Komisje: do Spraw Energii, Klimatu i Aktywów Państwowych oraz Ochrony Środowiska, Zasobów Naturalnych i Leśnictwa, obradujące pod przewodnictwem posłów: Urszuli Pasławskiej (PSL-TD), przewodniczącej, oraz Magdaleny Filiks zastępcy przewodniczącej Komisji Ochrony Środowiska, Zasobów Naturalnych i Leśnictwa, rozpatrzyły:

– rządowy projektu ustawy o pomocy beneficjentom – osobom fizycznym poszkodowanym w związku z realizacją Programu Priorytetowego  „Czyste Powietrze” (druk nr 3007).

W posiedzeniu udział wzięli: Krzysztof Bolesta sekretarz stanu w Ministerstwie Klimatu i Środowiska wraz ze współpracownikami, Robert Gajda zastępca prezesa Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej wraz ze współpracownikami, Dominik Wasilewski główny konsultant w Biurze Rzecznika Małych i Średnich Przedsiębiorców, Julia Kwaśniewska prezes Forum STEM, Zdzisław Kulpan ekspert Stowarzyszenia Producentów i Importerów Urządzeń Grzewczych oraz Piotr Siergiej rzecznik Polskiego Alarmu Smogowego.

W posiedzeniu udział wzięli pracownicy Kancelarii Sejmu: Agnieszka Jasińska, Aleksandra Pniewska, Bogdan Wojtów, i Łukasz Żylik – z sekretariatów komisji w Biurze Komisji Sejmowych oraz Jakub Bennewicz i Tomasz Czech – legislatorzy z Biura Legislacyjnego.

Przewodnicząca poseł Urszula Pasławska (PSL-TD):
Otwieram wspólne posiedzenie Komisji do Spraw Energii, Klimatu i Aktywów Państwowych oraz Komisji Ochrony Środowiska, Zasobów Naturalnych i Leśnictwa. Na podstawie listy obecności stwierdzam kworum.

Witam panie i panów posłów oraz gości biorących udział w naszym posiedzeniu, w szczególności pana Krzysztofa Bolestę, sekretarza stanu w Ministerstwie Klimatu i Środowiska, panią Dorotę Zawadzką-Stępniak, prezes Narodowego Fundusz Ochrony Środowiska, jeżeli jest…, witam pana Roberta Gajdę, jest obecny, zastępcę prezesa zarządu Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej. Witam również wszystkich pozostałych gości i interesariuszy.

Informuję. że porządek dzienny przewiduje rozpatrzenie rządowego projektu ustawy o pomocy beneficjentom-osobom fizycznym poszkodowanym w związku z realizacją Programu Priorytetowego „Czyste powietrze”, druk nr 3007. Przystępujemy do realizacji porządku dziennego. Na 64. posiedzeniu w dniu 3 września br. Sejm przeprowadził pierwsze czytanie projektu z druku nr 3007 i skierował projekt ustawy do obu naszych komisji w celu rozpatrzenia. Przystępujemy do szczegółowego rozpatrzenia projektu ustawy.

Przypominam, że poprawki, po ich ustnym zgłoszeniu na posiedzeniu komisji, przedstawia się przewodniczącemu obrad na piśmie. Powinny one wskazywać konsekwencje dla tekstu rozpatrywanego projektu, natomiast wnioskodawcy dołączają do poprawek także uzasadnienie ich wprowadzenia.

Ponieważ w trakcie posiedzenia będziemy prawdopodobnie przeprowadzać głosowania nad poprawkami, jeśli padną takie wnioski, proszę państwa posłów o przygotowanie kart do głosowania.

Czy są uwagi do tytułu projektu ustawy? Bardzo proszę, Biuro Legislacyjne.

Legislator z Biura Legislacyjnego Jakub Bennewicz:
Szanowni państwo, Buro Legislacyjne przygotowało propozycję 8 poprawek legislacyjnych, ta propozycja została państwu dostarczona. Ponieważ pierwsza z tych poprawek dotyczy właśnie tytułu ustawy, dlatego pozwoliłem sobie zabrać głos, ale jeśli państwo pozwolicie, przedstawię od razu wszystkie nasze poprawki.

Zaproponowane przez nas zmiany mają charakter legislacyjno-redakcyjny i ujednolicający. Proponujemy, żeby je przyjąć blokowo, jeśli nie macie państwo do nich żadnych zastrzeżeń. Zanim to jednak nastąpi, chciałbym zapytać wnioskodawców o stanowisko wobec poprawki, która w naszym zestawieniu jest oznaczona jako poprawka nr 8. Naszym zdaniem może ona budzić pewne kontrowersje.

Poprawka nr 8 proponuje skreślenie ust. 7 w art. 9. Uważamy, że to przepis czysto informacyjny i jego skreślenie nie zmieni merytorycznie treści projektu, ale chcielibyśmy uzyskać od wnioskodawców potwierdzenie, że nasz tok myślenia jest prawidłowy.

Jeśli chodzi o pozostałe poprawki, to sądzę, że nie powinny one wzbudzać wątpliwości.  Jak powiedziałem, wszystkie poprawki proponujemy przyjąć w jednym bloku.

Pani przewodnicząca, korzystając z okazji, że zabieram głos, poproszę także, jak zwykle, o upoważnienie Biura Legislacyjnego do dokonania oczywistych korekt redakcyjnych i legislacyjnych w rozpatrywanym projekcie. Bardzo dziękuję.

Przewodnicząca poseł Urszula Pasławska (PSL-TD):
Poproszę o stanowisko pana ministra Bolestę. Czy pan minister ma poprawki Biura Legislacyjnego?

Sekretarz stanu w Ministerstwie Klimatu i Środowiska Krzysztof Bolesta:
Tak, pani przewodnicząca, widzę te poprawki. Zgadzamy się na wszystkie poprawki zaproponowane prze Biuro Legislacyjne, można je przyjąć w jednym bloku.

Przewodnicząca poseł Urszula Pasławska (PSL-TD):
Bardzo dziękuję. Pan przewodniczący Marek Suski, proszę bardzo.

Poseł Marek Suski (PiS):
Mam uwagę do tytułu ustawy. Moim zdaniem tytuł powinien brzmieć: ustawa o pomocy beneficjentom – osobom fizycznym poszkodowanym w związku z nieprawidłowościami przy realizacji Programu Priorytetowego „Czyste Powietrze”, ponieważ program jako taki zakładał dla beneficjentów pozytywne skutki.

Przewodnicząca poseł Urszula Pasławska (PSL-TD):
„Nieprawidłowość” nie jest precyzyjnym terminem, więc nie wiem, czy jego użycie w tytule byłoby właściwe. Rozumiem, że pan przewodniczący zgłosi tę poprawkę, tak?

Poseł Marek Suski (PiS):
Jeżeli będzie dla niej akceptacja, to tak.

Przewodnicząca poseł Urszula Pasławska (PSL-TD):
Poproszę Biuro Legislacyjne o odniesienie się do tej kwestii.

Legislator Jakub Bennewicz:
Przede wszystkim musi zostać zgłoszona poprawka. Jeśli tak się stanie, to Wysokie Komisje powinny ją przegłosować. Brzmienie tytułu ustawy zależy oczywiście od decyzji komisji, ale sam tytuł ma tylko charakter informacyjny. Nie ma znaczenia prawnego ani legislacyjnego, czy jest mowa o „realizacji”, czy o „nieprawidłowościach w związku z realizacją”. Dziękuję.

