Komisja Infrastruktury, obradująca pod przewodnictwem posła Mirosława Suchonia (Centrum), przewodniczącego Komisji, zrealizowała następujący porządek dzienny:

– informacja na temat wdrażania i efektów działania Funduszu Bezpieczeństwa i Obronności.

W posiedzeniu udział wzięli: Jacek Karnowski sekretarz stanu w Ministerstwie Funduszy i Polityki Regionalnej wraz ze współpracownikami, Katarzyna Zielińska-Heitkötter zastępca dyrektora Departamentu Strategii Transportu Ministerstwa Infrastruktury, Julian Żygadło zastępca dyrektora Wydziału Bezpieczeństwa Urzędu Marszałkowskiego Województwa Dolnośląskiego wraz ze współpracownikami, Mirosław Czekaj prezes zarządu Banku Gospodarstwa Krajowego wraz ze współpracownikami, Arkadiusz Sułek prezes zarządu Chrobry SA, Adrian Furgalski prezes zarządu Zespołu Doradców Gospodarczych TOR, Marek Wójcik pełnomocnik zarządu ds. legislacyjnych Związku Miast Polskich oraz Michał Lorbiecki pełnomocnik prezydenta miasta Chorzów.

W posiedzeniu udział wzięli pracownicy Kancelarii Sejmu: Jolanta Osiak, Kamila Seligowska, Jakub Sindrewicz i Patrycja Wierzbicka – z sekretariatu Komisji w Biurze Komisji Sejmowych.

Przewodniczący poseł Mirosław Suchoń (Centrum):
Dzień dobry, otwieram posiedzenie Komisji Infrastruktury.

Bardzo serdecznie witam panie posłanki i panów posłów. Witam wszystkich naszych znakomitych gości, w szczególności pana ministra Jacka Karnowskiego, sekretarza stanu w Ministerstwie Funduszy i Polityki Regionalnej, wraz ze współpracownikami. Jest z nami pan Mateusz Gaczyński, zastępca dyrektora Departamentu Koordynacji Krajowego Planu Odbudowy Ministerstwa Funduszy i Polityki Regionalnej. Bardzo serdecznie witam przedstawicieli Ministerstwa Infrastruktury – jest z nami pani Katarzyna Zielińska-Heitkötter, zastępca dyrektora Departamentu Strategii Transportu. Witam bardzo serdecznie.

Niezwykle serdecznie witam również przedstawicieli Banku Gospodarstwa Krajowego. Jest z nami pan prezes Mirosław Czekaj – witam, panie prezesie – wraz ze współpracownikami, panią Aleksandrą Surynowicz, dyrektor Departamentu Produktów Kapitałowych UE, oraz panem Pawłem Chorążym, dyrektorem zarządzającym Pionem Funduszy Europejskich. Witam przedstawicieli spółki akcyjnej Chrobry – jest z nami pan Arkadiusz Sułek, prezes zarządu. Witam bardzo serdecznie.

Witam naszych partnerów społecznych, w szczególności przedstawicieli Urzędu Marszałkowskiego Województwa Dolnośląskiego. Jest z nami pan Julian Żygadło, zastępca dyrektora Wydziału Bezpieczeństwa tegoż urzędu, oraz główny specjalista w tymże wydziale, pani Marta Jankowska. Witam również Michała Lorbieckiego, pełnomocnika prezydenta miasta Chorzów – bardzo serdecznie pana witam – oraz pana Adriana Furgalskiego, prezesa zarządu Zespołu Doradców Gospodarczych TOR. Ale nie widzę, żeby pan… A, jest pan prezes. Witam również bardzo serdecznie.

Szanowni państwo, przedmiotem dzisiejszego posiedzenia będzie informacja na temat finansowania i realizacji hubu produkcyjno-rozwojowego… Nie. To jest na jutro.

Sekretarz stanu w Ministerstwie Funduszy i Polityki Regionalnej Jacek Karnowski:
Możemy od razu to zrobić.

Przewodniczący poseł Mirosław Suchoń (Centrum):
Nie, nie. Jutro mamy specjalne posiedzenie poświęcone elektromobilności.

Natomiast przedmiotem dzisiejszego posiedzenia będzie informacja na temat wdrażania i efektów działania Funduszu Bezpieczeństwa i Obronności. Przedstawiają minister funduszy i polityki regionalnej, prezes Banku Gospodarstwa Krajowego oraz prezes spółki specjalnego przeznaczenia realizującej zadania związane z inwestycją A2.7.1.

Czy są uwagi do porządku dziennego? Nie widzę.

Wobec tego przystępujemy do realizacji. Bardzo proszę pana ministra Jacka Karnowskiego o rozpoczęcie tej informacji. Oczywiście później poproszę również panów prezesów – tak jak pan minister będzie delegował głos. Bardzo proszę, panie ministrze.

Sekretarz stanu w MFiPR Jacek Karnowski:
Dzień dobry.

Szanowni państwo przewodniczący, szanowne panie i panowie posłowie, drodzy państwo, panowie prezesi, proszę państwa, jak wiecie, Polska jest pierwszym krajem, który uruchomił jakiekolwiek pieniądze pochodzące ze środków unijnych na bezpieczeństwo i obronność. Są to środki, które były przeznaczone na tzw. pożyczkę na zielone miasta. Część z tych środków, których w całości było około 40 mld zł, została wyodrębniona i przesunięta na obronność. Z tego powstał, oczywiście za zgodą Komisji – Fundusz Bezpieczeństwa i Obronności.

Przewodniczący poseł Mirosław Suchoń (Centrum):
Przepraszam, panie ministrze. Szanowni państwo, bardzo proszę o umożliwienie panu ministrowi przedstawienia informacji. Bardzo proszę.

Sekretarz stanu w MFiPR Jacek Karnowski:
Obiecuję, że 3 minuty.

Natomiast powiem tak. Pieniądze z FBiO zostały podzielone jak gdyby na dwie części. Jedna część to są pieniądze dla samorządów, bo te środki finansowe zostały ściągnięte z zielonych miast dla samorządów, gdzie cieszyły się dość znaczną popularnością. Nimi gospodaruje Bank Gospodarstwa Krajowego i pewnie pan prezes też kilka słów o tym powie. One przeznaczone są dla miast na rzeczy związane z budowlami, z obronnością. Mogą się także widzieć z tymi środkami, które są na obronę cywilną, które są dysponowane przez MSWiA. A część została przeznaczona na wkład kapitałowy dla firm, które mają budować swoją zdolność obronną – można powiedzieć, że swoją zdolność produkcyjną.

Można powiedzieć, że ten fundusz jest podzielony na pół. W części pożyczkowej dla jednostek samorządu terytorialnego zakłada się, że oprocentowanie tych pożyczek będzie 0% i będzie też pewna karencja. Jest możliwość także kwestii umorzeń, ale to na razie jest w dyskusji z Ministerstwem Finansów. Dla spółek komunalnych – 1% oprocentowania rocznego. Natomiast dla przedsiębiorców oczywiście oprocentowanie jest bardziej zgodnie z zasadami rynkowymi. Dla drugiej części, jeżeli chodzi o wejścia kapitałowe, powołano fundusz Chrobry, który ma także rozeznać zgodnie z komitetem sterującym, w jakie dziedziny wejść.

Przewodniczący poseł Mirosław Suchoń (Centrum):
Panie pośle, panie przewodniczący, bardzo proszę umożliwić państwu posłom wysłuchanie informacji.

Sekretarz stanu w MFiPR Jacek Karnowski:
Czy mam powtórzyć, panie pośle? Czy pan już zrozumiał? OK.

