Komisja Infrastruktury, obradująca pod przewodnictwem posła Mirosława Suchonia (Centrum), przewodniczącego Komisji, zrealizowała następujący porządek dzienny:
– informacja prezesa zarządu Polskiej Wytwórni Papierów Wartościowych SA na temat wdrożenia portalu usług cyfrowych – wnioskowanie o wydanie uprawnień oraz statystyki zdawalności.
W posiedzeniu udział wzięli: Anna Kowalczyk zastępca dyrektora Departamentu Transportu Drogowego Ministerstwa Infrastruktury wraz ze współpracownikami, Andrzej Rudlicki zastępca dyrektora Departamentu Prawnego Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji, Remigiusz Lewandowski i Justyna Wasińska członkowie zarządu Polskiej Wytwórni Papierów Wartościowych SA wraz ze współpracownikami, Mariusz Pauba kierownik Wydziału ds. Kandydatów i Kierujących Pojazdami Urzędu Marszałkowskiego Województwa Mazowieckiego w Warszawie, Tomasz Matuszewski zastępca dyrektora Wojewódzkiego Ośrodka Ruchu Drogowego w Warszawie, sekretarz Mazowieckiej Rady Bezpieczeństwa Ruchu Drogowego, Krzysztof Ledzion i Rafał Matuszak członkowie zarządu Ogólnopolskiego Stowarzyszenia Kierowca.pl, Marek Wójcik dyrektor biura Związku Miast Polskich oraz Iwona Kalita asystentka przewodniczącego Komisji.
W posiedzeniu udział wzięli pracownicy Kancelarii Sejmu: Jolanta Osiak i Jakub Sindrewicz – z sekretariatu Komisji w Biurze Komisji Sejmowych.
Przewodniczący poseł Mirosław Suchoń (Centrum):
Szanowni państwo, otwieram posiedzenie Komisji Infrastruktury.
Bardzo serdecznie witam panie posłanki i panów posłów. Witam naszych wszystkich zaproszonych szanownych gości, w szczególności panią dyrektor Annę Kowalczyk z Departamentu Transportu Drogowego w Ministerstwie Infrastruktury oraz pana Przemysława Matysiaka, naczelnika wydziału w tymże departamencie. Bardzo serdecznie witam przedstawicieli Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji. Jest z nami pan Andrzej Rudlicki z Departamentu Prawnego w tymże ministerstwie. Niezwykle serdecznie witam również bardzo szeroką reprezentację Polskiej Wytwórni Papierów Wartościowych SA z panią prezes Justyną Wasińską, członkiem zarządu wytwórni, panem prezesem Remigiuszem Lewandowskim, także członkiem zarządu PWPW SA, na czele. Bardzo serdecznie witam dyrektor Biura Prawnego, panią Martę Kafarską. Bardzo serdecznie witam dyrektora Pionu Produkcji Dokumentów, pana Tadeusza Wachowskiego. Witam zastępcę dyrektora tego pionu, pana Roberta Domagałę. Witam również pana Michała Bazyluka, który jest szefem projektu info-kierowca.pl, jeżeli dobrze dekoduję ten opis. Witam państwa bardzo serdecznie.
Niezwykle serdecznie witam również naszych partnerów społecznych. Jest z nami pan Tomasz Matuszewski, sekretarz Mazowieckiej Rady Bezpieczeństwa Ruchu Drogowego i zastępca dyrektora Wojewódzkiego Ośrodka Ruchu Drogowego w Warszawie. Witam pana Mariusza Paubę, kierownika Wydziału ds. Kandydatów i Kierujących Pojazdami Urzędu Marszałkowskiego Województwa Mazowieckiego w Warszawie. Witam przedstawicieli Ogólnopolskiego Stowarzyszenia Kierowca.pl. Są z nami członkowie zarządu: pan prezes Krzysztof Ledzion i pan prezes Rafał Matuszak. Wszystkich państwa witam bardzo serdecznie.
Przedmiotem posiedzenia będzie informacja prezesa zarządu Polskiej Wytwórni Papierów Wartościowych SA na temat wdrożenia portalu usług cyfrowych – wnioskowanie o wydanie uprawnień oraz statystyki zdawalności. Czy są uwagi do porządku dziennego? Nie słyszę, przystępujemy więc do realizacji.
Bardzo proszę panią prezes Justynę Wasińską o zabranie głosu i wprowadzenie do dzisiejszego tematu. Pani prezes, bardzo proszę.
Członek zarządu Polskiej Wytwórni Papierów Wartościowych SA Justyna Wasińska:
Bardzo dziękuję, panie przewodniczący. Jest mi niezmiernie miło być tu z naszymi ludźmi w państwa gronie. Bardzo dziękuję za to zaproszenie. Zawsze jest mi miło, kiedy mogę prezentować owoce pracy naszych ludzi i wytwórni. To jest taki szczególny dzień, dlatego że chcemy państwu zaprezentować wzorcowy przykład cyfryzacji usług publicznych, które mają pomagać naszym obywatelom, ale też wspomagać obrót dokumentowy, jeśli chodzi o sferę komunikacyjną. Tu bardzo cieszę się z przedstawicielstwa Ministerstwa Infrastruktury, bo zawsze mówię, że powinniśmy bardzo szeroko współpracować, i współpracujemy. To będzie też możliwość wspomagania tego resortu. Jest mi niezmiernie miło również dlatego, że, proszę państwa, mnie w wytwórni nie było w 2024 r., a z tego, co wiem, nasi przedstawiciele, szczególnie dyrektor Wachowski, który tam siedzi, obiecał państwu, że taki portal powstanie. To jest też przykład tego, że jak wytwórnia coś obiecuje, to dowozi.
Po drugie, jest to uzupełnienie tego, że wytwórnia i… Powiem państwu szczerze, nie rozumiem, dlaczego się tym nie chwalimy. Zaczęłam jednak chodzić i głośno o tym opowiadać. To jest uzupełnienie tego, co wytwórnia od 20 lat, proszę państwa, robi dla państwa polskiego, utrzymując systemy SI Pojazd, SI Kierowca, bo kiedyś, jak mi powiedziano, poproszono nas na chwilę, żebyśmy te systemy postawili. Utrzymujemy je do dziś dzięki naszemu know-how i ciężkiej pracy naszych ludzi. Jest to również przykład tego, jak można wydać pieniądze z KPO w sposób rzetelny i rozliczalny.
Od siebie chciałabym jeszcze dodać trochę jako matka młodej osoby, która dopiero co uzyskała uprawnienia do kierowania pojazdem. Proszę państwa, jak mi prezentowano, ten system działa od maja. Na ten temat słowo wprowadzenia powie jeszcze mój kolega z zarządu, w którego pionie takie ważne rzeczy się rodzą, Remigiusz Lewandowski. Proszę państwa, chciałabym powiedzieć, że ze zdziwieniem odebrałam, jak ważny dla młodych ludzi jest komponent cyfrowy, jak duże jest zainteresowanie, szczególnie jedną funkcjonalnością, o której będziemy dzisiaj państwu mówić, czyli możliwością zapisania się na termin egzaminu na prawo jazdy. Okazuje się, że znowu wytwórnia pomaga i obywatelom, i państwu polskiemu, bo przy tej funkcjonalności okazało się, że zwalczamy trochę nieuczciwe blokowanie terminów na egzaminy i działalność botów – tych niedobrych botów – a młodzi ludzie są zachwyceni tą funkcjonalnością. Dość powiedzieć, że stawiono mi takie informacje, że jak wystartowaliśmy 4 maja, to między 4 a 10 maja było prawie 56 tys. logowań do tego systemu, a co najmniej 14 tys. osób potwierdziło zapisy na egzaminy na prawa jazdy.
Przekazując już głos mojemu koledze, chciałabym jeszcze raz podkreślić, jak bardzo dumni jesteśmy z naszych ludzi i z ich możliwości, z tego, co wykonali. Mam nadzieję, że ten system będzie przyczyniał się i do lepszego funkcjonowania całego systemu dokumentów komunikacyjnych i, tak jak mówię, do naszej współpracy z Ministerstwem Infrastruktury, z Komisją Infrastruktury i z wszystkimi, którzy będą chcieli z nami współpracować, bo wytwórnia jest na to otwarta. Zawsze to podkreślam. Jesteśmy ludźmi dialogu, mamy wspaniałych ludzi, mamy wspaniałe know-how i jesteśmy do państwa dyspozycji.
Z mojej strony dziękuję. Za chwilę zaproszę państwa do prezentacji, którą przedstawi pan dyrektor Wachowski, a w tej chwili, tak jak powiedziałam, oddaję głos mojemu koledze, Remigiuszowi Lewandowskiemu, który dowodzi pionem.
Przewodniczący poseł Mirosław Suchoń (Centrum):
Pani prezes, bardzo dziękuję za ten wstęp. Bardzo proszę, pan prezes Remigiusz Lewandowski.
Członek zarządu Polskiej Wytwórni Papierów Wartościowych SA Remigiusz Lewandowski:
Panie przewodniczący, Wysoka Komisjo, po co nam w ogóle cyfryzacja? Cyfryzacja jest nam potrzebna z kilku powodów. Dlaczego my, Polska Wytwórnia Papierów Wartościowych, angażujemy się w procesy cyfryzacyjne? To nie jest tylko kwestia pędu za pewnym trendem, z którym mamy do czynienia, ale jest to kwestia bardzo konkretnych korzyści, które państwo polskie, przedsiębiorstwa, obywatele osiągają. Skupię się na kilku z nich.
Pierwsza sprawa to oczywiście wygoda, dobry UX, oszczędność czasu itd. To – o czym mówiła pani prezes Wasińska – doskonała okazja dla kierowców czy kandydatów na kierowców, żeby zapisać się na prawo jazdy, żeby sprawdzić statystyki zdawalności w poszczególnych ośrodkach, u poszczególnych instruktorów. Za chwilę wszystko to zobaczycie państwo na prezentacji. To jest niezwykła użyteczność dla obywateli. Po to jesteśmy. Państwo, usługi publiczne są dla obywateli i tę misję realizujemy.
Szanowni państwo, druga istotna sprawa związana z cyfryzacją to jest kwestia bezpieczeństwa. Kwestia bezpieczeństwa jest niezwykle istotna, ponieważ proces zapisywania się na zdobywanie uprawnień do kierowania pojazdami, proces wnioskowania o wydanie prawa jazdy zapewniamy w sposób absolutnie bezpieczny. Weryfikując tożsamość osób, które faktycznie w tym procesie uczestniczą, korzystamy z takich rozwiązań jak kwalifikowany podpis elektroniczny po to, aby mieć absolutną pewność szczelności tego procesu. To robimy. Powiedziałbym, że to jest doskonały przykład, znowuż, swoistego mariażu pomiędzy cyfryzacją a dokumentem fizycznym, który w następstwie tego całego procesu spółka wytwarza.
Szanowni państwo, wybaczcie trochę przydługi wstęp. Jeszcze raz bardzo dziękuję Wysokiej Komisji za możliwość ponownego wystąpienia przed państwem i pochwalenia się nie tylko planami, nie tylko tym, co w naszych głowach, ale już konkretnym urobkiem naszej pracy intelektualnej i konkretnej pracy wytwórczej. Bardzo dziękuję. Jeśli można, panie przewodniczący, oddałbym głos panu dyrektorowi Tadeuszowi Wachowskiemu. Dziękuję bardzo.
