast miałbym obawę, czy nie ingerujemy mocniej w kwestie Kodeksu cywilnego, w kwestie odszkodowawcze, w kwestie winy. Na każdym kontrakcie budowlanym są różne strony kontraktu, jest inwestor, jest wykonawca, który ma zlecone prace od inwestora na określonych zasadach, w określonych obowiązkach, w określonych parametrach. Jeśli w jakiś sposób się z nich nie wywiązuje, to inwestor musi mieć możliwość egzekwowania tych obowiązków od wykonawcy, ale też zmuszania czy dopingowania wykonawcy, żeby te obowiązki kontraktowe – także wobec interesariuszy projektu – wykonywał.

Przewodniczący poseł Mirosław Suchoń (Polska2050):
Bardzo dziękuję.

Ze strony wnioskodawców, panie senatorze?

Senator Krzysztof Kwiatkowski:
Szanowni państwo, ja oczywiście nie znam wyliczeń, które przedstawił pan poseł. Znam wyliczenia do propozycji dotyczącej wartości odtworzeniowej niepomniejszonej o koszty zużycia budynku. To jest 500 mln zł w przyszłym roku, bo do 500 mln zł. Nie znam też propozycji, która została przedstawiona. To jest to, co mówiłem, że przy takiej propozycji według rozmów, które przeprowadzaliśmy z ekspertami, daje to ok. 12 tys. zł z metra w remontowanych kamienicach.

Przewodniczący poseł Mirosław Suchoń (Polska2050):
Dziękuję bardzo.

Bardzo proszę, pan poseł Tomaszewski. Panie pośle, czy mają państwo wyliczenia dotyczące tej poprawki? Bardzo proszę.

Poseł Włodzimierz Tomaszewski (PiS) – spoza składu Komisji:
Jeśli chodzi o kwestię dotyczącą wartości odtworzeniowej, to jest sprawa jasna, natomiast wszystkie inne formy odszkodowawcze, które tutaj proponujemy, muszą być oszacowane. Jest oczywiste, że nie będą w tej skali, która dotyczyła wartości odtworzeniowej, bo inny jest charakter odszkodowań, które tutaj zawieramy. Jednocześnie jednak proszę zwrócić uwagę na proponowany art. 9se na stronie nr 6, na końcu poprawek. Ten artykuł jest zabezpieczeniem dla inwestora, czyli dla spółek, co do dodatkowych środków – jeśli takie się pojawią – które powinny być zabezpieczone, żeby spółka mogła się z tego wywiązać. Na pewno nie są to szacunki tej wielkości, która była podana w zakresie wartości odtworzeniowej tych nieruchomości, będą one o wiele mniejsze, ale w każdym przypadku będą one liczone indywidualnie, w związku z czym dopiero trzeba to szczegółowo policzyć, a także ustalić z właścicielami, z najemcami, jak to będzie szczegółowo wyglądać.

Co do zastrzeżenia co do potencjalnej ingerencji, jeśli chodzi o Kodeks cywilny, to wyrażam uwagę, że tutaj mamy jednak przepisy specjalne tylko dla inwestycji kolejowych, dlatego lokalizujemy je w ustawie o transporcie kolejowym i o przebiegu linii kolejowych. Są to szczególne przypadki. One nie są masowe, tylko związane z konkretnym specjalistycznym przebiegiem takich inwestycji. Bardzo prosiłbym o przyjęcie tych poprawek, bo one ułatwią wszystkim: mieszkańcom, właścicielom, ale także inwestorowi. Jeżeli tego nie będzie, to przypuszczam, że za jakiś czas znowu będziemy wracali z nową nowelizacją.

Przewodniczący poseł Mirosław Suchoń (Polska2050):
Jak rozumiem, pan poseł nie posiada wyliczenia, jaki będzie koszt zmian, które państwo proponują.

Poseł Włodzimierz Tomaszewski (PiS) – spoza składu Komisji:
Powiedziałem wyraźnie, że są one mniejsze niż wartość odtworzeniowa.

Przewodniczący poseł Mirosław Suchoń (Polska2050):
Nie. Czy posiada pan poseł…

Poseł Włodzimierz Tomaszewski (PiS) – spoza składu Komisji:
Proszę natomiast nie oczekiwać ode mnie, że będę dzisiaj miał pełną wartość odszkodowań w sytuacji, kiedy dopiero każdy przypadek musi być policzony indywidualnie. Były tutaj zresztą przypadki, panie przewodniczący… Akurat mam szacunki na przykład tego, jak byłoby to liczone przy wartości odtworzeniowej z uwzględnieniem stopnia zużycia. Nawet państwo mieszkańcy mówili, że koszt 1 metra to był 1 tys. zł. Takie szacunki są, natomiast dodatkowe elementy są związane z indywidualną kalkulacją, w sensie rozpatrzenia każdego przypadku właścicielskiego i najemcy odrębnie. Nie będzie to jednak kwota, która przeważałaby w zakresie dotyczącym wartości odtworzeniowej bez stopnia zużycia. Dziękuję.

Przewodniczący poseł Mirosław Suchoń (Polska2050):
Ale nie ma pan wyliczonych tych wartości, panie pośle? Dobrze rozumiem? Dziękuję bardzo.

Szanowni państwo…

Poseł Włodzimierz Tomaszewski (PiS) – spoza składu Komisji:
Jeszcze tutaj, panie przewodniczący…

Przewodniczący poseł Mirosław Suchoń (Polska2050):
Bardzo dziękuję. Szanowni państwo, myślę, że mamy pełną wiedzę dotyczącą…

Poseł Włodzimierz Tomaszewski (PiS) – spoza składu Komisji:
Wypowiedź poza mikrofonem.

Przewodniczący poseł Mirosław Suchoń (Polska2050):
Panie pośle, odpowiedział pan na moje pytanie.

Poseł Włodzimierz Tomaszewski (PiS) – spoza składu Komisji:
Nie, nie. Chcę panu odpowiedzieć.

Przewodniczący poseł Mirosław Suchoń (Polska2050):
Bardzo panu dziękuję.

Poseł Anna Milczanowska (PiS):
Pan zero-jedynkowo pyta, mówiąc po warszawsku.

Przewodniczący poseł Mirosław Suchoń (Polska2050):
No zero-jedynkowo. Z całym szacunkiem, oczekuję…

Poseł Anna Milczanowska (PiS):
Ale mówi pan, że indywidualnie…

Przewodniczący poseł Mirosław Suchoń (Polska2050):
Pani poseł, panie pośle, myślę, że wszyscy wiemy, jaka jest konsekwencja.

Poseł Włodzimierz Tomaszewski (PiS) – spoza składu Komisji:
To jest tylko narzędzie. Czy mogę uszczegółowić?

Przewodniczący poseł Mirosław Suchoń (Polska2050):
Ale widzę, słyszałem. Bardzo proszę, żeby pan poseł uprzejmie… Naprawdę, panie pośle…

Poseł Włodzimierz Tomaszewski (PiS) – spoza składu Komisji:
Jeżeli pan zajrzy do tekstu artykułu, w którym mamy zapis mówiący o tym, że łączna wysokość odszkodowania nie może przekroczyć 40% wartości nieruchomości, to ma pan już także ogląd…

Przewodniczący poseł Mirosław Suchoń (Polska2050):
…kilkuset milionów złotych.

Poseł Włodzimierz Tomaszewski (PiS) – spoza składu Komisji:
Może być. Kiedy przełoży pan na całość wartości, która była – to mamy już wartość.

Przewodniczący poseł Mirosław Suchoń (Polska2050):
Dodatkowo mamy nieograniczone w żaden sposób instytucje publiczne i niepubliczne.

Szanowni państwo, myślę, że mamy komplet informacji, które pozwolą ocenić tę poprawkę. W związku z tym przechodzimy do głosowania. Przypominam, że głosujemy z wykorzystaniem urządzeń elektronicznych, które są przed państwem posłami. Proszę się zalogować z wykorzystaniem swojej legitymacji poselskiej. Jeżeli ktoś nie ma legitymacji, to może pobrać tymczasową kartę do głosowania w sekretariacie. Czy wszyscy państwo zalogowali się do systemu? Głosujemy poprawkę zgłoszoną przez państwa posłów. Bardzo proszę o uruchomienie systemu.

