Komisja Polityki Senioralnej, obradująca pod przewodnictwem poseł Joanny  Borowiak (PiS), przewodniczącej Komisji, rozpatrzyła:

– informację sekretarza stanu, pełnomocnika rządu do spraw polityki senioralnej na temat działań poszczególnych resortów w zakresie kwot i rodzajów (obszarów) zadań realizowanych na rzecz seniorów;

– projekt planu pracy Komisji na okres od 1 lipca do 31 grudnia 2026 r.

W posiedzeniu udział wzięli: Marlena Muszyńska dyrektor Departamentu Polityki Senioralnej Kancelarii Prezesa Rady Ministrów wraz ze współpracownikiem, Beata Karlińska dyrektor Departamentu Pomocy Społecznej Ministerstwa Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej, Bartosz Gaca dyrektor Departamentu Świadczeń Emerytalno-Rentowych Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, Zbigniew Tomczak prezes zarządu Polskiego Stowarzyszenia Pomocy Osobom z Chorobą Alzheimera, prezes zarządu stowarzyszenia Obywatelski Parlament Seniorów wraz ze współpracownikiem, Elżbieta Ostrowska przewodnicząca zarządu głównego Polskiego Związku Emerytów i Rencistów wraz ze współpracownikiem, Jerzy Płókarz prezes Krajowego Sztabu Ratownictwa Społecznej Sieci Ratunkowej, Igor Marczak wiceprezes Fundacji SeniorApp, Marek Wleklik ekspert Izby Gospodarczej „Farmacja Polska”, Wojciech Kałkusiński ambasador „Głosu Seniora” oraz Krystyna Lewkowicz stały doradca Komisji.

W posiedzeniu udział wzięli pracownicy Kancelarii Sejmu: Andrzej Kniaziowski i Elżbieta  Przybylska – z sekretariatu Komisji w Biurze Komisji Sejmowych.

Przewodnicząca poseł Joanna Borowiak (PiS):
Dzień dobry, otwieram 69. posiedzenie Komisji Polityki Senioralnej.

Serdecznie witam państwa posłów oraz zaproszonych gości, wśród których są: pani Marlena Muszyńska, dyrektor Departamentu Polityki Senioralnej Kancelarii Prezesa Rady Ministrów, wraz z panią Sylwią Boratyńską, naczelnikiem; jest z nami pan Bartosz Gaca, dyrektor Departamentu Świadczeń Emerytalno-Rentowych Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, witamy; pani Krystyna Lewkowicz, stały doradca Komisji; pan Zbigniew Tomczak, prezes Polskiego Stowarzyszenia Pomocy Osobom z Chorobą Alzheimera oraz przewodniczący Obywatelskiego Parlamentu Seniorów; pan Jerzy Płókarz, prezes Krajowego Sztabu Ratownictwa Społecznego Sieci Ratunkowej; pan Wojciech Kałkusiński, ambasador „Głosu Seniora”, dzień dobry, panie Wojciechu; pan Igor Marczak, wiceprezes SeniorApp; pani Elżbieta Ostrowska, przewodnicząca zarządu głównego Polskiego Związku Emerytów i Rencistów, wraz z panią Barbarą Ruszkowską-Gębką, członkiem zarządu głównego; jest również z nami pan Marek Wleklik.

Szanowni państwo posłowie, stwierdzam przyjęcie protokołu z poprzedniego posiedzenia Komisji.

Na podstawie listy obecności stwierdzam kworum.

Porządek dzienny posiedzenia obejmuje: rozpatrzenie informacji sekretarza stanu, pełnomocnika rządu do spraw polityki senioralnej na temat działań poszczególnych resortów w zakresie kwot i rodzajów (obszarów) zadań realizowanych na rzecz seniorów – materiał ten zreferuje pani dyrektor Marlena Muszyńska; w punkcie drugim mamy rozpatrzenie projektu planu pracy Komisji na okres od 1 lipca do 31 grudnia bieżącego roku. Państwo posłowie otrzymaliście już ten materiał, jesteśmy także po posiedzeniu prezydium Komisji w tym zakresie. Czy są uwagi do porządku dziennego? Nie widzę uwag.

Przechodzimy do realizacji.

Bardzo proszę panią dyrektor Marlenę Muszyńską o zreferowanie informacji, poproszę uprzejmie.

Dyrektor Departamentu Polityki Senioralnej Kancelarii Prezesa Rady Ministrów Marlena Muszyńska:
Bardzo dziękuję.

Szanowna pani przewodnicząca, szanowni państwo, tematyka dotycząca realizowanych działań przez poszczególne resorty na rzecz osób starszych jest bardzo obszerna. Szereg działań, które są realizowane w poszczególnych ministerstwach, dotyczy różnego rodzaju zadań, działań, projektów. Postaram się państwu oczywiście w dużym skrócie przybliżyć te materiały, które państwu przekazaliśmy.