Przewodnicząca poseł Urszula Pasławska (PSL-TD):
Jaka jest decyzja, panie pośle?

Poseł Marek Suski (PiS):
W razie czego zgłoszę poprawkę w drugim czytaniu.

Przewodnicząca poseł Urszula Pasławska (PSL-TD):
Przyjmuję to wyjaśnienie. Teraz nie będziemy rozpatrywać tej poprawki. Proszę, pan poseł Siarka.

Poseł Edward Siarka (PiS):
Nie chcę teraz wszczynać dyskusji, rozmawialiśmy o tym w trakcie pierwszego czytania, natomiast chciałbym poprosić, żeby pan minister poinformował nas, o jakiej skali zjawiska w ogóle rozmawiamy. W uzasadnieniu do ustawy jest mowa o 8 tys. osób, ale na poprzednim posiedzeniu Komisji Ochrony Środowiska, Zasobów Naturalnych i Leśnictwa pan minister podał większą liczbę. Czy mogę prosić o dwa zdania wyjaśnienia, panie ministrze? O jakiej skali rozmawiamy? Wszyscy posłowie powinni być tego świadomi.

Przewodnicząca poseł Urszula Pasławska (PSL-TD):
Dziękuję, panie pośle. Oczywiście uzasadnienia do ustawy nie możemy już zmienić, ale poproszę pan ministra o odpowiedź ustną.

Sekretarz stanu w MKiŚ Krzysztof Bolesta:
Proszę państwa, ta liczba się nie zmienia, cały czas jest aktualna – 8 tys. poszkodowanych.

Poseł Edward Siarka (PiS):
To skąd się wzięła liczba 20 tys., którą podał na poprzednim posiedzeniu pan prezes NFOŚiGW? O czym wtedy rozmawialiśmy?

Poseł Paweł Sałek (PiS):
Pytanie posła Siarki jest bardzo ważne. Państwo na poprzednim posiedzeniu naszej komisji powiedzieliście o 28 tys. umów wypowiedzianych.

Poseł Edward Siarka (PiS):
Chodzi mi o rozróżnienie tych wielkości.

Poseł Paweł Sałek (PiS):
To jest bardzo ważny postulat posła Siarki. Trzeba to rozróżnić, a w uzasadnieniu projektu podane są inne wielkości.

Sekretarz stanu w MKiŚ Krzysztof Bolesta:
Ponieważ faktycznie nie należy porównywać gruszek z jabłkami, poproszę prezesa Gajdę o wyjaśnienie, skąd wzięła się liczba podana na poprzednim posiedzeniu komisji i dlaczego ona była wyższa niż 8 tys., bo tylu maksymalnie poszkodowanych jest wskazanych w projekcie ustawy.

Zastępca prezesa zarządu Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej Robert Gajda:
Proszę państwa, w mojej wypowiedzi na wcześniejszym posiedzeniu chodziło o umowy wypowiedziane, a nie o osoby poszkodowane. Do wypowiedzenia umów dochodzi z różnych przyczyn. Można na przykład stwierdzić, że ktoś zdecydował się na wejście do programu, ponieważ były przekonany, że przysługuje mu dofinansowanie, ale powiedzmy, że nie ujawnił, że w tamtym miejscu prowadzi działalność gospodarczą. Jeśli taka osoba otrzymała dofinansowanie, a my stwierdziliśmy, że ono się nie należało, następowało oczywiście wypowiedzenie umowy.

Poseł Edward Siarka (PiS):
To wyjaśnia sprawę, dziękuję.

Przewodnicząca poseł Urszula Pasławska (PSL-TD):
Dziękuję, panie prezesie. Powracamy do rozpatrywania poprawek Biura Legislacyjnego.

Czy jest sprzeciw wobec propozycji przyjęcia tych poprawek? Nie słyszę sprzeciwu. To są oczywiste poprawki. Stwierdzam, że przyjęliśmy wszystkie poprawki Biura Legislacyjnego, które mają charakter redakcyjny, legislacyjny i ujednolicający. Proponuję także upoważnić Biuro Legislacyjne do dokonania niezbędnych i oczywistych korekt językowych w treści rozpatrywanego projektu. Nie słyszę sprzeciwu. Stwierdzam, że udzieliliśmy Biuru Legislacyjnemu stosownego upoważnienia.

Proszę państwa, jeśli dobrze pamiętam, nie zdołaliśmy jeszcze rozpatrzyć tytułu ustawy. Czy są jeszcze jakieś uwago do tytułu? Nie ma. Tytuł ustawy został rozpatrzony.

Przystępujemy do rozpatrywania poszczególnych artykułów. Będziemy rozpatrywać artykuły w całości.

Czy są uwagi do art. 1? Nie słyszę uwag, art. 1 został rozpatrzony.

Czy są uwagi do art. 2? Proszę, Biuro Legislacyjne.

Legislator Jakub Bennewicz:
Szanowni państwo, to jest dosyć obszerny przepis, więc pozwolę sobie zasygnalizować kilka kwestii.

W pkt 1, tam, gdzie mamy definicję beneficjenta jest mowa o przyczynach niezależnych od siebie, a w szczególności o przyczynach leżących po stronie wykonawcy lub osoby trzeciej. Czy nie należałoby w tym miejscu wskazać tych przyczyn, choćby w ramach katalogu otwartego? Czy w obecnym brzmieniu jest jasne, o jakie przyczyny chodzi? Czy to jest pojęcie wystarczająco precyzyjne?

Druga uwaga dotyczy pkt 3 i definicji Programu Priorytetowego „Czyste Powietrze”. W tym przypadku kwestia legislacyjna jest nieco poważniejsza. Zdajemy sobie sprawę, że pewnie trudno było to ująć inaczej, ale niestety błędem legislacyjnym jest odsyłanie w ustawach do aktów niższego rzędu, a już zwłaszcza do uchwał zarządu, w tym przypadku Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej.

Ponadto w tym przepisie po odesłaniu do uchwały zarządu Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej jest w nawiasie użyty zwrot „z późn. zm.”. Ten zwrot w legislacji jest raczej zarezerwowany dla adresów promulgacyjnych. Tutaj tego adresu nie ma. Domyślamy się, że chodziło państwu o ujęcie zmian tej uchwały, ale z legislacyjnego punktu widzenia nie jest to prawidłowy zapis.

Kolejne pytanie dotyczy tego, czy jeśli już powołujemy się na tę uchwałę, to nie powinniśmy wskazać jej pełnego tytułu? Wówczas już nie byłoby chyba konieczności podawania treści po przecinku, czyli rozwinięcia, czego dotyczy ta uchwała. Skoro odsyłamy do uchwały, to z niej będzie przecież wiadomo, czego dotyczy.

W pkt 4, który dotyczy definicji umowy o dofinansowanie, mamy wątpliwości, czy będzie dostatecznie jasne, czym jest przedsięwzięcie, o którym mowa w lit. a, ponieważ to pojęcie nie zostało w żaden sposób doprecyzowane. Po prostu jest mowa o jakimś przedsięwzięciu. To samo pytanie stawiamy do lit. b, gdzie jest mowa o realizacji zadań finansowanych ze środków europejskich. Czy państwa zdaniem jest wystarczająco jasne, o jakie zadania chodzi? Dziękuję, to wszystkie uwagi do art. 2.

Przewodnicząca poseł Urszula Pasławska (PSL-TD):
Proszę pana ministra o zabranie głosu.