Kto jest za? Kto jest przeciw? Kto się wstrzymał? Czy wszyscy państwo oddali głos?  Dziękuję bardzo. Zamykam głosowanie.

Proszę o wyświetlenie wyników. Głosowało 14 osób. Za – 4, przeciw – 10, nikt się nie wstrzymał. Stwierdzam, że poprawka nie uzyskała poparcia.

Chce pan zgłosić wniosek mniejszości?

Poseł Włodzimierz Tomaszewski (PiS) – spoza składu Komisji:
Tak, tak. Zgłaszam to jako wniosek mniejszości.

Przewodniczący poseł Mirosław Suchoń (Polska2050):
Bardzo proszę, żeby pan poseł uprzejmie dokonał stosownych czynności w sekretariacie naszej Komisji.

Dziękuję bardzo. Tym samym rozpatrzyliśmy poprawki zgłoszone do art. 1 przed dotychczasową zmianą nr 1 w art. 1.

Przechodzimy do zmiany nr 1 w art. 1. Tu mamy zgłoszone poprawki nr 3–6 w zestawieniu, które państwo otrzymali, oraz poprawkę nr 1 pana posła Tomaszewskiego. Szanowni państwo, pozwolę sobie sformułować pytanie, ponieważ te poprawki zostały państwu dostarczone w wydruku wraz z uzasadnieniem. Czy jest potrzeba odczytywania pełnego uzasadnienia? Czy ktoś z państwa zgłasza taki wniosek, aby pełne uzasadnienie było odczytywane na posiedzeniu Komisji? Nie słyszę takiego wniosku.

W związku z tym, szanowni państwo, w imieniu posłów, którzy podpisali się pod poprawkami nr 3–6, zgłaszam te poprawki. Poprawki zostały państwu dostarczone. Tam jest również uzasadnienie. W gruncie rzeczy w tych poprawkach chodzi o umożliwienie zmian decyzji o ustaleniu linii lokalizacyjnej również w zakresie regulacji o udostępnieniu informacji o środowisku. Jedna z poprawek przewiduje również stworzenie podstawy prawnej do wypłaty odszkodowania w przypadku takiej zmiany. Przewiduje także skutki prawne wszczęcia postępowania w sprawie zmiany takiej decyzji. Tak jak powiedziałem, wszystkie te poprawki zostały państwu dostarczone z wydrukowanym uzasadnieniem. Jeżeli są pytania, to oczywiście bardzo chętnie na te pytania odpowiem.

Bardzo proszę, Biuro Legislacyjne. Czy są uwagi do tych poprawek? Bardzo proszę, panie mecenasie.

Legislator Wojciech Paluch:
Panie przewodniczący, poprawka oznaczona jako poprawka nr 2 składa się z kilku zmian. Pierwsza dotyczy…

Przewodniczący poseł Mirosław Suchoń (Polska2050):
Tak. To jest zestaw drugi.

Legislator Wojciech Paluch:
Tak. Tym samym poprawki nr 2–6 powinny być głosowane łącznie z uwagi na pewien charakter…

Przewodniczący poseł Mirosław Suchoń (Polska2050):
Panie mecenasie, pozwolę sobie sprostować, że to jest drugi pakiet i to są poprawki nr 3, 4, 5, 6,  od nr 3 do nr 6. To drugi pakiet zmian. Nie wiem, czy pan mecenas dostał poprawnie wydrukowany zestaw poprawek, prawdopodobnie nie. Bardzo proszę sekretariat. Panie mecenasie, w zestawieniu, które pan posiada, te poprawki zostały oznaczone jako a, b, c i – tutaj jest chyba literówka – e. Powinno być d.

Legislator Wojciech Paluch:
De facto do zmiany nr 1 do art. 9wa. To jest pierwszy zestaw, o którym pan przewodniczący wspomniał.

Przewodniczący poseł Mirosław Suchoń (Polska2050):
Tak. Tak.

Legislator Wojciech Paluch:
Z uwagi na to, że te poprawki – jak i wszystkie poprawki – zostały nam dostarczone dzisiaj przed godziną 12.00, chcielibyśmy jedynie zauważyć, że wnikliwa ich lektura nie była możliwa. Teraz wnikliwie ją analizujemy pod każdym kątem, legislacyjnym oraz merytorycznym, i zauważyliśmy, że dużo naszych wątpliwości, komentarzy i uwag w odniesieniu do pierwotnego brzmienia art. 9wa została już skonsumowana w poprawkach, o których pan wspomniał, oznaczonych literkami.

Przewodniczący poseł Mirosław Suchoń (Polska2050):
Bardzo dziękuję, panie mecenasie. To oczywiście jest wynik wcześniejszej pracy, którą wraz z ministerstwem i Polskimi Liniami Kolejowymi przeprowadziliśmy z wnioskodawcami. Dziękuję więc za zauważenie pracy, która została wykonana.

Jest też poprawka państwa posłów. Rozumiem, że pan poseł Tomaszewski zgłasza się do poprawki nr 1, która dotyczy zmiany redakcyjnej, dotychczasowej zmiany nr 1 w art. 1. Panie pośle, bardzo proszę.

Poseł Włodzimierz Tomaszewski (PiS) – spoza składu Komisji:
Zgłaszam się, ponieważ pan przewodniczący przedstawił zestaw poprawek do zmiany nr 1, ale ponieważ państwo również proponują zmianę brzmienia ust. 5 w art. 9wa, a my proponujemy ująć ten ustęp w art. 9wa szerzej, uwzględniając oczywiście to, co tutaj jest, a to odszkodowanie ma być według wartości odtworzeniowej nieruchomości lub budynku bez uwzględnienia stopnia ich zużycia… To tutaj jest, to się pokrywa. Dalej natomiast są jeszcze dodatkowe szczegóły związane z procedurą odszkodowawczą, w związku z czym prosiłbym, żeby uwzględnić brzmienie ust. 5 według poprawki nr 1 zgłoszonej przez grupę posłów.

Przewodniczący poseł Mirosław Suchoń (Polska2050):
Bardzo dziękuję.

Czy są uwagi bądź pytania ze strony państwa posłów? Nie widzę. W związku z tym bardzo proszę Biuro Legislacyjne o rozstrzygnięcie wątpliwości. Panie mecenasie, proszę o wskazanie, które poprawki należy głosować łącznie.

Legislator Wojciech Paluch:
Pan przewodniczący zgłosił poprawkę oznaczoną jako poprawka nr 3. Ona składa się z nowego brzmienia ust. 1, ust. 4, ust. 5, jak i dodawanych ust. 6–9. To one powinny być głosowane w pierwszej kolejności, łącznie, tak jak pan przewodniczący słusznie zauważył i rekomenduje, natomiast w przypadku ich przyjęcia poprawka pana posła Tomaszewskiego, która zmierza do nowej redakcji, innego ujęcia ust. 5 i tego zakresu merytorycznego, stałaby się bezprzedmiotowa. Ewentualnie pan poseł może oczywiście skorzystać tutaj z prawa wniosku mniejszości.

Przewodniczący poseł Mirosław Suchoń (Polska2050):
Bardzo dziękuję, panie mecenasie. Wobec tego zanim przystąpimy do zaopiniowania zgłoszonych poprawek zgodnie z informacją Biura Legislacyjnego, zapytam po pierwsze pana posła przedstawiciela wnioskodawców, czy jest przeciw pana posła wobec przyjęcia poprawek nr 3, 4, 5, 6, które zgłosiłem przed chwilą w imieniu posłów wnioskodawców. Od razu bardzo proszę też o opinię dotyczącą poprawki nr 1 państwa posłów, którą zaprezentował pan poseł Tomaszewski. Bardzo proszę.

Senator Krzysztof Kwiatkowski:
„Panie pośle”, przepraszam? Też byłem posłem…

Przewodniczący poseł Mirosław Suchoń (Polska2050):
Panie senatorze, oczywiście.