Proszę państwa, to tyle tytułem wstępu. Ja może poproszę, żeby zarówno pan prezes Banku Gospodarstwa Krajowego, jak i pan dyrektor Gaczyński, jak również przedstawiciele Ministerstwa Infrastruktury tę wypowiedź uzupełnili. Ale podkreślam – to są pieniądze, które są z „Krajowego planu odbudowy i zwiększania odporności” i zostały zgodnie z sytuacją… Już trochę mniej mówimy o pozostałościach covidowych, bardziej mówimy o obronności i odporności. Wobec tego te środki finansowe zostały przesunięte w tym celu. Z tego, co wiem, z czego bardzo się cieszę, powinny wystartować w wakacje tego roku.

Przewodniczący poseł Mirosław Suchoń (Centrum):
Bardzo serdecznie dziękuję, panie ministrze.

Zgodnie z zapowiedzią poproszę teraz pana prezesa Mirosława Czekaja o przedstawienie informacji ze strony Banku Gospodarstwa Krajowego. Bardzo proszę, panie prezesie.

Prezes zarządu Banku Gospodarstwa Krajowego Mirosław Czekaj:
Dziękuję bardzo.

Bank Gospodarstwa Krajowego, jako polski bank rozwoju, bank państwowy, realizuje zadania związane nie tylko z działalnością własną, ale i obsługą 20 funduszy. Dodatkowym elementem jest obsługa środków „Krajowego planu odbudowy” – blisko połowa. W ramach środków  „Krajowego planu odbudowy i zwiększenia odporności” powstał Fundusz Bezpieczeństwa i Obronności, ustawa o tym funduszu.

Żeby maksymalnie skrócić wypowiedź – ja ją jeszcze jednak rozwinę – to chciałbym powiedzieć, że jako bank inwestycję pod nazwą Fundusz Bezpieczeństwa i Obronności zrealizowaliśmy, powołaliśmy spółkę i jesteśmy gotowi do uruchamiania pożyczek. A za chwilę spółka będzie gotowa do inwestycji kapitałowych.

Teraz chciałbym to rozwinąć. Zgodnie z umową między ministrem funduszy i polityki regionalnej a Bankiem Gospodarstwa Krajowego, umową podpisaną 17 kwietnia, te zadania scedowano na Bank Gospodarstwa Krajowego, czyli realizację zadań Funduszu Bezpieczeństwa i Obronności poprzez powołanie spółki. Trzy dni później otrzymaliśmy pierwszą wpłatę, żeby uruchomić spółkę – 10 mln zł. Uruchomiliśmy zarząd spółki – to znaczy zarząd banku powołał pierwszy zarząd spółki. Jest tu z nami prezes Arkadiusz Sułek. W skład zarządu wchodzi również wiceprezes Radosław Niedzielski i wiceprezes Jan Banasiński. 22 kwietnia rada do spraw spółek wydała pozytywne opinie o kandydatach do rady nadzorczej. 23 kwietnia – akt notarialny.  28 kwietnia – złożony wniosek do KRS. I 6 maja została spółka wpisana do KRS.

To, co istotne – spółka będzie zasilona środkami z „Krajowego planu odbudowy”, jak wspominał pan minister, środkami przesuniętymi na rzecz bezpieczeństwa i obronności, 22,5 mld zł. To jest spółka akcyjna podporządkowana Bankowi Gospodarstwa Krajowego, ale specyficzna – o tym chciałbym powiedzieć – ponieważ nie konsoliduje się w ramach grupy kapitałowej banku. Takie są zapisy ustawowe, żeby ryzyko związane z działalnością spółki nie obciążało ryzyka banku.

Zgodnie z ustawą dotyczącą Funduszu Bezpieczeństwa i Obronności dla realizacji zadań potrzebne jest uruchomienie dwóch działań.

Instrumentu pożyczkowego – na tym wykresie, na trzeciej warstwie. Instrument pożyczkowy będzie realizowany przez Bank Gospodarstwa Krajowego. Czyli spółka Chrobry na mocy przygotowywanej umowy – niebawem zostanie podpisana umowa – na mocy przygotowywanej polityki inwestycyjnej zleci to zadanie Bankowi Gospodarstwa Krajowego. To ważne, ponieważ Bank Gospodarstwa Krajowego poprzez doświadczenie związane z dystrybucją środków KPO… Mamy środki z zielonej transformacji miast, mamy środki w obsłudze z transformacji energetycznej, blisko 90 mld z podpisanych umów, mamy doświadczenie, mamy strukturę regionalną, wyspecjalizowanych pracowników centrali. W związku z tym w najbliższym czasie – myślę, że z początkiem lipca, po podpisaniu tej umowy ze spółką Chrobry – uruchomimy instrument pożyczkowy, o którym za chwilę.

Natomiast druga część działalności spółki, która będzie realizowana bezpośrednio przez spółkę, to instrument kapitałowy, wejścia kapitałowe poprzez zasilenie kapitałowe polskich przedsiębiorców, którzy dzięki temu rozszerzą swoje zdolności produkcyjne w zakresie sektora obronnego. Podział środków: blisko 6,7 mld część kapitałowa, a 15,7 to instrument pożyczkowy.

Chciałbym jeszcze powiedzieć o tym, że jesteśmy chwilę przed uruchomieniem części pożyczkowej i chwilę przed uruchomieniem części kapitałowej, ale chciałbym na tym może trochę przydługim wykresie pokazać, że od samego początku, od momentu przekazania decyzji o przesunięciu środków w ramach KPO na bezpieczeństwo i obronność, co było dokładnie to rok temu, podjęliśmy intensywne działania przygotowujące do tego, żeby w maksymalnie szybkim czasie, jak tylko będzie to możliwe, uruchomić projekt. Uruchomiliśmy przygotowania do projektu wewnątrz banku, prowadziliśmy konsultacje z ministerstwami, przygotowaliśmy podstawy związane z działaniem spółki, uzgodnienia co do tego, co klasyfikować, a czego nie klasyfikować, żeby nie obciążało działalności banku. Rozpoczęliśmy odpowiednio wcześniej, czyli na jesieni ubiegłego roku, rozmowy z ministerstwem na temat powierzenia tych zadań.

Ustawa, jak wiemy, weszła w życie z początkiem tego roku, więc uruchomiliśmy otwarty nabór na członków zarządu. To ogłoszenie ukazało się 23 grudnia i z końcem lutego został wyłoniony zarząd. Potem, jak wspomniałem, dopełnienie organów, czyli rada nadzorcza, rejestracja i założenia polityki inwestycyjnej. Jesteśmy teraz na ostatnim etapie, chwilę przed podpisaniem umowy, która będzie kształtowała politykę inwestycyjną w zakresie pożyczek i kierunki, na które będą udzielane pożyczki. Scedowanie tego zadania na rzecz Banku Gospodarstwa Krajowego… O argumentach, dlaczego bank, też wspomniałem. Za chwilę uruchomienie działań związanych z inwestycjami kapitałowymi. To też oznacza, że za chwilę,  czyli w najbliższych tygodniach, powinniśmy otrzymać pełną kwotę, wypełnienie tej kwoty transzy w ramach KPO, żeby spółka była zasilona pełną kwotą 22,5 mld zł. To, co ważne, horyzont działania dla Funduszu Bezpieczeństwa i Obronności, a tym samym dla spółki, nakreślony jest na okres do 31 grudnia 2058 r. Dziękuję.

Jest z nami prezes spółki Arkadiusz Sułek i ma taką syntetyczną prezentację, żeby pochwalić się dorobkiem, co w tym czasie, od końca maja, czyli kilku, kilkunastu dni, zostało zrealizowane.

Przewodniczący poseł Mirosław Suchoń (Centrum):
Bardzo serdecznie dziękuję, panie prezesie.

Zgodnie z zapowiedzią pana prezesa bardzo proszę pana prezesa zarządu Chrobry SA Arkadiusza Sułka o przedstawienie informacji. Bardzo proszę.

Prezes zarządu Chrobry SA Arkadiusz Sułek:
Arkadiusz Sułek, prezes zarządu Chrobry SA, Fundusz Bezpieczeństwa i Obronności.