Przewodniczący poseł Mirosław Suchoń (Centrum):
Bardzo serdecznie dziękuję panu prezesowi. Zgodnie z zapowiedzią, pan dyrektor Tadeusz Wachowski. Bardzo proszę, panie dyrektorze.
Dyrektor Pionu Produkcji Dokumentów Polskiej Wytwórni Papierów Wartościowych SA Tadeusz Wachowski:
Dzień dobry państwu. Tadeusz Wachowski, Polska Wytwórnia Papierów Wartościowych. Szanowny panie przewodniczący, państwo posłowie, szanowni państwo, bardzo dziękuję za możliwość ponownego spotkania. Co prawda była okazja zobaczyć się w styczniu, ale musiałem chwilowo państwa opuścić. Przepraszam. Wróciłem.
Było wspomniane, że niespełna dwa lata temu w trakcie któregoś z poprzednich posiedzeń Komisji Infrastruktury rozmawialiśmy o tym, że dobrym pomysłem byłoby wyjście naprzeciw pomysłom Komisji Europejskiej w zakresie dyrektywy prawojazdowej, która wówczas jeszcze była na etapie prac, a w tej chwili – od października – już obowiązuje. Mówiliśmy o tym, że chcielibyśmy przygotować rozwiązanie, dzięki któremu będzie można scyfryzować proces wydawania uprawnień w Polsce, ale też połączyć pewne usługi, które wytwórnia w sposób naturalny od wielu lat… – przed chwilą rozmawialiśmy o tym z panem przewodniczącym – dokładnie w 2013 r. wdrożyła, a szereg ich miała przygotowany nieco później. I oto mamy to dzieło. Zdołaliśmy do 4 maja wytworzyć produkt pod marką info-kierowca.pl. Jest to produkt PWPW. Oczywiście jak każdy młody twór informatyczny ma jeszcze swoje błędy, ale nieliczne. Nie są to elementy dyskwalifikujące. Jesteśmy bardzo dumni z tego, co zrobiliśmy.
Jeśli państwo pozwolicie, powiem kilka słów na temat samego projektu i tego, jakie efekty działania obserwujemy po miesiącu jego funkcjonowania. Później, w drugiej części naszej prezentacji chcielibyśmy państwu na żywo pokazać działanie portalu w zakresie prezentacji statystyk, instruktorów, ośrodków szkolenia kierowców, czyli czegoś, co w naszej ocenie może dość istotnie zmienić rynek OSK. Już po miesiącu funkcjonowania portalu obserwujemy taki trend, że wśród podmiotów, które świadczą usługi w zakresie edukacji młodych kierowców, większe zainteresowanie mają te, które są wysoce oceniane, których jakość szkolenia ze statystyk, czyli zdawalność teorii i praktyki, jest zdecydowanie wyższa. Do tego jednak dojdziemy. Poproszę kolegę Michała Bazyluka, aby poprowadził tę część prezentacji, więc będziemy potrzebowali sekundy przerwy.
Drodzy państwo, portal info-kierowca.pl został zrealizowany z wykorzystaniem środków KPO. PWPW uzyskała łącznie 3,6 mln zł dofinansowania na budowę portalu i w zasadzie dwóch usług, które znajdują się na tym portalu. Jedna z usług to uzyskanie uprawnień na prawo jazdy, karty kwalifikacji kierowcy lub sprawdzenie statusu sprawy, czyli wszystkie elementy dotyczące procesu uzyskiwania uprawnień. Druga rzecz: sprawdź ośrodek nauki jazdy, instruktora nauki jazdy oraz informacje przypominające o terminach ważności poszczególnych dokumentów.
To, czym jest portal info-kierowca.pl, wspomnieli już wcześniej przedstawiciele spółki, więc może tylko uzupełnię, bo warto o tym powiedzieć. Jest to platforma cyfrowa, w której skumulowaliśmy możliwość wnioskowania o wydanie uprawnień dla różnych osób, w zależności od potrzeb, czyli dla kandydatów na kierowców, osób młodocianych, takich, które dopiero zaczynają swoją karierę kierowcy, ale też kierowców zawodowych oraz kierowców, którzy z różnych powodów muszą dokonać wymiany prawa jazdy. System umożliwia załatwianie tych spraw administracyjnych w zasadzie online, eliminując do minimum konieczność wizyty w urzędzie, w ośrodku egzaminacyjnym. Tak jak wspomniałem, daje też możliwości weryfikacji najlepszych instruktorów, najlepszych ośrodków szkolenia kierowców i sprawdzanie statusu dokumentów na każdym etapie szkolenia.
Podsumowując, dwa słowa. Cele i korzyści dla interesariuszy to nowoczesna platforma – jak wspomniałem – realizacja spraw, wniosków administracyjnych online, ograniczona do minimum konieczność wizyt w urzędzie, wybór najlepszego OSK, wybór najlepszego instruktora i sprawdzenie statusu online.
Co zmieniło się po stronie urzędów? O tym również warto wspomnieć. W toku prac projektowych staraliśmy się uwzględnić również głos strony samorządowej, który jest dla nas istotny i ważny, ponieważ na co dzień współpracujemy ze wszystkimi starostwami powiatowymi i urzędami miejskimi, wszystkimi tymi, które prowadzą sprawy związane z wydawaniem uprawnień, z rejestracją pojazdów. W tej chwili proces jest zorganizowany w taki sposób, że można poprzez portal złożyć dokumenty niezbędne do wydania uprawnień, czyli zdjęcie, podpis, zaświadczenia. One są weryfikowane po stronie urzędu w aplikacji SI Kierowca pod kątem wymagań prawnych, jak i jakościowych. Jest wdrożony moduł identyfikacji poprzez weryfikację zdjęcia z wniosku z osobą przed telefonem czy też zgodności wniosku ze zdjęciem w dowodzie osobistym lub innym dokumentem, w którym są dane biometryczne. Takie elementy też zaimplementowaliśmy. Jest to więc wszystko to, co daje nam warstwa elektroniczna dowodu osobistego, paszportu, w połączeniu z możliwościami identyfikacji online poszczególnych osób, które składają wniosek. Jest i weryfikacja samej tożsamości, czyli tego, czy osoba, która składa wniosek, jest tą osobą, która poprzez uwierzytelnienie swojej tożsamości w aplikacji eDO App stanowi środek identyfikacyjny przyłączony do węzła krajowego identyfikacji elektronicznej. Można też skorzystać z rozwiązania mObywatel.
Jest tu jedna rzecz, którą chcielibyśmy dorobić. Liczymy też na państwa wsparcie w tej sprawie. Aby proces był w pełni cyfrowy, do składania wniosków o wydanie uprawnień należałoby dodać funkcjonalność w postaci cyfrowego zaświadczenia od lekarza rzecznika, lekarza psychologa. Jeżeli scyfryzowalibyśmy ten element procesu, to w zasadzie można byłoby powiedzieć, że mamy komplet. Wtedy proces będzie w pełni cyfrowy i w pełni weryfikowalny, też jeśli chodzi o potwierdzanie orzeczeń lekarskich poprzez podpis kwalifikowany, profil zaufany, jakkolwiek.
Drodzy państwo, powiem jeszcze o samym wdrożeniu. Mamy slajd, na którym chwalimy się tym, że jest to największe wdrożenie usługi cyfrowej od 2022 r. Czy minęło dużo czasu? Nie sądzę. Cztery lata dla budowy systemów informatycznych to wcale nie jest długi okres. W 2022 r. wdrażaliśmy rozwiązanie dla kierowców zawodowych zagranicznych, czyli wdrożenie profilu kierowcy zawodowego i możliwość wydawania karty kwalifikacji kierowcy. To wdrożenie odbywało się w kwietniu 2022 r. Samo rozwiązanie, jak i dokumenty – jak państwo wiecie – funkcjonują w biegu prawnym w Polsce.
Co dalej? Uważamy, że rozwiązanie, które zaoferowaliśmy państwu, przyspieszy i uprości realizację wniosku po stronie urzędu. Wniosek jest bezpośrednio zaczytywany do systemu dziedzinowego, który jest nadzorowany przez PWPW. To system, który jest utrzymywany na podstawie umowy z ministrem infrastruktury, na rzecz którego świadczymy usługi produkcji, personalizacji dokumentów. Mamy więc proces zapięty w całości: od momentu wnioskowania do momentu wydania dokumentu. Jest to proces bezpieczny, który eliminuje puste blankiety dokumentów z obiegu prawnego, czyli państwo ma pełną kontrolę nad tym, komu jaki dokument wydaje.
Dodatkowe rzeczy, które jeszcze planujemy dodać, to poszerzenie funkcjonalności o nowe statystyki związane ze zdawalnością egzaminów i z jakością pracy instruktorów, wykładowców. Zamierzamy też rozszerzyć funkcjonalność portalu o elektroniczne karty szkolenia kierowcy. Docelowo, jeżeli będzie taka potrzeba, będziemy również współpracować z integratorami, którzy dostarczają rozwiązania aplikacyjne dla ośrodków szkolenia kierowców, i tam będziemy poszerzać też zakres i format wymiany danych. Jest to obszar, który jest w zasadzie całkowicie konkurencyjny w Polsce. Współpracujemy z przedstawicielami tych podmiotów.
Jakie wnioski można złożyć przez portal info-kierowca.pl? Można złożyć wniosek o wydanie prawa jazdy, o wydanie karty kwalifikacji kierowcy, o wydanie zezwolenia do kierowania tramwajem. Można złożyć wnioski o wymianę dokumentów niezależnie od przyczyny tej wymiany. Można złożyć wniosek o wtórnik dokumentów, rozszerzenie uprawnień i aktualizację danych. W procesie wnioskowania o wydanie dokumentów zapewniamy również pełną obsługę identyfikacji osoby, jak i możliwość dokonania płatności za wszelkie czynności administracyjne.
Odnośnie do funkcjonalności portalu dotyczącej rezerwacji egzaminów, część z państwa może pamiętać te rozwiązanie, bo wprowadziliśmy je na platformie info-car.pl, która również była i nadal jest utrzymywana przez PWPW, ale będzie powoli wygaszana. O tym opowiem, jak przejdziemy do części rozwojowej portalu. Co do rezerwacji egzaminów, oczywiście jest możliwa rezerwacja egzaminu teoretycznego, praktycznego w dowolnym WORD-zie. Jeżeli jest taka konieczność, można anulować taką rezerwację, przenieść do innego WORD-u, więc tutaj jest pełna elastyczność. O tym wspominała pani prezes. Jest to usługa, którą są zainteresowani w szczególności młodzi ludzie. Niedawno przegłosowaliście państwo zmianę, która dała możliwość wnioskowania o wydanie uprawnień 17-latków, więc takie osoby też dość intensywnie poszukują wolnych terminów i korzystają z tej funkcjonalności.