Sekretarz stanu w MKiŚ Krzysztof Bolesta:
Dziękuję, postaram się odpowiedzieć na te pytania. Po pierwsze, dlaczego nie ma katalogu. Proszę państwa, to jest celowy zabieg. Po prostu chcemy podkreślić brak odpowiedzialności beneficjenta oraz dochowanie przez niego należytej staranności. Naszym zdaniem katalog nie musi być doprecyzowany.

Jeżeli chodzi o drugą uwagę, to ja się zgadzam z panem mecenasem, że to jest rozwiązanie nieortodoksyjne. To wszystko wynika ze specyfiki programu „Czyste Powietrze”. On został ustanowiony uchwałą i dlatego tę uchwałę zawarliśmy w tekście projektu ustawy. Musimy się odwołać do tej konkretnej uchwały, która była zmieniana i dlatego celowe jest dodanie w nawiasie sformułowania „z późn. zm.”. Natomiast fragment przepisu dotyczący celów i podmiotu wdrażającego program jest zamieszczony po to, żeby zwiększyć czytelność. Żeby określić zbiór beneficjentów musimy pokazać źródło programu, sposób jego realizacji. I to nam załatwia wskazanie uchwały.

Jeśli chodzi o uwagę dotyczącą pkt 4, czyli obawę dotyczącą precyzyjnego rozumienia pojęć „przedsięwzięcie” i „zadanie”, wyjaśniam, iż „przedsięwzięcie” to nomenklatura stosowana przez Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej, który działa na gruncie ustawy – Prawo ochrony środowiska, natomiast „zadanie” to nomenklatura zapożyczona z ustawy o realizacji zadań finansowych ze środków europejskich. Obydwa pojęcia są znane i dlatego się nimi posłużyliśmy. Dziękuję.

Przewodnicząca poseł Urszula Pasławska (PSL-TD):
Czy są inne uwagi do art. 2? Nie słyszę uwag. Stwierdzam, że art. 2 został rozpatrzony.

Czy są uwagi do art. 3? Nie ma uwag, art. 3 został rozpatrzony.

Czy są uwagi do art. 4? Proszę, Biuro Legislacyjne.

Legislator z Biura Legislacyjnego Tomasz Czech:
Tomasz Czech, Biuro Legislacyjne. Nasza pierwsza uwaga dotyczy ust. 2. Mamy wątpliwości, czy wystarczająco opisane są okoliczności zastosowania środka, o którym mowa w ust. 2,  czyli zawieszenie spłaty należności. Przepis stwierdza, że zawieszenie spłaty należności będzie przysługiwało w przypadku wszczęcia postępowania karnego w sprawie o popełnienie przestępstwa związanego z realizacją umowy o dofinansowanie. Wydaje się nam, że nie wiadomo, o jakie przestępstwa chodzi, a to ma znaczenie z punktu widzenia art. 6, do którego jeszcze się odniosę później, a teraz tylko wspomnę, że znajduje się w nim przepis mówiący o tym, że pokrzywdzonym będzie właściwy fundusz w przypadku postępowań o przestępstwa z art. 4 ust. 2. Uważamy, że taki zapis może budzić pewne wątpliwości.

Poza tym z art. 5 ust. 1 wynika, że chodzi o przestępstwo, którego skutkiem było niewykonanie lub niewłaściwe wykonanie umowy. Te sformułowania nie są stosowane jednolicie.

Zgłaszamy także uwagę do art. 4 ust. 3, ponieważ zastanawialiśmy się, czy w ogóle potrzebny jest ten przepis. Skoro właściwy fundusz będzie rozpatrywał taki wniosek, to chyba jest oczywiste, że wniosek należy złożyć do właściwego funduszu. Poza tym zwracamy uwagę, że w tym przepisie nie zostało określone, w jakiej formie taki wniosek się składa, chociaż w art. 7 wskazujecie państwo, że minister określić wzór wniosku. Tutaj niczego takiego nie ma.

Ostatnia uwaga dotyczy art. 4 ust. 9, w którym jest mowa o tymczasowym wstrzymaniu dochodzenia należności i to ma się odbywać fakultatywnie. Decydował będzie fundusz, jeśli poweźmie informację o określonym postępowaniu. Domyślamy się, że chodzi o zawiadomienie o popełnieniu przestępstwa związanego z realizacją umowy o dofinansowanie. W takiej sytuacji fundusz będzie mógł tymczasowo wstrzymać dochodzenie należności. Jakie mają być kryteria tego wstrzymania? Czy nie powinno być tak, że wstrzymuje następuje automatycznie, jeżeli fundusz poweźmie informację o zawiadomieniu o popełnieniu przestępstwa? To wszystkie uwagi do art. 4, dziękuję.

Przewodnicząca poseł Urszula Pasławska (PSL-TD):
Proszę pana ministra o udzielenie odpowiedzi.

Sekretarz stanu w MKiŚ Krzysztof Bolesta:
Jeżeli pani przewodnicząca pozwoli, to wątpliwości Biura Legislacyjnego wyjaśni dyr. Gajewski.

Przewodnicząca poseł Urszula Pasławska (PSL-TD):
Proszę bardzo.

Zastępca dyrektora Departamentu Prawnego MKiŚ Dominik Gajewski:
Szanowni państwo, idąc po kolei, pierwsza uwaga dotyczyła ust. 2. Celowo nie wprowadziliśmy żadnego katalogu przestępstw ani zamkniętego, ani otwartego, ponieważ będziemy mieli do czynienia z wieloma sytuacjami i nie wiemy oraz nie jesteśmy w stanie przewidzieć, jakie kwalifikacje prawne będą przyjmowane w postępowaniach karnych. Będziemy mogli mieć do czynienia z czynem ciągłym, z ciągiem przestępstw czy z kumulatywną kwalifikacją. To nie będzie zawsze tylko proste oszustwo. To często może być kwalifikacja kumulatywna, np. z praniem brudnych pieniędzy. Możemy mieć także do czynienia z różnego rodzaju postaciami stadialnymi popełniania przestępstw, z różnego rodzaju postaciami zjawiskowymi, dlatego celowo nie wskazaliśmy zakresu przestępstw, które będą brane pod uwagę przy potencjalnym zawieszeniu.

Druga uwaga dotyczyła ust. 3, chodziło o kwestię wniosku. Celowo nie dookreśliliśmy formy tego wniosku. Oczywiście, że to jest działanie na wniosek, natomiast niedoprecyzowanie wynika głównie z tego, że w przypadku beneficjentów zwykle mamy do czynienia z osobami ubogimi, nieudolnymi i nieporadnymi życiowo. W tej sytuacji jakiekolwiek doprecyzowanie i zobligowanie ich do posługiwania się wnioskiem o określonej treści byłoby niecelowe.

Następna uwaga dotyczyła kwestii tymczasowego wstrzymania. Fundusz może tymczasowo wstrzymać dochodzenie należności, ale to nie jest tak, że w tym zakresie istnieje całkowita dowolność. Fundusz może zareagować w sytuacji, w której uzna, że zachodzą przesłanki określone w tym przepisie. Uważamy, że nie są potrzebne przepisy doprecyzowujące ani uszczegóławiające, ponieważ staraliśmy się przepisom nadać taki charakter, żeby w sposób elastyczny mogły być stosowane. Celowo nie określamy też terminu na złożenie wniosku. Chodzi bowiem o to, żeby beneficjenci mogli działać elastycznie oraz żeby odpowiednią elastycznością mógł się wykazywać fundusz. Dziękuję.