Jest mi niezmiernie miło widzieć dzisiaj państwa na posiedzeniu Komisji. W rekordowym czasie udało nam się powołać spółkę i dokonać czynności organizacyjnych. Widzimy, że tempo jest niesamowite, ale też i sprawa jest bardzo ważna zarówno dla obronności, jak i dla gospodarki. Komitet sterujący funduszu w styczniu przyjął cztery priorytety inwestycyjne. To ponad 22,7 mld zł na polską obronność, technologię oraz infrastrukturę. Około 9 mld 650 mln zł przeznaczone zostanie na rozwój obiektów infrastruktury ochrony oraz ochrony ludności, ponad prawie 2,5 mld zł na inwestycje w cyberbezpieczeństwo, ponad 6 mld zł na budowę i modernizację infrastruktury podwójnego zastosowania, a ponad 4 mld zł zasili inwestycje w nowoczesny przemysł.

Na podstawie priorytetów inwestycyjnych spółka wraz z Bankiem Gospodarstwa Krajowego opracowała polityki inwestycyjne zarówno w obszarze pożyczkowym, jak i w obszarze kapitałowym. One są obecnie uzgadniane zarówno w Komisji Europejskiej, jak i w ministerstwach, które uczestniczą w opiniowaniu tych polityk. Planowane opiniowanie przez komitet sterujący funduszu zaplanowane jest na 16 czerwca. Po tym terminie będziemy chcieli przyjąć polityki i podpisać umowę z Bankiem Gospodarstwa Krajowego na obsługę części pożyczkowej.

Jeśli chodzi o aktualny stan realizacji działań, tak jak powiedziałem, w rekordowym czasie – od 23 kwietnia do 6 maja – udało się dokonać wszystkich czynności rejestracyjnych i organizacyjnych. Spółka SA w organizacji stała się 6 maja pełnoprawną spółką akcyjną. Zawarto niezbędne umowy do rozpoczęcia działalności. W tym czasie trwają procesy rekrutacyjne, część kluczowego zespołu została już zrekrutowana, spółka osiąga zdolność operacyjną. Przygotowaliśmy wszystkie kluczowe dokumenty korporacyjne, zostały one przyjęte przez organy spółki. Dokumentacja transakcyjna, w tym polityki inwestycyjne, są w opiniowaniu, w tym opiniowaniu przez Komisję Europejską. Planowane jest zawarcie umowy z Bankiem Gospodarstwa Krajowego na powierzenie części pożyczkowej, na obsługę części pożyczkowej, tak aby w drugim półroczu rozpocząć już działalność pożyczkową, jak i kapitałową po stronie Chrobrego.

W chwili obecnej prowadzone już są pierwsze rozmowy, szereg rozmów, z potencjalnymi kontrahentami, w których Chrobry będzie inwestował. Pamiętajmy, że fundusz o wartości ponad 6,7 mld zł na inwestycje kapitałowe czyni ten fundusz jednym z największych w Europie, jeżeli chodzi o branżę defence. Zainwestowanie tak dużych środków w przedsiębiorstwa wygeneruje kilkadziesiąt miliardów dodatkowego przychodu dla gospodarki, tak że ten fundusz mocno przyczyni się zarówno do zwiększenia odporności państwa, jak i pobudzenia gospodarki.

Jeśli chodzi o planowane działania na kolejne miesiące, tak jak powiedziałem, na koniec czerwca planowane jest podpisanie umowy pomiędzy Chrobrym a BGK na obsługę obszaru pożyczkowego. W lipcu opracujemy plan działań, który zostanie przekazany do Komisji Europejskiej jako element kamienia milowego A14L. W sierpniu planowane jest podwyższenie kapitału spółki Chrobry o 22,7 mld zł i rejestracja w KRS tego podwyższenia. We wrześniu planowane jest kolejne posiedzenie komitetu sterującego, złożonego z kilku kluczowych ministrów zaangażowanych w projekt, z udziałem już całego zarządu Chrobrego, na którym przedstawimy dotychczasowe działania, pipeline projektów, które realizujemy, i naszą strategię działań na kolejne miesiące. Do końca roku chcemy zawrzeć co najmniej jeden term sheet, a podpisanie pierwszych umów planowane jest na pierwszą połowę przyszłego roku. Naszą ambicją jest, aby to zamknąć w pierwszym kwartale. Jest to związane też z procesem due diligence i negocjacjami umów zakupu akcji plus zgodami korporacyjnymi – stąd ten okres jest wydłużony, jest on jak najbardziej rynkowy.

Z naszej perspektywy jako nowo powołanego zarządu bardzo mocno i intensywnie w chwili obecnej działamy, aby fundusz mógł pracować dla rynku defence i dual-use i wierzymy, że mocno się przyczyni do rozwoju tego rynku w Polsce. Dziękuję.

Przewodniczący poseł Mirosław Suchoń (Centrum):
Bardzo serdecznie dziękuję, panie prezesie, za informacje.

Jest z nami również Ministerstwo Infrastruktury. Bardzo proszę, pani dyrektor Katarzyna Zielińska-Heitkötter z Departamentu Strategii Transportu. Bardzo proszę, pani dyrektor.

Zastępca dyrektora Departamentu Strategii Transportu Ministerstwa Infrastruktury  Katarzyna Zielińska-Heitkötter:
Dziękuję, panie przewodniczący.

Szanowni państwo, z ramienia infrastruktury chcieliśmy powiedzieć tylko, że w pełni współpracujemy z Ministerstwem Funduszy i z bankiem. Dostaliśmy do opiniowania polityki inwestycyjne. Podejście Ministerstwa Infrastruktury jest takie, aby w ramach funduszu zabezpieczyć wsparcie projektów z różnych gałęzi transportu – projekty drogowe, kolejowe, lotniskowe, morskie, tak aby infrastruktura w schrony, obronę cywilną, dual-use była w pełni wykorzystywana również na gałęzi transportu. W pełni współpracujemy też właśnie w komitecie sterującym z udziałem pana ministra. Dziękuję.

Przewodniczący poseł Mirosław Suchoń (Centrum):
Bardzo serdecznie dziękuję również, pani dyrektor.

Szanowni państwo, otwieram dyskusję.

Bardzo proszę, kto z państwa chciałby zabrać głos na tym etapie naszego posiedzenia?

Zanim będą pierwsze zgłoszenia, pozwolę sobie na kilka słów. Rzeczywiście już z tej informacji wynika, że tempo powoływania spółki i wszystkich tych spraw organizacyjnych jest niezwykle wysokie, ale to dobrze. Dlatego też posiedzenie Komisji Infrastruktury – ponieważ jest to część, przypomnę, pożyczkowa KPO. My jako państwo mamy potężne opóźnienia – nadal mamy potężne opóźnienia – we wdrażaniu KPO ze względu na problemy polityczne, które generowała poprzednia władza. Trzeba sobie jasno powiedzieć, że gdyby nie te bardzo sprawne działania, które podjęliśmy, wszystkie procedury dotyczące zmiany przeznaczenia części środków, to utracilibyśmy potężne fundusze, które mogłyby przyczynić się do modernizacji naszego państwa.

Spotykamy się tutaj dzisiaj dlatego, że część z tych środków trafi na infrastrukturę. To będzie kolejny strumień finansowania inwestycji infrastrukturalnych, tych, które będą służyć podwójnemu przeznaczeniu. W ramach środków z KPO, tych, które by przepadły ze względu na, powiedziałbym, politykę poprzedniego rządu, będziemy w stanie wykorzystać w kolejnych latach, do 2058 r., te środki w formie pożyczek po to, żeby wzmocnić naszą infrastrukturę. To jest niezwykle ważne. Potrzebujemy tego finansowania i myślę, że gdyby nie to, że zaproponowaliśmy zmianę, żeby jednak przesunąć akcenty i pozwolić, aby KPO służyło infrastrukturze, to oczywiście bylibyśmy ubożsi o 50 mld euro.

