Komisje:

Mówcy:

Komisja do Spraw Petycji, obradująca pod przewodnictwem poseł Urszuli Augustyn (KO),  zastępcy przewodniczącego Komisji, oraz posła Stanisława Gorczycy (KO), zastępcy przewodniczącego Komisji, zrealizowała następujący porządek dzienny:

– rozpatrzenie petycji w sprawie uchylenia art. 11 § 4 Ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. –  Kodeks wyborczy (Dz. U. z 2025 r. poz. 365) (BKSP-155-X-612/25);

– rozpatrzenie petycji w sprawie zmiany art. 93 Ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. –  Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce (Dz. U. z 2024 r. poz. 1571 ze zm.)  (BKSP-155-X-639/25);

– rozpatrzenie petycji w sprawie uchylenia art. 107 § 1 Ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. – Kodeks wyborczy (Dz. U. z 2025 r. poz. 365) (BKSP-155-X-611/25);

– rozpatrzenie petycji w sprawie zmiany art. 47 Ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. – Kodeks postępowania karnego (Dz. U. z 2025 r. poz. 46 ze zm.)  (BKSP-155-X-619/25);

– rozpatrzenie petycji w sprawie podjęcia inicjatywy ustawodawczej w zakresie uchylenia zakazu wydzierżawiania gruntu rolnego przez okres pięciu lat od jego nabycia (BKSP-155-X-629/25);

– rozpatrzenie petycji w sprawie podjęcia inicjatywy ustawodawczej w zakresie sposobu podziału mandatów w wyborach do Sejmu (BKSP-155-X-632/25);

– rozpatrzenie petycji w sprawie zmiany art. 951 Ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. –  Kodeks cywilny (Dz. U. z 2024 r. poz. 1061 ze zm.) (BKSP-155-X-637/25);

– rozpatrzenie odpowiedzi ministra infrastruktury na dezyderat nr 95 w sprawie zmiany art. 73aa ust. 7 Ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. – Prawo o ruchu drogowym w zakresie obowiązku złożenia wniosku o rejestrację pojazdu;

– rozpatrzenie odpowiedzi ministra infrastruktury na dezyderat nr 98 w sprawie bezpłatnego dostępu do toalet na dworcach kolejowych.

W posiedzeniu udział wzięli: Danuta Głowacka-Mazur zastępca dyrektora Biura Ministra Ministerstwa Sprawiedliwości wraz ze współpracownikami, Anna Kowalczyk zastępca dyrektora Departamentu Transportu Drogowego Ministerstwa Infrastruktury wraz ze współpracownikami, Bogusław Nadolnik zastępca dyrektora Departamentu Nadzoru Właścicielskiego Ministerstwa Infrastruktury, Mirosław Kamiński naczelnik wydziału w Departamencie Kolejnictwa Ministerstwa Infrastruktury, Artur Kubaj naczelnik Wydziału Kształtowania Ustroju Rolnego w Departamencie Nieruchomości i Infrastruktury Wsi Ministerstwa Rolnictwa i Rozwoju Wsi, Mariola Majer-Świrska główny specjalista w Departamencie Prawa Karnego Ministerstwa Sprawiedliwości wraz ze współpracownikiem, Zuzanna Słojewska starszy specjalista w Zespole Prawnym i Organizacji Wyborów Krajowego Biura Wyborczego oraz dr Adam Ostrowski ekspert do spraw legislacyjnych Związku Miast Polskich.

W posiedzeniu udział wzięli pracownicy Kancelarii Sejmu: Kamil Micał i Małgorzata Nowak – z sekretariatu Komisji w Biurze Komunikacji Społecznej.

Przewodnicząca poseł Urszula Augustyn (KO):
Dzień dobry państwu.

Otwieram posiedzenie Komisji do Spraw Petycji.

Bardzo serdecznie witam wszystkich naszych gości, a także gospodarzy, czyli posłów na co dzień pracujących w naszej Komisji.

Proszę państwa, porządek dzienny wszyscy państwo mają. Ja będę prosiła o dwie korekty, żebyśmy zaczęli od punktu drugiego, następnie punkt siódmy, a potem już wszystko zgodnie z kolejnością. Chyba że nam życie ten scenariusz przewróci. Czy jest sprzeciw? Nie ma. Dziękuję bardzo.

Zaczynamy od rozpatrzenia petycji w sprawie uchylenia art. 11 § 4 Ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. – Kodeks wyborczy.

Pan poseł Robert Jagła. Bardzo proszę.

Poseł Robert Jagła (KO):
Pani przewodnicząca, Wysoka Komisjo, szanowni państwo, przedmiotem petycji jest żądanie podjęcia inicjatywy ustawodawczej mającej na celu uchylenie art. 11 § 4 Ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. –  Kodeks wyborczy (Dz. U. z 2025 r. poz. 365), dalej jako „Kodeks wyborczy”.

Autorzy petycji negatywnie oceniają obowiązującą treść art. 11 § 4 Kodeksu wyborczego i w ich ocenie przyjęte w tym przepisie rozwiązanie narusza zasady demokratycznych wyborów. Uważają, że ustanowiona w komentowanej regulacji tzw. zasada dwukadencyjności, ogranicza m.in. czynne prawo wyborcze mieszkańców wspólnoty samorządowej. Aby przeciwdziałać osłabieniu demokracji lokalnej, żądają uchylenia ograniczeń kadencyjnych nakładanych na organy wykonawcze jednostek samorządu terytorialnego.

Petycja mieści się w zakresie zadań i kompetencji adresata petycji. Petycja spełnia wymogi formalne.

W związku z tym, że w tej chwili w Sejmie wniesiono projekt ustawy o zmianie ustawy – Kodeks wyborczy dotyczący tożsamej materii, proponuję oddalić petycję bez rozpatrzenia.

Przewodnicząca poseł Urszula Augustyn (KO):
Dziękuję bardzo. To całkiem ostro.

Poseł Robert Jagła (KO):
Dziękuję.

Przewodnicząca poseł Urszula Augustyn (KO):
Krajowe Biuro Wyborcze jest obecne na sali. Otwieram dyskusję. Zechce pani zabrać głos? Bardzo proszę.

Starszy specjalista w Zespole Prawnym i Organizacji Wyborów Krajowego Biura Wyborczego Zuzanna Słojewska:
Dzień dobry. Zuzanna Słojewska, Krajowe Biuro Wyborcze.