Senator Krzysztof Kwiatkowski:
Zgodnie z regulaminem prezentuję projekt ustawy w brzmieniu przegłosowanym przez Senat. Nie oceniam już państwa poprawek, więc tutaj przepraszam, że jednak nie będę ich oceniał. Państwo jako parlamentarzyści, jako panie i panowie posłowie macie prawo zgłaszać dowolne poprawki, a stanowisko zajmujecie w głosowaniach.

Przewodniczący poseł Mirosław Suchoń (Polska2050):
Dziękuję bardzo.

Bardzo proszę, ze strony rządu pan dyrektor Tomasz Rurka. Bardzo proszę, panie dyrektorze.

Zastępca dyrektora departamentu MI Tomasz Rurka:
Co do poprawek nr 3–6 z naszej strony jest akceptacja. Zgadzamy się.

Przewodniczący poseł Mirosław Suchoń (Polska2050):
A co do poprawki nr 1 państwa posłów?

Zastępca dyrektora departamentu MI Tomasz Rurka:
W poprawce nr 1 następuje poniekąd rozbudowanie propozycji, która mieści się w stanowisku rządu, o wskazanie dodatkowych zasad wysokości ustalania odszkodowania w sposób indywidualny. Wskazujemy, że w pierwszej części, we wprowadzeniu mówimy o tym, że to odszkodowanie jest ustalane według wartości odtworzeniowej, natomiast ta indywidualność potem, w pozostałych punktach, mówi o tym, że powinniśmy to odszkodowanie ustalać trochę według takiej metody, jakbyśmy pokazywali rzeczoznawcom majątkowym, jak oni mają postępować.

Teraz tak. Jeżeli mówimy o wartości odszkodowania albo wartości odtworzeniowej, to jest to trochę inna wartość niż wtedy, gdy rzeczoznawca majątkowy dokonuje wyceny poprzez porównywanie parami czy korygowanie ceny średniej, o której można byłoby domniemywać, że jest na przykład w pkt c, czyli przy uwzględnieniu ekspozycji kondygnacji, czyli de facto porównywania tych nieruchomości do innych podobnych. Przy wartości odtworzeniowej odtwarzamy w zasadzie nieruchomość, tak jakbyśmy budowali ją od nowa z tych materiałów, z których została stworzona, i uwzględniamy jeszcze, że nie było w tej wartości upływu czasu ze względu na to, że mówimy, że nic nie dotknęło tej wartości. Trochę zastanawiamy się więc nad tym, czy de facto czynności wynikające z pozostałych punktów nie będą kolidować z wprowadzeniem w pkt 5.

Przewodniczący poseł Mirosław Suchoń (Polska2050):
Bardzo dziękuję.

Szanowni państwo, wobec tego przystępujemy do zaopiniowania – zgodnie z wytycznymi Biura Legislacyjnego – w pierwszej kolejności poprawki nr 3 oraz opiniowanych łącznie poprawek nr 4, 5, 6. Czy jest sprzeciw wobec przyjęcia tych poprawek? Nie słyszę sprzeciwu. Stwierdzam, że Komisja przyjęła poprawkę nr 3 oraz opiniowane łącznie poprawki nr 4, 5, 6. Dziękuję bardzo.

Wobec tego zgodnie z opinią Biura Legislacyjnego poprawka nr 1 zgłoszona przez pana posła Tomaszewskiego stała się bezprzedmiotowa. Rozumiem, panie pośle, że chce pan zgłosić wniosek mniejszości. Bardzo proszę.

Poseł Włodzimierz Tomaszewski (PiS) – spoza składu Komisji:
Tak, tak. Zgłaszam wniosek mniejszości, aby ust. 5 miał brzmienie z poprawki, którą prezentowaliśmy.

Przewodniczący poseł Mirosław Suchoń (Polska2050):
Bardzo dziękuję. Bardzo proszę o to, żeby pan poseł uprzejmie dokonał stosownych czynności w sekretariacie naszej Komisji.

Czy są inne uwagi bądź wnioski dotyczące dotychczasowej zmiany nr 1 w art. 1? Nie słyszę. Stwierdzam, że Komisja przyjęła zmianę wraz z poprawkami, które zostały do tej zmiany przyjęte.

Przechodzimy do dotychczasowej zmiany nr 2 w art. 1. Tu mamy poprawkę nr 7 z zestawienia, które zostało państwu dostarczone. Zgłaszam poprawkę nr 7.

Poprawka ta proponuje w szczególności szerszą ochronę praw osób zamieszkujących obszar oddziaływania inwestycji. Ochrona ta polegać będzie na wprowadzeniu możliwości pokrycia kosztów najmu lokalu zamiennego przez PKP PLK SA, CPK albo jednostki samorządu terytorialnego dla najemców lokali w budynku mieszkalnym podlegającym przejęciu na podstawie decyzji o lokalizacji linii kolejowej przez okres do 12 miesięcy, co przewiduje projektowany art. 9y ust. 3g ustawy. Jakkolwiek wprowadzenie projektowego art. 9y ust. 3g ustawy kierunkowej jest słuszne, poddaje się pod rozwagę doprecyzowanie tego brzmienia. W tym przepisie redakcja przepisów nie powinna bowiem budzić wątpliwości i ma umożliwiać dokonanie ich jednoznacznej wykładni, stąd zasadne jest doprecyzowanie treści projektowanego artykułu. Przepis ten powinien zawierać wskazanie, że dotyczy nieruchomości określonych w art. 9s ust. 9 ustawy. Za zasadne należy również uznać, że powinno nastąpić doprecyzowanie, iż te podmioty – PKP PLK, CPK, właściwa jednostka samorządu terytorialnego – mogą wykonywać przyznane uprawnienia tylko w momencie, gdy podmioty działają jako inwestor. To jest uzasadnienie poprawki nr 7, którą zgłaszam.

Pan poseł Tomaszewski, jak rozumiem, uzasadni poprawkę nr 2 i poprawkę nr 3, które zostały zgłoszone przez państwa posłów. Bardzo proszę, panie pośle.

Poseł Włodzimierz Tomaszewski (PiS) – spoza składu Komisji:
Dziękuję.

Można powiedzieć, że intencja jest zbliżona, jeśli chodzi o poprawkę do zmiany nr 2 do ust. 3g, jednak nasza propozycja jest bardziej bezpieczna i jednocześnie bardziej szczegółowa. Dlatego bardzo prosiłbym… W pierwotnym brzmieniu regulacja ta uzależniała zakres ochrony najemców od uznania inwestora, wprowadzała sztywny limit czasowy, który nie zawsze odpowiadał rzeczywistemu okresowi oddziaływania inwestycji. Zmiana nadaje przepisowi charakter gwarancyjny i wiąże czas trwania świadczenia z faktycznym ustaniem przeszkód w korzystaniu z lokalu. Rozwiązanie to wzmacnia ochronę mieszkaniową najemców, a jednocześnie sprzyja sprawnemu prowadzeniu inwestycji poprzez ograniczenie konfliktów społecznych i opóźnień na etapie opróżnienia nieruchomości. Rozwiązanie to zapobiega sytuacjom przymusowego opuszczenia lokali bez zapewnienia realnej alternatywy mieszkaniowej, które w praktyce prowadziły do eskalacji konfliktów społecznych oraz opóźnień inwestycyjnych. Prosiłbym zatem o przyjęcie takiego kształtu ust. 3g.

Przewodniczący poseł Mirosław Suchoń (Polska2050):
Bardzo dziękuję, panie pośle. Proszę o zaprezentowanie również poprawki nr 3, która dotyczy tej samej jednostki redakcyjnej.