Panie ministrze, to był projekt, który został wymyślony we współpracy ponad podziałami, to był projekt, który jest realizowany przez wiele instytucji. Chcę podziękować ministerstwu, BGK, Ministerstwu Infrastruktury, także spółce Chrobry, MON również. To jest, szanowni państwo, przykład na to, że zwalczamy również państwo silosowe w takim wymiarze, który ma na celu budowanie odporności, przekrojowej odporności. Potrafimy tworzyć projekty, które są unikalne – dlatego że jesteśmy państwem, które właśnie w tych sprawach jest kreatywne, czego przykładem jest nie tylko ta sprawa, ale przecież Fundusz Bezpieczeństwa i Obrony, w którym znakomicie gospodarujemy. Wydaje się, że nawet oponenci powoli się do niego przekonują.

Natomiast wracając do spółki Chrobry i tych środków, mam takie pytania zasadnicze. Czy już na tym etapie – pewnie nie Chrobry, raczej BGK albo ministerstwo – prowadziliście państwo jakieś prace dotyczące ewentualnych przeszkód? Część tych środków ma trafić do samorządu, jest związana z prowadzeniem projektów infrastrukturalnych. Czy są jakieś elementy w zakresie prawnym czy organizacyjnym, jeżeli chodzi o realizację infrastruktury, które mogą być przeszkodą w wydatkowaniu środków publicznych w tym zakresie? My jesteśmy po wielu wyjazdach jako Komisja Infrastruktury, gdzie różne bariery, związane choćby z pozwoleniami środowiskowymi, z przewlekłością postępowań, z planami zagospodarowania… Innymi słowy, czy była prowadzona jakaś analiza, która miała wykazać jakieś bariery czy kluczowe problemy mogą stanąć na przeszkodzie wykorzystania tych środków?

Kolejna rzecz, o którą chciałem zapytać – taka bardzo już organizacyjna – czy termin lipcowy lub czerwcowy w zakresie podpisania umów pomiędzy BGK spółką nie jest zagrożony? Czy to wszystko jest na dobrej drodze? Czy rzeczywiście w sierpniu trafi ta druga transza, są państwo tego pewni? To oczywiście jest pewnie warunek, który musimy dowieźć, żeby nie utracić tych środków, stąd też nasze wyprzedzające posiedzenie Komisji, tak żeby uniknąć… A też może zmobilizować, jeżeli byłaby potrzeba. Ale widzę, że mobilizacji nie trzeba, że wszystko idzie tak, jak trzeba. Stąd też te pytania, które powinny się pojawić.

Ja na tym etapie tyle, ale oczywiście, jeżeli państwo posłowie, partnerzy społeczni, którzy są z nami, albo samorząd czy inne osoby chcieliby również zabrać głos… Nie widzę zgłoszeń.

Jest zgłoszenie, bardzo proszę – Marek Wójcik, Związek Miast Polskich.

Pełnomocnik zarządu ds. legislacyjnych Związku Miast Polskich Marek Wójcik:
Bardzo dziękuję.

Panie przewodniczący, państwo posłowie, panie ministrze, panie prezesie, szanowni państwo, mam dwa pytania. Proces inwestycyjny, przygotowanie inwestycji trwa, w zależności od jej skali, kilka lat nawet. Zatem chciałem zapytać, kiedy będziemy mogli poznać szczegóły mówiące o tym, jakiego rodzaju projekty będą mogły uzyskać dofinansowanie? Nie chcielibyśmy stracić tego roku. Trzymamy kciuki za to, żeby tę dynamikę, którą państwo wprowadzaliście w tworzeniu spółki i pierwszych czynnościach związanych z jej uruchamianiem… To jest imponujące, ale w tej prezentacji pojawił się pierwszy kwartał 2027 r., a więc mamy 9 miesięcy, które moglibyśmy przeznaczyć na pewne elementy dotyczące przygotowania dokumentacji, tworzenia projektu, uzyskiwania niezbędnych zgód, wykupu nieruchomości tam, gdzie będzie to potrzebne.

A więc pytanie, kiedy możemy się dowiedzieć szczegółowo, na co precyzyjnie, na jakiego rodzaju obiekty, jakiego rodzaju wymogi będą niezbędne? Chociażby czytamy tam o tunelach. Z kim mamy rozmawiać w tej sprawie? Z kim mamy to uzgadniać? Rozumiem, że pewnie z MON.

Drugie i ostatnie pytanie dotyczy kosztów. Przecież nie znamy tej formuły wsparcia – tu mówimy o funduszu pożyczkowym. Czy będzie instytucja swoistych kosztów kwalifikowanych, czy to będzie klasyczna pożyczka, z którą możemy zrobić, co chcemy? W jakiej formule potencjalny wkład własny będziemy mogli wnosić? Czy te koszty, które będziemy teraz ponosili na przygotowanie inwestycji, będą mogły być także uznane za element naszego wkładu własnego? Od kiedy moglibyśmy je ponosić, żeby były uznane za wkład w ten projekt?

Uprzejma prośba o odpowiedź na te dwa pytania. To znakomicie nam pomoże, że tak powiem, w ruszeniu do przodu, także na poziomie samorządowym. Dziękuję.

Przewodniczący poseł Mirosław Suchoń (Centrum):
No i super. Dziękuję bardzo. Jeszcze widzę, że się zgłosiły trzy osoby.

Jeszcze dokładając pytanie – jakie będą możliwości miksu finansowego? Czy na przykład środki unijne będą mogły być częścią miksu finansowego, czy nie? Czy jakieś wsparcie z funduszy rządowych i innego typu? Tak że tu bym prosił ewentualnie o doprecyzowanie. Plus jakie będą również koszty tego instrumentu. Rozumiem, że może nie tyle konkretne, co być może państwo są w stanie powiedzieć, do czego się odnosić.

Zgłaszała się wielce szanowna pani przewodnicząca Krystyna Sibińska, pan poseł Kasprzyk i pan prezes Adrian Furgalski. Czy ktoś jeszcze? Na tym etapie nie widzę.

Bardzo proszę, pani przewodnicząca.

Poseł Krystyna Sibińska (KO):
Panie przewodniczący, szanowni państwo, ja bym chciała spytać o przedsiębiorców. Czy są określone branże, z których przedsiębiorcy będą mogli aplikować do tego programu? Czy jest określona ścieżka?

Przedsiębiorcy też mają przygotowane swoje projekty inwestycyjne, na przykład na rozbudowę jakichś linii produkcyjnych itd. Oni troszeczkę się poruszają po omacku. Wiedzą, że mogą skorzystać z różnych projektów, ale tak naprawdę chyba brakuje – nie chcę mówić o instrukcji – swego rodzaju przewodnika dla przedsiębiorców, gdzie, jak i po jakie środki oni mogą sięgać. To byłoby naprawdę bardzo pomocne, dlatego że oni też nas, posłów, proszą o podpowiedź, o wsparcie, czy to mają iść do resortu rozwoju, czy właśnie do BGK, czy może szukać jakichś innych instytucji itd.

Bardzo często wystarczy po prostu jeden kierunek i nie trzeba odbijać się od drzwi jednej czy drugiej instytucji. Myślę, że to byłoby bardzo pomocne, gdyby poszedł taki sygnał do przedsiębiorców – czyli jakie branże, jakie ewentualnie projekty i jakiej ścieżki oni powinni pilnować. Dziękuję.

Przewodniczący poseł Mirosław Suchoń (Centrum):
Bardzo serdecznie dziękuję. Jako kolejny głos zabierze pan przewodniczący Rafał Kasprzyk. Bardzo proszę, panie przewodniczący.

Poseł Rafał Kasprzyk (Centrum):
Dziękuję.