Tak jak tutaj słusznie wskazało Biuro Ekspertyz i Oceny Skutków Regulacji, projekt jest przedłożony do Sejmu i wydaje się, że prace nad ewentualnymi zmianami trwają. Dlatego my nie będziemy zajmować stanowiska w tej sprawie.

Przewodnicząca poseł Urszula Augustyn (KO):
Proszę się z łaski swojej przedstawić do protokołu. Bardzo proszę.

Starszy specjalista w zespole KBW Zuzanna Słojewska:
Zuzanna Słojewska, Krajowe Biuro Wyborcze.

Przewodnicząca poseł Urszula Augustyn (KO):
Bardzo dziękujemy. Tak jak wskazywał pan poseł sprawozdawca, ponieważ…

Proszę bardzo, proszę uprzejmie, pan Adam.

Ekspert do spraw legislacyjnych Związku Miast Polskich dr Adam Ostrowski:
Szanowna pani przewodnicząca, szanowni państwo, Adam Ostrowski, Związek Miast Polskich.

Oczywiście Związek Miast Polskich, jak wszystkie korporacje zrzeszone w ramach Komisji Wspólnej Rządu i Samorządu Terytorialnego, opiniuje pozytywnie taki projekt. Te przepisy jako rażąco niekonstytucyjne wymagają zmian.

Natomiast faktycznie nie dalej jak wczoraj była taka dyskusja na podkomisji i też podkomisja do spraw zmian w kodyfikacjach się tym projektem zajmowała. Zaaprobowała usunięcie, skreślenie art. 11 w tym brzmieniu, które aktualnie obowiązuje. My jak najbardziej jesteśmy za tą zmianą. Dziękuję uprzejmie.

Przewodnicząca poseł Urszula Augustyn (KO):
Bardzo dziękuję. No proszę bardzo, panie przewodniczący, bardzo mi miło, że pan w tym momencie zabrał głos. Dziękuję pięknie.

Tak, dokładnie to, co jest przedmiotem petycji, jest dyskutowane i jest w ramach tej dyskusji analizowane. W związku z tym nie ma potrzeby nawet przesyłania tej petycji. Czyli – tak jak powiedział pan poseł sprawozdawca, ja może uszczegółowię – nie uwzględniamy żądania zawartego w tej petycji. Czy tak?

Poseł Robert Jagła (KO):
Tak, oczywiście.

Przewodnicząca poseł Urszula Augustyn (KO):
Dziękuję bardzo. Temat się toczy, niech się toczy. Rozwiązania będą przedstawione szerokiej opinii publicznej. Dziękuję bardzo.

Przechodzimy do punktu siódmego. Proszę wybaczyć, tym razem ja tu trochę namieszam.

W punkcie siódmym mamy rozpatrzenie petycji w sprawie zmiany art. 93 Ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. – Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce. To jest proszę państwa petycja, którą dostaliśmy do naszej Komisji, z prośbą o wydłużenie czasu, w którym studenci mogą otrzymywać dofinansowanie, czyli stypendia itd.

Przedmiotem tej petycji jest żądanie zmiany przepisów ustawy z 2018 r. – Prawo o szkolnictwo wyższym i nauce. Zwłaszcza chodzi o art. 93 ust. 4 i 6 w taki sposób, aby do limitu 12 semestrów wliczały się wyłącznie te okresy, w których student faktycznie pobierał stypendium socjalne lub specjalne, a także wyłączone zostały okresy studiowania sprzed wejścia w życie ustawy z 2018 r., o ile student nie korzystał wtedy z pomocy materialnej. Żądaniem petytora jest także wprowadzenie przepisów przejściowych umożliwiających studentom, którzy studiowali przed 2018 r. i nie korzystali z pomocy materialnej, ponowne ubieganie się o świadczenia na nowych studiach, szczególnie w przypadku uzyskania orzeczenia o niepełnosprawności po tym okresie.

Ustawa weszła w życie w 2018 r. Mamy rok 2025, czyli siedem lat później. Ja rozumiem, że Ministerstwo Finansów jest na sali. Z prostych rachunków wynika, że siedem lat ten student musiałby już studiować, albo więcej, gdyby został objęty żądaniami, które były przed wprowadzeniem tej ustawy w życie.

Dwie kwestie w tej materii. Pierwsze to jest to, że autorzy petycji chcą, aby wydłużać limit 12 semestrów, podczas których student może otrzymywać wsparcie budżetowe, czyli stypendia, bez względu na to, jakie to są stypendia – tutaj jest kwestia tego, że o takie wsparcie chodzi. Zapisy ustawowe zostały wprowadzone po to – zresztą była to nie tylko sugestia ministerstwa, czy ministerstwa nauki, czy Ministerstwa Finansów, ale także to były sugestie wypływające ze środowisk naukowych – żeby ograniczyć czas wiecznego studiowania. Można sobie wiecznie studiować, ale to nie znaczy, że przez ten wieczny czas będzie się otrzymywało stypendium od Skarbu Państwa. W związku z tym ten limit 12 semestrów został zapisany.

Przeanalizowałam bardzo dokładnie nie tylko opinię Biura Ekspertyz i Oceny Skutków Regulacji, ale także opinie, które przygotowali nasi eksperci komisyjni, i tutaj nie ma żadnych wątpliwości – jeżeli ktoś chce studiować dalej, proszę bardzo, ale tego wsparcia już nie ma.  12 semestrów to jest długi czas. Myślę, że to jest poparte argumentami, żeby tego zapisu nie ruszać.

Trochę mamy kłopot z innym zapisem i myślę, że ten jest wart tego, abyśmy się naprawdę mądrze nad nim zastanowili. Mianowicie chodzi o studentów, którzy mają jakiś rodzaj niepełnosprawności. Tutaj jest kwestia tego, kiedy ta niepełnosprawność została nabyta, w jakich sytuacjach życiowych taki student jest, a więc jest już szeroki wachlarz warunków, które należałoby przeanalizować i należałoby się tym tematem zająć.