Szanowni państwo, działania podejmowane przez resorty obejmują, tak jak powiedziałam, wiele obszarów. To są obszary właśnie z zakresu czy pomocy społecznej, czy aktywności społecznej, czy też aktywności sportowej, ale to również, szanowni państwo, różnego rodzaju dostęp do usług, to także szeroko rozumiane bezpieczeństwo. To, co jest istotne i kluczowe w realizacji zadań na rzecz osób starszych, to również współpraca międzysektorowa. Ta współpraca międzysektorowa jest kluczowa, jeżeli chodzi o realizację zadań, dlatego że w ramach tych zadań międzysektorowych dokonywana jest wymiana informacji, ale również wspólne planowanie działań na rzecz m.in. osób starszych. To, co jest kluczowe i istotne, szanowni państwo, to również działania skierowane do konkretnych obszarów czy też uwzględniające wymiar terytorialny projektowanych działań, ale także część działań, które są realizowane w poszczególnych resortach, jest realizowana na poziomie lokalnym lub regionalnym.

Szanowni państwo, pełnomocnik rządu do spraw polityki senioralnej, pani Marzena Okła-Drewnowicz, w ramach koordynacji działań w obszarze polityki senioralnej co roku występuje z zapytaniem do resortów o to, jakie działania, jakie inicjatywy są realizowane w tych konkretnych resortach, z prośbą o przekazanie informacji. Takie działania, które są podejmowane właśnie w ramach tych działań koordynacyjnych, to przede wszystkim dobra współpraca, ale też wymiana informacji, które pozwalają na identyfikację różnych działań i projektów.

Szanowni państwo, materiał, który został państwu przekazany, zawiera, powiedziałabym, dużo najważniejszych informacji. Pozwolę sobie go nie czytać, tylko zreferować w dużym skrócie, jeżeli państwo pozwolicie.

Zacznę od Ministerstwa Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. W ramach tego resortu oczywiście odbywa się wiele zadań, które są zadaniami ustawowymi, wynikających z ustawy o pomocy społecznej, ale nie tylko. Nie chciałabym tutaj przywoływać przepisów, bo chyba też nie taka była intencja. Natomiast programy na rzecz osób starszych, które są kluczowe, realizowane w ramach ministerstwa to przede wszystkim program „Opieka 75+”, który dotyczy zwiększenia dostępności do usług opiekuńczych z budżetem 80 mln zł. Kolejny program, który jest realizowany, dotyczy „Korpusu wsparcia seniorów”. Korpus, który zakłada realizację dwóch modułów, dotyczy wsparcia finansowego gmin w zakresie organizowania usług opiekuńczych, ale to również drugi moduł, który dotyczy tzw. wsparcia na odległość. W ramach tego działania budżet jest zaplanowany na poziomie 30 mln zł.

Szanowni państwo, uwzględniony został również wieloletni rządowy program „Posiłek w szkole i w domu” na lata 2024–2028. Prosiłabym tutaj, żebyśmy też nie odnosili się do samej nazwy, bo ona może być w pewnym stopniu myląca, dlatego że jest „Posiłek w szkole i w domu”. Są trzy moduły w ramach tego programu: moduł dla dzieci i młodzieży, moduł dla dorosłych, ale również moduł dla organizacji stołówek. W ramach jednego z modułów jest również wsparcie dla osób dorosłych, które z uwagi na swoje dochody kwalifikują się do tego wsparcia.  To, co jest istotne w ramach tego programu, to również to, że kryterium dochodowe uprawniające do skorzystania z tego wsparcia wynosi 200% kryterium dochodowego w pomocy społecznej. Ono na dzisiaj wynosi 2020 zł dla osoby samotnie gospodarującej i 1646 zł dla osoby w rodzinie. To jest też bardzo ważne wsparcie właśnie w ramach tych działań lokalnych, o którym powiedziałam na początku. Oczywiście tutaj nie chciałabym też się odnosić do tych, tak jak powiedziałam, ustawowych przepisów, dlatego że te ustawowe przepisy dotyczą poradnictwa, dotyczą usług opiekuńczych, specjalistycznych usług opiekuńczych, specjalistycznych usług dla osób z zaburzeniami psychicznymi, które są zadaniem zleconym. Dlatego skupię się na tych programach, które otrzymaliśmy od ministerstwa.

Kolejne, szanowni państwo, ministerstwo, które jest kluczowe w realizacji zadań na rzecz seniorów, to jest Ministerstwo Cyfryzacji. MC realizuje zadania o charakterze horyzontalnym, to znaczy, podejmuje różnego rodzaju inicjatywy i wdraża innowacyjne rozwiązania również na rzecz osób starszych, szczególnie w zakresie dostępności, zwiększania cyfrowych usług publicznych, rozwoju narzędzi wspierających samodzielność i bezpieczeństwo seniorów, przeciwdziałania wykluczeniu cyfrowemu, które jest kluczowe, jeżeli chodzi właśnie o osoby starsze, ale również wdrażanie nowoczesnych technologii i rozwiązań w zakresie teleopieki.