Przewodnicząca poseł Urszula Pasławska (PSL-TD):
Pan poseł Siarka, bardzo proszę.

Poseł Edward Siarka (PiS):
Dziękuję, pani przewodnicząca. Podzielam pogląd ministerstwa i NFOŚiGW, że możemy mieć do czynienia z bardzo skomplikowanymi postępowaniami i dlatego pozwoliłem sobie przygotować poprawkę. Dotyczy ona odsetek i polega na nadaniu nowego brzmienia art. 4 ust. 10.

Obawiam się, że postępowania mogą potrwać. Chciałbym mieć rację mówiąc, że skończą się w ciągu roku, ale niektóre z nich mogą się niestety bardzo przeciągnąć w czasie. W takiej sytuacji odsetki mogą się okazać dla beneficjentów problemem. Może się zdarzyć, że beneficjent przegra sprawę – z różnych powodów, nie tylko merytorycznych, ale także formalnych – ale odsetki mogą być na tyle duże, iż skomplikują spłatę należności wobec Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej.

Dlatego zaproponowałem poprawkę, która proponuje, żeby tymczasowe wstrzymanie dochodzenia należności lub zawieszenie spłaty należności wyłączało naliczanie odsetek. Państwo przewidujecie, żeby takiego wyłączenia nie było. Czy to jest słuszna zmiana, czy nie, możemy oczywiście dyskutować, ale naprawdę wydaje mi się, że może być bardzo duży problem z odsetkami, zwłaszcza jeśli postępowania będą się bardzo przeciągały. Widzę tutaj duże niebezpieczeństwo i stąd propozycja poprawki do art. 4 ust. 10, która wyłącza naliczanie odsetek na czas wstrzymania dochodzenia należności lub zawieszenia spłaty należności.

Przewodnicząca poseł Urszula Pasławska (PSL-TD):
Proszę, panie ministrze.

Sekretarz stanu w MKiŚ Krzysztof Bolesta:
Dziękuję za zwrócenie uwagi na tę kwestię, panie pośle. My też dostrzegamy potencjalny problem z odsetkami, dlatego m.in. art. 7 przewiduje szereg warunków, które będą uwzględnione w przypadku, gdy postępowanie sądowe zakończy się niekorzystnie dla beneficjenta. Chodzi o sytuację, kiedy beneficjent zgłosi się do organów ścigania, ale przegra proces. Na taką okoliczność przewidzieliśmy katalog działań, które wojewódzki fundusz ochrony środowiska będzie mógł zastosować, żeby w jakiś inny sposób ulżyć temu beneficjentowi.

W naszej ocenie pańska propozycja jest już konsumowana przez obecne brzmienia art. 7. Prosimy Wysokie Komisje o odrzucenie tej poprawki.

Przewodnicząca poseł Urszula Pasławska (PSL-TD):
Bardzo dziękuję, panie ministrze. Przystępujemy do głosowania nad poprawką do art. 4 ust. 10 zgłoszoną przez pana posła Edwarda Siarkę. Ta poprawka jest oznaczona jako poprawka nr 1.

Kto jest za przyjęciem poprawki? Kto jest przeciw? Kto się wstrzymał od głosu? Proszę o podanie wyników głosowania.

Głosowało 40 posłów, za było 16, przeciw 21, wstrzymały się 3 osoby. Stwierdzam, że poprawka nie uzyskała większości.

Art. 4 został rozpatrzony.

Czy są uwagi do art. 5? Nie słyszę uwag, art. 5 został rozpatrzony.

Czy są uwagi do art. 6? Proszę, Biuro Legislacyjne.

Legislator Tomasz Czech:
W związku z art. 6 mamy wątpliwości, czy w przypadku postępowania karnego, w którym za pokrzywdzonego uważa się właściwy fundusz, prawidłowe jest odesłanie do art. 4 ust. 2, czyli w drodze ustawowej. Sygnalizowałem już te wątpliwościach przy rozpatrywaniu art. 4. Definicję pokrzywdzonego zawiera Kodeks postępowania karnego w art. 49 § 3. k.p.k. Wskazuje też, jakie okoliczności muszą zaistnieć, żeby w danym postępowaniu dana osoba stała się pokrzywdzonym. Oczywiście są pewne wyjątki i wtedy wyraźnie się wskazuje, że pokrzywdzonym jest jakiś podmiot, na przykład w pewnym zakresie Zakład Ubezpieczeń Społecznych, ale to są jednak wyjątki bardzo wyraźnie określone w k.p.k.

Zastanawiamy się, czy w tej ustawie powinna się znaleźć regulacja, że w stosunku do postępowań, o których mowa w art. 4 ust. 2, można uważać za pokrzywdzonego także właściwy fundusz i to jeszcze w zakresie obejmującym należność, czyli w niedoprecyzowanym znaczeniu. To mają być postępowania karne w związku z pewnymi przestępstwami, które łączą się z umowami o dofinansowanie. Czy sądy w każdym momencie będą wiedzieć, po pierwsze, jakie to są postępowania, a po drugie, jakie jest w ogóle ratio legis, żeby właściwy fundusz ustanowić pokrzywdzonym? Jeżeli są postępowania, w których właściwy fundusz jest takim pokrzywdzonym, to właściwie po co to jeszcze tutaj precyzować? Dziękuję.

Przewodnicząca poseł Urszula Pasławska (PSL-TD):
Poproszę o stanowisko ministerstwa.

Sekretarz stanu w MKiŚ Krzysztof Bolesta:
Do uwag Biura Legislacyjnego odniesie się dyr. Gajewski.

Zastępca dyrektora Departamentu Prawnego MKiŚ Dominik Gajewski:
Proszę państwa, dlaczego wprowadziliśmy ten przepis? Otóż właśnie dlatego, że praktyka postępowań przygotowawczych czy sądowych jest niejednolita. W jednych przypadkach wojewódzki fundusz w identycznych stanach faktycznych jest uwzględniany jako pokrzywdzony, a w innych nie jest. Musieliśmy to wreszcie przesądzić, ale to nie jest żaden wyłom w systemie stanowienia prawa, ponieważ w wielu przypadkach przepisami szczególnymi ustanawia się pokrzywdzonego.

Wiemy, jak brzmi art. 49 k.p.k., ale musimy mieć pewność, że wojewódzki fundusz ochrony środowiska zostanie dopuszczony do postępowania przygotowawczego jako pokrzywdzony i dlatego postanowiliśmy przesądzić wątpliwości, które pojawiły się już teraz, jeszcze przed wejściem w życie ustawy. Toczą się bowiem postępowania karne, a wojewódzkie fundusze chcą do nich przystępować w charakterze pokrzywdzonych, bo są pokrzywdzonymi z uwagi na charakter znamion przestępstw objętych postępowaniami przygotowawczymi i sądowymi. Takie było ratio legis tego przepisu. On został przedyskutowany z Ministerstwem Sprawiedliwości, rozważaliśmy różne instytucje współuczestniczenia funduszu w postępowaniach karnych, ale ostatecznie stanęło na rozwiązaniu najprostszym – uznaliśmy fundusz za pokrzywdzonego.

Przewodnicząca poseł Urszula Pasławska (PSL-TD):
Dziękuję bardzo. Czy są jakieś inne uwagi do art. 6? Proszę, przewodniczący Suski.