Otrzymaliśmy wypowiedź czy stanowisko ministra na piśmie, ponieważ nie ma dzisiaj na posiedzeniu przedstawicieli Ministerstwa Nauki i Szkolnictwa Wyższego, czy się mylę? Nie ma. W tym stanowisku ważną rzeczą, którą chciałam państwu powiedzieć, jest to, że ministerstwo także widzi problem do przeanalizowania, jeśli dotyczy on studentów z niepełnosprawnościami. W związku z tym 29 lipca br., czyli całkiem niedawno, zarządzeniem ministra nauki i szkolnictwa wyższego został powołany Zespół ds. opracowania kierunków zmian w systemie świadczeń dla studentów i ten zespół pracuje. Natomiast ważnym elementem, czyli ważnym argumentem, który jest tutaj rozpatrywany, jest sytuacja studentów z niepełnosprawnościami.

Dlatego wydaje mi się, proszę państwa, że nie ma co duplikować tutaj działań. Jeśli przekażemy do ministerstwa naszą petycję, to będzie wystarczająca rzecz, jaką powinniśmy zrobić, ponieważ argumenty petytora są zbieżne z tym, nad czym pracują członkowie komisji powołanej przez ministerstwo nauki. Zatem myślę, że nasza Komisja tutaj już nie powinna dalszych działań zawierać. Natomiast cieszę się bardzo i myślę, że autora petycji też to ucieszy, że przynajmniej w zakresie dotyczącym studentów z niepełnosprawnościami jego postulaty są rozważane, analizowane i będą wprowadzane zmiany.

Zatem proponuję, abyśmy nie uwzględniali żądania zawartego w treści tej petycji, tylko z tego względu, że te żądania są już przedmiotem analiz. W związku z tym bardzo proszę, abyśmy przesłali naszą petycję do Ministerstwa Finansów. Boże, co ja opowiadam, do Ministerstwa Nauki i Szkolnictwa Wyższego. Przepraszam, jestem zakręcona jak baranie rogi.

Czy jest sprzeciw wobec takiego postępowania? Nie ma. Autor petycji może być pewien tego, że argumenty przedstawione w jego petycji są analizowane i że tutaj te działania spokojnie rozpoczniemy. Dziękuję bardzo.

Wracamy w takim razie do realizacji naszego porządku dziennego już w normalnym tempie. Rozpatrzenie petycji w sprawie uchylenia art. 107 § 1 Ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. – Kodeks wyborczy. To jest petycja z pierwszego punktu.

Przedstawi ją pan poseł Józefaciuk. Bardzo proszę.

Poseł Marcin Józefaciuk (niez.):
Serdecznie dziękuję.

Szanowna pani przewodnicząca, Wysoka Komisjo, szanowni państwo, petytor żąda usunięcia art. 107 § 1 o treści: „W dniu głosowania oraz na 24 godziny przed tym dniem prowadzenie agitacji wyborczej, w tym zwoływanie zgromadzeń, organizowanie pochodów i manifestacji, wygłaszanie przemówień oraz rozpowszechnianie materiałów wyborczych jest zabronione”.  Zajmowaliśmy się podobną petycją już kilkukrotnie, ostatnio zajmowaliśmy się w listopadzie 2024 r. i wtedy postanowiliśmy przekazać petycję do Komisji Nadzwyczajnej do spraw zmian w kodyfikacjach. Dlatego na podstawie art. 12 ust. 1 sugeruję nierozpatrywanie treści tej petycji. Dziękuję.

Przewodniczący poseł Stanisław Gorczyca (KO):
Bardzo dziękuję.

Proszę bardzo, czy ktoś z zaproszonych gości chciałby zabrać głos?

Bardzo proszę.

Starszy specjalista w zespole KBW Zuzanna Słojewska:
Jeszcze raz Zuzanna Słojewska, Krajowe Biuro Wyborcze.

Chciałam tylko zauważyć, że Państwowa Komisja Wyborcza już wielokrotnie podkreślała, że wydaje się konieczne rozważenie zmiany tych przepisów dotyczących ciszy wyborczej w dobie rozwoju technologicznego mediów społecznościowych. Trochę ta cisza wyborcza staje się fikcją. W ostatniej informacji o realizacji przepisów Państwowa Komisja Wyborcza zaproponowała ograniczenie ciszy wyborczej tylko do dnia wyborów, jeżeli chodzi o czas. Natomiast jeżeli chodzi o miejsce, miałoby to dotyczyć lokalu wyborczego i obszaru wokół tego lokalu wyborczego. Dziękuję, bardzo.

Przewodniczący poseł Stanisław Gorczyca (KO):
Dziękuję bardzo.

Otwieram dyskusję. Kto z posłów chciałby zabrać głos albo może z zaproszonych gości? Nie widzę.

Jeszcze raz, panie pośle, rekomendację proszę.

Poseł Marcin Józefaciuk (niez.):
Niepodejmowanie prac nad petycją ze względu na to, że już dokładnie taką samą przesłaliśmy do komisji nadzwyczajnej.

Przewodniczący poseł Stanisław Gorczyca (KO):
Jasne. Czy są jakieś głosy przeciwne? Nie ma.

Tak więc pozostawiamy petycję bez rozpatrzenia.

Przechodzimy do kolejnego punktu, to jest punkt trzeci – rozpatrzenie petycji w sprawie zmiany art. 47 Ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. – Kodeks postępowania karnego.

Przedstawia pan poseł Marcin Józefaciuk. Zgadza się wszystko, panie pośle, tak?

Poseł Marcin Józefaciuk (niez.):
Tak, jak najbardziej.

Szanowny panie przewodniczący, Wysoka Komisjo, wnioskodawca postuluje wprowadzenie w treści art. 47 § 1 k.p.k. obowiązku przekazania sprawy z innego okręgu w razie okoliczności wykluczającej bezstronność oraz zakazu powrotnego przekazywania sprawy jednostce, której działania były przedmiotem zawiadomienia. Ponadto wnioskodawca dostrzega potrzebę przeprowadzenia kontroli parlamentarnej praktyk stosowanych przez prokuratury w zakresie art. 47 k.p.k.

Opinia Biura Ekspertyz i Oceny Skutków Regulacji wprost wskazuje, że prokuratura i inne podmioty obowiązuje zasada obiektywizmu wyrażana w art. 4. Wymóg bezstronnego wykonywania czynności procesowych wynika ponadto z regulacji ustrojowych, nie tylko ustawowych. Ustawodawca nie zdecydował się na całkowicie odrębne uregulowanie instytucji wyłączenia prokuratora, ale odesłał w tym zakresie do przepisów dotyczących wyłączenia sędziego. Czyli pierwszy postulat wydaje się postulatem, który jest nietrafny, ze względu na to, że opiera się na błędnym założeniu i prawo polskie już jak najbardziej przewiduje wszystkie te możliwości.