Jeżeli chodzi o projekty, które są realizowane w ramach ministerstwa, to m.in. systemowe wsparcie edukacji cyfrowej dla dorosłych, tzw. „Kluby rozwoju cyfrowego”. To jest program, który jest skierowany na podniesienie kompetencji cyfrowych społeczeństwa przez stworzenie na poziomie właśnie lokalnych środowisk warunków wsparcia dla osób dorosłych. W szczególności oferta ta ma być dostępna dla mieszkańców małych miejscowości i wsi. Kolejny, szanowni państwo, projekt, który jest realizowany w ramach MC, dotyczy różnego rodzaju kampanii edukacyjno-informacyjnych na rzecz rozwoju kompetencji cyfrowych. Tutaj, szanowni państwo, to działanie skierowane jest przede wszystkim do informowania czy rozwijania tych kompetencji cyfrowych, które są kluczowe z punktu widzenia właśnie osób starszych. Istotnym elementem tej kampanii jest przede wszystkim programowanie wiedzy czy propagowanie tej wiedzy właśnie w zakresie higieny cyfrowej działalności w celu też, można powiedzieć, rozwoju usług, ale także takiego dobrostanu osób starszych.

Kolejny, szanowni państwo – ja bym to połączyła – dotyczy właśnie kompetencji, działań, które są w ramach ministerstwa, to przede wszystkim również rozwój kompetencji cyfrowych wykluczonych osób z niepełnosprawnościami lub niskim poziomem kompetencji cyfrowych. Tu również mówimy o działalności, która jest skierowana na podnoszenie kompetencji cyfrowych w zakresie właśnie samokształcenia, ale również poprawienie umiejętności cyfrowych, które mogą oczywiście podnieść jakość życia i warunki życia obywateli. To, co, szanowni państwo, jest też jednym z, powiedziałabym, nowszych rozwiązań, a mianowicie przeprowadzenie cyklu szkoleń na podwyższenie kompetencji cyfrowych wśród seniorów pod nazwą „eFajfy”. To jest projekt, który jest przygotowany i przeprowadzony w zakresie właśnie bezpłatnych szkoleń z zakresu bezpieczeństwa w sieci, ale również korzystania z różnego rodzaju usług, e-usług dla osób 60 plus przebywających w sanatoriach, ale również w klubach seniora, domach kultury czy też miejscach, które są skierowane właśnie dla osób starszych. Oczywiście mówimy o terenie Polski.

Projekt, który był realizowany wspólnie właśnie z pełnomocnikiem rządu do spraw polityki senioralnej – „Szkoła międzypokoleniowa” – również miał bardzo duże zainteresowanie w zakresie realizowania tego przedsięwzięcia w szkołach podstawowych i ponadpodstawowych, gdzie prowadzone były warsztaty kompetencji cyfrowych dla osób starszych, gdzie w te warsztaty byli zaangażowani właśnie przede wszystkim uczniowie. To była bardzo ciekawa inicjatywa, która cieszy się bardzo dużym zainteresowaniem, bo ona ma taki charakter międzypokoleniowy. Osoby starsze dzielą się wiedzą z uczniami, ale również uczniowie przekazują te, powiedziałabym, informacje o dobrodziejstwach nowoczesnych technologii dla osób starszych.

Szanowni państwo, kolejne ministerstwo, które również podejmuje inicjatywy czy też realizuje projekty na rzecz osób starszych, to Ministerstwo Funduszy i Polityki Regionalnej, które w ramach środków programu „Fundusze europejskie dla rozwoju społecznego” na lata 2021–2027  realizuje projekty dotyczące „Generatora innowacji. Sieci wsparcia 3” w zakresie inkubacji innowacji na rzecz osób starszych. To również działania, które są skierowane w ramach projektu na rzecz partnerów społecznych, zdrowego i aktywnego starzenia się pracowników w pracy.

To, szanowni państwo, również uruchomienie bezpłatnej infolinii dla osób starszych, które chorują na chorobę Alzheimera, ale również rodziny tych osób mogą skorzystać z ogólnopolskiej bezpłatnej infolinii, która została utworzona w 2025 r. Szanowni państwo, w ramach tego obszaru, czyli choroby otępiennej i Alzheimera, ważne jest również wsparcie psychologiczne dla opiekunów osób starszych i w ramach działań tego ministerstwa także to wsparcie może być kierowane do opiekunów osób starszych, którzy na co dzień taką opiekę świadczą. Szanowni państwo, to, co jeszcze jest istotne i należałoby akurat w tym punkcie powiedzieć, przy tym ministerstwie, to również to, że realizowane są działania w ramach Funduszu Dostępności, którego operatorem jest Bank Gospodarstwa Krajowego. W ramach tego funduszu jest realizowana ważna, powiedziałabym, kwestia dotycząca poprawienia dostępności budynków dla osób ze szczególnymi potrzebami, zwłaszcza właśnie osób starszych, ale również osób z niepełnosprawnością, które mają ograniczoną mobilność poruszania się.