Panie przewodniczący, panie ministrze, szanowni państwo, jako praktyk chciałem zapytać się o ten drugi kwartał 2027 r. Chyba podobna wątpliwość jak u pana Marka Wójcika mi się urodziła. Żeby podpisać umowę inwestycyjną, musimy przejść pewien proces. Jak dzisiaj wygląda pipeline – czyli zgłoszone przez ministerstwo, jak rozumiem, projekty do realizacji? Czy jest już wyczerpana cała kwota z tych projektów, które są złożone? Czy nie obawiacie się, że procedura wyłaniania projektów inwestycyjnych, wykonawcy z tych projektów będzie dłużej trwała? Czy będą zastosowane procedury zamówienia publicznego, które – tak jak pan mówił – trwają czasem 2 lata i są bardzo nieprzewidywalne? Dziękuję.

Przewodniczący poseł Mirosław Suchoń (Centrum):
Bardzo dziękuję. Bardzo proszę, pan prezes Furgalski.

Prezes zarządu Zespołu Doradców Gospodarczych TOR Adrian Furgalski:
Dziękuję, panie przewodniczący.

Ja chciałem zapytać, czy wkład Ministerstwa Infrastruktury jest już gotowy w odniesieniu do kolei, w odniesieniu do dróg? Nie chcę oczywiście pytać o konkrety, bo pewnie spora część jest tajna. Ale czy moglibyśmy, nie wiem, w długości, w sztukach poznać na przykład powstanie albo modernizację ramp ładownych – do towarów, ale też do załadunku sprzętu wojskowego? Czy na przykład likwidacja 500 wąskich gardeł na sieci – czy to jest też w jakiś sposób powiązane z tym, co w przyszłym tygodniu premier przedstawi? Czyli po raz pierwszy zintegrowana sieć kolejowa, 3 tys. nowych linii kolejowych. Czy w długości na przykład możemy powiedzieć, że będą budowane jakieś linie, być może o charakterze obronnym?

Jeżeli idzie o drogi, to tu też, żeby wiele nie kombinować – nawierzchnia dróg, wzmocnienie tej nawierzchni na łącznym odcinku, nie wiem, 800 km… Tak strzelam. Obiekty mostowe – podniesienie nośności. Czyli, jak mówię, nie wchodząc w szczegóły, chodzi o dokładną lokalizację, bo tego nie możemy na pewno poznać – czy jest taki spis z natury odnośnie do kolei, odnośnie do dróg?

Jeszcze jedno pytanie. Wiem, że były prowadzone rozmowy z Komisją Europejską, że być może z tego źródła udałoby się pozyskać środki na lokomotywy spalinowe. Komisja Europejska nie chce na to dawać pieniędzy – że one szkodzą środowisku, co, przepraszam, jest bzdurą. Wszyscy wiemy, że przy prowadzeniu działań wojennych, jeżeli mamy ataki na infrastrukturę energetyczną, koleje są absolutnie podstawą, a tego nam brakuje. Więc czy na przykład w tym temacie udało się przekonać Komisję Europejską, żeby z KPO w ramach dual-use środki na takie lokomotywy mogły być przeznaczone? Dziękuję.

Przewodniczący poseł Mirosław Suchoń (Centrum):
Bardzo serdecznie dziękuję. Więcej pytań nie zanotowałem.

Jeszcze? Bardzo proszę, przedstawiciel miasta Chorzów, tak?

Pełnomocnik prezydenta miasta Chorzów Michał Lorbiecki:
Tak. Dzień dobry. Michał Lorbiecki, pełnomocnik prezydenta miasta Chorzów.

Po pierwsze, mam taki wniosek – czy byłaby możliwość udostępnienia projektów tych polityk, które były wspomniane, żeby jednostki samorządu terytorialnego mogły się wcześniej przygotować na to, jakie rzeczywiście nabory będą przygotowywane? To w aspekcie tego, że już w październiku gminy powinny mieć praktycznie budżety gotowe, więc lepiej, żebyśmy mieli przynajmniej jakąś wstępną informację odnośnie do tego, jakie fiszki, jakie dokumenty powinniśmy mieć przygotowane.

Drugie pytanie dotyczy rzeczywiście kosztów kwalifikowalnych, o które już pytano.  Natomiast chciałem zapytać, czy takie kwestie jak projekty również byłyby kosztami kwalifikowalnymi? Albo rozbiórka istniejących obiektów po to, żeby zrealizować w ich miejsce nowe obiekty? Dziękuję.

Przewodniczący poseł Mirosław Suchoń (Centrum):
Bardzo serdecznie dziękuję. Więcej zgłoszeń nie widzę.

Teraz oddam głos panu ministrowi Jackowi Karnowskiemu oraz panom prezesom i współpracownikom w celu udzielania odpowiedzi. Panie ministrze, bardzo proszę.

Sekretarz stanu w MFiPR Jacek Karnowski:
My oczywiście od dawna informujemy, że taki fundusz powstaje. Oczywiście jest pewien komitet monitorujący, sterujący, który przygotowuje zasadnicze zadania, które będą z tego finansowane – to jest Ministerstwo Obrony Narodowej, Ministerstwo Funduszy i Rozwoju Regionalnego, MAP, resort gospodarki, transportu, oczywiście Ministerstwo Finansów i pełnomocnik rządu do spraw strategicznej infrastruktury energetycznej. Jest to dość szeroki komitet, który przygotowuje pewne priorytety.

Co do zainteresowań i możliwości to rzeczywiście tych pieniędzy zawsze jest za mało – o czym się przekonaliśmy przy instrumencie zielonych miast. BGK razem z innymi tak rozpropagował ten instrument, że w pewnym momencie musieliśmy wprowadzić tzw. deadline, żeby to odciąć. Stąd też trzeba powiedzieć, że połowa tych pieniędzy – tak jak to mówiliśmy – jest głównie dla samorządów, a połowa jest dla firm. Jest ten fundusz Chrobry, ale jest też połowa dla samorządów. Nie ukrywajmy, że głównie to jest modernizacja obiektów zbiorowej ochrony – ale nie to, co jest nad nimi, tylko to, co jest rzeczywiście tym obiektem. Jeżeli mówimy o rozbiórce, to raczej nie.

Gdybyśmy chcieli pójść tak szeroko, to przypuszczam, żeby nam starczyło dla trzech beneficjentów – chyba żeby nie było innych chętnych. To przede wszystkim doraźne punkty schronienia w urzędach, szkołach, przedszkolach, domach kultury itd. To jest także budowa i modernizacja systemów powiadamiania i ostrzegania o zagrożeniach. To jest także budowa infrastruktury krytycznej, czyli na przykład wodociągów, stacji uzdatniania wody, ich ochrona. Mamy pewne braki. Mamy też modernizację infrastruktury podwójnego zastosowania, czyli mówimy o drogach, które są strategiczne. One oczywiście muszą być skonsultowane wtedy z Ministerstwem Obrony Narodowej i one muszą być… To są drogi, których nośność po prostu zwiększa się na potrzeby wojska. To jest też cyberbezpieczeństwo i rzeczy z nim związane.

Proszę państwa, oczywiście to nie są jedyne pieniądze. Trzeba zwrócić uwagę, że na podobne zadania w czasie przeglądu śródokresowego oprócz marszałka mazowieckiego wszyscy inni marszałkowie poprzesuwali dość dużo pieniędzy. Czyli to są następne pieniądze, które są u marszałków i warto też się nimi zainteresować. Też wiemy, że dla tych bardzo dużych inwestycji infrastrukturalnych były pieniądze w FEnIKS – żebyśmy o tym wiedzieli, żebyśmy jak gdyby nie mieszali tych wszystkich rzeczy.

Natomiast mówicie państwo o przygotowaniu, ale rozumiem, że BGK w pewnym momencie ogłosi konkurs i też byśmy chcieli, żeby wszyscy mieli w miarę równe szanse. Oczywiście mówimy – przygotowujcie się, będą zasady, te i te dziedziny będą do zrobienia, ale nie powiemy na dzień dzisiejszy, jakie będą końcowe zasady, bo musi być pewna równość szans. Publicznie było ogłaszane, że ten fundusz jest tworzony. To było od zeszłego roku ogłaszane. Ogłaszane mniej więcej były też priorytety tego funduszu, który ostatecznie przez komitet wielu ministerstw jest robiony.