Natomiast jeśli chodzi o drugi postulat, zakaz powrotnego przekazywania sprawy jednostce, również wydaje się, że to rozwiązanie nie tylko niepragmatyczne, lecz sprzeczne z ustrojem. Zaś postulat wprowadzenia parlamentarnej kontroli czynności procesowych, w tym w szczególności przekazywania spraw między jednostkami prokuratury, pozostaje w sprzeczności z zasadą niezależności prokuratury jako wyspecjalizowanego organu państwa powołanego do strzeżenia praworządności.

Ze względu na to, co powiedziałem wcześniej, jak również całość opinii eksperta w Biurze Ekspertyz i Oceny Skutków Regulacji sugeruję nieuwzględnienie przez Komisję żądania będącego przedmiotem petycji.

Przewodniczący poseł Stanisław Gorczyca (KO):
Dziękuję, panie pośle.

Proszę bardzo, czy przedstawiciel ministerstwa chciałby zabrać głos?

Główny specjalista w Departamencie Prawa Karnego Ministerstwa Sprawiedliwości Mariola Majer-Świrska:
Dzień dobry. Ministerstwo Sprawiedliwości, Mariola Majer-Świrska.

Szanowny panie przewodniczący, pozostali państwo, ja w imieniu ministerstwa. Ministerstwo w pełni podziela opinię wydaną przez Biuro Ekspertyz i Oceny Skutków Regulacji Kancelarii Sejmu. Pragnę też zaznaczyć, że w zakresie zmiany przepisu art. 47 k.p.k. nie są prowadzone żadne prace ani nie są planowane takie prace. Nie widzimy potrzeby, żeby ten artykuł wymagał zmiany. Opinia w sposób wyczerpujący uzasadnia takie stanowisko i w pełni ją podzielamy. Czyli wniosek jest wiadomy. Dziękuję bardzo.

Przewodniczący poseł Stanisław Gorczyca (KO):
Dziękuję bardzo.

Czy ktoś chciałby zabrać głos? Proszę bardzo. Otwieram dyskusję. Nie ma.

Zatem pan poseł rekomenduje nieuwzględnienie żądania zawartego w petycji. Czy ktoś jest przeciwny? Nie ma. Dziękuję bardzo.

Przechodzimy do kolejnego punktu. Zgodnie z porządkiem obrad to jest punkt czwarty – rozpatrzenie petycji w sprawie podjęcia inicjatywy ustawodawczej w zakresie uchylenia zakazu wydzierżawiania gruntu rolnego przez okres pięciu lat od jego nabycia.

Przedstawia pan poseł Piotr Polak. Proszę bardzo, panie pośle.

Poseł Piotr Polak (PiS):
Dziękuję.

Szanowny panie przewodniczący, Wysoka Komisjo, szanowni państwo, teraz rozpatrzymy petycję, którą złożył do nas rolnik, który dla mnie jako rolnika, bo ja też jestem rolnikiem, w dziwny sposób interpretuje sposób czy możliwość wykonywania swojego powołania, swojego zawodu jako rolnik, gdy nabędzie nową ziemię. I tak właśnie było, że nabył ziemię. Teraz te wszystkie kwestie z ochroną gruntów rolnych reguluje ustawa o kształtowaniu ustroju rolnego. Rolnik ten kupił ziemię czy może dostał w darowiźnie i uważa, że wykorzystywanie rolniczo tej ziemi mu się nie opłaca. Ma możliwość wydzierżawienia jej dla podmiotów, które budują i stawiają wiatraki, siłownie wiatrowe, i z tego tytułu chciałby mieć dodatkowe środki. Jednak zabrania mu tego ustawa – i dobrze, że mu zabrania – która mówi, że przez okres pięciu lat od daty zakupu lub darowizny nie jest możliwe wykorzystywanie tego gruntu inaczej niż tylko w sposób stricte rolniczy.

Szanowni państwo, kwestia ziemi rolnej, uprawianych gruntów, z których pozyskujemy produkty rolnicze, to bezpieczeństwo żywnościowe i nie można sobie od tak dysponować tymi gruntami w przypadku ich właśnie nowego nabycia – że ktoś sobie zadysponuje do innego wykorzystania, chociażby ze względu na pozyskanie środków dzierżawy.

Szanowni państwo, oczywiście w ramach obowiązującej ustawy jest możliwe odstępstwo, żeby pięcioletni okres wykorzystywania takich gruntów rolniczo nie był dotrzymany, ale o tym decyduje Krajowy Ośrodek Wsparcia Rolnictwa (KOWR). Dyrektor generalny KOWR na wniosek osoby zainteresowanej, nabywcy takiej nieruchomości, może taką zgodę wyrazić, odstępując od tego pięcioletniego okresu, gdy stwierdzi, że jest to uzasadnione ważnym interesem nabywcy lub interesem publicznym.

Pan, który skierował do nas petycję, chce żeby taki zakaz wykreślić z danej ustawy i żeby takie ograniczenie nie obowiązywało. Żądanie w tym przypadku jest całkowicie nieuzasadnione, ponieważ, tak jak powiedziałem, jest możliwość wyłączenia takiego gruntu poprzez skierowanie odpowiedniego wniosku do KOWR. Dlatego sugeruję Wysokiej Komisji, abyśmy nie uznali żądania zawartego w tejże petycji.

Przewodniczący poseł Stanisław Gorczyca (KO):
Bardzo dziękuję, panie pośle.

Zapytamy teraz przedstawicieli ministerstwa rolnictwa. Proszę bardzo.

Naczelnik Wydziału Kształtowania Ustroju Rolnego w Departamencie Nieruchomości i Infrastruktury Wsi Ministerstwa Rolnictwa i Rozwoju Wsi Artur Kubaj:
Dzień dobry. Szanowny panie przewodniczący, szanowna Komisjo, szanowni państwo, stanowisko ministerstwa, żeby nie przedłużać…

Przewodniczący poseł Stanisław Gorczyca (KO):
Czy mógłby się pan przedstawić?

Naczelnik wydziału w departamencie MRiRW Artur Kubaj:
Artur Kubaj, Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi, naczelnik w ministerstwie.