Szanowni państwo, osoby starsze i współpraca w zespołach międzyresortowych to również Ministerstwo Klimatu i Środowiska. W ramach działań MKiŚ w tych obszarach, w których działa ministerstwo, jest realizowana międzypokoleniowa szkoła w lesie. Oczywiście tutaj proszę też nie dopatrywać się, że jest to stricte szkoła w lesie w rozumieniu nazewnictwa, bo nic bardziej mylnego, chociaż działania i zadania również odbywają się wśród przyrody. Jako edukatorzy właśnie tej informacji leśnej to są seniorzy, którzy również dzielą się swoją wiedzą, są wybierani liderzy, którzy będą informować na tematy związane z funkcjonowaniem lasów, ochroną przyrody. Ale również to, szanowni państwo, szeroko rozumiane działanie międzypokoleniowe, które jest realizowane również z dziećmi i młodzieżą, którzy uczestniczą czy będą uczestniczyć w tych działaniach.

Szanowni państwo, działania na rzecz osób starszych to również działania, które są realizowane w Ministerstwie Sprawiedliwości. Tu, szanowni państwo, pokrótce ważny program „Świadomy senior – bezpieczny senior”. On został rozpoczęty w 2025 r., kontynuowany w 2026 r. Ważny projekt, który jest realizowany z MS, pełnomocnikiem rządu do spraw polityki senioralnej, ale również Komendą Główną Policji. Szanowni państwo, ten program się właśnie rozpoczął w tym roku i jest kontynuowany. Cieszy się bardzo dużym zainteresowaniem. W każdym województwie odbywają się – czy odbyły się, bo część spotkań już za nami – spotkania dotyczące takich zagadnień, jak właśnie przeciwdziałanie różnego rodzaju przestępstwom, które są oczywiście skierowane do osób starszych. To również działania związane z cyberprzemocą, ale także dotyczące spraw rodzinnych czy też przestępstw popełnionych przeciwko osobie starszej. Tak że tutaj zachęcamy do uczestnictwa w tym programie, w tym projekcie te osoby starsze, które jeszcze będą miały taką możliwość w poszczególnych województwach. Informacje są na stronie internetowej.

Szanowni państwo, przede wszystkim to jest edukacja prawna, która jest przekazywana osobom starszym w sposób praktyczny, przystępny, gdzie osoby starsze również mogą otrzymać szereg porad z tego obszaru. To, co też chciałam powiedzieć przy tym ministerstwie – również są prowadzone działania resocjalizacyjne dedykowane osobom starszym. Mam tutaj na myśli programy, które koncentrują się wokół wsparcia osób w wieku senioralnym – w tym programy, które mają na celu przeciwdziałanie wykluczeniu cyfrowemu czy też obsługę różnego rodzaju nowoczesnych technologii w ramach tego działania.

To również, szanowni państwo, programy, które dają takie wsparcie osobom starszym, które odbywają karę pozbawienia wolności i też przygotowują się do wyjścia na wolność. Te programy również w tym module są realizowane. To także, szanowni państwo, różnego rodzaju szkolenia dla wolontariuszy w zakresie właśnie specjalistycznego prowadzenia szkoleń, jak postępować czy jak rozmawiać z osobami starszymi, jeżeli chodzi o informacje na temat osób starszych. To również, szanowni państwo, warsztaty psychologiczne, które również skierowane są do osób osadzonych powyżej 60. roku życia.

Ministerstwo Obrony Narodowej – tutaj, szanowni państwo, Dom Emeryta Wojskowego, który jest przeznaczony dla osób starszych, ale w ramach tej działalności został wykazany również fundusz socjalny dla emerytów i rencistów wojskowych.

Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi, też kluczowe ministerstwo, jeżeli chodzi o obszary wiejskie i osoby starsze, dlatego że w tym przykładzie, który został państwu przekazany, przede wszystkim jest wskazany model gospodarstwa opiekuńczego, który został zainicjowany i był realizowany w ramach gospodarstwa opiekuńczego w rozwoju obszarów wiejskich wobec wyzwań demograficznych. On był realizowany w latach 2019–2022 i ten projekt jest w kontynuacji. Dotyczy właśnie m.in. organizowania seminariów dotyczących wdrożenia takiego modelu opiekuńczego na terenach, obszarach wiejskich czy przygotowanie wytycznych do tego, aby takie modele gospodarstwa wprowadzić.

Szanowni państwo, kolejne ministerstwo, bardzo kluczowe, jeżeli chodzi o osoby starsze – skracam, wiem – Ministerstwo Sportu i Turystyki. Tutaj, szanowni państwo, przede wszystkim program „Aktywny senior”, realizowany na rzecz organizacji czy też realizowany we współpracy z organizacjami pozarządowymi. Cele dotyczą przede wszystkim działalności w upowszechnianiu sportu, kultury fizycznej. Jest to program realizowany w latach 2026–2028, budżet – 15 mln zł.