Jeżeli chodzi o wszystkie rzeczy związane z pozwoleniami na budowę itd. – podobną sytuację mieliśmy przy zielonych miastach. Nie ukrywajmy, że ci, którzy są lepiej przygotowani do takich… Tak samo jak przy środkach unijnych – ten, kto ma na końcu, zaryzykował i ma pozwolenie na budowę, jest wygrany. To z doświadczenia samorządowego – to tak jak pieniądze z KPO na wodę i kanalizację dla małych gmin. Zwiększyliśmy to z 900 mln zł do 2,6 mld zł. To było dystrybuowane przez marszałków, poprzez Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi. Zwiększyliśmy to trzykrotnie i też wygrali ci, którzy byli przygotowani. Tak jest zawsze w środkach unijnych, że ci, co są przygotowani, wygrywają.

Jeszcze jedna uwaga – nie można tego łączyć z innymi środkami unijnymi, bo takiej możliwości nie ma. Ale już z pieniędzmi, które są w gestii MSWiA – tak. To są pieniądze krajowe, które można łączyć.

To są takie z grubsza odpowiedzi na te pytania kierunkowe, które państwo zadali. Myślę, że bardziej szczegółowych udzieli pan prezes czy pan dyrektor. Panie dyrektorze, jeszcze jakby pan by chciał coś dodać…

Prezes zarządu BGK Mirosław Czekaj:
Ja mogę.

Przewodniczący poseł Mirosław Suchoń (Centrum):
Bardzo proszę, panie prezesie.

Prezes zarządu BGK Mirosław Czekaj:
Dokładnie chcemy tak zrobić, jak wynikało z pytań. To znaczy uruchomić w najbliższym czasie po zatwierdzeniu polityk inwestycyjnych – konsultacja jest w tej chwili prowadzona w ramach ministerstw i Komisji Europejskiej. 16.06. komitet sterujący będzie się tym zajmował i po tej dacie planowane jest podpisanie umowy między spółką Chrobry a BGK – takiej formalnej, z tymi politykami inwestycyjnymi. Przekładamy to potem na dokumenty.

To znaczy my nie czekamy, już pracujemy nad materiałami i do końca czerwca ogłosimy informacje o konkretnych warunkach, dokumentach, potrzebach – tak żeby ruszyć z naborem  od 1 lipca. Taki jest plan i myślę, że go zrealizujemy. Przeprowadzimy też kampanię informacyjną – tak jak włożyliśmy wiele wysiłku jako bank w kampanię informacyjną KPO zielona transformacja i KPO transformacja energetyczna. Nasi przedstawiciele, łącznie z członkami zarządu i dyrekcją, mieli 3 tys. spotkań – od dużych w urzędach wojewódzkich, urzędach marszałkowskich dla dużych grup, po mniejsze. To zaowocowało bardzo dobrą dynamiką wykorzystania środków. W podobny sposób podejdziemy do tych działań.

W tej chwili rysują się na podstawie priorytetów inwestycyjnych cztery grupy tematyczne w sektorze komunalnym – budowa, modernizacja obiektów zbiorowej ochrony, projekty z zakresu cyberbezpieczeństwa, modernizacja systemów wykrywania zagrożeń, powiadamiania, zakupy, modernizacja taboru na potrzeby dual-use czy na potrzeby wojskowe lub cywilne, budowa, modernizacja dróg, mostów, tuneli w celu doprowadzenia do standardów mobilności na potrzeby wojska.

Sektor kolejowy – modernizacja infrastruktury kolejowej w celu doprowadzenia do standardów mobilności wojskowej, zakup i modernizacja taboru na potrzeby wojska lub podwójnego zastosowania. Projekty z zakresu cyberbezpieczeństwa i na rzecz przedsiębiorców, produkcja sprzętu wojskowego lub podwójnego zastosowania. Projekty z zapewnieniem ciągłości świadczenia usług dostarczania energii. Projekty z zakresu zwiększania bezpieczeństwa fizycznego infrastruktury krytycznej, zapewnienie działania w sytuacjach kryzysowych, dotyczących łączności, usług teleinformatycznych, transportu i cyberbezpieczeństwo.

Takie są w tej chwili cztery priorytety. One są przekuwane na polityki inwestycyjne i przygotowujemy się do uruchomienia naboru w trzech segmentach. Z sektora komunalnego, czyli samorządów, z zerowym oprocentowaniem i spółek komunalnych z symbolicznym 1-procentowym,  globalna kwota to 11 mld zł. Z sektora kolejowego – 2 mld zł i innych przedsiębiorców – 2,5 mld zł w tym zakresie pożyczkowym. Jak wspomniałem, niebawem nabór – wszystko na to wskazuje, że od 1 lipca – i akcja informacyjna. W zależności od przygotowania dokumentacji pierwsze umowy pewnie pod koniec roku.

Natomiast druga część… I tu bym poprosił prezesa spółki Chrobry o przedstawienie przygotowań dotyczących inwestycji kapitałowych. Ta data, tj. pierwszy kwartał 2027 r., odnosiła się do inwestycji kapitałowych.

Przewodniczący poseł Mirosław Suchoń (Centrum):
Bardzo dziękuję, panie prezesie.

Jeszcze pan dyrektor Gaczyński. Panie dyrektorze, bardzo proszę.

Zastępca dyrektora Departamentu Koordynacji Krajowego Planu Odbudowy Ministerstwa Funduszy i Polityki Regionalnej Mateusz Gaczyński:
Dziękuję bardzo.

Panie przewodniczący, szanowni państwo, odnosząc się do tych pytań pana przewodniczącego Wójcika – pożyczka będzie udzielana na 100% wartości danej inwestycji netto. VAT nie będzie kosztem kwalifikowanym i nie będzie katalogu kosztów. VAT nie będzie kosztem, przepraszam, i nie będzie katalogu kosztów. Czyli wszystkie koszty, które są związane z danym projektem, będą mogły z tej pożyczki być finansowane.

Jeżeli chodzi o możliwość ponoszenia kosztów już teraz, w ramach Funduszu Bezpieczeństwa i Obronności, zależy nam na tym, żeby finansować nowe projekty, czyli takie, które jeszcze nie są rozpoczęte. Niemniej, jeżeli jest jakiś projekt istotny dla samorządu właśnie w tym zakresie, dopuszczamy jego etapowanie, czyli finansowanie pewnego etapu z innych środków i finansowanie innego etapu ze środków Funduszu Bezpieczeństwa i Obronności.

Odnosząc się do pytania pani przewodniczącej – nie będzie ścisłego katalogu określonych branż, które będą mogły ubiegać się o finansowanie, natomiast Ministerstwo Obrony Narodowej na bazie dokumentów własnych oraz dokumentów natowskich określi kilka sektorów, w których te projekty będą szczególnie mile widziane – tak bym to określił. Natomiast nie będzie to w żaden sposób określenie po PKD czy w jakiś inny sposób. Będą to szeroko określone branże – na przykład komputery kwantowe, sztuczna inteligencja, technologie kosmiczne, tego typu szerokie określenie. To też ma związek z tym, że przygotowując się do uruchomienia funduszu, my zrobiliśmy wstępne rozpoznanie rynku, w ramach którego zebraliśmy kilkaset propozycji na tego typu projekty. Próba doszczegółowienia tego katalogu oznaczałaby, że ten katalog byłby bardzo długi albo wycinalibyśmy projekty, które miałyby jakiś potencjał.

Odnosząc się do pytania pana przewodniczącego Furgalskiego – jeżeli chodzi o ten project pipeline kolejowy, to on oczywiście jest, tylko to jest pytanie, które z tych projektów, które są w tym project pipeline, będą na tyle istotne dla zarządów spółek i dla Ministerstwa Obrony Narodowej, żeby o finansowanie w takiej formule, jaką oferuje Fundusz Bezpieczeństwa i Obronności, spółki kolejowe się ubiegały. Jest znany katalog tych potrzeb, natomiast nie jest to katalog zamknięty czy taki, który będzie obowiązywał. To, czy jakiś projekt, który jest w tym katalogu, będzie finansowany, to będzie decyzja zarządu danej spółki kolejowej.