Żeby nie przedłużać, stanowisko ministerstwa jest zbieżne z tym, co pan poseł tu przedstawił. Zbieżne również z opinią Biura Ekspertyz i Oceny Skutków Regulacji Kancelarii Sejmu. Zwrócę uwagę, że tak naprawdę ta propozycja wykreślenia dotyczy tylko części art. 2b ust. 2, ponieważ art. 2b ust. 2 jest znacznie szerszy. On dotyczy nie tylko zakazu wydzierżawienia, ale również zakazu zbywania nie tylko w drodze kupna, darowizny, ale także w formie innych czynności prawnych, tak że de facto ta propozycja jest tylko częścią tego zakazu. Teoretycznie można by było z tego próbować robić jakieś wyłączenie, jedno z wielu, które są przewidziane w ust. 4. Jednak, jak mówię, to już byłaby kazuistyka.

Chciałbym tylko jeszcze zwrócić uwagę, że tutaj rolnik rzeczywiście chciałby wykorzystywać nierolniczo grunty, które ocenia jako słabe lub bardzo słabe. Natomiast do nich zalicza również grunty klasy IV, które ani słabe, ani bardzo słabe nie są. Czyli tutaj rzeczywiście byłoby to znów już zupełnie sprzeczne z celami ustawy o kształtowaniu ustroju rolnego i zasadami zdrowego rozsądku. Dziękuję bardzo.

Przewodniczący poseł Stanisław Gorczyca (KO):
Bardzo dziękuję. Ta opinia jest też zbieżna z postulatem pana posła.

Czy są jeszcze jakieś głosy? Ktoś chciałby zabrać głos? Panowie posłowie? Nie widzę.

Poseł Piotr Polak (PiS):
Jeśli mogę.

Przewodniczący poseł Stanisław Gorczyca (KO):
Tak, proszę bardzo.

Poseł Piotr Polak (PiS):
Panie przewodniczący, dodam że jako rolnik i jako osoba, która na co dzień mieszka na wsi, na terenach wiejskich, jestem zdecydowanie przeciwny nie tylko farmom wiatrowym, ale również i fotowoltaicznym, temu, żeby na gruntach, właśnie przywołanych tu przez pana z ministerstwa rolnictwa, klasy IV czy chociażby V, takie inwestycje powstawały, a jeśli, to na gruntach klasy VI albo VIz. Ponieważ tam rzeczywiście produkcji rolnej nie można prowadzić, ale na IV i V spokojnie można prowadzić dosyć intensywną produkcję rolną. Dziękuję.

Przewodniczący poseł Stanisław Gorczyca (KO):
Dziękuję bardzo, panie pośle, za uzupełnienie.

Zatem wniosek, że nie uznajemy. Czy ktoś z państwa jest przeciwny? Nie widzę, a więc nie uznaliśmy. Jesteśmy za bezzasadnością petycji.

Przechodzimy do punktu piątego – rozpatrzenie petycji w sprawie podjęcia inicjatywy ustawodawczej w zakresie sposobu podziału mandatów w wyborach do Sejmu.

Przedstawia pan poseł Robert Warwas. Proszę bardzo, panie pośle.

Poseł Robert Warwas (PiS):
Bardzo dziękuję.

Szanowny panie przewodniczący, Wysoka Komisjo, szanowni państwo, przedmiotem petycji jest podjęcie inicjatywy ustawodawczej zmierzającej do zmiany Kodeksu wyborczego celem dostosowania przepisów do konstytucyjnego wymogu proporcjonalności wyborów.

Petycja spełnia wszelkie wymogi formalne oraz mieści się w zakresie zadań i kompetencji Sejmu.

Autor petycji postuluje, by dostosować przepisy Kodeksu wyborczego do konstytucyjnego wymogu proporcjonalności wyborów. Zdaniem wnioskującego wybory w latach 2015, 2019 oraz 2023 ujawniły rażące niezgodności obowiązującej ordynacji wyborczej do Sejmu z postanowieniem Konstytucji RP, zawartym w art. 96 ust. 2 – chodzi o cechę proporcjonalności wyborów – oraz w przepisie art. 62 ust. 1 – chodzi o prawo obywatela do wybierania posłów. Wśród propozycji naprawczych autor wymienia: likwidację progów wyborczych, wprowadzenie drugiej tury wyborów, wprowadzenie do jednej tury wyborów dodatkowej listy, wyboru alternatywnego lub wyboru negatywnego oraz dystansu przeciwwiększościowego oraz wprowadzenie autorskiej metody proporcjonalnego wyniku wielookręgowego.

Reasumując, jak wskazuje Biuro Ekspertyz i Oceny Skutków Regulacji Kancelarii Sejmu, brak jest prawnych przeszkód, by postulat likwidacji progów wyborczych, zmiany metody przeliczania głosów na mandaty oraz wprowadzenie drugiej tury wyborów do Sejmu został zrealizowany. Czyli w tym zakresie brak jest przeszkód prawnych. Niemniej jednak sformułowana w petycji propozycja wprowadzenia listy alternatywnego bądź negatywnego wyboru budzi wątpliwości co do zgodności z konstytucją. Zdaniem Biura Ekspertyz i Oceny Skutków Regulacji Kancelarii Sejmu fakt, iż sformułowane w petycji żądanie dotyczy ustanowienia przepisów niezgodnych z konstytucją, powinien stanowić przesłankę nieuwzględniania przez Komisję do Spraw Petycji żądania będącego przedmiotem petycji na podstawie art. 126c ust. 3 pkt 5 regulaminu Sejmu. Dziękuję.

Przewodniczący poseł Stanisław Gorczyca (KO):
Dziękuję bardzo, panie pośle.

Proszę bardzo, czy przedstawiciel ministerstwa chciałby zabrać głos? Czy ktoś chciałby się na ten temat wypowiedzieć? Widzę, że nie ma.

Panie pośle, rekomenduje pan zatem, aby nie uwzględniać żądania zawartego w petycji.

Poseł Robert Warwas (PiS):
Panie przewodniczący, kierując się też opinią Biura Ekspertyz i Oceny Skutków Regulacji i tym podsumowaniem, gdzie przedstawione w petycji przepisy są niezgodne z konstytucją, rekomenduję zakończenie prac nad tą petycją. Dziękuję.