Poseł Marek Suski (PiS):
Ponieważ w tych przepisach przewidujemy sposób postępowania w przypadku osób, które w jakimś sensie albo bezpośrednio zostały pokrzywdzone przez nieuczciwych wykonawców – mam na myśli sytuacje, kiedy wykonawcy wzięli pieniądze na poczet usługi, ale tej usługi beneficjentowi nie wykonali – chcę państwa poinformować, że otrzymałem pismo od jednej pani, w którym ona pisze, że wcale nie jest dla niej wielką pociechą, iż nie będzie musiała spłacać zadłużenia z tytułu niewykonanych usług, ponieważ nigdy faktycznie nie stała się realnym beneficjentem. Żadne prace na jej rzecz nie zostały wykonane.

Czy przewidujecie państwo jakieś postępowanie, które umożliwi takim pokrzywdzonym osobom dokończenie inwestycji? Środki na inwestycję zostały już przyznane – tak wynika z przykładu opisanego przez autorkę pisma – ale firma, która miała wykonać pracę, tej pracy nie wykonała. Co w tej sytuacji? Kobieta twierdzi, i słusznie, że nie jest dla niej wielką łaską, iż będzie musiała pójść do sądu i być może po iluś latach zostanie zwolniona z konieczności zapłacenia pieniędzy za kogoś, kto nie wykonał swojej pracy, natomiast w jej imieniu wziął za to pieniądze.

Czy państwo wiecie, ilu jest takich poszkodowanych beneficjentów, jaki to procent, których inwestycja nie została zrealizowana, a którzy także fizycznie nie dostali pieniędzy na realizację tej inwestycji? Ile lat, państwa zdaniem, mogą potrwać procesy dotyczące zwolnienia tych beneficjentów z obowiązku zwrotu nieotrzymanych pieniędzy? Przypominam, to są osoby, które fizycznie nie dostały żadnych pieniędzy i nie została na ich rzecz zrealizowana inwestycja, za realizację którejś ktoś pieniądze wziął.

Czy dla beneficjentów pokrzywdzonych w taki sposób macie jakieś rozwiązanie, które pozwoli im zrealizować bądź dokończyć inwestycję? Kobieta, która do mnie napisała, twierdzi, że pobrano w jej imieniu pieniądze na wymianę pieca, ale tego pieca nie wymieniono, a ona jako emerytka nie ma środków, żeby ten piec wymienić na własny rachunek, Co ma zrobić w sytuacji, kiedy obowiązuje wymóg wymiany „kopciuchów” na nowoczesne instalacje grzewcze? Czy państwo macie jakieś rozwiązanie tego problemu? Jak to można zrobić? Dziękuję.

Przewodnicząca poseł Urszula Pasławska (PSL-TD):
Proszę o odpowiedź, panie ministrze.

Sekretarz stanu w MKiŚ Krzysztof Bolesta:
W takiej sytuacji robimy wszystko, żeby najpierw znaleźć zastępczego wykonawcę. To przewiduje system opieki nad beneficjentem. Jeżeli okaże się, że wykonawca był jednak nieuczciwy, nie wykonał pracy i nie ma możliwości dokończenia inwestycji, wówczas poszkodowany beneficjent może ponownie złożyć wniosek do Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej o nową dotację. Jedna sytuacja nie wyklucza drugiej. Ta ustawa ma tylko załatwić przeszłość.

Poseł Marek Suski (PiS):
Czyli w razie czego pokrzywdzeni beneficjenci mogą składać nowe wnioski?

Sekretarz stanu w MKiŚ Krzysztof Bolesta:
Tak.

Poseł Marek Suski (PiS):
Dziękuję. To jest jakaś odpowiedź dla tych poszkodowanych.

Przewodnicząca poseł Urszula Pasławska (PSL-TD):
Czy są jakieś inne uwagi do art. 7? Nie ma więcej uwag. Stwierdzam, że art. 7 został rozpatrzony… Przepraszam, oczywiście rozpatrzony został art. 6, a do rozpatrzenia art. 7 przystępujemy teraz.

Czy są uwagi do art. 7? Proszę, Biuro Legislacyjne.

Legislator Jakub Bennewicz:
Mamy kilka uwag, szanowni państwo. Po pierwsze, mamy wątpliwości, czy użyte określenia są wystarczająco precyzyjne. Na przykład w ust. 1 jest mowa o „przypadku braku możliwości skutecznego skorzystania przez beneficjenta albo spadkobiercy z form pomocy”. Czy na pewno wiadomo, o jaki przypadek chodzi i co oznacza sformułowanie „skuteczne skorzystanie z form pomocy”?

Następna uwaga także dotyczy ust. 1. Naszym zdaniem pojęcia: „trudna sytuacja życiowa”, „możliwości płatnicze i „nadmierny uszczerbek” nie są zbyt precyzyjne, chociaż oczywiście zdajemy sobie sprawę, że tego rodzaju pojęcia, zwłaszcza „trudna sytuacja życiowa”, występują w systemie prawa. Zastanawiamy się, czy użyte pojęcia są wystarczająco jasne w przepisach tej ustawy, jeśli nie towarzyszy im określony kontekst prawny. W naszej ocenie „trudna sytuacja życiowa” użyta we wprowadzeniu do wyliczenia, „możliwości płatnicze beneficjenta”, o których mowa w pkt 1 i „poniesienie przez beneficjenta albo spadkobiercę nadmiernego uszczerbku”, o którym mowa w pkt 2, rodzą pytanie, czy interpretacja i stosowanie tego przepisu będzie zrozumiałe?

Druga uwaga dotyczy ust. 5, w którym jest mowa o tym, że beneficjent albo spadkobierca składa wniosek do właściwego funduszu. Wcześniej wspominaliśmy już o tej kwestii, chodziło o formę tego wniosku. Otrzymaliśmy wtedy odpowiedź i domyślamy się, że w tym przypadku będzie ona podobna, natomiast w związku z ust. 5 zastanawiamy się jeszcze, czy w tym przypadku nie powinna istnieć możliwość uzupełnienia takiego wniosku oraz czy nie czy nie powinno się także spełniać jakichś warunków formalnych, jak w przypadku wniosku, który był wskazany w art. 4? W art. 4 mamy określone pewne warunki formalne, w art. 7 ust. 5 tych warunków nie ma. Czy to jest na pewno właściwy sposób uregulowania tej kwestii?

Ostatnia uwaga dotyczy ust. 7 i to jest chyba nieco poważniejsza kwestia legislacyjna. Przepis stanowi, że wzór wniosku ma być określony przez ministra i udostępniany w Biuletynie Informacji Publicznej. Naszym zdaniem, ponieważ wniosek ma służyć podmiotom zewnętrznym, beneficjentom, wzór tego wniosku powinien zostać określony w akcie powszechnie obowiązującym, a więc to powinien być raczej przepis upoważniający do wydania rozporządzenia. Dziękuję.

Przewodnicząca poseł Urszula Pasławska (PSL-TD):
Proszę, panie ministrze.

Sekretarz stanu w MKiŚ Krzysztof Bolesta:
Postaram się odnieść do wszystkich uwag Biura Legislacyjnego, jeśli będzie potrzeba, to pomoże mi dyrektor Gajewski.

Na wstępie chcę powiedzieć, że artykuł mają wykorzystywać wojewódzkie fundusze ochrony środowiska i gospodarki wodnej. On ma im pomóc działać w sytuacjach, które mogą pojawić się po ewentualnym niekorzystnym wyroku dla poszkodowanych beneficjentów. Wojewódzkie fundusze doskonale wiedzą, co oznaczają poszczególne pojęcia zaczerpnięte z innych obowiązujących regulacji. Określenie „możliwości płatnicze” jest zaczerpnięte z ustawy o finansach publicznych, a z kolei „nadmierny uszczerbek” z Kodeksu rodzinnego.