Odnośnie do innych rzeczy, które może już nie są tak atrakcyjne, ale istotne dla kierowców i kandydatów na kierowców, można oczywiście sprawdzić status PKK. PKK to profil kandydata na kierowcę. Nie wiem, czy pamiętacie – pan przewodniczący na pewno pamięta – pierwsze potyczki ze zintegrowanym systemem egzaminowania, szkolenia kierowców. Profil kandydata na kierowcę pojawił się na chwilę. Jest to produkt, który miał być przez sześć miesięcy, a używamy go już 13 lat. Trzyma się nieźle i myślę, że sprawdził się jako cyfrowy dokument w pierwszej postaci opublikowany 19 stycznia 2013 r., bo wtedy wystartowały pierwsze profile kandydata na kierowcę.
To także status dokumentów, czyli to, na jakim etapie jest dokument skierowany do personalizacji, czy to jest etap złożenia wniosku, czy to jest etap przekazania do personalizacji, czy też może do odbioru w urzędzie. Takie informacje też udostępniamy. To także status wydania prawa jazdy. Wiadomo, to już państwu wspomniałem. To także ważność badań lekarskich, psychologicznych. Jeżeli są wprowadzone takie informacje, osoba zalogowana do portalu i zidentyfikowana będzie mogła sprawdzić sobie również takie dane. Jeżeli osoba, która założy sobie konto i którą zidentyfikujemy, na to zezwoli, oczywiście będzie również możliwość przekazywania informacji drogą mailową.
Statystyki zdawalności? Proszę państwa, dysponujemy tutaj szerokim wachlarzem informacji, które spółka gromadzi w różnej postaci od 2013 r. Jak wspomniałem o cyfrowej postaci dokumentu PKK, trochę tego nadużyłem, ale założenie faktycznie było takie, żeby w profilu kandydata na kierowcę gromadzić wszelkie dane dotyczące kandydata i później kierowcy. Dzięki tym danym jesteśmy w stanie zidentyfikować – również w oparciu o dane historyczne – zdawalność, jaką ma dany OSK, oraz zdawalność, jaką ma dany instruktor. Te dane, które są powszechnie dostępne, bo starosta zgodnie z przepisami ustawy o kierujących ma obowiązek takie dane statystyczne udostępniać, w zderzeniu z danymi z poszczególnych WORD-ów pozwalają na zbudowanie pewnej korelacji zdawalności i prezentowanie zainteresowanym osobom takich elementów. Takie dane są więc dostępne na naszym portalu. One sięgają do dwóch lat wstecz, dotyczą wszystkich OSK. To prostuję, bo pojawiały się różne informacje, że nie wszystkie ośrodki bierzemy pod uwagę. Każdy ośrodek, który funkcjonuje w okresie ostatnich dwóch lat, ma możliwość prezentowania informacji o zdawalności.
Portal jest zintegrowany z systemami państwowymi, czyli współpracujemy tutaj z aplikacją eDO App, która również jest produktem PWPW, oraz z rozwiązaniem mObywatel. Są to ścieżki, które dają w tej chwili możliwość podpisywania czy identyfikacji osoby na portalu. Mamy również uruchomiony system płatności elektronicznych, czyli wszelkie opłaty administracyjne można realizować bezpośrednio, obsługując wniosek.
Tu mamy slajd o korzyściach dla urzędników. Może go pominę, bo już dwukrotnie o tym mówiłem. Co do automatyzacji wypełniania danych dostępności cyfrowej, oczywiście dzięki temu, że portal w takiej postaci powstał, w tej chwili nie musicie państwo wypełniać formularzy w urzędzie, w którym składacie wniosek. Proces obsługi zdecydowanie przyspiesza, chociażby z tego powodu, że do urzędu nie trzeba wędrować. To już jest duży plus dla osób, które z różnych powodów mają problemy – czy to komunikacyjne, czy to sprawnościowe – albo po prostu mieszkają w innym mieście. Pamiętajcie państwo, nadal nie mamy odmiejscowienia w zakresie czynności wydawania uprawnień, ale nasz portal poradził sobie i z tym problemem. W związku z tym niezależnie od tego, gdzie składacie wniosek, prawo jazdy trafi później do właściwego organu.
Uważamy również, że w domenie cyfryzowania wszystkiego sama funkcjonalność dostępności mobilnej tego rozwiązania – czyli przede wszystkim dla osób młodych – jest istotną przewagą. Wszystko można sobie wyklikać w sposób wygodny dla osoby, która uzyskuje uprawnienia po raz pierwszy, która ma 17, 18 lat. Świat usług cyfrowych jest trochę bardziej dostępny właśnie dla osób młodych, trochę mniej dla osób, które potrzebują jednak bardziej tradycyjnej ścieżki. Ten portal jest więc kierowany przede wszystkim do osób, które uzyskują uprawnienia po raz pierwszy.
O integracji już mówiłem. Obsługa eDowodu i eDO App… Nie wiem, czy państwo zdajecie sobie sprawę, ale elektroniczny dowód osobisty mamy w portfelach od 4 marca 2019 r. To było już bardzo dawno temu, kiedy rozpoczęliśmy jego wydawanie naszym obywatelom. Takich dokumentów jest wydanych ponad 23 mln, czyli mamy naprawdę bardzo dużo użytkowników dowodu z warstwą elektroniczną, dzięki czemu można korzystać z naszego portalu w dużo łatwiejszy sposób.
O powiadomieniach mailowych o statutach zachodzących zmian też już wspominałem. Jest to funkcjonalność, którą portal udostępnia osobom zainteresowanym, w związku z tym można uzyskiwać powiadomienia w odpowiedniej formie. To także oczywiście, tak jak było to wspomniane, pełna cyfrowa obsługa procesu.
Kilka informacji statystycznych na koniec mojego wystąpienia, zanim przełączymy się z kolegą Michałem. Portal działa od 4 maja. Wtedy było produkcyjne uruchomienie tego rozwiązania. Jeżeli jesteście państwo zainteresowani, liczba wniosków jest wskazana w poszczególnych dniach. Dość precyzyjnie badaliśmy, kiedy co się działo. W związku z tym w tej chwili – co później będzie widać w podsumowaniu – mamy ponad 200 tys. różnej postaci wniosków. Potwierdzenia rezerwacji na egzaminy teoretyczne i praktyczne w tej chwili też już idą w tysiące. Przyrosty liczb zalogowanych użytkowników, czyli takich, których zidentyfikowaliśmy z wykorzystaniem narzędzi identyfikacji elektronicznej i którym daliśmy możliwość potwierdzenia swoich danych, jak państwo widzicie, też są spore. 25 maja mieliśmy 32 690 osób zalogowanych do portalu.
Liczba powiadomień mailowych, czyli informacji mailowych przesłanych do tych użytkowników portalu, którzy sobie zażyczyli uzyskiwać tego typu informacje, jak państwo widzicie, to codziennie powyżej 20 tys. takich informacji. Liczba osób, które potwierdziły tożsamość z wykorzystaniem narzędzi identyfikacji, czyli tych, o których mówiłem, to na razie nie są imponujące wartości, niemniej jednak pamiętajmy, że to jest pierwszy czas, pierwszy okres, pierwszy miesiąc od rozpoczęcia działania portalu. To jest też uzależnione od tego, czy osoby wybierają taką ścieżkę identyfikacji tożsamości.
Samo podsumowanie… Liczba powiadomień mailowych to 350 tys. Liczba podpisanych wniosków, czyli takich, które zostały skutecznie złożone do urzędu z wykorzystaniem podpisu kwalifikowanego, profilu zaufanego lub dowodu osobistego, to 5220. Liczba logowań użytkowników przez aplikację mObywatel to 193 tys., prawie 200 tys. Liczba logowań użytkowników z wykorzystaniem elektronicznego dowodu to 13 tys. Liczba logowań wykonanych przez użytkowników niezależnie od sposobu to 207 tys. Liczba potwierdzonych rezerwacji w WORD-ach to prawie 47 tys. W maju liczba złożonych w portalu wniosków, które trafiły do urzędu i zostały przez urząd przetworzone i wysłane do produkcji, to 4,1 tys.
Z mojej strony to wszystko. Bardzo dziękuję państwu za uwagę. Oczywiście, jeżeli będą pytania, chętnie odpowiemy, ale po prezentacji pana Michała, który pokaże portal na żywo. Panie przewodniczący, czy możemy prosić o dwie minuty na przełączenie?
Przewodniczący poseł Mirosław Suchoń (Centrum):
Tak, dwie minutki na przełączenie, bardzo proszę. Szanowni państwo, zanim uruchomimy prezentację, przypomnę, że jako Komisja Infrastruktury wspólnie z Komisją Administracji i Spraw Wewnętrznych kilka miesięcy temu, w styczniu mieliśmy okazję złożyć wizytę w PWPW, gdzie obserwowaliśmy proces produkcji dokumentów w jednej z lokalizacji. Kilkanaście miesięcy wcześniej również w pozostałych lokalizacjach mieliśmy możliwość zapoznania się z procesem produkcji dokumentów dla kierowców oraz procesem produkcji banknotów. Wszystkie te wizyty były niezwykle pouczające i wpływające na wyobraźnię w zakresie roli Polskiej Wytwórni Papierów Wartościowych, jeżeli chodzi właśnie o dokumenty oraz o pieniądz. Dzisiaj jest to dla nas dodatkowa informacja związana właśnie z systemami teleinformatycznymi, w których PWPW jest niezwykle kompetentna.
Widzę, że mamy już gotowy i wyświetlony portal, tak że bardzo proszę, pan Michał Bazyluk.
Project manager projektu info-kierowca.pl Polskiej Wytwórni Papierów Wartościowych SA Michał Bazyluk:
Dzień dobry, witam państwa serdecznie. Michał Bazyluk, Polska Wytwórnia Papierów Wartościowych. Szanowni państwo, tak wygląda portal po wejściu na stronę info-kierowca.pl. Mamy tutaj możliwość zapoznania się z regulaminem, możliwość podejrzenia informacji w zakresie poszczególnych funkcjonalności. Mamy oczywiście kontakt, naszą infolinię, informacje w zakresie dostępności cyfrowej naszego portalu. Portal przeszedł WCAG-owy audyt dostępności cyfrowej. Mamy możliwość dostosowywania go do osób z ograniczeniami, zmieniania czcionki, tak żeby był przyjazny i dostępny dla każdej osoby.
Szanowni państwo, dokonam logowania się. Tak jak wspomniał wcześniej pan dyrektor, zaloguję się na swoje konto, więc tam będą widoczne moje dane. Wtedy przejdę do statystyk, bo na tym chcielibyśmy się skupić i to przede wszystkim chcielibyśmy pokazać, bo ja nie mam możliwości złożenia wniosku i przejścia go do końca, ponieważ, jak powiedzieliśmy, nie jesteśmy na środowisku testowym, żeby móc coś przeklikać. Tu trzeba byłoby od A do Z złożyć to do urzędu, czekać, aż ta informacja będzie zatwierdzona i do mnie wróci.
Dokonam więc logowania. W tym wypadku zaloguję się do systemu aplikacją mObywatel. Już odpalam w swoim telefonie aplikację. Widać, że jestem zalogowany. Tutaj – tak bez szczegółów – są dane dotyczące mojego aktywnego dokumentu, który posiadam. W liście moich spraw są jakieś zadania, które notabene produkcyjnie próbowałem przejść w momencie, kiedy odpaliliśmy portal, 4 maja, czyli zaraz po uruchomieniu, sprawdzając, czy rzeczywiście wszystko działa i funkcjonuje. Tu jest historia, że już 4 maja, tak jak deklarował dyrektor, o godz. 7.00 można było zalogować się do tego portalu i wykonać pewne rzeczy.