Przewodniczący poseł Stanisław Gorczyca (KO):
Nieuwzględnienie. Dziękuję bardzo. Pan poseł proponuje zakończyć prace nad tą petycją, tak?

Poseł Robert Warwas (PiS):
Tak.

Przewodniczący poseł Stanisław Gorczyca (KO):
Dobrze. Dziękuję bardzo.

Czy ktoś jest przeciwny? Nie widzę.

Uznajemy, że petycja nie została uwzględniona, to znaczy, że zakończyliśmy prace.

Proszę państwa, teraz przechodzimy do punktu szóstego – rozpatrzenie petycji w sprawie zmiany art. 951 Ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. – Kodeks cywilny.

Przedstawia pan poseł Stanisław Gorczyca. Pozwolę udzielić sobie głosu.

Szanowni państwo, petycja, której zreferowanie przypadło mi w udziale na dzisiejszym posiedzeniu, dotyczy zmiany treści art. 951 ustawy z 23 kwietnia 1964 r. – Kodeks cywilny. Autor petycji postuluje zmodyfikowanie brzmienia cytowanego przepisu poprzez danie możliwości sporządzenia testamentu allograficznego osobom głuchym lub niemym przy pomocy tłumacza języka migowego oraz uznanie takiego tłumacza za jednego z wymaganych prawem świadków.

Dla przypomnienia powiem tylko, że istota testamentu allograficznego sprowadza się do ustnego wyrażenia przez spadkodawcę swojej ostatniej woli wobec wójta, burmistrza, prezydenta miasta, starosty, marszałka województwa, sekretarza powiatu lub gminy bądź kierownika Urzędu Stanu Cywilnego. Oświadczenie spadkodawcy spisane jest w formie protokołu w obecności świadków, odczytywane, a następnie podpisywane przez spadkodawcę, urzędnika i świadków.

Uzasadniając przedmiotowy wniosek, składający petycję stoi na stanowisku, że wprowadzenie postulowanej zmiany przyczyni się do zwiększenia dostępności urzędów dla osób z niepełnosprawnościami. W literaturze przedmiotu nie brakuje również głosów, że wykluczenie wspomnianych osób z grona tych, którym przysługuje prawo złożenia testamentu allograficznego, to przejaw ich dyskryminacji.

Z analizy petycji przez eksperta wynika ponadto, że petycja tożsamej treści w maju br. trafiła do Senatu RP. Tamtejsza Komisja Petycji jednogłośnie podjęła decyzję o niekontynuowaniu prac nad petycją i przekazaniu jej do ministra sprawiedliwości. Za takim podejściem przemawiały toczące się w tym resorcie prace legislacyjne w sferze prawa spadkowego i testamentów. W jednym z departamentów tego ministerstwa został przygotowany projekt ustawy dotyczącej zmiany Kodeksu cywilnego oraz zmiany Kodeksu postępowania cywilnego w zakresie spadków.

Na temat instytucji testamentu allograficznego wypowiedziała się również Komisja Kodyfikacyjna Prawa Cywilnego, stwierdzając, że przewidziana jest jego likwidacja, a w konsekwencji uchylenie stosownego artykułu Kodeksu cywilnego. Jako argument z jednej strony wskazała na bardzo rzadkie występowanie tej formy w praktyce, z drugiej zaś – na podejmowane próby fałszowania tego rodzaju testamentów.

Biorąc te wszystkie uwarunkowania pod uwagę, zarówno ekspert, jak i stały doradca Komisji rekomendują, by nie uwzględnić żądania będącego przedmiotem petycji. Ja osobiście się też pod tą rekomendacją podpisuję.

Proszę bardzo, otwieram dyskusję.

Czy jest przedstawiciel ministerstwa? Tak. Proszę bardzo i proszę się przedstawić.

Zastępca dyrektora Biura Ministra Ministerstwa Sprawiedliwości Danuta Głowacka-Mazur:
Dzień dobry. Danuta Głowacka, Ministerstwo Sprawiedliwości.

Ja tylko, uzupełniając wypowiedź pana posła, chciałam powiedzieć, że projekt ustawy o zmianie ustawy – Kodeks cywilny oraz ustawy – Kodeks postępowania cywilnego nosi nr UD30 i jest w tej chwili w uzgodnieniach międzyresortowych. W przyszłym tygodniu kończy się termin na zgłaszanie ewentualnych uwag w tych uzgodnieniach.

Rzeczywiście ten projekt uchyla w całości art. 951, a zatem sama petycja stałaby się kompletnie bezprzedmiotowa. Dziękuję bardzo.

Przewodniczący poseł Stanisław Gorczyca (KO):
Bardzo dziękuję przedstawicielowi Ministerstwa Sprawiedliwości. Wobec i tej jeszcze wypowiedzi proponuję nieuwzględnienie żądania zawartego w petycji. Czy ktoś jest innego zdania? Nie widzę.

Komisja podjęła decyzję o nieuwzględnieniu żądania zawartego w petycji.

Przechodzimy do kolejnego punktu, to jest punkt ósmy – rozpatrzenie odpowiedzi ministra infrastruktury na dezyderat nr 95 w sprawie zmiany art. 73aa ust. 7 Ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. –  Prawo o ruchu drogowym w zakresie obowiązku złożenia wniosku o rejestrację pojazdu.

Z tego, co wiem, to referował pan poseł Marcin Józefaciuk, ale przed wyjściem z Komisji poinformował mnie, że nie wnosi uwag do odpowiedzi.

Bardzo proszę jeszcze ministerstwo o zabranie głosu.

Zastępca dyrektora Departamentu Transportu Drogowego Ministerstwa Infrastruktury Anna Kowalczyk:
Dziękuję serdecznie. Anna Kowalczyk, jestem zastępcą dyrektora Departamentu Transportu Drogowego w Ministerstwie Infrastruktury.

Oczywiście podtrzymujemy naszą odpowiedź, że dostrzegliśmy potrzebę doprecyzowania tych przepisów, żeby nie było żadnych wątpliwości, że wyłączenia złożenia wniosku o rejestrację pojazdu w określonym terminie dotyczy również sytuacji, kiedy pojazd jest sprowadzany i zostanie zbyty przed upływem ustawowego terminu na złożenie tego wniosku.