Jeżeli chodzi o Ministerstwo Infrastruktury, szanowni państwo, to również ogólnopolska akcja informacyjno-edukacyjna skierowana do osób powyżej 60. roku życia w zakresie poprawy bezpieczeństwa ruchu drogowego pod hasłem „Bezpieczni 60+”. Akcja, której przeprowadzenie jest planowane w 16 warsztatach bezpieczeństwa ruchu drogowego, skierowana do osób właśnie powyżej 60. roku życia. Planowane jest przeszkolenie 1600 osób powyżej 60. roku życia.  Oczywiście w tym miejscu warto powiedzieć również o promocjach czy też biletach, które są możliwe do wykorzystania przez osoby starsze z odpowiednią zniżką.

I kolejne – Ministerstwo Spraw Wewnętrznych i Administracji. To również współpraca w ramach programu „Świadomy senior – bezpieczny senior”. To także, szanowni państwo, działania i współpraca z Policją w zakresie właśnie informowania na temat bezpiecznych zachowań w sytuacjach kryzysowych.

Ministerstwo Edukacji Narodowej – szanowni państwo, tutaj mamy kilka projektów. Pozwolę sobie tylko w takim razie przybliżyć pokrótce projekty czy też programy, które są realizowane z przygotowaniem do starości; integracja międzypokoleniowa. To również, szanowni państwo, współpraca przedszkoli i szkół z organizacjami senioralnymi, czyli możliwości współpracy z klubami seniora, więc to jest taka inicjatywa działająca bardzo międzypokoleniowo, ale też rozwijająca empatię wśród osób młodych. Szanowni państwo, to również różnego rodzaju zapewnienie osobom starszym dostępu do usług edukacyjnych świadczonych w ramach uczenia się przez całe życie.

Szanowni państwo, Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego – jak widzicie czy też widzieliście państwo materiał, jest bardzo dużo różnego rodzaju inicjatyw, które są realizowane w ramach tego ministerstwa, ale przede wszystkim warto wspomnieć „Weekend seniora z kulturą”, który jest organizowany. To również, szanowni państwo, poprawa dostępu do instytucji kultury dla osób ze szczególnymi potrzebami, w tym dla osób starszych. Tutaj podejmowane są przede wszystkim działania, które służą przygotowaniu oferty kulturalnej dla osób starszych. Ja sobie tylko, pozwolicie państwo, przybliżę nazwy, żeby nie wchodzić w szczegóły: Muzeum Sztuki Nowoczesnej, Filharmonia Łódzka, Narodowa Orkiestra Symfoniczna Polskiego Radia, to również polskie wydawnictwo… Dobrze, to tylko chciałam powiedzieć, że jest tego bardzo dużo, jak państwo widzicie. Tylko powiem, że ta oferta kulturalna, bo to chyba jest ważne, żeby powiedzieć, jest naprawdę bardzo duża i tu też rzeczywiście te działania lokalne są istotne, żeby w każdym mieście było wiadome, z której oferty kulturalnej można skorzystać, a jest naprawdę tego bardzo, bardzo dużo.

Szanowni państwo, przechodząc w takim razie dalej, mamy tu oczywiście jeszcze „Narodowy program rozwoju czytelnictwa” – program Instytutu Książki, który również jest kluczowy w ramach tych działań. Współpraca międzysektorowa, tak jak powiedziałam – tutaj istotnym elementem jest aktywność senioralna w kulturze, współpraca instytucji kultury z organizacjami pozarządowymi, które zrzeszają osoby starsze, ale również działania, które są skierowane na promowanie właśnie tej działalności kultury. Współpraca z sektorem pomocy społecznej, ochrony zdrowia, ale również z kościołami i związkami wyznaniowymi.

Szanowni państwo, też ważne i kluczowe jest Ministerstwo Zdrowia, które również podejmuje szereg działań i inicjatyw czy też programów na rzecz osób starszych. Bardzo ważny, kluczowy „Krajowy program działań wobec chorób otępiennych, polityka publiczna do roku 2030”  z zeszłego roku. W tym programie również departament tudzież pełnomocnik rządu do spraw polityki senioralnej również ma działania, które będziemy realizować lub realizujemy w ramach tego programu. Bardzo ważny program z punktu widzenia wsparcia nie tylko osób starszych, ale przede wszystkim wsparcia opiekunów tych osób starszych, u których są zdiagnozowane choroby otępienne.