To to, co dyrektor przedstawiał. Mamy tutaj możliwość złożenia wniosku o prawo jazdy. Ponieważ swoje dane mam uzupełnione, nie będę już wchodził do tej zakładki, ponieważ tam są wszystkie moje dane osobowe. Podpowiadany jest mi urząd, do którego mam możliwość złożenia wniosku. Oczywiście ten urząd można zmienić, ale ten się podpowiada na podstawie moich danych, które wybrałem. Mogę wybrać sobie sprawy, które mogę wykonać, czyli wnioskowanie o prawo jazdy, wydanie wtórników, te wszystkie funkcjonalności, które były omówione w prezentacji. Analogiczna sytuacja dotyczy karty kwalifikacji kierowcy zawodowego oraz innych dokumentów typu międzynarodowe prawo jazdy, pozwolenie na kierowanie tramwajem, tego typu rzeczy.
Dodatkowo, jak było powiedziane, można dokonać rezerwacji na termin egzaminu. W momencie, kiedy mamy już założone PKK w urzędzie, złożyliśmy wniosek na daną kategorię, mamy możliwość zapisu na egzamin. Wybieramy, czy mamy PKK, czy mamy PKZ, w zależności od tego, która to jest kategoria. Z racji tego, że nie mam żadnego aktywnego PKK, czyli w chwili obecnej nie ubiegam się o to, nie jestem w stanie pokazać państwu tego procesu do końca, niemniej jednak tym to się różni od tego info-car.pl, na którym mieliśmy usługę, że tam wszystko trzeba było uzupełnić ręcznie, trzeba było podstawić PKK, można było się pomylić. Tu tak naprawdę w momencie, kiedy jestem zalogowany na swoim koncie, mam aktywne PKK, podstawi mi się. Jeśli mam ich dwa lub trzy, bo ubiegam się jednocześnie o kilka kategorii, wówczas podstawią mi się już konkretne numery PKK, tak żeby nie trzeba było tego uzupełniać. Wówczas mogę sobie wybrać mój WORD, w którym chciałbym zdawać. Podstawia mi się oczywiście standardowo według adresu zamieszkania, czyli w obrębie województwa mazowieckiego.
Przewodniczący poseł Mirosław Suchoń (Centrum):
Domyślnie powinna być Bielsko-Biała.
PM projektu info-kierowca.pl PWPW SA Michał Bazyluk:
Oczywiście, zapiszemy. „Przypomnij o terminach”… Tutaj nie chciałbym tego pokazywać… albo pokażę szybciutko. Tu jest ważność mojego dokumentu. Tu jest ważność orzeczenia lekarskiego, które posiadam, które było złożone do mojego prawa jazdy. Widać, że ono jest z 2006 r., ale jest aktualne, ponieważ było wydane jako bezterminowe.
Doszliśmy teraz do prezentacji tego, co dyrektor prosił pokazać, czyli do statystyki w zakresie ośrodków szkolenia kierowców i instruktorów. Tak jak powiedziałem, standardowo podstawia mi się obręb, z którego jestem. Ja mam dokument wydany w Wołominie, więc podstawia mi się powiat wołomiński. Oczywiście mogę to sobie zmienić. Pan przewodniczący mówił o Bielsku-Białej, więc wybierzemy Bielsko-Białą. Wybierzemy statystyki dla danego OSK. Wybierzemy kategorię. Weźmy kategorię B i wygenerujmy statystyki.
Tak one wyglądają, szanowni państwo. Mamy wszystkie ośrodki, które znajdują się w Bielsku-Białej, mamy nazwę tego ośrodka szkolenia kierowców, mamy numer ewidencyjny, mamy kategorię, bo ją sobie wybrałem, oraz zdawalność w zakresie teorii i zdawalność w zakresie praktyki. To są dane statystyczne – tak jak powiedział dyrektor – za okres ostatnich 24 miesięcy. Są one wyliczane według wzoru, który jest w rozporządzeniu ministra infrastruktury w zakresie egzaminowania. Mamy oczywiście możliwość filtrowania. Mamy możliwość wpisania OSK po nazwie. Tutaj weźmy sobie drugi przykład. Jest tam jakiś pan Janusz. Wpiszmy i od razu podpowiadane są dane, jeśli mamy nazwę. Możemy oczywiście filtrować po numerze ewidencyjnym, możemy zmienić zakres, gdy interesuje nas teoria lub praktyka, i sobie to filtrować.
Przewodniczący poseł Mirosław Suchoń (Centrum):
A ranking możemy zrobić?
PM projektu info-kierowca.pl PWPW SA Michał Bazyluk:
Ranking? Oczywiście, w zakresie praktyki od najsłabszych, ewentualnie w drugą stronę, od najwyższych.
Analogiczna sytuacja dotyczy danych instruktorów. Też mamy wybrany region, Bielsko-Biała, wybieramy dane instruktorów. Zmieńmy, powiedzmy, kategorię na A. Generuj statystyki. Mamy statystyki już w zakresie poszczególnych instruktorów. Oczywiście nie prezentujemy tu żadnych danych, niemniej numery ewidencyjne są do zweryfikowania, do sprawdzenia. One są ogólnodostępne. W ten sposób można sprawdzić i odszukać odpowiedniego egzaminatora. Oczywiście można też filtrować, można wyszukiwać po kategorii, po numerze ewidencyjnym.
Z mojej strony to tyle. Czy są jeszcze jakieś pytania?
Przewodniczący poseł Mirosław Suchoń (Centrum):
Bardzo dziękuję. Rozumiem, że część prezentacyjną zakończyliśmy. Przechodzimy w takim razie do dyskusji.
Szanowni państwo, otwieram dyskusję. Bardzo proszę. Czy są chętni do zabrania głosu? Na ten moment nie widzę. W związku z tym pozwolę sobie kilka słów powiedzieć.
Myślę, że to jest bardzo dobry pomysł, dodatkowo częściowo sfinansowany z KPO, więc to również dobry element odpornościowy, bo myślę, że dostęp młodych ludzi do portalu, za pomocą którego przede wszystkim młodzi ludzie mogą – kolokwialnie mówiąc – ogarnąć temat egzaminu na prawo jazdy, jest niezwykle ważny. Zresztą mając też doświadczenie zawodowe… tego brakowało. Wtedy pojawił się info-kierowca.pl, który dawał tę możliwość, i rzeczywiście w pewnym momencie chyba większość planowała swoje egzaminy, a na pewno dla tych, którzy mieszkają daleko od siedziby wojewódzkiego ośrodka ruchu drogowego, to był taki model, który usprawniał ich życie, co oczywiście nie zawsze było dobre dla samych WORD-ów, ale właśnie na tym polega postęp, że to tym, którzy mają potrzebę skorzystania z tej czy innej usługi, ma być łatwiej, a nie w drugą stronę.
Nowy portal z pewnością jest więc bardzo dobrym rozwiązaniem. Myślę, że jeżeli chodzi o dostęp do informacji zwłaszcza w kwestii statystyk, to jest zupełnie nowa jakość, dlatego że mamy bardzo otwarty dostęp do zawodu instruktora nauki jazdy. W zasadzie, jeżeli chodzi o założenie ośrodka szkolenia kierowców, jest to proces maksymalnie zderegulowany, więc o wyborze takiego ośrodka, zwłaszcza dla ludzi, którzy kształcą swoje kompetencje, powinny decydować czynniki, które spowodują, że to szkolenie będzie na wysokim poziomie. Jak wydaje się dostęp do statystyk zdawalności w szerszym zakresie niż, nie wiem, ostatni miesiąc czy opinie znajomych, które mogą być bardzo osobiste i jednak nie odpowiadać faktom – a fakty to są twarde rzeczy, to jest na przykład zdawalność – to dostęp do wyników zdawalności jest czymś, co może spowodować lepsze decyzje.
Pytałem też o ranking, bo to z kolei nie jest oczywiście dobra informacja dla ośrodków szkolenia kierowców i instruktorów. Mamy świadomość, że o zdawalności niekoniecznie musi decydować jakość szkolenia, ale też predyspozycje osobiste, co niekoniecznie premiuje dobrych instruktorów, bo czasem predyspozycje osobiste są po prostu decydujące. To jest kwestia odporności na stres, to są kwestie związane z czasem reakcji itd., itd. Tego nie da się wymierzyć i nie zawsze da się w procesie szkolenia odpowiednio pokierować kursantem tak, żeby zminimalizować wpływ niepożądanych efektów.
Z pewnością jest to coś, co daje pogląd, chociaż musimy pamiętać, że nie wszystkie sprawy są tutaj oczywiste, choćby te, o których mówiłem. Myślę jednak, że jeżeli przyjrzymy się zdawalności w dłuższym okresie czasu, to jednak ten ranking będzie premiował przede wszystkim dobre ośrodki szkolenia kierowców, czyli te ośrodki, które inwestują w bazę, te ośrodki, które zatrudniają poważnych instruktorów, a w dłuższej perspektywie będzie widać, że skierowanie kroków w stronę ośrodków, które są nie do końca poważne w procesie szkolenia, niekoniecznie jest dobre dla kursanta.
To jest oczywiście również kwestia związana z egzaminami wewnętrznymi. Rozmawialiśmy o tym dużo więcej podczas posiedzenia Komisji miesiąc temu, kiedy pan minister Stanisław Bukowiec przedstawiał też założenia ewentualnej reformy, która jest gdzieś tam przygotowana, dostosowania naszych przepisów do wymagań dyrektyw itd., itd. Pytałem tam o te sprawy, ale wydaje mi się, że kwestia docenienia i stworzenia dobrych warunków dla dobrych ośrodków i niejako wymuszenie, mówiąc krótko, niewypuszczania z ośrodków ludzi, którzy nie są odpowiednio przygotowani do egzaminu, to wszystko spowoduje, że jakość szkolenia nam wzrośnie. Egzamin to już jest tylko termometr. Ważne są warunki przeprowadzania egzaminów, szacunek dla tych, którzy zdają, zrozumienie, że nie zawsze jest to dla nich prosty proces, ale jednak do egzaminu doprowadza szkolenie. Wydaje mi się, że m.in. udostępnienie statystyk może być takim elementem, który zapremiuje dobre ośrodki, które poważnie podchodzą do szkolenia. Dzięki temu również jakość szkolenia może wzrosnąć.
Przy tym oczywiście jest jeszcze jedno zastrzeżenie. Nie ma tam danych o nazwiskach. Rozumiem, że dzisiaj z punktu widzenia prawa jest to jakiś problem, ale myślę, że biorąc pod uwagę spodziewaną nowelizację, w perspektywie możemy uporać się z tym problemem. Tak mi się wydaje, ale to oczywiście jest jeszcze kwestia do przepracowania z uwzględnieniem innych uwarunkowań prawnych.
Pytanie w tej sprawie mam takie. Czy w przypadku tego rankingu, wyświetlając ośrodek szkolenia kierowców, możemy również wyświetlić katalog instruktorów, którzy są w tym ośrodku zatrudnieni, a także liczbę osób, które zostały przeszkolone? Wydaje mi się, że to też jest taki parametr, że przy stosunkowo niewielkiej grupie osób wyszkolonych przez danego instruktora statystyka wcale nie musi być miarodajna. Na końcu poproszę o udzielenie odpowiedzi, ponieważ zgłaszają się jeszcze państwo posłowie. Prosiłbym o zanotowanie tego.