Natomiast chciałam poinformować, że to nasze dostrzeżenie prawne zostało już zrealizowane. Czyli tak naprawdę w ustawie z 7 listopada 2025 r., która zmienia przepisy ustawy – Prawo o ruchu drogowym, został ten przepis doprecyzowany. Został przedłożony do podpisu panu prezydentowi. Ten podpis został złożony 1 grudnia i w tym momencie oczekujemy już na ogłoszenie ustawy.

RCL wyznaczył najpóźniejszą datę ogłoszenia na 12 grudnia tego roku. Tak naprawdę czekamy tylko na publikację i petycja została przez nas zrealizowana. Dziękuję bardzo.

Przewodniczący poseł Stanisław Gorczyca (KO):
Dziękuję bardzo.

Nie wnosimy tutaj uwag do odpowiedzi i przyjmujemy dezyderat.

Teraz kolejny punkt, to jest punkt dziewiąty – rozpatrzenie odpowiedzi ministra infrastruktury na dezyderat nr 98 w sprawie bezpłatnego dostępu do toalet na dworcach kolejowych.

Petycję referował pan Robert Warwas, ale jest przedstawiciel infrastruktury, to poproszę o zabranie głosu.

Zastępca dyrektora Departamentu Nadzoru Właścicielskiego Ministerstwa Infrastruktury Bogusław Nadolnik:
Dzień dobry. Moje nazwisko Bogusław Nadolnik, zastępca dyrektora Departamentu Nadzoru Właścicielskiego Ministerstwa Infrastruktury.

Szanowny panie przewodniczący, szanowni państwo, minister infrastruktury udzielił odpowiedzi na dezyderat, który skierowała do niego Komisja, dotyczący w głównej mierze zapewnienia bezpłatnych toalet na dworcach kolejowych. W ramach rozwiązań prawnych uprzejmie informujemy, że obowiązujące przepisy nie zawierają takich regulacji dotyczących obowiązku nieodpłatnego udostępniania toalet w tych obiektach.

Drugie pytanie, minister infrastruktury nie planuje inicjatywy legislacyjnej w zakresie wprowadzenia rozwiązań, o których mowa w petycji. Ta petycja dotyczyła jednej spółki Skarbu Państwa, która jest w nadzorze ministra – PKP. Również posiadamy informację, i Komisja również ją posiada, że obecnie chyba procedowana jest kolejna petycja tego wnioskodawcy i ona ma charakter poszerzony. Państwo w tej petycji nie mówią już tylko odnośnie do PKP i dworców PKP, należących do PKP, ale również tych we wszystkich węzłach komunikacji, czyli jest daleko, daleko szersza. Prawdopodobnie ona jest przez państwa procedowana. Mnie jest trudno powiedzieć, ponieważ to jest poza zakresem naszych kompetencji. My zajmujemy się spółkami, więc w kontekście spółki podtrzymujemy stanowisko, że nie zamierzamy prowadzić prac legislacyjnych nad zmianą dotyczącą właśnie nieodpłatnego udostępniania toalet na dworcach, które są w zakresie należącym do PKP.

Również chcę zwrócić uwagę, że są dworce, które należą do samorządów. Tutaj petytor nic na ten temat nie wspomina, o czym mówi w tej nowej petycji, z którą państwo jesteście prawdopodobnie na etapie procedowania.

Jednocześnie nasza opinia jest zgodna z opinią Biura Ekspertyz i Oceny Skutków Regulacji Kancelarii Sejmu z 11 października 2024 r. Dziękuję bardzo.

Przewodniczący poseł Stanisław Gorczyca (KO):
Bardzo panu dziękuję.

A co na to pan poseł Robert Warwas? Proszę bardzo, panie pośle. Pan nie jest szczęśliwy za bardzo z tej odpowiedzi.

Poseł Robert Warwas (PiS):
Bardzo dziękuję.

Szanowny panie przewodniczący, szanowni państwo, ta odpowiedź jest bardzo lakoniczna. W zasadzie potwierdza to, co wiemy. Jeśli jest petycja, jest dezyderat, a ministerstwo odpisuje: „W ramach rozwiązań prawnych uprzejmie informujemy, że obowiązujące przepisy prawa nie zawierają regulacji dotyczącej obowiązku nieodpłatnego udostępniania toalet w tych obiektach, dworcach PKP” – to wiemy. Dlatego ta petycja i dlatego Komisja do Spraw Petycji postanowiła skierować dezyderat, żeby to zmienić. Natomiast jeśli ministerstwo potwierdza taki stan faktyczny i to jest odpowiedź, to naprawdę, trochę powagi.

Natomiast w tym dezyderacie prosiliśmy o jakąś analizę. Jeśli są też dworce samorządowe, to dobrze byłoby, żeby PKP jako Skarb Państwa, ministerstwo, dały też przykład podnoszenia standardów. Wszędzie w Europie ten problem jest rozwiązany w jakiś sposób. U nas spotykamy się z takimi barierami, że w części dworców są toalety bezpłatne, w części w ogóle nie ma toalet, w części są jakieś odpłatności. Coraz częściej spotykamy się z sytuacją, że jest jakiś automat do pobierania monet, ciężko te pieniądze gdzieś tam rozmieniać. Nie jest to uregulowane.

Na pewno jest to sprawa, która wymaga analizy. Natomiast Ministerstwo Infrastruktury w tej odpowiedzi po prostu ograniczyło się tylko do stwierdzenia stanu faktycznego i stwierdzenia, że w tym zakresie nie prowadzą żadnych działań i rozwiązań.

Ja pragnę też przypomnieć, że w tej chwili jesteśmy przy takim dużym programie modernizacji i remontów dworców w ramach rządowego „Programu inwestycji dworcowych”, jak również pojawił się nowy program „Dworce przyjazne pasażerom” i aż się prosi, żeby szukać tego typu rozwiązań, takich standardów, żeby te podstawowe potrzeby człowieka jakoś rozwiązywać.

Wnoszę o to, żeby nie przyjmować tej odpowiedzi. Poprosić o uzupełnienie tej odpowiedzi, o jakieś rozwiązania, które mają wyjść naprzeciw, bo ile tych petycji będzie jeszcze kierowanych do Komisji do Spraw Petycji. Ludzie widzą te potrzeby, problemy i apelują o poważne dyskusje. Jeśli więc mamy jakieś nowe programy, modernizujemy te dworce, to w tym zakresie, tam, gdzie nie ma tych toalet, mogą się one pojawić, ale też uregulować sprawę odpłatności w taki sposób, żeby… Ponieważ też było takie pytanie o ewentualnie wskazanie maksymalnej stawki albo coś takiego, albo udostępnienie w taki sposób, żeby ta płatność też mogą odbywać się może kartą płatniczą.