To również, szanowni państwo, działania na rzecz poprawy dostępności, efektywności i odporności systemów opieki zdrowotnej, „Dostępność plus” w zakresie standardów dostępności dla ambulatoryjnej opieki specjalistycznej. To także kampanie społeczno-edukacyjne promujące aktywne zdrowie. To również, szanowni państwo, program „Leki 65+”.  To też, szanowni państwo, aktywizacja seniorów poprzez warsztaty kulinarne „Zdrowy senior”. To, szanowni państwo, również realizacja działań w ramach „Narodowego programu zdrowia”, ale także rozwój opieki długoterminowej poprzez modernizację infrastruktury podmiotów leczniczych na poziomie powiatowym w ramach środków KPO i działania, które są realizowane w ramach programów zdrowotnych czy poprawy aktywności zdrowotnej.

Szanowni państwo, to również działania pełnomocnika rządu do spraw polityki senioralnej, tylko dopowiem już pokrótce. Ta aktywność i koordynacja są, tak jak powiedziałam na początku, bardzo ważne i kluczowe, dlatego że jest przegląd tych wszystkich inicjatyw i wszystkich działań, które są realizowane. Ale to również działania, które są realizowane, m.in. reforma kamienia milowego A70, przygotowanie projektu ustaw, m.in. ustawy o osobach starszych i koordynacji opieki długoterminowej. To także przygotowanie informacji o sytuacji osób starszych, projekty, które są realizowane we współpracy w ramach zespołu międzyresortowego.

Tak że, szanowni państwo, to są oczywiście informacje pokrótce, bo tych materiałów, tych danych jest pewnie bardzo dużo. Bardzo dziękuję, bo rzeczywiście materiał był bardzo obszerny. Starałam się bardzo, powiedziałabym, w telegraficznym skrócie przybliżyć. Bardzo dziękuję.

Przewodnicząca poseł Joanna Borowiak (PiS):
Bardzo dziękuję, pani dyrektor, za przedstawienie materiału.

Otwieram dyskusję.

Jako pierwsza o głos poprosiła pani przewodnicząca Alicja Chybicka. Proszę uprzejmie.

Poseł Alicja Chybicka (KO):
Dziękuję bardzo.

Pani przewodnicząca, szanowni państwo, materiał, jaki pani przedstawiła, z jednej strony bardzo cieszy – że tyle ministerstw się angażuje i że tyle rzeczy w końcu dla 10 mln ludzi, więc to specjalnie nie dziwi, próbowało zrobić. Ale jeśli popatrzeć w szczegóły, to to wszystko wymaga, po pierwsze, rozszerzenia odpowiedzi, bo tak naprawdę nie wiadomo, w czym rzecz. Czy dany program objął jedną osobę czy pięć osób, czy dziesięć osób, czy też milion, bo i tyle może objąć. Są ministerstwa lepsze i gorsze pod tym względem aczkolwiek, jak mówię, to jest ponad jedna czwarta naszej populacji, w związku z czym ona wymaga naprawdę zainteresowania każdego ministerstwa i dużego zaangażowania.

Brzmi to imponująco, ale chyba pewnie wszyscy poprosimy… Może się zajmę tylko zdrowiem, bo prowadzę podkomisję do spraw zdrowia osób starszych, a o reszcie to koledzy będą mówili. Mianowicie, bo też w samym zdrowiu sam napis pod tytułem, że jest program zwalczania Alzheimera, podczas gdy my wiemy od ludzi, od środowiska, że jest źle, że są opóźnione rozpoznania, że nie jest robiona genetyka na czas, że nie są robione beta-amyloid i białko tau, że to wszystko jest robione wtedy, kiedy człowiek już nie poznaje niemal swoich bliskich.

Te pozostałe punkty, które pani wymieniła, też wymagają rozszerzenia ilościowego. Trochę materiału mam zebranego, bo podkomisja pracuje systematycznie, patrząc na seniora od stóp do głów, po kolei, zresztą wszyscy państwo z Komisji to dostają. Natomiast na przykład nie ma niczego z MZ o szczepieniach seniorów, co mnie o tyle przeraża, że zdrowy senior to jest senior zaszczepiony, może uniknąć wielu pułapek i wielu chorób, podczas gdy on nie może ruszyć się z domu. Nie jest zaszczepiony nie dlatego, że nie chce, ale dlatego, że nie wie albo nie ma siły się ruszyć, albo nie ma jak tego zrobić.

Już wielokrotnie na tej swojej podkomisji prosiłam MZ, żeby albo się wystarali o jakiś taki „szczepciobus”, albo jeszcze lepiej to by się nazywało „seniorobus”, bo dokładnie to samo jest z badaniami profilaktycznymi seniorów. Oni tego nie robią nie dlatego, że nie chcą, a dlatego że nie mogą, że część nie może się ruszyć. Szczególnie to dotyczy obszarów wiejskich, tam to już naprawdę jest bardzo niedobrze. Dlatego się cieszę, że programy są i naprawdę rząd przygotował bardzo dobre i duże sprawozdanie, ale ono wymaga poszerzenia o szczegóły.