Poseł Włodzimierz Tomaszewski (PiS) – spoza składu Komisji:
W przypadku poprawki nr 3 jest to dodanie kolejnych ustępów: ust. 3i i ust. 3j. Tu również mamy bardzo szczegółowe określenie, jakie świadczenia o charakterze ekwiwalentnym przysługują właścicielom lokali mieszkalnych. W lit. a jest określona wysokość świadczenia odpowiadającego rynkowym kosztom najmu lokalu o cechach równoważnych z uwzględnieniem powierzchni, lokalizacji, standardu, wykończenia. Świadczenie może zostać także… Tutaj są dalsze kryteria, jak to świadczenie ma być dalej realizowane. Przede wszystkim jest ustalane na podstawie zbiorczej analizy rynku najmu. Przysługują świadczenia na określony okres. To jest w lit. c. Określono te warunki. Wysokość świadczenia może zostać podwyższona w przypadku tego, o czym mówi lit. d. Świadczenie tutaj określone wypłaca inwestor.

W przypadku dodatkowego ust. 3j w artykule, który jest przedmiotem poprawki, mamy odniesienie do lokalu użytkowego. Określone są również rekompensaty. Mowa jest również o tym, jak kształtować, jak liczyć koszty związane z tą rekompensatą. Wysokość rekompensaty ustala się w sposób proporcjonalny do okresu wyłączenia lokalu z użytkowania, charakteru prowadzonej działalności, skali zatrudnienia w lokalu przed wyłączeniem. Rekompensata ma przysługiwać za cały okres faktycznego wyłączenia lokalu z użytkowania. Wypłata rekompensaty nie wyłącza prawa do świadczeń ekwiwalentnych ani odszkodowań przewidzianych w innych przepisach niniejszej ustawy. W lit. f podkreśla się, że rekompensatę wypłaca inwestor.

Przewodniczący poseł Mirosław Suchoń (Polska2050):
Dziękuję, panie pośle.

Bardzo proszę, Biuro Legislacyjne, panie mecenasie.

Legislator Łukasz Grabarczyk:
Dziękuję.

Jeśli chodzi o odniesienie się do merytorycznej wartości poprawek, to tutaj uwag nie mamy, natomiast chcielibyśmy jeszcze dopytać pana posła Tomaszewskiego, czy w jego intencji poprawkę do ust. 3g należy głosować łącznie z poprawkami z ust. 3i oraz ust. 3j. Po naszej pobieżnej analizie wydaje się, że to są jednak rozwiązania różne. Mogłyby być głosowane oddzielnie. Jeżeli tak jest, to proponujemy, aby w pierwszej kolejności głosować właśnie poprawkę do ust. 3g przedstawioną przez pana posła Tomaszewskiego, następnie poprawkę prezentowaną przez pana przewodniczącego, a w ostatniej kolejności poprawki dodające ust. 3i oraz 3j.

Przewodniczący poseł Mirosław Suchoń (Polska2050):
Bardzo dziękuję.

Panie pośle?

Poseł Włodzimierz Tomaszewski (PiS) – spoza składu Komisji:
Zgadzam się ze stanowiskiem państwa legislatorów.

Przewodniczący poseł Mirosław Suchoń (Polska2050):
Pan poseł się zgadza. Dziękuję bardzo.

Bardzo proszę o stanowisko rządu. Pan minister czy pan dyrektor? Pan minister, tak? Bardzo proszę, panie ministrze. Pan minister Piotr Malepszak.

Podsekretarz stanu w MI Piotr Malepszak:
Panie przewodniczący, jeśli chodzi o stanowisko rządu, przyjmujemy te poprawki, które zostały zgłoszone przez pana przewodniczącego. Te poprawki akceptujemy.

Przewodniczący poseł Mirosław Suchoń (Polska2050):
Bardzo dziękuję.

Szanowni państwo, wobec tego przechodzimy do zaopiniowania zgłoszonych poprawek. Zgodnie z rekomendacją Biura Legislacyjnego w pierwszej kolejności będziemy oceniać poprawkę zgłoszoną przez pana posła Tomaszewskiego. Bardzo proszę o uruchomienie systemu do głosowania.

Kto jest za przyjęciem poprawki zaprezentowanej przez pana posła Tomaszewskiego? Kto jest przeciw? Kto się wstrzymał? Czy wszyscy państwo oddali głos? Dziękuję bardzo. Zamykam głosowanie.

Proszę o wyświetlenie wyników. Głosowało 12 osób. Za – 3, przeciw – 9, nikt się nie wstrzymał. Stwierdzam, że poprawka nie uzyskała większości.

Wobec tego pragnę zapytać, czy jest przeciw dotyczący pozytywnego zaopiniowania poprawki nr 7.

Poseł Anna Milczanowska (PiS):
Tak.

Przewodniczący poseł Mirosław Suchoń (Polska2050):
Jest przeciw. Będziemy głosować. Dziękuję, pani poseł.

Poseł Anna Milczanowska (PiS):
Zemsta jest słodka.

Przewodniczący poseł Mirosław Suchoń (Polska2050):
Zemsta jest słodka. Mam nadzieję, że teraz wszyscy zagłosują za, dlatego że ta poprawka jest naprawdę potrzebna w tej zmianie. Otwieram głosowanie. Bardzo proszę o uruchomienie systemu. Przypominam, że głosujemy poprawkę nr 7, którą zaprezentowałem, a którą zgłosiła grupa posłów. Zgłosiliśmy tę poprawkę wspólnie z panem przewodniczącym Lamczykiem i panią przewodniczącą Sibińską.

Kto jest za pozytywnym zaopiniowaniem i przyjęciem poprawki nr 7? Kto jest przeciw? Kto się wstrzymał? Czy wszyscy państwo oddali głos? Dziękuję bardzo. Zamykam głosowanie.

Proszę o wyświetlenie wyników. Głosowało 12 osób. Za – 11, przeciw nie był nikt, 1 osoba wstrzymała się od głosu. Stwierdzam, że poprawka została zaopiniowana pozytywnie. Tym samym dokonaliśmy zmiany.

Tak?

Poseł Włodzimierz Tomaszewski (PiS) – spoza składu Komisji:
Panie przewodniczący, żeby nie było luki, składam mniejszościowy wniosek.

Przewodniczący poseł Mirosław Suchoń (Polska2050):
Pan poseł składa jednak wniosek mniejszości. Oczywiście. Bardzo proszę, panie pośle, o dokonanie stosownych czynności w sekretariacie.

Przechodzimy do poprawki nr 3, która została przedstawiona przez pana posła Tomaszewskiego, chyba że pan poseł wycofuje tę poprawkę.

Poseł Włodzimierz Tomaszewski (PiS) – spoza składu Komisji:
Nie, nie, nie.

Przewodniczący poseł Mirosław Suchoń (Polska2050):
Nie, nie wycofuje. Dobrze.

Poseł Włodzimierz Tomaszewski (PiS) – spoza składu Komisji:
Wręcz przeciwnie. Jest to bardzo ważna poprawka.

Przewodniczący poseł Mirosław Suchoń (Polska2050):
W takim razie bardzo proszę o uruchomienie systemu. Bardzo proszę o uruchomienie systemu do głosowania.

Kto jest za przyjęciem poprawki, która została omówiona przez pana posła Tomaszewskiego? Kto jest przeciw? Kto się wstrzymał? Czy wszyscy państwo oddali głos? Dziękuję bardzo. Zamykam głosowanie.

Proszę o wyświetlenie wyników. Głosowało 12 osób. Za – 3, przeciw – 9, nikt się nie wstrzymał. Stwierdzam, że poprawka nie uzyskała większości.

Pan poseł Tomaszewski – wniosek mniejszości?

Poseł Włodzimierz Tomaszewski (PiS) – spoza składu Komisji:
Panie przewodniczący, tak, zgłaszam do kompletu wniosek mniejszości.

Przewodniczący poseł Mirosław Suchoń (Polska2050):
Bardzo dziękuję, panie pośle. Proszę o dokonanie stosownych czynności w sekretariacie.

Czy są inne uwagi bądź wnioski do dotychczasowej zmiany nr 2 w art. 1? Nie słyszę. Stwierdzam, że zmiana wraz z przyjętą poprawką została rozpatrzona przez Komisję.