Jeszcze takie rzeczy… Chodzi o weryfikację wizualną osoby. Czy jest jakaś baza referencyjna, jeżeli chodzi o wizerunek, czy to jest na podstawie „zdjęcie plus osoba”? Jest pytanie, czy nie byłoby rozsądne weryfikowanie z bazą referencyjną – najprostsza, która przychodzi do głowy, to jest PESEL – która spowoduje, że to nie tylko osoba ze zdjęciem, bo to już jest kolejny etap, ale osoba z jakąś bazą, która jest rzeczywiście referencyjna. Mówię o tym również ze względu na kwestie bezpieczeństwa i zadbania o to, że dokumenty uzyskają wyłącznie te osoby, które ubiegają się pod własnym imieniem i nazwiskiem.
Ostatnia rzecz, o którą chcę zapytać: Czy przewidujecie państwo wdrożenie aplikacji? Portal to jest super rozwiązanie, ale dzisiaj wszyscy posługujemy się telefonami komórkowymi, myślę, że młodzi ludzie tym bardziej. Pytanie jest więc takie: Czy byłaby taka możliwość i szansa, żeby to wdrożenie poszerzyć o aplikację, w której te wszystkie elementy, ale już w wygodnej dla użytkownika formie aplikacyjnej, być może też z jakimś lokalnym przechowywaniem niektórych danych… Czy w ogóle to państwo rozważają? To byłyby pytania z mojej strony.
Zgłasza się również pani posłanka Magdalena Kołodziejczak. Bardzo proszę panią posłankę o zabranie głosu.
Poseł Magdalena Małgorzata Kołodziejczak (KO):
Panie przewodniczący, panie prezesie, szanowni państwo, jestem pod ogromnym wrażeniem, bo zawsze wydawało mi się, że Polska Wytwórnia Papierów Wartościowych to przede wszystkim drukowanie banknotów, a tymczasem okazuje się, że wychodzicie państwo naprzeciw i to nie jest jedyna usługa. Tutaj wyrażam najwyższe słowa uznania, dlatego że wprowadzacie kolejną niezwykle istotną dla mieszkańców kwestię i ułatwiacie nam życie. Okazuje się, że m.in. dzięki takim osobom jak państwo nasz kraj zalicza się do elity krajów, które korzystają z e-usług. Jest to niezwykle ważne. Za to chciałam bardzo, bardzo podziękować. Jestem przekonana, że to nie jest ostatnia rzecz, którą nam państwo zaproponowaliście, i dołączam się do pani słów o niezwykłej kadrze, jaką państwo macie. Naprawdę, słowa uznania. Dziękuję.
Przewodniczący poseł Mirosław Suchoń (Centrum):
Bardzo dziękuję pani posłance. Zgłasza się również pani posłanka Matysiak. Bardzo proszę.
Poseł Paulina Matysiak (niez.):
Bardzo dziękuję. Dzień dobry. Oczywiście dołączam się do pochwał dotyczących tego, że mamy system, gdzie przez internet możemy sprawdzić dane statystyczne dotyczące ośrodków szkolenia kierowców. Myślę, że korzysta z tego wiele osób.
Teraz jest tak, że mamy zdawalność przypisaną do konkretnego OSK. Pytanie, czy będziecie państwo uwzględniać nie tylko kwestie szkolenia podstawowego, które w danym OSK jest prowadzane, ale na przykład kwestie jazd doszkalających. Bardzo wielu kandydatów na kierowców uczy się, przechodzi to szkolenie podstawowe w jednym OSK, podchodzi do egzaminu na przykład jeden, dwa razy, ale jazdy doszkalające wykupuje w innym ośrodku szkolenia kierowców, często u różnych instruktorów. W tym systemie nie zobaczymy na przykład tego, że ktoś uczył się u kilku instruktorów, prawda? Pewnie wagi tych punktów powinny być przypisane do różnych miejsc, do różnych ośrodków. Oczywiście zgadzam się z tą kwestią, że to niekoniecznie powinno wpadać tylko na poziom konkretnych OSK, ale nawet instruktorów, bo to ma znaczenie. W jednym ośrodku mogą pracować różni instruktorzy, którzy cieszą się różnymi wynikami, jeżeli chodzi o szkolenie kandydatów na kierowców. Jest więc pytanie, czy to będzie uszczegółowione, czy będzie uwzględnione i jaki macie państwo na to pomysł. To na pewno pomogłoby z perspektywy kandydatów na kierowców, którzy sprawdzają, którzy instruktorzy cieszą się dobrymi wynikami przeprowadzenia szkolenia. To jest jedna rzecz.
Druga rzecz jest taka. Skoro jesteśmy dzisiaj w takim gronie, to mam też pytanie o kwestie związane z bazą państwowych pytań na prawo jazdy, które są w państwa nadzorze. Tą bazą zarządza Polska Wytwórnia Papierów Wartościowych. Ubiegły rok to duże kontrowersje związane z tą bazą pytań: 180 niewłaściwych pytań z przypisanymi złymi wagami, kilkanaście błędnych, nieuaktualnionych do względów prawnych, do stanu prawnego. Pytanie: Jakie podjęliście państwo działania na poziomie zarządczym, żeby do takich sytuacji nie dochodziło? Jak wygląda ta współpraca między państwem a Ministerstwem Infrastruktury?
Z posiedzenia Parlamentarnego Zespołu ds. Bezpieczeństwa Ruchu Drogowego wiem – to potwierdziła jedna z urzędniczek Ministerstwa Infrastruktury – że na stronie MI ciągle były zamieszczone błędne pytania. Tam jest baza pytań do pobrania przez kandydatów na kierowców. Ona nie była zaktualizowana, mimo że fakt błędów, które w tych pytaniach były zamieszczone, był już w ministerstwie znany. Jak to wygląda na linii MI – PWPW? Jak unikać takich sytuacji w przyszłości? Czy macie już państwo jakieś wnioski po tej sytuacji z końca roku/z początku roku? Ten temat był bardzo głośny. Sprawę ujawnił i nagłośnił portal BRD24. Dziękuję.
Przewodniczący poseł Mirosław Suchoń (Centrum):
Bardzo proszę, pan poseł Jerzy Polaczek. Bardzo proszę.
Poseł Jerzy Polaczek (PiS):
Panie przewodniczący, szanowni państwo, przedstawiciele Polskiej Wytwórni Papierów Wartościowych, przedstawiciele ministerstw, obecni tutaj koleżanki i koledzy, dziękując wytwórni za ten wartościowy materiał poglądowy i pokazanie na żywo funkcjonalności tego portalu, chciałbym najpierw zadać dwa podstawowe pytania w kierunku autorów, też w kierunku pani prezes. Jak docelowo widzą państwo rozbudowę portalu usług info-kierowca.pl? Kiedy, w jakich horyzontach czasowych chcecie państwo rozbudować dodatkowe funkcjonalności – ewentualnie jakie – z punktu widzenia bezpieczeństwa ruchu drogowego, z punktu widzenia interesu publicznego i przede wszystkim z punktu widzenia kierowców? Czy jeszcze widzicie tu państwo możliwości? To jest jedna kwestia, która jest podstawowa. Raz jeszcze dziękuję za kompetentną prezentację.
Drugi aspekt jest związany z tym, iż jeśli te statystyki są przetwarzane, zawsze muszą albo powinny być przetwarzane w określonym kontekście, czyli w takim kontekście, w którym minister właściwy ds. transportu wraz z podległymi instytucjami – na pewno odpowiedzialnymi również za kwestie legislacyjne, za kwestie BRD – przetwarza te dane i dba o to, aby kształtować jak najlepszy poziom kompetencji wojewódzkich ośrodków ruchu drogowego czy wyciągać wnioski z ocen, które płyną z punktu widzenia rankingów ośrodków szkolenia kierowców, bo czasami wzbudza to różnego rodzaju lokalne dyskusje na portalach informacyjnych, w lokalnych mediach itd., itd.
Tu jest pytanie bardziej do Ministerstwa Infrastruktury, może ewentualnie do opinii z państwa strony. W jaki sposób dane przetwarzane i agregowane w tym portalu mogą służyć instytucjom publicznym współodpowiedzialnym za prowadzenie polityki w zakresie bezpieczeństwa ruchu drogowego? Przypomnę choćby to, że kompetencyjnie wojewódzkie ośrodki ruchu drogowego są nadzorowane przez marszałków województw. Tutaj praktyka jest bardzo rozbieżna. Ze swojego doświadczenia parlamentarnego wiem, że są województwa w Polsce, w których problematyka BRD i funkcjonowania WORD-ów jako instytucji odpowiedzialnych przede wszystkim za nadawanie uprawnień dla egzaminatorów jest na bardzo dalekiej pozycji, jeśli chodzi o priorytety. Uważam, że na podstawie choćby tego zakresu danych, jakie przetwarza ten portal, należy wyciągnąć jakieś propozycje, pomysły do skoordynowania tego z marszałkami województw.
Przypomnę również o czasami odnawianej dyskusji dotyczącej jakości pytań egzaminacyjnych na prawo jazdy. Jako długoletni poseł chcę przypomnieć pewną historyczną ciekawostkę. Chyba w okolicach 2012 r. był moment, w którym minister właściwy ds. transportu utracił… inaczej: wygasły przepisy, które dawały mu uprawnienie do legalnej bazy pytań na egzamin na prawo jazdy. Później miało to swoją historię. Nie ma na to czasu, ale na kanwie tego wartościowego materiału, panie przewodniczący, zwracam uwagę, że – jeśli dobrze pamiętam – ostatni dokument, jeśli chodzi o stan bezpieczeństwa ruchu drogowego, parlament opiniował na forum Sejmu w 2022 r. To chyba było sprawozdanie albo się mylę. Mylę się, tak?
Przewodniczący poseł Mirosław Suchoń (Centrum):
Tak, panie przewodniczący, ponieważ rozpatrywaliśmy sprawozdanie za 2025 r.
Poseł Jerzy Polaczek (PiS):
2025, tak?
Przewodniczący poseł Mirosław Suchoń (Centrum):
Tak. Tak… Przepraszam, 2024 r. Teraz będzie za 2025 r., panie pośle, żeby nie być gołosłownym, jutro o godz. 15.00.
Poseł Jerzy Polaczek (PiS):
Bardzo dobrze. Zawsze zwracam uwagę, jeśli chodzi o różnego rodzaju kluczowe dokumenty dotyczące BRD – bo to jest integralna część pewnego procesu, który wpływa na koszty społeczne wypadków drogowych, przede wszystkim na jakość kształcenia egzaminatorów w wojewódzkich ośrodkach ruchu drogowego, na ocenę ośrodków szkolenia kierowców – żeby było jak najwięcej punktów wynikających z bazy, którą ukształtował ten portal, które będą również wykorzystane przez administrację publiczną i samorządową, administrację rządową i przede wszystkim przez Ministerstwo Infrastruktury, tym bardziej że, jak mi się wydaje, Polska w ciągu ostatnich 10 lat osiągnęła w tej sprawie ogromne sukcesy, jeśli chodzi o spadki wypadkowości, wpływające na koszty społeczne wypadków drogowych.