Ten problem jest szeroko komentowany i trzeba byłoby do tego poważniej podejść i przedstawić propozycje rozwiązań. Ponieważ będziemy ciągle w Komisji do Spraw Petycji mieć kolejne tego typu petycje, a odpowiedzi są naprawdę niewystarczające.

Dlatego, panie przewodniczący, rekomenduję wniosek o uzupełnienie odpowiedzi na dezyderat. Dziękuję.

Przewodniczący poseł Stanisław Gorczyca (KO):
Dziękuję, panie pośle. Również mam takie nieodparte wrażenie, że taka chyba szersza analiza i refleksja powinna być, bo to jest bardzo poważny problem, do nas docierają te głosy. Tak jak pan powiedział, są rzeczywiście te dworce w zarządzaniu różnych podmiotów, to jest pewna trudność, ale można tego koordynatora, który by to mógł zbadać, znaleźć i ta odpowiedź powinna być szersza. Rozumiem, że to jest związane z kosztami, ale to jest już taki wymóg cywilizacyjny.

Myślę, że już absolutnie nie powinniśmy nad tym dyskutować, ale proszę bardzo.

Zastępca dyrektora departamentu MI Bogusław Nadolnik:
Dziękuję, panie przewodniczący.

Może w tej kwestii dwa zdania. Dokładnie odpowiedź została skierowana odnośnie do spółki PKP, żeby doprecyzować. To jest petycja z 2024 r., a to, o czym mówił pan poseł i pan przewodniczący – poszerzony zakres jest w tej nowej petycji, która jest przedmiotem państwa prac, i tam się rozszerza tę petycję o kwestie związane z szeroką komunikacją publiczną. To jest właśnie to, o czym pan poseł mówi, nie tylko PKP jako spółka i dworce PKP spółki, ale również dworce należące do samorządów i również dworce PKS, o tym się mówi szeroko w tamtej petycji. W związku z tym te petycje, jak gdyby się troszeczkę nakładają na siebie, takie jest nasze zdanie. My udzieliliśmy odpowiedzi na dezyderat, który jest związany z pierwszą petycją…

Prośba taka, żeby w tamtym rozwiązaniu… Tamto rozwiązanie szeroko ogarnia temat wykorzystania tych miejsc publicznych, gdzie mogłyby być te dworce. Natomiast tu jest bardzo ograniczona kwestia – i tak odpowiedzieliśmy – do jednej spółki, która co do zasady jest spółką prawa handlowego, a nie jest jednostką sektora finansów publicznych i zupełnie innymi kryteriami się posługuje. Stąd moja prośba, żeby jednak Komisja przyjęła ten dezyderat. Natomiast rozwiązania należałoby szukać w tamtym drugim dokumencie, ale to jest tylko kwestia państwa podejścia.

Przewodniczący poseł Stanisław Gorczyca (KO):
Tym bardziej że ta druga petycja, o której pan mówi, nie była jeszcze rozpatrywana. A wy jesteście już w posiadaniu tej drugiej petycji?

Zastępca dyrektora departamentu MI Bogusław Nadolnik:
Nie, my mamy opinię z 8 sierpnia 2025 r. Dotyczy ona petycji nr BKSP/159/X/492/2025 r. i tutaj mają państwo opinię prawną Biura Ekspertyz i Oceny Skutków Regulacji.

Przewodniczący poseł Stanisław Gorczyca (KO):
Dobrze, my to sprawdzamy.

Zastępca dyrektora departamentu MI Bogusław Nadolnik:
To znaczy, ja mogę…

Przewodniczący poseł Stanisław Gorczyca (KO):
Panie pośle, proszę o zabranie głosu.

Poseł Robert Warwas (PiS):
Panie przewodniczący, tutaj koncentrujemy się i podmiotowo traktujemy tę petycję. Trudno mi teraz odnosić się do innych petycji, których też nie znam. W związku z tym, że ta odpowiedź jest naprawdę bardzo lakoniczna, kategorycznie domagam się, i podtrzymuję swoje stanowisko, aby po prostu zwrócić się to Ministerstwa Infrastruktury o uzupełnienie odpowiedzi o te wątki, które zostały wskazane. A jeśli są inne petycje w obiegu, to po prostu możemy je potem jakoś łączyć. Jednak na tę chwilę po prostu jako osoba, która przedstawia tę petycję, chciałbym się skupić na tej petycji i chciałbym poznać szerszą odpowiedź Ministerstwa Infrastruktury w tym zakresie.

Co prawda spółka PKP jest spółką akcyjną, natomiast właścicielem jest Skarb Państwa. Ministerstwo Infrastruktury nadzoruje więc tę spółkę i chciałbym poznać w oparciu o tę petycję szerszą odpowiedź co do prac, które są prowadzone. Czy ewentualnie odniesienie się do tych innych petycji, które też wpływają, żebyśmy mogli poznać, jakie jest stanowisko w tej sprawie, w którym kierunku zmierzamy. Dziękuję bardzo.

Przewodniczący poseł Stanisław Gorczyca (KO):
Bardzo dziękuję.

Już wyjaśniliśmy, że to była petycja nr 492, która została nieuwzględniona wcześniej, a więc temat zamknięty. Natomiast to jest inny temat i ja skłaniam się w kierunku pana sprawozdawcy, który ma niedosyt, i trzeba jednak zrobić tę pewną refleksję, trochę popracować, zapytać różnych operatorów czy właścicieli dworców i ktoś musi to koordynować. Chyba od was, od ministerstwa, najwięcej się wymaga, w związku z tym będziemy po prostu tym kierować.

Nie przyjmujemy więc treści tego dezyderatu. Zapytam panów posłów, czy panowie jesteście za takim stanowiskiem, żeby nie przyjmować odpowiedzi i wystąpić o uzupełnienie tej odpowiedzi? Dziękuję bardzo. Czy ktoś jest przeciwny? Nie ma. Bardzo dziękujemy.

W związku z tym, że był to ostatni punkt, bardzo państwu dziękuję. Życzę miłego popołudnia i do zobaczenia na kolejnych posiedzeniach Komisji. Dziękuję bardzo.