Jak mówię, w zdrowiu dla seniorów do dopracowania są rzeczy fundamentalne, to znaczy, dotrzeć do seniora, bo nie można na to liczyć, że senior sobie w internecie jak my przeczyta, że może się tu zaszczepić, a tam może gdzieś pójść, a tu by się zbadać. Nie, do niego trzeba przyjechać jakimś… Tak jak jeździmy mammobusem, tak istnieje potrzeba dotarcia do seniorów i zapewnienia im takiego prawdziwego zdrowia, bo wielu z nich będzie żyło w o wiele większym komforcie, jak się zajmie swoim zdrowiem. Oczywiście, że jak senior upadnie i coś się dzieje, to się woła pogotowie, ale to nie o to chodzi. Najważniejsza jest profilaktyka, również w tym późnym wieku.

Tak że bardzo dziękuję, ładny ten materiał, ale gorąco proszę o przekazanie tego, bo pewnie będzie pani do różnych ministerstw to przekazywać, że jest bardzo dużo dla seniorów do zrobienia, jeśli chodzi o MZ. Dziękuję bardzo.

Przewodnicząca poseł Joanna Borowiak (PiS):
Bardzo dziękuję, pani przewodnicząca.

Zaraz będę uzupełniać listę mówców, ale pozwólcie państwo, że przywitam, ponieważ w trakcie posiedzenia Komisji dołączyły do nas dwie panie: pani Beata Karlińska, dyrektor Departamentu Pomocy Społecznej Ministerstwa Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej, oraz pani Elżbieta Wiśniewska, przewodnicząca Warszawsko-Mazowieckiej Delegatury Obywatelskiego Parlamentu Seniorów, witam serdecznie.

Szanowni państwo, pozwolę sobie w tej chwili udzielić głosu, zabrać głos. Po pierwsze, dziękuję pani przewodniczącej Alicji Chybickiej za te uwagi, które tutaj przedstawiła, ale chcę bardzo podziękować pani dyrektor Marlenie Muszyńskiej za przedstawienie materiału. Rzeczywiście materiał jest obszerny, natomiast w ocenie mojej, jak i w ocenie ekspertów Komisji to, co państwo przygotowaliście nam na dzisiejsze posiedzenie, może stanowić dopiero punkt wyjścia do dalszych prac.

Czyli, pani dyrektor, o co dokładnie chodzi? Ten materiał, który został przedstawiony i przedłożony członkom Komisji, to jest katalog opisów resortowych. Mamy w nim działania, ale nie znajdujemy analizy, diagnozy, dostępności i spójności. Aż prosi się o to, żeby to wszystko ze sobą powiązać, wyciągnąć z tego wnioski, przeanalizować, czyli po prostu potraktować ten materiał jako asumpt do głębokiej, szczegółowej analizy. Cieszę się bardzo, że uczestnicy dzisiejszego posiedzenia również kiwają głowami. Rozumiem, że to jest przytaknięcie. Bardzo serdecznie dziękuję, że państwo tak samo myślicie. Brak też – tu ekspert wskazuje, ja się z tym zgadzam – terytorialnego pokrycia działań. Nie ma ani jednej wzmianki, jak to jest zmapowane, to znaczy, gdzie te działania zostały zrealizowane, jak dużo seniorów wzięło w nich udział. Jeśli państwo to zrobicie, to również będziemy wiedzieli, gdzie są jeszcze te białe plamy. Bo tego jest naprawdę sporo, ale trzeba to zderzyć ze sobą, tak jak już powiedziałam.

Nie jest to materiał wystandaryzowany. To też jest istotne. Widać, że państwo wystąpiliście do resortów, resorty przysłały informacje, ale każdy resort tak, jak on to widzi. Ten materiał wymaga takiego wystandaryzowania, czyli ujednolicenia podejścia, formuły. Również trzeba zwrócić uwagę na rozproszenie pomiędzy resortami i stronami ministerstw, bo to tak trochę, jakbyśmy mogli sobie to wyszukać. Potwierdzam to, co powiedziałam przed chwilą, żeby to ujednolicić.

To, na co też zwracam uwagę, ale nie tylko ja, bo także eksperci, to na tle tych działań poszczególnych resortów dedykowanych seniorom blado wypada ministerstwo, które… Właściwie nie ma go już, bo to jest tylko jakby pewien obszar w KPRM, a nie MRPiPS. Trochę blado tutaj wypada. Czemu państwo nie uwzględniliście tutaj informacji o programie „Aktywni seniorzy – ASY”? Będziemy państwa prosili… Za chwilkę będziemy omawiali, w drugim punkcie, plan pracy Komisji – ja już to powiem: uznaliśmy dzisiaj wspólnie na prezydium, że poprosimy państwa na kolejne posiedzenie Sejmu, to drugie lipcowe, bo jeszcze jest trzecie, żebyście państwo przygotowali nam informacje na temat programu „Aktywni seniorzy – ASY”, jak on w tej chwili jest realizowany. Państwo otrzymacie to dokładnie, dlatego że docierają do nas informacje, że środki nie są jeszcze przekazane, a jest lipiec. Więc to szalenie nas zaniepokoiło.