Przechodzimy do zmiany nr 3. Tu mamy zgłoszone poprawki nr 8 i 9 z zestawienia, które zostało państwu dostarczone, oraz poprawkę nr 4 grupy posłów, którą, jak sądzę, za chwileczkę uzasadni pan poseł Tomaszewski.

Wobec tego zgłaszam poprawkę nr 8 do dotychczasowej zmiany nr 3 w art. 1. Dostarczono państwu tę poprawkę na wydruku. Poprawka stanowi doprecyzowanie zakresu rzeczowego przepisu w odpowiedzi na wątpliwości strony społecznej. Zgodnie z pierwotnymi intencjami projektodawcy przepis art. 9yba ma dotyczyć rzeczy ruchomych służących realizacji inwestycji. To jest to doprecyzowanie, o które wnosili partnerzy społeczni.

W imieniu grupy posłów wnioskodawców zgłaszam również poprawkę nr 9. Tę poprawkę otrzymali państwo wydrukowaną. A uzasadnienie jest takie. Projekt ustawy przewiduje możliwość nałożenia na posiadacza rzeczy ruchomej lub osobę, której przysługuje prawo majątkowe, obowiązku polegającego na oddaniu ich inwestorowi do korzystania na czas oznaczony. Obowiązek ten ma być nakładany przez wojewodę w drodze decyzji wyłącznie w przypadku wystąpienia siły wyższej mającej wpływ na inwestycję dotyczącą linii kolejowej realizowanej w tunelu lub w razie potrzeby zapobieżenia powstaniu znacznej szkody będącej skutkiem oddziaływania takiej inwestycji lub konieczności ograniczenia albo wyeliminowania negatywnych skutków jej oddziaływania lub gdy to jest niezbędne dla bezpieczeństwa prowadzenia robót lub użytkowania infrastruktury kolejowej, jeżeli niebezpieczeństwom tym nie da się zapobiec w inny sposób. Projektowane przepisy przewidują wynagrodzenie dla posiadacza rzeczy ruchomej lub osoby, której przysługuje prawo majątkowe, za korzystanie z niej przez inwestora od inwestora.

Projektowany art. 1 pkt 3, czyli art. 9yba, należy ocenić pozytywnie. Chociaż decyzją administracyjną zostanie nałożony obowiązek polegający na oddaniu przez posiadacza rzeczy ruchomej, to nastąpi to wyłącznie w przypadku zaistnienia sytuacji wyjątkowej, a projektowane przepisy przewidują wynagrodzenie od inwestora dla posiadacza rzeczy ruchomej lub osoby, której przysługuje prawo majątkowe, za korzystanie, a także szczegółowy tryb przyznania takiego wynagrodzenia. Biorąc pod uwagę powyższe, całkowicie zminimalizowana jest sytuacja samowolnego użycia cudzej rzeczy ruchomej.

Postuluje się dodanie zmiany projektowanego ust. 3 w art. 9yba ustawy. W zakresie formy udziału Prokuratorii Generalnej Rzeczypospolitej Polskiej wydaje się, że wystarczające jest włączenie udziału prokuratorii na etapie ewentualnego postępowania mediacyjnego. Zaproponowane rozwiązanie zmniejszy obciążenie PGRP. To są dwie poprawki, nr 8 i nr 9, które w imieniu grupy posłów zgłaszam.

Jest także poprawka do dotychczasowej zmiany nr 3 w art. 1. To poprawka nr 4 zgłoszona przez grupę posłów. Zakładam, że tę poprawkę uzasadni pan poseł Tomaszewski. Bardzo proszę, panie pośle, udzielam panu głosu.

Poseł Włodzimierz Tomaszewski (PiS) – spoza składu Komisji:
Dziękuję bardzo.

Sprawa dotyczy art. 9yba, w ustawie, która jest zmieniana art. 1, czyli chodzi o ustawę o transporcie kolejowym. Ta zmiana i ten artykuł są wyjątkowo istotne, bo dotykają spraw własnościowych w różnym wymiarze, przede wszystkim gospodarczym, także spraw wykonawcy. Ponieważ państwo, jak doczytałem, w poprawce nr 9 dokonują zmiany tylko ust. 3 tego artykułu, a my proponujemy zmianę całego artykułu, zwłaszcza zmianę w ust. 1 i nowe brzmienie ust. 3 – inne niż proponowane przez państwa, przed momentem przedstawiane przez pana przewodniczącego – prosiłbym o przyjęcie w całości poprawki nr 4 i nowego brzmienia art. 9yba, który jest tutaj zawarty.

Wprowadzenie decyzji wojewody wydanej w krótkim terminie z rygorem natychmiastowej wykonalności umarzającej czasowe korzystanie z rzeczy lub prawa w sytuacjach zagrożenia musi mieć takie obwarowanie jak w tych poprawkach. Zmiana ma na celu zapewnienie sprawnego reagowania administracyjnego w sytuacjach nagłych, gdy brak szybkiej decyzji mógłby prowadzić do eskalacji szkód lub zagrożeń bezpieczeństwa. Jednocześnie ingerencja w prawa majątkowe została ograniczona do sytuacji wyjątkowych i obudowana formalną decyzją administracyjną i zapewnia jej proporcjonalność i kontrolowalność. Decyzja wojewody ma charakter wyłącznie techniczno-zabezpieczający i nie ingeruje w stosunki cywilnoprawne pomiędzy inwestorem a wykonawcą. Jej celem jest zapewnienie ciągłości realizacji inwestycji, a nie modyfikacja lub zastępowanie mechanizmów kontraktowych. Dziękuję bardzo.

Przewodniczący poseł Mirosław Suchoń (Polska2050):
Bardzo dziękuję, panie pośle.

Jest prośba do Biura Legislacyjnego o ustosunkowanie się do zgłoszonych poprawek, jeżeli jest taka potrzeba, i oczywiście o kierunkową rekomendację dotyczącą sposobu głosowania. Bardzo proszę, panie mecenasie.

Legislator Wojciech Paluch:
Jak zrozumieliśmy, panie przewodniczący, pan przedstawił uzasadnienie poprawki nr 8.  Ono dotyczy nowego brzmienia ust. 1, poprawki nr 9, nowego brzmienia ust. 3 i jednocześnie związanej z tym zmiany nr 4, czyli art. 9za i 9 zb, bo to jest oznaczone jako poprawka nr 10. Dobrze odkodowaliśmy poprawkę nr 10? Naszym zdaniem powinniśmy zająć się tylko i wyłącznie poprawkami nr 8 i 9, które dotyczą zmiany nr 3.

Przewodniczący poseł Mirosław Suchoń (Polska2050):
Panie mecenasie, przedstawiłem poprawki nr 8 i 9. Poprawki nr 10 nie przedstawiałem.

Legislator Wojciech Paluch:
Dobra, OK.

Przewodniczący poseł Mirosław Suchoń (Polska2050):
Ale też jest prośba czy pytanie, bo moim zdaniem powinniśmy podjąć decyzję dotyczącą rozpatrywania łącznie poprawek nr 8 i 9. Tak wnoszę. Czy to według Biura Legislacyjnego jest dopuszczalne?

Legislator Wojciech Paluch:
Tak, oczywiście, tylko w tym momencie, jeśli przyjęlibyśmy głosowane łącznie poprawki nr 8 i 9,  poprawka pana posła Tomaszewskiego znów stałaby się bezprzedmiotowa, chyba że rozważymy – jeśli pan poseł Tomaszewski pozwoli – skupienie się na poprawce nr 8. Ona rozstrzyga brzmienie ust. 1, natomiast ust. 3 w przypadku pana posła Tomaszewskiego jest dalej idący.

Przewodniczący poseł Mirosław Suchoń (Polska2050):
Panie mecenasie, zgłaszając te poprawki, raczej rekomendowałbym łączne głosowanie, dlatego że one dotyczą tej samej materii, tej samej jednostki redakcyjnej. Taka jest moja rekomendacja. Jeżeli ta rekomendacja znajduje uzasadnienie w opinii Biura Legislacyjnego, to będę jednak rekomendował łączne głosowanie. Bardzo proszę, panie mecenasie.