Ten temat był wielokrotnie podnoszony. Dwa lata temu czy chyba w 2023 r. byliśmy liderem tego progresu w państwach Unii Europejskiej i uważamy, że mamy czym się pochwalić również na forum międzynarodowym. Warto patrzeć na ten portal, który ma tyle wejść i tyle funkcjonalności również jak na pewien dorobek wpływający na ogólną statystykę wynikającą z tego, w jaki sposób jeździ się na polskich drogach i w jaki sposób kształtują się dobre nawyki, dobre zachowania kierowców, zarówno tych zawodowych, jak i kierowców, którzy poruszają się na wszelkich innych pojazdach. Dziękuję bardzo.
Przewodniczący poseł Mirosław Suchoń (Centrum):
Dziękuję. Szanowni państwo, zanim oddam głos w celu udzielenia odpowiedzi i ustosunkowania się do myśli, które zostały wypowiedziane przez państwa posłów, tylko zwrócę uwagę na to, że mamy w planach wizytację naszej Komisji w Wojewódzkim Ośrodku Ruchu Drogowego w Katowicach. Przy okazji powiem, że ośrodki wojewódzkie ruchu drogowego w województwie śląskim, czyli w Bielsku-Białej, Katowicach i Częstochowie, robią naprawdę bardzo dużo dla bezpieczeństwa w ruchu drogowym. Zresztą pan poseł też na pewno to potwierdzi. Na terenie WORD-u w Katowicach mamy Krajowe Centrum Bezpieczeństwa Ruchu Drogowego. Miałem okazję wizytować. To jest miejsce, które jest poświęcone bezpieczeństwu w sposób wielowymiarowy, posiada też w swoich zasobach symulatory jazdy. Państwo posłowie będą mieli okazję zapoznać się z działalnością. Wizyta jest naprawdę bardzo pouczająca.
Zaprosiłem do tej wizyty i zaproszę też ministerstwo. Myślę, że pojedziemy we wrześniu. Już nie zdążymy do lipca, ale we wrześniu pojechalibyśmy do Katowic, aby to, co tam jest, pokazać Ministerstwu Infrastruktury, bo wydaje mi się, że podobne centra powinny jednak powstawać w wielu miejscach w Polsce i to powinien być przykład, który będzie realizowany właśnie z myślą o poprawie bezpieczeństwa. Jeżeli zresztą popatrzymy na działalność WORD-ów, to nietrudno będzie zauważyć pewne prawidłowości, jak na przykład to, że skończyła się w Polsce korupcja związana z egzaminami na prawo jazdy. WORD-y mają w tej sprawie kluczowe znaczenie. Dzięki temu podnieśliśmy poziom szkolenia kandydatów na kierowców czy egzaminowania, co w sposób oczywisty dołożyło się do spadku wypadków, ponieważ za kierowcą nie siadali ludzie nieposiadający umiejętności, tylko zdobywający dokument poprzez działania typu wręczenie korzyści majątkowych, a później ci ludzie zagrażali bezpieczeństwu powszechnemu na drogach. WORD-y z pewnością mogą być tutaj bardzo dobrym przykładem i bardzo dobrą instytucją, która promuje bezpieczeństwo. Nie tylko jest znana z tego, że egzaminuje i z tego powodu ma zaburzone oceny opinii publicznej, ale również tego, że w sposób właściwy wpływa na podniesienie poziomu bezpieczeństwa na drogach. To jednak dygresja.
Teraz bardzo proszę. Myślę, że zacznę od pani dyrektor Kowalczyk – jest pani dyrektor – ponieważ były pytania wykraczające poza materię, ale zakresie działań, które są planowane w związku z pytaniami na prawo jazdy. W pierwszej kolejności poproszę więc panią dyrektor, a później oddam głos państwu prezesom, dyrektorom w zakresie pytań dotyczących już bezpośrednio PWPW oraz portalu. Pani dyrektor, bardzo proszę.
Zastępca dyrektora Departamentu Transportu Drogowego Ministerstwa Infrastruktury Anna Kowalczyk:
Bardzo dziękuję. Szanowny panie przewodniczący, szanowni państwo, przede wszystkim na ręce pani prezes i pana prezesa chciałabym złożyć nasze naprawdę najwyższe wyrazy uznania, bo wpisujecie się państwo w te rozwiązania, w te działania, które projektujemy, które są dla nas kluczowe, jak cyfryzacja, uproszczenie, ułatwienie, budowanie takich rozwiązań, które są oczekiwane. Teraz społeczeństwo naprawdę oczekuje rozwiązań, które będą odpowiadały oczekiwaniom, które na co dzień są oferowane w zakresie wszelkich innych usług, nie tylko usług administracyjnych. To to, co widzimy dzisiaj, to, czemu możemy się przyglądać. Serdeczne dzięki za to, że mogliśmy zobaczyć, jak realnie te usługi funkcjonują, jak wygląda logowanie, że wszystko jest proste, łatwe. Nie mamy tu barier, które mogłyby prowokować do szukania innych rozwiązań, bo to, co jest najprostsze, co jest najłatwiejsze, co sprawia, że błędy nie będą popełniane, to jest to, czego oczekujemy. Chcemy zbudować takie rozwiązania, które będą spotykały się z oczekiwaniami, które będą doceniane.
Bardzo cieszymy się także z prezentacji zagregowanych danych dotyczących zdawalności, ośrodków, instruktorów. To również całkowicie wpisuje się w projektowane przez nas rozwiązania. To, co zamierzamy zmienić, to nie tylko system egzaminowania. Zamierzamy odejść od placu manewrowego w zakresie kategorii B, B1 jako tej zaszłości, która nie weryfikuje realnych umiejętności, które są potrzebne w ruchu drogowym. To tak naprawdę model uczenia się, który odbiega od zagrożeń, które możemy spotkać na drodze.
Przede wszystkim jednak zamierzamy zmienić zasady szkolenia, bo najważniejsze jest to, żeby to było spójne, żeby to było komplementarne, żeby to się uzupełniało. Bez nowego podejścia i bez weryfikacji, czy dany ośrodek spełnia swoje zadanie, czy przedstawia, prezentuje nowoczesne rozwiązania, czy to się sprawdza, czy ta zdawalność jest tak wysoka dzięki temu, że osoba starająca się o uprawnienia ma tak łatwy dostęp do wiarygodnych danych, które być może będą jeszcze uzupełniane, które łatwo zagregować, którymi łatwo się posługiwać, które są oczywiste i intuicyjne, bo najważniejsze jest to, na co chciałam zwrócić uwagę, że ten portal jest bardzo intuicyjny, bardzo prosty, bardzo przyjazny wobec użytkowników.
To są rozwiązania, które bardzo cenimy w naszym projekcie, który jest w tym momencie na etapie uzgodnień wewnątrzresortowych. Zanim on wyjdzie na zewnątrz i zostanie przekazany do uzgodnień, być może będzie jeszcze wymagał uzupełnienia pod względem wpisania się w jak najszerszą formę prezentowania tego, na czym nam zależy, żeby zarówno weryfikowanie poziomu szkolenia, jak i statystyki dotyczące egzaminów w WORD-ach, łatwe prezentowanie nowej bazy pytań… bo chciałabym odnieść się do tego, co padło. Bardzo zależy nam na tym, żeby baza pytań spełniała zupełnie inną jakość. Zależy nam na tym, żeby ona była prezentowana w sposób przyjazny dla użytkowników. Nie chcemy w tym momencie dalej brnąć w prezentację danych bardziej skomplikowanych, natomiast wszystkie cyfrowe rozwiązania, wszystko to, co widzimy, wszystko, co jest prezentowane, dopełnia rozwiązania, na których nam najbardziej zależy.
Bardzo to doceniamy, ponieważ portal, który dzisiaj widzimy, to jest jedno z największych przedsięwzięć w zakresie uzyskiwania uprawnień, w zakresie dostępu do uprawnień, które umożliwiają bezpieczne poruszanie się na drodze. Bardzo to doceniamy, dlatego że tę pracę wykonaliście państwo dla nas. Jako największy interesariusz tego portalu bardzo doceniamy więc ogromną pracę, profesjonalizm, fachowość i postawienie na tak naprawdę najprostsze rozwiązania, na intuicyjne uzyskiwanie poszczególnych elementów, uzyskiwanie informacji na temat stanu swoich uprawnień, możliwości zapisania się na egzamin. Już teraz walczymy więc z tymi problemami, które do nas trafiają, z tym, że nie ma miejsc na egzaminach, że nie wiadomo, jaki jest status danych wniosków. Oczywiście czeka nas natomiast wielka fala wymiany praw jazdy, więc ta możliwość sprawdzenia statusu…
Już jesteśmy więc o krok wcześniej. Wpisujecie się państwo w nasze plany, dopełniacie nasze rozwiązania, za co chciałabym bardzo serdecznie podziękować na forum Komisji Infrastruktury. Chciałabym przekazać, że jako Ministerstwo Infrastruktury bardzo, bardzo doceniamy państwa rozwiązania i za nie dziękujemy. Oczywiście chciałabym natomiast potwierdzić, że kwestie dotyczące pytań egzaminacyjnych są dla nas absolutnie priorytetowe. Podejmiemy wszelkie działania, żeby nowa komisja, nie komisja weryfikująca, tylko nowy profesjonalny organ, który będzie wpisany i utworzony bezpośrednio w ramach Instytutu Transportu Samochodowego, składający się z profesjonalistów, postawił na nowe podejście do pytań egzaminacyjnych, żeby przy elementach, które są niezwykle kluczowe chociażby przy układaniu pytań dla młodych osób, które teraz zdają egzaminy, nie było żadnych wątpliwości, żadnych niejasności. Potrzebujemy oczywiście czasu, natomiast nie cofniemy się w tym zakresie. Zdiagnozowaliśmy to i widzimy, jakie są problemy, natomiast naszym celem jest to, żeby nie tylko szkolenie, egzaminowanie, ale także dostęp do informacji był jak najprostszy, jak najłatwiejszy. Jesteśmy tu po to, żeby ze sobą współpracować, za co jeszcze raz serdecznie dziękuję.
Przewodniczący poseł Mirosław Suchoń (Centrum):
Bardzo serdecznie dziękuję, pani dyrektor. Pani dyrektor uprzejmie wspomniała o tym, że też dla kierowców jest to możliwość sprawdzenia uprawnień. W trakcie posiedzenia Komisji pozwoliłem sobie zalogować się do tego systemu i przypomniało mi się, że mam również kategorie A, C i B+E, o czym, szczerze mówiąc, zapomniałem, bo na co dzień człowiek tego nie używa. To też można sobie przypomnieć. Zachęcamy więc kierowców do zalogowania się. Rozmawialiśmy z panem dyrektorem o tym, że w przypadku wymiany prawa jazdy to na pewno będzie bardziej przyjazny sposób uzyskania nowego dokumentu niż chodzenie po urzędach, przy czym jeżeli będzie potrzebne badanie, to nad tym chyba jeszcze musimy popracować, żeby to było możliwe w sposób elektroniczny.