Czy trzeba sprawdzać kryteria dochodowe? Nie trzeba, ponieważ zostały już sprawdzone w momencie złożenia wniosku. WFOŚiGW te kryteria już sprawdził.

Moim zdaniem wszystkie kwestie, które pan legislator proponował doprecyzować, będą w obecnym brzmieniu jasne dla docelowego odbiorcy ustawy.W WFOŚiGW będą wiedzieć, jak z tych przepisów korzystać.

Jeśli chodzi o pytanie, czy nie powinna zostać doprecyzowana forma, w jakiej ma być składany wniosek, odpowiadam, że nie widzimy takiej potrzeby. Celowo ta sfera została niedoprecyzowana – ani w jakiej formie, ani w jakim terminie. Pozwoli to na większą elastyczność w działaniu zarówno poszkodowanym, jak i WFOŚ-om. Uważamy, że pozwoli to na sprawniejsze procedowanie nad poszczególnymi sprawami.

O doniesienie się do kolejnych uwag, od ust. 6 zaczynając, poproszę pana dyrektora Gajewskiego.

Zastępca dyrektora Departamentu Prawnego MKiŚ Dominik Gajewski:
Pytanie zadane w związku z ust. 6 dotyczyło wniosku, pan minister wskazał już, dlaczego proponujemy nie precyzować formy jego składania, dlatego ja skoncentruję się bardziej na uwagach do ust. 7. Dlaczego nie robimy tego na podstawie rozporządzenia? Bo nie musimy. Wniosek może zostać złożony w dowolnej formie i może to być oczywiście forma zaproponowana przez ministra właściwego do spraw klimatu, który wzór wniosku udostępni w Biuletynie Informacji Publicznej.

Proszę zauważyć, że w żadnym miejscu tego przepisu nie stwierdzamy, iż wniosek składa się na formularzu określonym w rozporządzeniu. Wniosek można złożyć na dowolnym formularzu, również takim, który zostanie udostępniony w Biuletynie Informacji Publicznej. Dlatego nie zastosowaliśmy delegacji do wydania rozporządzenia, tylko posłużyliśmy się znacznie prostszym rozwiązaniem.

Przewodnicząca poseł Urszula Pasławska (PSL-TD):
Dziękuję. Bardzo proszę, pan poseł Siarka.

Poseł Edward Siarka (PiS):
Szanowni państwo, zgłaszam poprawkę do art. 7. Polega ona na dodaniu ust. 9, który moim zdaniem wpisuje się w taką filozofię, żeby pracownikom wojewódzkich funduszy ochrony środowiska dać jak najwięcej instrumentów do działania.

Na ile znam praktykę funkcjonowania WFOŚiGW, pracownicy będą mieli bardzo duże problemy z podpisywaniem decyzji o umorzeniu bądź odraczaniu płatności, raczej będą się asekurować w każdy możliwy sposób. Dlatego tworząc przepisy, powinni dać pracownikom WFOŚiGW jak najwięcej instrumentów w tym zakresie i moja poprawka zmierza właśnie w tym kierunku. Proponuje rozwiązanie polegające na automatycznym umarzaniu należności beneficjentów, którzy udowodnią, że ich dochody nie przekraczają poziomu płacy minimalnej. Przypominam, że rozmawiamy o tzw. trzeciej grupie, czyli osobach mających najwięcej problemów z realizacją programu. To są osoby najuboższe, których świadomość prawna jest taka, jaka jest. Przyjęcie poprawki wyposaży pracowników WFOŚiGW w narzędzie, które ułatwi im skuteczniejszą pomoc pokrzywdzonym beneficjentom i skróci trwanie urzędowych procedur.

Powtórzę jeszcze raz – poprawka wprowadza zasadę, że jeśli beneficjent nie osiąga minimalnego poziomu wynagrodzenia, wówczas wojewódzki fundusz ochrony środowiska i gospodarki wodnej może automatycznie umorzyć należności takiej osoby. Ostateczna decyzja w sprawie poprawki należy oczywiście do państwa posłów. Dziękuję.

Przewodnicząca poseł Urszula Pasławska (PSL-TD):
Jakie jest pańskie stanowisko, panie ministrze?

Sekretarz stanu w MKiŚ Krzysztof Bolesta:
Panie pośle, wszyscy poruszamy się trochę po nieznanym terytorium. Wprowadzamy nowe rozwiązania, które w WFOŚiGW będą stosować po raz pierwszy. Uważam, że powinniśmy dać im czas, żeby mogły ocenić, jak nowe przepisy sprawdzają się w praktyce i ewentualnie potem będziemy reagować. W tej chwili opowiadam się za utrzymaniem dotychczasowego brzmienia projektu.

Poza tym obawiam się, panie pośle, jeśli poprawka zostałaby przyjęta, że znaczna liczba osób po prostu zaczęłaby zmieniać umowy o pracę w celu wykazania, że zarabia poniżej płacy minimalnej, co z automatu ustawiałoby ich na pozycji beneficjenta umorzeń. Moim zdaniem poprawka mogłaby wygenerować nadużycia. Proszę o pozostawienie dotychczasowego brzmienia przepisów.

Przewodnicząca poseł Urszula Pasławska (PSL-TD):
Przystępujemy do głosowania. Kto jest za przyjęciem poprawki? Kto jest przeciw? Kto się wstrzymał od głosu? Proszę o podanie wyników.

Głosowało 43 posłów, 15 głosów za, 26 przeciw, 2 posłów wstrzymało się od głosu. Poprawka nie uzyskała wymaganej większości.

Stwierdzam, że rozpatrzyliśmy art. 7. Proszę, panie pośle.

Poseł Marek Suski (PiS):
Mam jeszcze pytanie do art. 7, chociaż do końca nie wiem, czy ta kwestia powinna się na pewno znaleźć w art. 7. Chodzi o wnioski, które zostały rozpatrzone czy też są rozpatrywane na podstawie tabel kosztów wprowadzonych w 2025 r. Wygląda na to, że te osoby nie zostały objęte ustawą. Proszę o wyjaśnienie tej sprawy. Czy ustawa obejmuje także osoby, wobec których stosowane są tabele kosztów? Te osoby też mają sprawy w sądach. Czy zaproponowane przez państwa rozwiązania dotyczą tych osób? Może ułatwiłoby to realizację procedur?

Przewodnicząca poseł Urszula Pasławska (PSL-TD):
Proszę, panie ministrze.

Sekretarz stanu w MKiŚ Krzysztof Bolesta:
Projekt ustawy dotyczy pomocy beneficjentom poszkodowanym przez nieuczciwych wykonawców. My opiekujemy się beneficjentami, natomiast tabele kosztów, które pomagają narodowemu funduszowi i wojewódzkim funduszom w ich relacjach z wykonawcami, to są dwa zupełnie odrębne problemy.

Poseł Marek Suski (PiS):
Czyli to ich nie dotyczy.

Sekretarz stanu w MKiŚ Krzysztof Bolesta:
Tak.

Poseł Marek Suski (PiS):
W takim razie będą musieli się sądzić, trudno. Dziękuję.

Przewodnicząca poseł Magdalena Filiks (KO):
Zakończyliśmy rozpatrywanie art. 7.