Legislator Wojciech Paluch:
Panie przewodniczący, ona byłaby jak najbardziej zasadna i racjonalna, tylko niech państwo zwrócą uwagę, że poprawka pana posła Tomaszewskiego zmierza do nadania brzmienia całemu artykułowi i w tym momencie kwestie dalej idące powinny być głosowane w pierwszej kolejności: najpierw poprawka pana posła Tomaszewskiego, a następnie poprawki nr 8 i 9 pana posła przewodniczącego.

Przewodniczący poseł Mirosław Suchoń (Polska2050):
Bardzo dziękuję.

Bardzo proszę o stanowisko rządu. Pan minister Piotr Malepszak.

Podsekretarz stanu w MI Piotr Malepszak:
Panie przewodniczący, jest poparcie dla poprawek zaproponowanych przez pana przewodniczącego.

Przewodniczący poseł Mirosław Suchoń (Polska2050):
Bardzo dziękuję.

Szanowni państwo, w takim razie bardzo proszę, przechodzimy do zaopiniowania poprawek. Zgodnie z rekomendacją Biura Legislacyjnego w pierwszej kolejności zaopiniujemy poprawkę omówioną przez pana posła Tomaszewskiego. Bardzo proszę o uruchomienie systemu do głosowania.

Kto jest za przyjęciem poprawki omówionej przez pana posła? Kto jest przeciw? Kto się wstrzymał? Czy wszyscy państwo oddali głos? Dziękuję bardzo. Zamykam głosowanie.

Proszę o wyświetlenie wyników. Głosowało 14 osób. Za – 3, przeciw – 11, nikt się nie wstrzymał. Stwierdzam, że poprawka nie uzyskała pozytywnej opinii.

Przechodzimy do zaopiniowania poprawek nr 8 i 9, które przed chwilą zostały przeze mnie uzasadnione. Czy jest sprzeciw wobec przyjęcia poprawek nr 8 i 9? Nie słyszę sprzeciwu. Stwierdzam, że Komisja przyjęła poprawkę nr 8 i poprawkę nr 9 głosowane łącznie.

Bardzo proszę, pan poseł Tomaszewski.

Poseł Włodzimierz Tomaszewski (PiS) – spoza składu Komisji:
Tylko ze względu na lukę, która ewentualnie by się pojawiła, nie została…

Przewodniczący poseł Mirosław Suchoń (Polska2050):
Ale już przyjęliśmy. Czy chce pan zgłosić wniosek mniejszości?

Poseł Włodzimierz Tomaszewski (PiS) – spoza składu Komisji:
Zgłaszam wniosek mniejszości, tak.

Przewodniczący poseł Mirosław Suchoń (Polska2050):
Bardzo dziękuję, panie pośle. W takim razie proszę dokonać stosownych czynności w naszym sekretariacie.

Czy są inne uwagi bądź wnioski do dotychczasowej zmiany nr 3 w art. 1? Nie słyszę. Stwierdzam, że dotychczasowa zmiana nr 3 w art. 1 wraz z przyjętymi poprawkami została rozpatrzona.

Przechodzimy do zmiany nr 4. Została zgłoszona poprawka do tej jednostki redakcyjnej. Poprawka nr 10 została państwu dostarczona. Uzasadnię. Zgodnie z projektowanym art. 9za jeżeli realizacja inwestycji dotyczącej linii kolejowej uniemożliwia korzystanie z budynków mieszkalnych albo lokali mieszkalnych przez ich mieszkańców, PKP PLK SA, CPK lub właściwa jednostka samorządu terytorialnego mogą podejmować działania zmierzające do zabezpieczenia potrzeb mieszkańców, w szczególności poprzez przekazanie służących temu celowi środków finansowych. Projektowany art. 9za przewiduje możliwość dochodzenia przez PKP PLK SA, CPK lub właściwą jednostkę samorządu terytorialnego roszczenia regresywnego o zwrot wydatków innych kosztów poniesionych z tytułu zabezpieczenia potrzeb mieszkaniowych mieszkańców budynków lub lokali w sytuacji, gdy brak możliwości korzystania z budynków mieszkalnych albo lokali mieszkalnych jest skutkiem okoliczności, za które odpowiedzialność ponoszą inne podmioty, w szczególności wykonawca robót. Rozwiązania przyjęte w art. 1 pkt 4 projektu ustawy – to jest projektowany art. 9za i art. 9 zb ustawy – wprowadzają mechanizm prawny, który w sposób bezpośredni przyczyni się do polepszenia sytuacji poszkodowanych mieszkańców. Projektowane przepisy stanowią przejaw troski o potrzeby mieszkańców odczuwających ujemne skutki inwestycji kolejowych, stąd należy je ocenić jako pozytywne. Skutkiem wprowadzonych zmian może być zmniejszenie napięć społecznych oraz wzrost pozytywnego postrzegania inwestycji kolejowych.

W projektowanym art. 9za ustawy proponuje się wprowadzenie zmiany polegającej na dodaniu wyrazów „przez osoby posiadające do tego tytuł prawny” w miejsce pierwotnie użytego określenia „mieszkańcy”. Ma to na celu doprecyzowanie przepisu i usunięcie ewentualnych wątpliwości co do kręgu osób, które podlegać będą wsparciu w zakresie zaspokajania potrzeb mieszkaniowych w trybie projektowanego art. 9za ustawy. Proponowana zmiana brzmienia projektowanego art. 9za i art. 9zb ustawy ma także na celu usunięcie wątpliwości, iż uprawnienie, jakie nadaje projektodawcy przepis, dotyczy jedynie sytuacji, w których dany podmiot – tj. PKP PLK, CPK lub jednostka samorządu terytorialnego – jest inwestorem w danej inwestycji. Szanowni państwo, to było uzasadnienie poprawki nr 10.

Bardzo proszę, czy są uwagi ze strony Biura Legislacyjnego? Jakie jest stanowisko rządu, panie ministrze?

Podsekretarz stanu w MI Piotr Malepszak:
Przychylamy się do tej poprawki.

Przewodniczący poseł Mirosław Suchoń (Polska2050):
Bardzo dziękuję.

Czy są inne uwagi bądź wnioski? Nie słyszę. Wobec tego czy jest przeciw wobec przyjęcia poprawki nr 10, która przed chwilą została przeze mnie uzasadniona? Nie słyszę sprzeciwu. Stwierdzam, że Komisja przyjęła poprawkę nr 10.

Czy są inne uwagi bądź wnioski do dotychczasowej zmiany nr 4 w art. 1? Nie słyszę. Stwierdzam, że zmiana nr 4 wraz z przyjętą poprawką została rozpatrzona przez Komisję.

Przechodzimy do zmiany nr 5. Szanowni państwo, w zmianie nr 5 proponuję poprawkę nr 11 wraz z państwem posłami współzgłaszającymi. Tę poprawkę otrzymali państwo w zestawieniu. Jest to poprawka nr 11.

Proponowana zmiana wprowadzająca wydłużenie terminu używalności decyzji oceny oddziaływania na środowisko ma na celu zapobieżenie powstaniu znacznej szkody i ma służyć możliwości kontynuowania inwestycji. Projekt przepisu służy rozwiązaniu problemu w sytuacji konieczności na przykład uzyskania nowych decyzji inwestycyjnych: decyzji o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej, pozwoleń na budowę itp. W stosunku do pierwotnego brzmienia przepisu został on uszczegółowiony i wskazano, że przepis dotyczy tylko realizowanych inwestycji. To jest ważna zmiana. Dzięki wprowadzonej regulacji umożliwi się usunięcie skutków w sytuacji nadzwyczajnej, katastrofy budowlanej bez konieczności uzyskiwania nowej decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach.

Szanowni państwo, jakie jest stanowisko Biura Legislacyjnego do tej poprawki? Nie ma uwag. Jakie jest stanowisko rządu? Pozytywne?

Podsekretarz stanu w MI Piotr Malepszak:
Pozytywne.

Przewodniczący poseł Mirosław Suchoń (Polska2050):
Dziękuję bardzo.