W przypadku dróg oczywiście katalog dróg niezbędnych dla mobilności wojskowej też jest znany, natomiast on oczywiście nie będzie podawany do publicznej wiadomości. Mamy przygotowany wspólnie z Ministerstwem Obrony Narodowej schemat, w ramach którego samorząd terytorialny, zanim złoży projekt do BGK, ubiegając się o pożyczkę, będzie składał taką dwustronicową fiszkę projektową, w ramach której będzie określał, o jaką drogę chodzi, skąd dokąd, jakie przewiduje parametry, jaki horyzont inwestycyjny itd. To jest bardzo prosta fiszka do wypełnienia. Dopiero po tym, jeżeli ta fiszka zostanie zaakceptowana przez Ministerstwo Obrony Narodowej, samorząd będzie mógł ubiegać się o pożyczkę na budowę tej drogi.

Jeżeli chodzi o lokomotywy spalinowe, w ramach Funduszu Bezpieczeństwa i Obronności nie możemy finansować lokomotyw spalinowych. To, co możemy finansować, to są lokomotywy hybrydowe. I to też jest…

Przewodniczący poseł Mirosław Suchoń (Centrum):
Spalinowo-elektryczne?

Zastępca dyrektora departamentu MFiPR Mateusz Gaczyński:
Spalinowo-elektryczne bądź spalinowo-wodorowe, różnego rodzaju…

Przewodniczący poseł Mirosław Suchoń (Centrum):
Ale spalinowo-elektryczne też?

Zastępca dyrektora departamentu MFiPR Mateusz Gaczyński:
Też. Mieliśmy zapytanie od jednej ze spółek kolejowych – to zapytanie przekazaliśmy prawie wprost do Komisji Europejskiej. Dostaliśmy bardzo jasną odpowiedź, że lokomotywy spalinowe – nie, a lokomotywy hybrydowe – jak najbardziej. To też nie było takie proste, bo to uzgodnienie, że lokomotywy hybrydowe mogą być finansowane, udało nam się zamknąć z Komisją dopiero w maju tego roku. Od kwietnia ubiegłego roku trwały na ten temat rozmowy, dopiero teraz udało nam się uzyskać ostateczne potwierdzenie, że to będzie w ramach polskiego KPO możliwe.

To chyba wszystkie pytania, które były do nas.

Przewodniczący poseł Mirosław Suchoń (Centrum):
Tak. Bardzo serdecznie dziękuję, panie dyrektorze.

Jeszcze poproszę pana prezesa Arkadiusza Sułka o odniesienie się do tych pytań, które dotyczą bezpośrednio Chrobrego.

Prezes zarządu Chrobry SA Arkadiusz Sułek:
Dziękuję bardzo.

Chrobry SA będzie działał na zasadzie takiego funduszu inwestycyjnego, wehikułu inwestycyjnego. Będziemy angażować się kapitałowo w spółki poprzez wejścia kapitałowe mniejszościowe, maksymalnie do 49%, tak aby dostarczyć kapitał na rozwój. Wszystkie szczegóły dotyczące ticketów inwestycyjnych i podziału obszarów, w które będziemy inwestować, chcemy dopiero pokazać po oficjalnym przyjęciu polityk inwestycyjnych. Będziemy to komunikować na początku lipca.

Niemniej na dzisiaj możemy powiedzieć, że fundusz będzie składał się z dwóch nóg. Z jednej strony venture capital, czyli inwestycje w start-upy, w różne sektory działalności związane z obronnością i zwiększaniem odporności państwa – jak drony, przetwarzanie danych czy łączność i robotyka. Natomiast druga część, bardziej private equity i infrastruktura, czyli wchodzimy w finansowanie przemysłu, technologii cyfrowych, łączności, w szczególności infrastruktury dual-use zwiększającej odporność państwa, jak również komponentów krytycznych w całym łańcuchu dostaw.

Procedura zamówień publicznych w zakresie wejścia kapitałowego jest wyłączona w ustawie, więc nas nie obowiązuje. Jeżeli chodzi o ten termin drugiego kwartału, jest to związane po prostu z procedurą przeprowadzenia due diligence wejścia kapitałowego. Jest to standardowe na rynku – kilka miesięcy trwa takie badanie. Pamiętajmy, że my działamy rynkowo i musimy dochować należytej staranności przy analizie takich projektów. Niemniej pierwszą oceną projektu będzie to, czy spełnia założenia strategiczne, czyli czy wpisuje się w budowę odporności w sektorze obronnym.

W jaki sposób będziemy szukać tych projektów? Z jednej strony jest call center BGK, które będzie mogło tych przedsiębiorców kierować bezpośrednio do spółki. Jesteśmy w trakcie przygotowywania strony internetowej, na której też będzie można zgłaszać te swoje projekty i teasery inwestycyjne, które będą analizowane przez naszych analityków. Każdy projekt będzie oceniony i będzie odpowiedź, czy pasuje do strategii, czy przechodzimy do dalszego etapu.

Pamiętajmy, że zgodnie z ustawą procedura inwestycyjna będzie wyglądała w następujący sposób – po analizie strategicznej przez Chrobry SA opinię wydaje komitet sterujący w projektach powyżej 50 mln zł, następnie niezależny komitet inwestycyjny też opiniuje ten projekt i finalnie zarząd Chrobrego podejmuje decyzję inwestycyjną. Ten proces wraz z uzyskiwaniem zgód korporacyjnych będzie wynosił kilka miesięcy, stąd ważny jest dość szybki i szeroki  sourcing projektów, tak abyśmy mogli w pierwszym kwartale ogłosić wiele takich transakcji.

Przygotowany jest już teaser spółki. Będziemy go komunikować, będziemy organizować akcje informacyjne, tak aby spółki mogły zgłaszać swoje pomysły, pomysły inwestycyjne. Strona internetowa będzie dość szczegółowo opisywać całą procedurę inwestycyjną i będzie można zapoznać się ze wszystkimi informacjami kluczowymi dla tego procesu. Niemniej jako cały zarząd oraz zespół spółki jesteśmy gotowi do pełnej analizy wszystkich pomysłów. Wiemy, jak ten rynek powinien funkcjonować i w jakim kierunku te środki powinny być alokowane, aby sprzyjały rozwojowi gospodarki w obszarze defence.

To tyle z mojej strony.

Przewodniczący poseł Mirosław Suchoń (Centrum):
Bardzo uprzejmie dziękuję.

Ja tylko dopytam – rozumiem, że fundusz będzie działał jak koło, czyli spłata będzie powodowała – mówię o tej części pożyczkowej na inwestycje infrastrukturalne – że nabór będzie mógł być prowadzony także w innym terminie od 2050 r., czy to będzie po prostu grupa projektów z długim finansowaniem?

Dyrektor Departamentu Produktów Kapitałowych Unii Europejskiej Banku Gospodarstwa Krajowego Aleksandra Surynowicz:
Na ten moment nie ma możliwości refinansowania. Jak udzielimy pożyczek, wszystkie zwroty, które otrzymamy z pożyczek, będą wracały potem do ministerstwa na spłatę pożyczki z KPO. A więc nie mamy możliwości refinansowania kolejnych pożyczek.

Jeszcze uzupełniając wypowiedzi panów, chciałam tylko powiedzieć, że prowadzimy już rozmowy z przedsiębiorcami. Jesteśmy po serii spotkań z Business Centre Club, z Lewiatanem, z Pracodawcami RP. Razem z Ministerstwem Funduszy i Polityki Regionalnej prowadzimy taki program informacyjny po to, żeby przedsiębiorcy byli przygotowani. Jednocześnie zapraszamy wszystkich na naszą stronę internetową, ponieważ BGK już zamieszcza pierwsze informacje na temat Funduszu Bezpieczeństwa i Obronności, po to, żeby ta informacja była na bieżąco.