Rozumiem jednak, że o tych i o ewentualnie innych wnioskach, a na pewno o odpowiedziach teraz powiedzą przedstawiciele Polskiej Wytwórni Papierów Wartościowych. Bardzo proszę. Pan prezes, tak? Czy pani prezes?
Członek zarządu PWPW SA Justyna Wasińska:
Odniosłabym się do kwestii legislacyjnych, proszę państwa, a oddam głos do funkcjonalności…
Przewodniczący poseł Mirosław Suchoń (Centrum):
Pani prezes Wasińska, bardzo proszę.
Członek zarządu PWPW SA Justyna Wasińska:
…bo ja jestem compliance’em, prawnikiem i odpowiadam za zgodność wytwórni z różnymi przepisami. Dziękuję pani dyrektor Kowalczyk i myślę, że to jest też odpowiedź na pytanie pani poseł o to, jak przebiega współpraca z Ministerstwem Infrastruktury, bo było pytanie o współpracę. Przebiega bardzo dobrze. Nasza obecność tutaj, proszę państwa, świadczy również o tym, że jesteśmy w stanie porozumieć się z wszystkimi innymi interesariuszami. Będąc tu u was w gościnie, widzimy też, że to są rzeczy dla państwa ważne. Tak jak powiedziałam wcześniej, jesteśmy do państwa dyspozycji, mamy różne pomysły na usprawnienie różnych rzeczy.
Pan poseł Polaczek wyszedł, a chciałam też opowiedzieć o dodatkowych funkcjonalnościach, do czego nawiązywał pan przewodniczący. Jako prawnik mogę powiedzieć, że chcielibyśmy włożyć do tego systemu o wiele więcej, ale ogranicza nas prawo, chociażby wspomniane papierowe zaświadczenia lekarskie.
Było też pytanie o statystyki, ranking, jeśli chodzi o nazwiska czy dane instruktorów. Proszę państwa, to nie jest zawód publiczny, to nie są funkcjonariusze publiczni, to są dane osobowe. Tutaj obowiązuje nas RODO i bez zgody tych osób w pierwszej kolejności… chociaż jako prawnik uważam, że ta zgoda jest nadużywana wszem i wobec i w katalogu art. 6 RODO są inne przesłanki do używania cudzych danych osobowych, jak na przykład wykonywanie umowy czy obowiązek ustawowy. To też jest zwrot w stronę państwa posłów, bo pewne rzeczy pewnie można przeprowadzić na poziomie legislacyjnym, a wtedy jak najbardziej zgodnie z przepisami – tak jak mówiłam, tego pilnuję w wytwórni – będziemy poszerzać nasze funkcjonalności.
Jeśli zdołałam odpowiedzieć na te wszystkie pytania, które sobie zapisałam… Oczywiście na sercu leży nam dobro i kierowców, i tego systemu, i dokumentów komunikacyjnych, i zdobywania uprawnień. Tak jak powiedziałam, jesteśmy do państwa dyspozycji również z naszymi pomysłami. Słuchamy was. Może jesteśmy w stanie razem wypracować, jak mówię, nowy lepszy świat.
Teraz oddam głos kolegom. Będą mówić już typowo o funkcjonalności. Trochę o tym wiem, ale nie będę zabierać im głosu, bo to ich chleb powszedni. Dziękuję.
Przewodniczący poseł Mirosław Suchoń (Centrum):
Bardzo dziękuję, pani prezes. Nasze posiedzenia Komisji to nie jest tylko wysłuchanie informacji. Stąd czerpiemy też informacje na temat ewentualnych zmian, które są potrzebne, żeby nasze państwo działało jeszcze lepiej, przyjaźniej dla obywateli, więc jeżeli jest dokument, w którym analizowali państwo konieczność zmiany przepisów w konkretnych punktach dotyczących na przykład funkcjonalności portalu, to poproszę – tak jak zazwyczaj to czynię – żeby po prostu podzielili się państwo z nami tą informacją i przesłali tę informację do sekretariatu Komisji. To umożliwia jakiś dialog na przykład z ministerstwem. Jeżeli są niewielkie zmiany, które nie wykraczają poza jakiś system, który koniec końców ma oparcie w konstytucji, to myślę, że jest to tylko kwestia dobrej woli, ale musimy o tym wiedzieć. Jeżeli więc jest taka możliwość, są takie analizy, to proszę o przekazanie ich do Komisji. Dziękuję bardzo.
Bardzo proszę, pan prezes Lewandowski.
Członek zarządu PWPW SA Remigiusz Lewandowski:
Bardzo dziękuję, panie przewodniczący. Ze spraw kluczowych, portal zdecydowanie będzie się rozwijał. To nie jest nasze ostatnie słowo. Chyba pani poseł zwróciła na to uwagę, życząc nam, żeby to nie było nasze ostatnie słowo. To nie będzie nasze ostatnie słowo.
Słuchajcie, kilka kierunków rozwoju samego portalu przedstawił już pan dyrektor Wachowski. To pojawiło się na slajdach. Z mojej perspektywy istotne jest dołożenie kolejnych funkcjonalności, o których już myślimy. Niektóre są w fazie koncepcyjnej, inne będą musiały jeszcze poczekać na pierwsze wnioski wynikające z bardzo krótkiego przecież czasu funkcjonowania tego portalu. Przypominam państwu: 4 maja. Spotykamy się, drodzy państwo, dwadzieścia kilka dni od uruchomienia tego portalu, więc chcemy też dać sobie trochę czasu na ustabilizowanie systemu, a przede wszystkim na poznanie feedbacku od strony użytkowników, bo to powinien być kluczowy motyw, kluczowa przesłanka do kolejnych zmian, do rozwoju samego systemu.
Zwróciłbym natomiast uwagę na to, o czym w swojej wypowiedzi mówił już pan dyrektor Wachowski. Mianowicie absolutnie konieczne – to podkreślam: konieczne – jest pełne ucyfryzowanie tego procesu poprzez ucyfryzowanie orzeczeń lekarskich i psychologicznych. Z mojego punktu widzenia to jest rzecz absolutnie niezbędna. W ramach tego procesu dzisiaj trochę łączymy świat analogowy ze światem cyfrowym. Spokojnie można sobie wyobrazić, że tego rodzaju orzeczenia mają formę cyfrową. To znowuż poprawi bezpieczeństwo całego procesu, ułatwi cały system, przyspieszy cały system, cały proces. To ta kwestia.
Pojawiła się też kwestia podniesiona przez pana przewodniczącego, dotycząca weryfikacji wizerunku twarzy i ewentualnie konfrontacji tego wizerunku z określonymi bazami referencyjnymi. Panie przewodniczący, przypominam, że każdy z nas, jak tutaj siedzimy, posiada bardzo szczególną bazę ze zbiorem jednoelementowym, mianowicie każdy z państwa wyposażony jest w dowód osobisty, który zawiera, tak jak mówił dyrektor Wachowski, warstwę cyfrową. W warstwie cyfrowej zapisany jest również państwa wizerunek. Ten wizerunek jesteśmy w stanie skonfrontować z państwa wizerunkiem selfie w ramach aplikacji eDO App, o której również była mowa. W ten sposób jesteśmy w stanie uzyskać absolutną pewność, czy przed monitorem, przed smartfonem stoi pan przewodniczący, czy też stoi osoba, która podaje się za pana przewodniczącego, dysponując na przykład pańskim dokumentem tożsamości.
Przewodniczący poseł Mirosław Suchoń (Centrum):
Ciężko byłoby mnie pomylić, ale oczywiście…
Członek zarządu PWPW SA Remigiusz Lewandowski:
Jesteśmy w stanie tę pewność uzyskać, panie przewodniczący. O udzielenie odpowiedzi w pozostałych kwestiach technicznych bardzo serdecznie poprosiłbym kolegów. Dziękuję bardzo.
Przewodniczący poseł Mirosław Suchoń (Centrum):
Bardzo dziękuję, panie prezesie. Tylko dopowiem, bo rzeczywiście widzimy się pod koniec maja. Szczerze mówiąc, rozmawialiśmy o prezentacji przed uruchomieniem, żeby PWPW miała okazję publicznie pochwalić się tym, co wejdzie za chwilę, ale niestety wtedy nie udało się dopiąć naszego posiedzenia. Robimy to dzisiaj, ale myślę, że bez straty, tym bardziej że możemy zobaczyć, że to rzeczywiście działa i ludzie po prostu są tym zainteresowani, tak że nie ma tego złego.
Bardzo proszę, pan dyrektor Tadeusz Wachowski.
Dyrektor pionu PWPW SA Tadeusz Wachowski:
Szanowni państwo, w uzupełnieniu postaram się odpowiedzieć na wszystkie pytania, które były zadane, a na które nie padły odpowiedzi. Rozszerzę tylko wypowiedź dotyczącą weryfikacji tożsamości. Jest tak, jak mówił pan prezes. W warstwie elektronicznej dokumentu mamy zapis biometrii twarzy i jesteśmy w stanie zweryfikować, czy osoba, która zalogowała się do portalu i składa wniosek, jest tą osobą. Zresztą w oparciu również o te dane weryfikujemy zdjęcie, które zostało złożone do wniosku. Mamy więc wysoką pewność, że unikniemy wszelkiego rodzaju fraudów związanych z próbami zmiany tożsamości, podszycia się pod kogoś.
Tu jest natomiast jeden ciekawy wątek, który, jak myślę, warto poruszyć w państwa gronie. Zresztą pan przewodniczący wspominał o tym, że pewne idee należy poruszać, żebyście państwo mieli ich świadomość. Jak państwo wiecie, Komisja Europejska pracuje nad szeregiem dokumentów, które wprowadzają zmiany w zakresie postaci dokumentów. Mamy dokumenty fizyczne, wysoko zabezpieczone, które mieliście państwo okazję oglądać. Mamy trzy poziomy zabezpieczeń: pierwszy, drugi, trzeci. Pierwszy jest jawny, drugi jawny, trzeci niejawny. One są w fizycznym dokumencie. Tam jest też warstwa cyfrowa dokumentów, w której trzymamy dane biometryczne. Komplet, czyli fizyczny dokument plus warstwa cyfrowa – jak wspomniałem, 23 mln wydanych dowodów – daje stuprocentową pewność, że osoba, która uzyskała ten dokument i się nim przedstawia czy prezentuje, jest tą osobą, ponieważ dane t weryfikujemy również w oparciu o ewidencje państwowe i nanosimy je na fizyczny blankiet.
O czym chciałem powiedzieć? Mamy dość trudne czasy. Geopolitycznie nie jest zbyt ciekawie i jeżeli pytacie państwo o jakieś rekomendacje co do tego, w którą stronę pójść, to z punktu widzenia doświadczeń związanych z wdrożeniem portalu i szeregu innych doświadczeń – zresztą niedawno też miałem okazję o tym mówić – warto jednak pochylić się nad tym, by dokument w postaci fizycznej był nadal wiodącym dokumentem, ponieważ ten dokument działa zawsze, niezależnie od tego, czy macie prąd i czy działa sieć komórkowa. Dokument w postaci cyfrowej jest wygodny, ale od strony bezpieczeństwa wszyscy narażamy się na głęboko idące i daleko idące ryzyko przede wszystkim dlatego, że w przypadku dokumentu, jakim jest dowód osobisty polski, macie pewność bezpieczeństwa i znajomości podatności każdej z warstw, czyli zarówno warstwy fizycznej dokumentu, jak i warstwy cyfrowej. W przypadku telefonu komórkowego wszyscy państwo ufacie, że aplikacja, z której korzystacie i w której są wasze dane, jest bezpieczna. Nie wiecie nic o systemie operacyjnym, nie wiecie nic o tym, jak zbudowana jest architektura na poziomie krzemu, czyli ta absolutnie podstawowa.