Czy są inne uwagi bądź wnioski, pytania do tej poprawki? Nie słyszę. Czy jest sprzeciw wobec przyjęcia poprawki nr 11 do dotychczasowej zmiany nr 5 w art. 1? Nie słyszę. Stwierdzam, że poprawka została przyjęta.

Czy są inne uwagi bądź wnioski do dotychczasowej zmiany nr 5 w art. 1? Jeszcze pan poseł Tomaszewski.

Poseł Włodzimierz Tomaszewski (PiS) – spoza składu Komisji:
Chciałem się tylko upewnić, bo zostało to zgłoszone na początku. Mamy wniosek mniejszości, żeby po zmianie nr 5 dodać zmianę nr 6, która będzie miała inną numerację.

Przewodniczący poseł Mirosław Suchoń (Polska2050):
Ale poprawkę nr 5 rozpatrzyliśmy.

Poseł Włodzimierz Tomaszewski (PiS) – spoza składu Komisji:
Jest wniosek mniejszości.

Przewodniczący poseł Mirosław Suchoń (Polska2050):
Tak, tak, tak, ale to pan poseł musi dokonać wszystkich czynności.

Poseł Włodzimierz Tomaszewski (PiS) – spoza składu Komisji:
Sformalizowałem.

Przewodniczący poseł Mirosław Suchoń (Polska2050):
Dziękuję bardzo.

Szanowni państwo, tym samym rozpatrzyliśmy cały art. 1.

Przed art. 2 mamy zgłoszone dwie poprawki. Jest to poprawka nr 12 i poprawka nr 13, które zostały państwu dostarczone w zestawieniu. Szanowni państwo, pragnę tylko zwrócić uwagę, że poprawka nr 12 w wersji spiętej nie zawiera w dodawanym art. 2 ust. 2. W związku z tym została państwu dostarczona poprawna wersja poprawki nr 12 i tam jest odręcznie dopisany tekst ust. 2 w dodawanym art. 2. Bardzo proszę, aby zwrócili państwo na to uwagę.

Pozwolę sobie uzasadnić w pierwszej kolejności poprawkę nr 12 zgłoszoną przez grupę posłów. Otóż, szanowni państwo, w poprawce nr 12 wprowadzenie klauzuli intertemporalnej w art. 2 służy uregulowaniu zakresu stosowania projektowanych przepisów w odniesieniu do inwestycji realizowanych w dniu wejścia w życie zmienianych przepisów. Proponowane przepisy przejściowe pozwolą na zastosowanie projektowanych rozwiązań w odniesieniu do spraw i problemów, jakie mają miejsce na inwestycji dotyczącej budowy tunelu w Łodzi, i zastosowanie mechanizmów wprowadzonych w tej ustawie przy jej realizacji.

Wprowadzenie przepisu przejściowego wskazanego w art. 3 umożliwi osobom poszkodowanym otrzymanie pomocy w związku z wystąpieniem nieprzewidzianych okoliczności przy realizacji inwestycji dotyczących linii kolejowych polegających na pokryciu kosztów najmu w sytuacji, gdy do zdarzenia doszło przed dniem wejścia w życie projektowanej ustawy. Należy zapewnić stosowanie wyżej wymienionego przepisu do pokrycia kosztów czynszu najmu lokali dla najemców w Łodzi, którzy już od ponad roku przebywają poza swoimi dotychczasowymi mieszkaniami w wyniku ujemnych następstw realizowanej inwestycji kolejowej.

To jest bardzo ważna poprawka i myślę, że nie będzie wątpliwości, że należy ją przyjąć, dlatego że dotyczy wprost mieszkańców kamienic czy kamienicy, która niestety w tej dramatycznej sytuacji zawaliła się.

Panie ministrze, bardzo proszę o stanowisko rządu dotyczące poprawki nr 12.

Podsekretarz stanu w MI Piotr Malepszak:
Pozytywne.

Przewodniczący poseł Mirosław Suchoń (Polska2050):
Dziękuję bardzo.

Czy są inne uwagi bądź wnioski? Czy są pytania ze strony Biura Legislacyjnego? Panie mecenasie, bardzo proszę.

Legislator Wojciech Paluch:
To drobna kwestia. Z uwagi na to, że to są przepisy stricte przejściowe, przywołujemy tam skróty właściwych spółek. Przytoczymy pełne brzmienie Polskich Linii Kolejowych, tak samo jak Centralnego Portu Komunikacyjnego.

Przewodniczący poseł Mirosław Suchoń (Polska2050):
To w ramach upoważnienia?

Legislator Wojciech Paluch:
Dokładnie tak.

Przewodniczący poseł Mirosław Suchoń (Polska2050):
Bardzo dziękuję, panie mecenasie.

Czy jest sprzeciw wobec przyjęcia poprawki nr 12? Nie słyszę sprzeciwu. Stwierdzam, że Komisja przyjęła poprawkę nr 12. Tym samym dodaliśmy dwie nowe jednostki redakcyjne do tekstu ustawy.

Szanowni państwo, przed dotychczasowym art. 2 jest jeszcze poprawka nr 13. Bardzo proszę, żeby uprzejmie zwrócili państwo na to uwagę, dlatego że ta poprawka dotyczy sfery związanej, aczkolwiek w pewien sposób szerszej, niż wynikałoby to z dotychczasowych poprawek. Mają państwo poprawkę nr 13 dostarczoną w zestawieniu poprawek.

Przedstawiam uzasadnienie. Otóż zgłoszony postulat wprowadzenia art. 81a ustawy z dnia 16 grudnia 2010 r. o publicznym transporcie zbiorowym polega na wprowadzeniu przepisu przejściowego dotyczącego daty objęcia przewoźników lub operatorów publicznego transportu zbiorowego wykonujących przewozy w transporcie kolejowym obowiązkiem stosowania kas rejestrujących, o których mowa w art. 57 ust. 1, od dnia 1 kwietnia 2027 r. z mocą obowiązywania od 1 stycznia 2026 r.

Przyjęcie proponowanego rozwiązania jest niezbędne dla funkcjonowania regionalnych przewoźników kolejowych w 2026 r. Przepis spowoduje, że od dnia 1 stycznia 2026 r. operatorzy publicznego transportu – w uzasadnieniu powinno być „zbiorowego”, nie „drogowego”, jest błąd pisarski – utrzymają podstawę prawną do zwolnienia z obowiązku stosowania kas rejestrujących i okres ten zostanie wydłużony od 1 stycznia 2026 r. o 15 miesięcy. Jest to rozwiązanie korzystne dla obywateli, którzy korzystają z transportu kolejowego, niezwykle ważne, dlatego że dla wielu pasażerów praktyka, mówiąc zupełnie wprost, mogłaby przełożyć się na problemy w podróżowaniu pociągami. Stąd potrzeba wprowadzenia okresu przejściowego z mocą  od 1 stycznia 2026 r. Proponujemy ujęcie tego zapisu w tym projekcie ustawy. To jest oczywiście w bardzo ścisły sposób związane z transportem kolejowym. Proponuję przyjęcie poprawki nr 13.

Bardzo proszę, zgłasza się Biuro Legislacyjne. Bardzo proszę, panie mecenasie.

Legislator Wojciech Paluch:
Szanowni państwo, panie przewodniczący, po zapoznaniu się z argumentacją do wprowadzenia poprawki, która została oznaczona jako art. 1a i dotyczy zmiany ustawy o publicznym transporcie zbiorowym, pragniemy zauważyć, że wydaje nam się, że poprawka ta może jednak stworzyć pewne wątpliwości natury konstytucyjnej. Mamy zastrzeżenia prawno-legislacyjne do tej poprawki, ponieważ budzi ona zasadnicze wątpliwości dotyczące przekroczenia dopuszczalnego zakresu poprawek zgłaszanych na tym etapie postępowania, a ich przyjęcie może prowadzić do obejścia przepisów o inicjatywie ustawodawczej. Możemy przywołać dosyć bogate orzecznictwo Trybunału Konstytucyjnego w odniesieniu do istoty charakteru nowej inicjatywy ustawodawczej, z jaką mamy tutaj do czynienia, chyba że pan przewodniczący, posłowie, wnioskodawcy tej poprawki wskażą w pierwszej kolejności, że ta poprawka jednak dotyczy materii projektu ustawy. My takiego związku nie widzimy.