Przewodniczący poseł Mirosław Suchoń (Centrum):
Super, dziękuję.

Jeszcze jedno pytanie do tej części. 49% to jest i dużo, i mało. Dużo, jeżeli chodzi o zaangażowanie, mniej, jeżeli chodzi o decydowanie. A więc pytanie, jakie zabezpieczenia będą państwo stosować po to, żeby nagle nie okazało się, że ta inwestycja będzie po prostu minimalna albo warta zero?

Prezes zarządu Chrobry SA Arkadiusz Sułek:
Jeżeli chodzi o inwestowanie, nie chcemy być inwestorem strategicznym, tylko inwestorem mniejszościowym, czyli dajemy kapitał. Jednocześnie poprzez pewne zapisy w umowie inwestycyjnej zapewnimy zabezpieczenia po stronie monitoringu inwestycji, jak i być może uczestnictwa w radzie nadzorczej danej spółki, tak aby kontrolować wydatkowanie tych środków – czyli standardowo, tak jak to robią fundusze inwestycyjne, aby móc monitorować wydatkowanie tych środków.

Przewodniczący poseł Mirosław Suchoń (Centrum):
Pani przewodnicząca, bardzo proszę.

Poseł Krystyna Sibińska (KO):
To już tak za dużo może, ale czy jest możliwe, że jest wejście kapitałowe plus pożyczka, czy też takie instrumenty nie są przewidziane?

Przewodniczący poseł Mirosław Suchoń (Centrum):
Bardzo proszę.

Prezes zarządu Chrobry SA Arkadiusz Sułek:
Jeśli chodzi o analizę wejść kapitałowych, kluczowe znaczenie będzie miała kwestia podwójnego finansowania. Nie będzie możliwości podwójnego finansowania, ale istnieje możliwość wejścia, powiedzmy, w pożyczkę na inny obszar niż wejście kapitałowe. Zatem tu będzie pod kątem analizy podwójnego finansowania.

Przewodniczący poseł Mirosław Suchoń (Centrum):
Dziękuję bardzo.

Czy są jeszcze jakieś pytania? Bardzo proszę.

Zastępca dyrektora Wydziału Bezpieczeństwa Urzędu Marszałkowskiego Województwa Dolnośląskiego Julian Żygadło:
Panie przewodniczący, szanowni państwo, panie ministrze, mam pytanie odnośnie do finansowania w ramach Chrobrego – czy te środki będą mogły być w ramach montażu finansowego ze środkami z programu OLiOC?

Przewodniczący poseł Mirosław Suchoń (Centrum):
Bardzo proszę, pan dyrektor udzieli odpowiedzi.

Zastępca dyrektora departamentu MFiPR Mateusz Gaczyński:
Środki, które będą mogły być sklejone – przepraszam za określenie – z pieniędzmi z „Programu ochrony ludności i obrony cywilnej”, to będzie część pożyczkowa dystrybuowana przez BGK. I tak, jest taka możliwość. Mamy takie uzgodnienie z kolegami z MSWiA, że środki z programu będą mogły być uzupełniane środkami pożyczki z naszego funduszu.

Przewodniczący poseł Mirosław Suchoń (Centrum):
Bardzo serdecznie dziękuję. Jeszcze pytanie, tak? Bardzo proszę.

Zastępca dyrektora Wydziału Bezpieczeństwa Urzędu Marszałkowskiego Województwa Dolnośląskiego Julian Żygadło:
Chciałbym dopytać jeszcze o beneficjenta. Mówimy o jednostkach samorządu terytorialnego, w tym także samorządach województw. Czy tym beneficjentem ma być bezpośrednio samorząd województwa, czy jednostki organizacyjne województwa również mogą być beneficjentem, który będzie aplikował o te środki? I czy będą mogły być to również jednostki organizacyjne albo też spółki prawa handlowego, na przykład szpitale?

Przewodniczący poseł Mirosław Suchoń (Centrum):
Czy to wszystkie pytania? Dziękuję bardzo.

Bardzo proszę, panie dyrektorze. Czy pani dyrektor? Pan dyrektor, bardzo proszę.

Zastępca dyrektora departamentu MFiPR Mateusz Gaczyński:
Co do zasady, biorąc pod uwagę to, co wynika na przykład z „Programu ochrony ludności i obrony cywilnej”, domyślnym beneficjentem środków w FBiO powinny być samorządy gminne, ponieważ w ich gestii jest największy zakres zadań wynikających z programu. Fundusz Bezpieczeństwa i Obronności jest narzędziem, które ma przyspieszyć realizację tych celów, które są wskazane w programie. Natomiast wśród beneficjentów programu mogą być zarówno jednostki samorządu terytorialnego, czyli wójt, burmistrz, starosta, zarząd województwa, jak i jednostki organizacyjne, na przykład spółki komunalne, o czym mówił pan prezes.

Przewodniczący poseł Mirosław Suchoń (Centrum):
A czy na przykład ochotnicze straże pożarne, które wykonują zadania zlecone?

Zastępca dyrektora departamentu MFiPR Mateusz Gaczyński:
Nie. Próbowaliśmy wynegocjować wsparcie dla straży pożarnej, także ochotniczej, ale Komisja była w tym zakresie dość nieugięta. To znaczy, moglibyśmy to zrobić pod warunkiem, że wydalibyśmy te pieniądze do 31 sierpnia 2026 r., co było po prostu niemożliwe.

Przewodniczący poseł Mirosław Suchoń (Centrum):
Rozumiem. Czy to jest kolejny element, który uderza w ochotnicze straże pożarne z powodu opóźnień w absorpcji KPO przez poprzedni rząd. Musimy się z tym mierzyć.

Bardzo serdecznie dziękuję.

Szanowni państwo, zamykam dyskusję. Bardzo serdecznie dziękuję. Pana ministra już nie ma, musiał opuścić nasze posiedzenie, ale bardzo serdecznie dziękuję panu ministrowi, panu dyrektorowi. Bardzo serdecznie dziękuję panom prezesom, pani dyrektor i wszystkim państwu za udział w posiedzeniu Komisji.

Komisja Infrastruktury – takie przyjęliśmy założenie – prowadzi nadzór nad realizacją tych instrumentów programu, które dotyczą infrastruktury. W związku z tym już teraz zapraszam państwa za rok na kolejne posiedzenie poświęcone realizacji – tym razem już konkretnych elementów finansowania zarówno w tej części pożyczkowej, jak i części dotyczącej wejścia kapitałowego.

Państwa posłów informuję, że jutro o godzinie 15:00 będziemy mieli posiedzenie, na którym przyjrzymy się umowie dokapitalizowania i realizacji inwestycji przez spółkę ElectroMobility Poland, czyli samochodu elektrycznego. Bardzo serdecznie zapraszam. Myślę, że będzie równie interesująco.

Ale dzisiaj dziękuję za obecność. Bardzo serdecznie dziękuję za wszystkie merytoryczne, konkretne przekazane nam informacje. Życzę w imieniu naszej Komisji, żeby te wszystkie terminy dopięły się, żeby nie było żadnych problemów.

Potrzebujemy tych środków. Jeszcze raz bardzo serdecznie dziękuję za to, że pomimo trudnych warunków, tych opóźnień, o których mówiłem, które odziedziczyliśmy, państwo realizują te zadania bardzo sprawnie i te środki będą mogły być dla naszego państwa wykorzystane.

Szanowni państwo, zamykam posiedzenie Komisji Infrastruktury. Informuję, że protokół posiedzenia z załączonym pełnym zapisem jego przebiegu będzie do wglądu w sekretariacie naszej Komisji w Kancelarii Sejmu. Życzę państwu udanego wieczoru.