Dlaczego porównałem jeden dokument z drugim dokumentem? Bo w przypadku tego pierwszego, fizycznego, jest praktycznie stuprocentowa pewność, że nie da się go podrobić, a jeżeli nawet da się podrobić, to jest to przypadek jednostkowy. Jeżeli dojdzie do fraudu w przypadku dokumentu w postaci cyfrowej, to ten fraud zawsze będzie miał charakter masowy, czego często doświadczacie państwo w przypadkach, kiedy na przykład przestaje działać jakaś aplikacja typu BLIK. To nie jest jednostkowy przypadek. Są setki tysięcy przypadków, kiedy nie można użyć na przykład gotówki. To jest różnica między dokumentem fizycznym a dokumentem cyfrowym. Dlatego też pozostawiam państwu posłom to pod rozwagę, jak będziecie dyskutować o dyrektywie prawojazdowej. Dokument fizyczny powinien być zawsze wiodącym dokumentem. Dokument cyfrowy zawsze powinien być pochodną tego dokumentu, dla wygody, ale miejmy ze sobą oba. Taka jest rekomendacja z punktu widzenia dostawcy i wytwórcy wysoko zabezpieczonych dokumentów.
Odniosę się do pozostałych pytań państwa posłów. Pani posłanka pytała o statystyki i sposób ich wykorzystywania oraz współpracę z Ministerstwem Infrastruktury. Co do współpracy z MI, spółka pracuje z ministerstwem od sierpnia 1999 r., czyli prawie 27 lat. To jest bardzo dobra współpraca. Gdyby było źle, to nie współpracowalibyśmy tyle lat. Faktycznie, tak jak wspominaliśmy, po drodze spółka wytworzyła szereg systemów informatycznych, które od ćwierćwiecza wspierają procesy wydawania uprawnień i rejestracji pojazdów w Polsce, więc uważam, że jeżeli mówimy o kwestii pytań egzaminacyjnych, to jest mały problem, który pojawił się w latach współpracy. On został już zażegnany, więc nie chciałbym rozwodzić się w szczególny sposób, tym bardziej że pani dyrektor zaprezentowała informacje na temat tego, w którą stronę idą prace legislacyjne. Ten pomysł bardzo nam się podoba, będziemy go wspierać, tym bardziej że jako podmiot dostarczający rozwiązania informatyczne w zakresie egzaminowania teorii jesteśmy w stanie udzielić szeregu rekomendacji, jak docelowy system mógłby wyglądać, by faktycznie w czasie rzeczywistym realne sceny w procesie egzaminowania mogły być użyte, zgodnie z dyrektywą unijną i rozwiązaniami hazard perception. Wiemy, jak to zrobić, służymy pomocą.
Odnośnie do pytania pana posła Polaczka o to, jakie są plany dotyczące rozwoju portalu… Pana posła nie ma, ale pozwolę sobie w trzech słowach odpowiedzieć. Co do planów rozwojowych, będziemy powoli wychodzić z tego, co jest uruchomione na portalu info-car.pl. Marka na pewno zostanie, portal będzie wygaszany. Na tym portalu w tej chwili obsługujemy m.in. procesy składania wniosków o wydanie kart tachografowych. Do portalu info-kierowca.pl dołączymy również możliwość składania wniosków o wydanie kart tachografowych, też z całym procesem płatności. Tutaj, jako że prawdopodobnie niedługo będziecie państwo pracować nad nowelizacją ustawy o tachografach cyfrowych, będziemy mieli propozycje uwzględnienia szeregu zmian, które również ułatwią proces uzyskiwania uprawnień. To m.in. takie niuanse jak przepis mówiący o konieczności skutecznego zwrotu karty przed wydaniem nowej. Są rozwiązania techniczne, które pozwalają na takie rzeczy, by starą kartę tachografu cyfrowego dezaktywować w momencie odbioru nowej. To są niuanse, proste rzeczy, które są obciążone bagażem doświadczeń z wielu lat, gdzie przepisy prawa nie nadążyły za technologią. Teraz już umiemy to zrobić, więc jeśli chodzi o info-kierowca.pl, takie elementy pojawią się na tym portalu. Będzie również możliwość wnioskowania o wydanie karty ADR, czyli idziemy w stronę pełnego portfela dokumentów dla kierowców zawodowych i kierowców z kategorią A i B.
Odnośnie do kontekstu statystyk, bo pytaliście państwo również o to, jak wykorzystać dane, które spółka zgromadziła przez lata funkcjonowania i rozwiązań, już wielokrotnie mówiliśmy o tym, że grzechem jest nie skorzystać z 12 lat doświadczeń i zebranych danych, które posiadamy. Te dane można wykorzystać wielowymiarowo. Paradoksalnie naszym największym klientem – trochę w przenośni – jeśli chodzi o wykorzystanie danych zgromadzonych w naszych systemach, jest Najwyższa Izba Kontroli, która tradycyjnie co jakiś czas odpytuje nas z różnych informacji, m.in. z turystyki egzaminacyjnej w 2022 r. albo 2023 r., nie pamiętam już kiedy. W oparciu właśnie o nasze dane udało się zidentyfikować, co się dzieje, że kierowcy zdają teorię w jednym miejscu, a na egzamin praktyczny jadą do innego miejsca. Nasze narzędzia pozwalają więc na dokonywanie tego typu wielowymiarowych badań, wnioskowania, tylko trzeba chcieć i umieć z nich skorzystać albo zmienić pewne przepisy, by to było oczywiste, bo w tej chwili mamy rozwiązania.
Było tu pytanie któregoś z posłów – pani posłanka pytała – w jaki sposób zamierzamy wykorzystać statystyki w zakresie szczegółowo instruktora i danego OSK, w zakresie jazd dodatkowych. Takich danych nie mamy, nie jesteśmy w stanie ich prezentować, natomiast, jak państwo być może zauważyliście, na portalu info-kierowca.pl można dostrzec identyfikator instruktora. Nie możemy podawać imienia i nazwiska, bo ustawa na to nie pozwala, ale po identyfikatorze możemy rozpoznać, która to jest osoba. Kursant robi to sobie sam albo w oparciu o dane prezentowane przez starostę, albo poprzez to, co uzyska z portalu info-kierowca.pl, pójdzie i znajdzie danego instruktora. Problem, o którym pani poseł mówiła, jest wart pochylenia. Wszelkie jazdy dodatkowe wymykają się statystykom. Nie ma przepisów, aby zbierać tego typu dane. Polecamy się, jeżeli pojawi się przepis, dodamy taką funkcjonalność.
Drugi aspekt wykorzystania statystyk to korelacja danych pomiędzy tym, co wiemy o procesie szkolenia i egzaminowania, bo potrafimy wyłapać pewne informacje na temat tego, co kształcimy źle albo jakie błędy najczęściej popełniają młodociani kierowcy. Takie rzeczy jesteśmy w stanie wyłapać chociażby z przebiegu samego egzaminu praktycznego. Jeżeli jeszcze zderzymy to z informacjami gromadzonymi przez Policję w ewidencji SEWIK, to mamy komplet informacji i wiemy, które błędy powodują jakie wypadki i co należy skorygować, zmienić w systemie kształcenia, szkolenia kierowców. Jeżeli znajdziemy przychylność ze strony ministerstwa – a sądzę, że tak będzie – i państwo posłowie też poprzecie tego typu postulaty, to przy naprawdę drobnych modyfikacjach części przepisów na poziomie rozporządzeń to, o czym mówię, da się realnie wdrożyć. Jest to możliwe do zrobienia i to nie jest kwestia lat, tylko kwartału. Tego typu informacje o tym, co zmienić w systemie szkolenia i egzaminowania, już w oparciu o te dane jesteśmy w stanie uzyskać, zaprezentować w dowolnej formie, raz na kwartał jesteśmy w stanie przygotowywać raporty. To da się robić.
Następnym krokiem wykorzystania tych statystyk jest to, o czym mówiła pani dyrektor Anna Kowalczyk. Jeżeli mówimy o zmianach w systemie egzaminowania i szkolenia, skorzystajmy z danych statystycznych, które są w naszych systemach, i wyeliminujmy pytania, które pytają o znaki, ale dajmy pytania, które pytają o realne sytuacje w ruchu drogowym, czyli hazard perception, o którym Unia Europejska mówi w swojej dyrektywie. Te rzeczy też da się zrobić, są osiągalne i możliwe do wykonania w skończonym terminie.
Myślę, że chyba odpowiedziałem na wszystkie pytania, panie przewodniczący.
Przewodniczący poseł Mirosław Suchoń (Centrum):
Panie dyrektorze, jeszcze kwestia aplikacji: Czy myślicie o aplikacji?
Dyrektor pionu PWPW SA Tadeusz Wachowski:
A, już odpowiadam. Panie przewodniczący, tak. Kolejny etap rozwoju to jest aplikacja mobilna, którą będziemy chcieli wyprodukować, wydać. Prawdopodobnie nie będzie to już w tym półroczu, bo ono zaraz się kończy, ale możliwe, że do końca roku coś takiego powstanie. Wszystko zależy od tego, jak będzie się rozwijał portal w obecnej postaci. Jeżeli zainteresowanie będzie się zwiększało, jesteśmy gotowi zainwestować w jego rozwój.
Przewodniczący poseł Mirosław Suchoń (Centrum):
Bardzo serdecznie dziękuję.
Dyrektor pionu PWPW SA Tadeusz Wachowski:
Uprzejmie państwu dziękuję.
Przewodniczący poseł Mirosław Suchoń (Centrum):
Wydaje mi się, że to wszystkie odpowiedzi. Szanowni państwo, myślę, że to bardzo interesujące posiedzenie Komisji, z wieloma nowymi wątkami, także takimi, które można komunikować. Bardzo serdecznie dziękuję pani dyrektor i całemu zespołowi Ministerstwa Infrastruktury za obecność i kilka informacji, które poszerzają naszą wiedzę. Bardzo serdecznie dziękuję całemu zespołowi z Polskiej Wytwórni Papierów Wartościowych, państwu prezesom, państwu dyrektorom i wszystkim państwa współpracownikom, którzy dzisiaj zaszczycili nas obecnością.
Zamykam dyskusję. Na tym wyczerpaliśmy porządek dzienny posiedzenia Komisji. Jeszcze raz wszystkim państwu dziękuję. Dziękuję paniom posłankom, panom posłom, naszym gościom. Dziękuję również naszemu znakomitemu, niezastąpionemu sekretariatowi za to, że mogliśmy to spotkanie dzisiaj zaplanować i przeprowadzić.
Szanowni państwo, zamykam posiedzenie Komisji Infrastruktury. Informuję, że protokół posiedzenia z załączonym pełnym zapisem przebiegu będzie wyłożony do wglądu w sekretariacie Komisji w Kancelarii Sejmu. Wszystkim państwu życzę dobrego wieczoru.