Po drugie, chcielibyśmy zasygnalizować, że z tą poprawką nierozerwalnie związana jest poprawka nr 2, która dotyczy wejścia w życie zmiany ustawy o publicznym transporcie zbiorowym. Na dobrą sprawę wydaje nam się, że tutaj też mamy do czynienia z tym, iż może być tutaj zachwiana kwestia zasady demokratycznego państwa prawa, która wymaga jednak zachowania stosownego, odpowiedniego vacatio legis. Tutaj mamy do czynienia przede wszystkim z ustawą o ogłaszaniu aktów normatywnych i niektórych innych aktów prawnych, gdzie przewiduje się co najmniej 14-dniowe vacatio legis, tym bardziej że mamy tu również do czynienia z innym charakterem tego przepisu o działaniu retroaktywnym.

Przewodniczący poseł Mirosław Suchoń (Polska2050):
Bardzo dziękuję, panie mecenasie.

Otóż związek jest bardzo ścisły, dlatego że projekt poprawki dotyczy uregulowania materii przewozów kolejowych, które są ściśle związane z funkcjonowaniem przewoźników na liniach kolejowych, które są przedmiotem tego projektu ustawy. Oczywiście wątpliwości – zazwyczaj w przypadku poprawek – będą zawsze, natomiast w mojej ocenie i w ocenie wnioskodawców te wątpliwości rozbija sytuacja, w której jest to element niezbędny dla zachowania płynności przewozów kolejowych realizowanych przez przewoźników regionalnych. Otóż w przypadku nieprzyjęcia tej poprawki mogą nastąpić bardzo poważne problemy, które nie są wynikiem, nie wiem, działalności parlamentu, nie są wynikiem działalności rządu, a są wynikiem pewnych problemów w realizacji obowiązków nałożonych na przewoźników regionalnych.

Ten związek wydaje się w ocenie wnioskodawców ścisły, ale poproszę również o opinię ze strony rządu. Bardzo proszę, pan minister Piotr Malepszak. Panie ministrze, bardzo proszę.

Podsekretarz stanu w MI Piotr Malepszak:
Panie przewodniczący, przekażę głos dyrektorowi Rurce w celu wyjaśnienia szczegółów tej poprawki.

Przewodniczący poseł Mirosław Suchoń (Polska2050):
Bardzo dziękuję.

Panie dyrektorze, bardzo proszę.

Zastępca dyrektora departamentu MI Tomasz Rurka:
Tak, tutaj rzeczywiście mamy do czynienia z sytuacją nadzwyczajną. Otóż dzisiejsze zwolnienie przewoźników z obowiązku korzystania z kas rejestrujących na mocy dotychczas obowiązujących przepisów pozwala im korzystać z tego zwolnienia tak naprawdę do 31 grudnia 2025 r. Z informacji, które mamy, wynika niestety, że jeszcze nie wszystkim udało się dopełnić tej formalności. Naszą ideą jest wydłużenie tego terminu stosunkowo niedługo. Z informacji, które posiadamy, mamy dosyć mocne przekonanie, że w tym terminie wszystkim przewoźnikom uda się dostosować tę funkcjonalność do tej wymaganej przepisami. Zwolnienie, które zastosowalibyśmy w przypadku, gdyby ta poprawka została przyjęta, z całą pewnością ułatwiłoby na początku przyszłego roku funkcjonowanie regionalnym przewoźnikom kolejowym, co z całą pewnością będzie przekładało się na jeszcze bardziej pozytywną ofertę świadczoną dla pasażerów, na których bardzo nam w tej chwili zależy. Nie chcielibyśmy, żeby takie ograniczenia – powiedzmy sobie, w tej chwili trochę formalne – spowodowały, że z tych kas nie mogliby oni korzystać.

Przewodniczący poseł Mirosław Suchoń (Polska2050):
Panie dyrektorze, widzi pan związek tej poprawki z szeroko pojętą materią projektu ustawy?

Zastępca dyrektora departamentu MI Tomasz Rurka:
Jest to szeroko rozumiany kontekst, związany ogólnie z ułatwieniem dostępu do infrastruktury i przewozów, jeśli chodzi o świadczenie usług w naszym sektorze.

Przewodniczący poseł Mirosław Suchoń (Polska2050):
Bardzo dziękuję.

Panie ministrze, jaka jest ocena rządu?

Podsekretarz stanu w MI Piotr Malepszak:
Ocena jest pozytywna.

Przewodniczący poseł Mirosław Suchoń (Polska2050):
Dziękuję bardzo.

Czy jest przeciw wobec przyjęcia poprawki nr 13, która została zgłoszona i zaprezentowana? Nie słyszę sprzeciwu. Stwierdzam, że poprawka nr 13 została przyjęta. Jest to poprawka, która zmienia również dotychczasowy art. 2. W związku z tym stwierdzam, że ten artykuł również został rozpatrzony.

Panie mecenasie – zwracam się do pana mecenasa Palucha – gdyby była potrzeba ewentualnej korekty na drugim czytaniu czy na poziomie Senatu, to, jak sądzę, jest to możliwe i tutaj jesteśmy gotowi do współpracy.

Mam jeszcze poprawkę dotyczącą OSR, ale rozumiem, że to nie jest przedmiotem obrad. Dla czystości sprawy poprawka ta również została zgłoszona.

Szanowni państwo, na tym rozpatrzyliśmy projekt ustawy. Wobec tego poddaję ocenie Wysokiej Komisji wniosek o uchwalenie przez Sejm projektu ustawy wraz z przyjętymi poprawkami. Czy jest sprzeciw państwa posłów wobec propozycji przyjęcia tego wniosku? Nie słyszę sprzeciwu. Stwierdzam, że Komisja przyjęła wniosek o uchwalenie przez Sejm projektu ustawy wraz z przyjętymi poprawkami.

Komisja musi jeszcze wybrać posła sprawozdawcę, który przedstawi sprawozdanie Komisji na posiedzeniu plenarnym Sejmu. Bardzo proszę, pan przewodniczący Lamczyk.

Poseł Stanisław Lamczyk (KO):
Dziękuję bardzo.

Proponuję pana przewodniczącego na sprawozdawcę Komisji.

Przewodniczący poseł Mirosław Suchoń (Polska2050):
Bardzo dziękuję. Wyrażam zgodę. Czy są inne propozycje? Nie słyszę. Czy jest sprzeciw wobec przyjęcia propozycji pana przewodniczącego Lamczyka? Nie słyszę sprzeciwu. Stwierdzam, że Komisja wybrała sprawozdawcę. Będę zaszczycony, mogąc sprawozdawać pracę Komisji na posiedzeniu plenarnym.

Bardzo serdecznie państwu dziękuję. Dziękuję również mieszkańcom Łodzi za to, że byli z nami podczas projektowania tych przepisów. Mam głębokie przekonanie, że tą ustawą naprawiamy wiele krzywd, którymi w wyniku prowadzenia tej inwestycji zostali państwo dotknięci. To jest też efekt naszej ciężkiej pracy. Mam nadzieję, że przepisy, które przyjęliśmy, rzeczywiście zadośćuczynią państwa oczekiwaniom i spowodują, że państwa życie wróci do normalności. Myślę, że każdy z nas, kto znalazłby się w takiej sytuacji, oczekiwałby właśnie tego: powrotu do normalności. Wszystkim państwu bardzo dziękuję za udział w posiedzeniu Komisji.

Zamykam posiedzenie. Informuję, że protokół posiedzenia z załączonym pełnym zapisem jego przebiegu będzie wyłożony do wglądu w sekretariacie Komisji w Kancelarii Sejmu. Przypominam, że dosłownie za dwie minuty rozpoczynamy kolejne posiedzenie Komisji Infrastruktury. Zapraszam bardzo serdecznie. Dziękuję państwu.