Czy są uwagi albo poprawki do art. 8? Nie ma. Art. 8 został rozpatrzony.

Czy są uwagi do art. 9? Proszę, Biuro Legislacyjne.

Legislator Jakub Bennewicz:
Szanowni państwo, zwracamy uwagę, że wpłynęło pismo prezesa Urzędu Ochrony Danych Osobowych. Nie wiemy, czy jest na sali jakieś przedstawiciel UODO, ale niejako na wszelki wypadek sygnalizujemy, że dwie kwestie, o których jest mowa w tym piśmie, wydają nam się na tyle istotne, iż chcemy poprosić wnioskodawców o wyjaśnienia.

Pierwsza z nich dotyczy administratora danych. Zgodnie z art. 9 ust. 1 właściwy fundusz jest administratorem danych w rozumieniu rozporządzenia RODO, natomiast zgodnie z ust. 2 administratorami danych są Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej oraz minister, właściwie do spraw klimatu i w zakresie, w jakim przetwarzają dane w celach określonych w ust. 5. Zdaniem prezesa UODO nie jest do końca jasne czy te podmioty mają być współadministratorami, czy mają administrować osobno. Nie wiadomo też, w jakim zakresie każdy z tych podmiotów miałby być administratorem danych. Jeżeli podmioty miałyby administrować danymi osobno, to należałoby także wskazać cele i sposoby przetwarzania danych.

Nasza druga uwaga dotyczy ust. 6, do którego też odniósł się w swojej opinii prezes UODO. Czy przy tak szerokim ujęciu, jakie zostało zaproponowane w ust. 6, będzie wystarczająco jasne, które kategorie danych mogą być udostępniane zgodnie z ust. 4 oraz w jakim zakresie poszczególne kategorie danych będą niezbędne do realizacji celów wskazanych w ust. 5? Krótko mówiąc, czy to będzie jasne i czy to nie jest zbyt szerokie i ogólne ujęcie? Dziękuję.

Przewodnicząca poseł Magdalena Filiks (KO):
Proszę, panie ministrze.

Sekretarz stanu w MKiŚ Krzysztof Bolesta:
Poproszę dyrektora Gajewskiego o udzielenie odpowiedzi.

Zastępca dyrektora Departamentu Prawnego MKiŚ Dominik Gajewski:
Szanowni państwo, jesteśmy trochę zdziwieni uwagami UODO, ponieważ to właśnie na skutek wcześniejszych uwag Urzędu Ochrony Danych Osobowych rozbudowaliśmy w taki sposób art. 9. Chodziło o to, żeby był on maksymalnie bezpieczny.

Tu nie ma żadnych wątpliwości, że administratorem danych jest właściwy fundusz, czyli jeden z szesnastu wojewódzkich funduszy działających na terytorium Polski. Nie ma też wątpliwości, że właściwy fundusz, ale tylko w określonym zakresie może udostępnić dane Narodowemu Funduszowi i ministrowi właściwemu do spraw klimatu. Dane zostaną udostępnione w zakresie niezbędnym i adekwatnym, zgodnie z rozporządzeniem RODO. Tu naprawdę nie ma żadnego zagrożenia. Zarówno wojewódzkie fundusze, jak i NFOŚiGW oraz minister klimatu i środowiska są zobowiązani do przestrzegania tego rozporządzenia. Naszym zdaniem zaproponowane regulacje nie stanowią zagrożenia.

Jeżeli natomiast chodzi o ust. 6 i kwestię bezpieczeństwa danych, to również uważamy, że jest ono zapewnione. Poziom agregacji danych jest ograniczony przedmiotowo i nie widzimy tu zagrożeń wskazanych przez UODO. Chcę podkreślić, że ten przepis rozbudowaliśmy w taki sposób na skutek uwag, które otrzymaliśmy z UODO w trakcie uzgodnień, konsultacji i opiniowania projektu ustawy.

Przewodnicząca poseł Urszula Pasławska (PSL-TD):
Czy są inne uwagi do art. 9? Nie słyszę, art. 9 został rozpatrzony.

Czy są uwagi do art. 10? Proszę, Biuro Legislacyjne.

Legislator Tomasz Czech:
Chcemy tylko zwrócić uwagę na to, że jeżeli chodzi o ten sam punkt w ustawie o podatku dochodowym od osób fizycznych, to jest dodawany również w dwóch innych projektach, nad którymi obecnie proceduje Sejm.

Pierwszy z nich to druk nr 2644, czyli rządowy projekt ustawy o zabezpieczeniu socjalnym osób wykonującym zawód artystyczny. Z tego co nam wiadomo, wczoraj właściwa komisja przyjęła sprawozdanie i przeniosła ten punkt w inne miejsce, więc wydaje się, że na ten moment problemu nie ma.

Natomiast drugi zawarty w druku nr 2030, czyli poselski projekt ustawy o zadośćuczynieniu ofiarom i rodzinom ofiar przestępstw popełnionych na tle narodowościowym, religijnym lub rasowym jest dopiero po pierwszym czytaniu i właściwa komisja na razie nie zajęła się tym projektem. W trakcie procedowania nad projektem z druku nr 2030 powinno się zatem uwzględnić, że w rozpatrywanym przez nas projekcie ustawy jest dodany pkt 161 w art. 21 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Sygnalizujemy tę kwestię, żeby rząd miał ją ewentualnie na uwadze na etapie prac legislacyjnych w Senacie, żeby nie pojawiły się nakładki przepisów. Dziękuję.

Przewodnicząca poseł Magdalena Filiks (KO):
Panie ministrze, co pan na to?

Sekretarz stanu w MKiŚ Krzysztof Bolesta:
Będziemy sprawę monitorować, dziękuję.

Przewodnicząca poseł Magdalena Filiks (KO):
Stwierdzam, że rozpatrzyliśmy art. 10.

Czy są uwagi do art. 11? Proszę, Biuro Legislacyjne.

Legislator Tomasz Czech:
Mamy pewną wątpliwość dotyczącą ust. 2. Rozumiemy, że art. 11 ust. 1 dotyczy postępowań karnych w sprawach objętych ustawą. Jedyny przepis, który może mieć wpływ na postępowania karne, to regulacja mówiąca o pokrzywdzonym, czyli że w postępowaniach karnych, które zostały wszczęte i niezakończone, za pokrzywdzonego będzie się uważało także właściwy fundusz. To jest jasne, ale nasze wątpliwości budzi ust. 2, a konkretnie to, jakich postępowań on dotyczy. Czy chodzi tylko o postępowanie pomiędzy właściwym funduszem i beneficjentem o dochodzenie należności, czy może w tym przepisie chodzi także o jakieś inne postępowania? Dziękuję.

Przewodnicząca poseł Magdalena Filiks (KO):
Proszę, panie ministrze.

Sekretarz stanu w MKiŚ Krzysztof Bolesta:
Poproszę o odpowiedź dyrektora Gajewskiego.

Zastępca dyrektora Departamentu Prawnego MKiŚ Dominik Gajewski:
Szanowni państwo, w pełni świadomie zaproponowaliśmy ust. 2, ponieważ chcieliśmy objąć dyspozycją tego przepisu przejściowego wszystkie sytuacje, w których istnieje spór między beneficjentem a wojewódzkim funduszem ochrony środowiska, na który to spór może oddziaływać wszczęte postępowanie karne, którego wynik nie jest jeszcze przesądzony. Tu chodzi o postępowania, które się toczą, a ich wynik może wpłynąć niewątpliwie na postępowanie cywilne. Chodziło o to, żeby objąć tym przepisem czynności, które zostały już dokonane, tak aby zachowały one swoją moc, w zależności od tego, w jaki sposób postępowanie karne się zakończy – korzystnie dla beneficjenta czy niekorzystnie. Chodziło o maksymalnie szerokie objęcie przepisem przejściowym właśnie tych sytuacji przejściowych. Dziękuję.

Przewodnicząca poseł Magdalena Filiks (KO):
Proszę państwa, jest zgłoszona kolejna poprawka, która dodaje nowy art. 12. Rozumiem, że dotychczasowy art. 12, jeśli poprawka zostałaby przyjęta, stałby się art. 13. Dobrze myślę? Czy może powinnam tę poprawkę potraktować jako poprawkę do art. 11? Pomożecie mi panowie z Biura Legislacyjnego?

Legislator Tomasz Czech:
Wydaje nam się, że poprawka dodaje całkowicie nowy artykuł, mamy tylko wątpliwość, czy powinien on się znaleźć w tym miejscu, ponieważ to nie jest przepis przejściowy do tej ustawy, tylko bardziej przepis merytoryczny, czyli materialny. W art. 11 mamy przepis przejściowy, natomiast w art. 10 przepis zmieniający inną ustawę. Dlatego wydaje nam się, że dodawany poprawką przepis powinien znaleźć się w innym miejscu.

To nie ma wpływu na zgłoszenie i rozpatrzenie poprawki, aczkolwiek w przypadku jej przyjęcia dodawany artykuł powinien znaleźć się albo po art. 8, albo po art. 9, który mówi o administratorze danych. Na roboczo jesteśmy zdania, że dodawany artykuł powinien zostać oznaczony jako art. 8a albo jako art. 9a. Jeśli poprawka zostanie przyjęta, poprosimy wnioskodawców o wskazanie miejsca, w którym powinien się znaleźć dodawany artykuł.

Natomiast jeżeli chodzi o merytoryczną zawartość poprawki, to nie mieliśmy czasu, żeby się dokładnie przyjrzeć jej ewentualnym konsekwencjom i skutkom prawnym, dlatego na ten temat nie będziemy się wypowiadać. Dziękuję.

Przewodnicząca poseł Magdalena Filiks (KO):
Jakie jest stanowisko resortu, panie ministrze? Pan zna treść tej poprawki. Czy możecie państwo, zgodnie z sugestią legislatora, wskazać miejsce w ustawie, w którym powinien znaleźć się dodawany artykuł?

Sekretarz stanu w MKiŚ Krzysztof Bolesta:
Najpierw wypowiem się na temat poprawki. Proszę państwa, oczywiście rozumiem zasadność i sens zgłaszania poprawek przez posłów, natomiast zastrzegam, że preferuję brzmienie przedłożenia rządowego. Projekt tej ustawy, jak każdej innej, stanowi efekt kompromisu wypracowanego przez ministerstwa. I w tym miejscu się zatrzymam.

Jeżeli poprawka miałaby być przyjęta, to naszym zdaniem dodawany artykuł powinien zostać umieszczony po art. 9 i oznaczony jako nowy art. 10.

Przewodnicząca poseł Magdalena Filiks (KO):
Wnioskodawczynią poprawki jest pani poseł Lenartowicz. Bardzo proszę, pani poseł.

Poseł Gabriela Lenartowicz (KO):
Przechylam się oczywiście do propozycji umieszczenia tego artykułu w innym miejscu, byłby to nowy art. 10. To spowoduje zmianę numeracji dalszych artykułów.

Poprawka ma ułatwić rozstrzygnięcie ewentualnych problemów interpretacyjnych w relacji między wojewódzkimi funduszami a Narodowym Funduszem Ochrony Środowiska. Szczegóły macie państwo precyzyjnie i dość szeroko opisane w uzasadnieniu. Chodzi o to, żeby nie wywoływać wewnątrz jednego systemu instytucji publicznych kontrowersji w kwestiach odpowiedzialności. To jest program Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska i w tych sytuacjach, kiedy zwrot środków jest niezbędny, ponieważ znajdują się one w dyspozycji NFOŚiGW, który jest właścicielem projektu, właśnie ta instytucja powinna być wskazana. Chodzi o uniknięcie niepotrzebnych sporów sądowych między instytucjami. Poprawka ma charakter doprecyzowujący. Dziękuję.

Przewodnicząca poseł Magdalena Filiks (KO):
Czyli pani poseł podtrzymuje poprawkę.

Poseł Gabriela Lenartowicz (KO):
Tak, podtrzymuję, tylko zgodnie z propozycją ministerstwa proponuję, żeby dodawany artykuł został oznaczony jako art. 10 i żeby jednocześnie zmienić numerację dalszych artykułów.

Przewodnicząca poseł Magdalena Filiks (KO):
Mam pytanie do Biura Legislacyjnego. W tej chwili rozpatrujemy już art. 11. Jeśli zmieni się numeracja, to…

Poseł Gabriela Lenartowicz (KO):
Proponuję upoważnić Biuro Legislacyjne do wprowadzenia niezbędnych poprawek redakcyjnych w związku ze zmianą numeracji artykułów.

Przewodnicząca poseł Magdalena Filiks (KO):
Panie mecenasie?

Legislator Jakub Bennewicz:
Numerację poprawimy w ramach wcześniej udzielonego upoważnienia, natomiast teraz trzeba oczywiście przegłosować poprawkę.

Przewodnicząca poseł Magdalena Filiks (KO):
Proszę państwa, poprawka została skorygowana. Było: „Po art. 11 dodaje się art. 12”, jest: „Po art. 9 dodaje się art. 10”. Reszta bez zmian. Poddaję poprawkę pod głosowanie.

Kto jest za przyjęciem poprawki? Kto jest przeciw? Kto się wstrzymał od głosu? Proszę o podanie wyników.

Głosowało 36 posłów, za 28 głosów, przeciw 2, wstrzymało się 6 osób. Poprawka została przyjęta.

Jak rozumiem, nie ma więcej uwag ani poprawek do art. 11. Stwierdzam, że artykuł został rozpatrzony. W sprawozdaniu zostanie on oznaczony jako art. 12.

Pozostał nam jeszcze jeden artykuł, wcześniej był to art. 12, w sprawozdaniu będzie to art. 13. Czy są jakieś uwagi lub poprawki do tego artykułu? Nie słyszę. Artykuł stanowi, że ustawa wchodzi w życie po upływie 14 dni od jej ogłoszenia. Nie było uwag, artykuł został rozpatrzony. Przystępujemy do głosowania nad całością projektu z druku nr 3007.

Kto z pań posłanek i panów posłów jest za przyjęcie projektu ustawy wraz z przyjętymi poprawkami? Kto jest przeciw? Kto się wstrzymał od głosu? Proszę o wyświetlenie wyników głosowania.

Głosowało 36 posłów, za 34, nikt nie był przeciw – niesamowite, wielki sukces – wstrzymały się 2 osoby. Stwierdzam, że komisje przyjęły projekt ustawy.

Proponuję, żeby posłem sprawozdawcą była nadal pani poseł Lenartowicz. Czy pani poseł wyraża zgodę?

Poseł Gabriela Lenartowicz (KO):
Tak.

Przewodnicząca poseł Magdalena Filiks (KO):
Dziękuję. Wyczerpaliśmy porządek dzienny, zamykam posiedzenie.