Jeszcze dwa punkty z mojej strony – kwestia stworzenia mapy funkcjonalnej, tak to nazwała pani ekspert, dr Anita Richert-Kaźmierska. Mnie się to bardzo spodobało, dlatego to w tej chwili przytaczam. Wszyscy państwo posłowie macie dostęp do tych opinii. Więc moja gorąca prośba, pani dyrektor, żebyście państwo przy okazji tego kolejnego posiedzenia, czyli tego drugiego lipcowego, uzupełnili nam ten materiał; może nie uzupełnili, ale przedstawili nam materiał już pokazujący diagnozę, analizę, na ile oczywiście będziecie państwo w stanie to zrobić. Jeśli będzie potrzeba czasu, to przedstawi to pani dyrektor szczątkowo, a ustalimy wtedy termin, kiedy będzie można taką mapę funkcjonalną przedstawić, otrzymać, żebyśmy te wszystkie działania mieli w jednym, nie chcę powiedzieć dokumencie, ale materiale. Może będzie to lepiej wyglądało i brzmiało w jednym materiale, również właśnie z tym pokryciem terytorialnym. To jest moja gorąca prośba.

Jeśli chodzi o mnie, proszę właśnie tylko o odpowiedź na to, czemu tutaj nie ma tych „Asów”, czemu nie zostały uwzględnione jako jeden tak naprawdę w tym momencie chyba z głównych, takich podstawowych, fundamentalnych programów, który jest realizowany.

Bardzo dziękuję i również poprosił o głos pan przewodniczący Krzysztof Piątkowski, a przygotuje się do głosu pani poseł Lidia Burzyńska, a potem pani przewodnicząca Iwona Kozłowska. Bardzo proszę.

Poseł Krzysztof Piątkowski (KO):
Bardzo dziękuję.

Pani przewodnicząca, szanowni państwo, materiał, który dostaliśmy, jest rzeczywiście bardzo obszerny. Zbiór bardzo wielu działań różnych resortów i taka pierwsza myśl, kiedy mamy do czynienia z taką ogromną ilością działań, to chciałem powiedzieć o tym, że jeszcze bardziej widać i bardziej zwraca na siebie w takim materiale uwagę fakt, czego tam nie ma. Jeśli tych działań jest dużo, to od razu wychwytujemy w lot coś, czego nam tam brakuje, i w efekcie zaczyna nas to niepokoić. To wcale nie oznacza, że jakieś określone ministerstwa, jakieś działania, które wydają się nam ważne, nie występują, ale brakuje na ich temat informacji i oczywiście kilka takich przykładów podam.

À propos mapowania dostępności programów, o którym mówiła pani przewodnicząca i pani przewodnicząca Chybicka też – brakuje informacji dotyczącej dziesięciomilionowej populacji. Mnie brakuje na przykład takiej informacji wymagającej bardzo pogłębionej analizy, to znaczy, ilu tak naprawdę seniorów – jaki procent, jaki odsetek – korzysta na przykład z jednej z takich usług albo kilku takich usług, a ilu na przykład w ogóle jest poza orbitą tych niezliczonych działań? Po prostu nie ma możliwości, więc to jest niezwykle ważna informacja i tu oczywiście mógłbym mnożyć takie przykłady informacji, które byłyby dla nas bardzo ważne.

Zaniepokoił mnie fakt braku informacji na temat, który chyba dzisiaj jest w zakresie działań Ministerstwa Rozwoju i Technologii, ministra Lewandowskiego, czyli kwestie mieszkaniowe. Tutaj takich wątków mi brakuje. Czy to, co w tej dziedzinie się dzieje, w jakimś stopniu dotyczy seniorów? Czy zwraca się uwagę, projektując dzisiaj zmiany, rozwijając tę infrastrukturę na potrzeby seniorów w zakresie budownictwa mieszkaniowego? Czyli chciałbym wiedzieć, czy te mieszkania buduje się wyłącznie dla młodych ludzi, czy być może również próbuje się rozwiązywać problemy osób starszych.

Również kwestie dotyczące pewnych standardów dotyczących inwestycji, które dzieją się w Polsce, które dotyczą nie tylko MRiT, ale na przykład dotyczą ministra infrastruktury. Chciałbym wiedzieć, czy kiedy dzisiaj budujemy drogi, również inwestujemy w kolej, czy rozwiązujemy problemy komunikacji, to czy udaje nam się pewnych cywilizacyjnych standardów rzeczywiście przestrzegać? Czy mamy postęp w porównaniu do tego, co było jeszcze x lat temu? Taki głos płynący od ministra infrastruktury w tym zakresie przydałby się. Chodzi po prostu zwyczajnie o standardy, o przełamywanie barier, takie aspekty.

Doskonale wiemy, że bardzo wiele w zakresie seniorów dzieje się w samorządach, w gminach, powiatach. Może taka informacja, jakaś próba syntetycznego przedstawienia tego wysiłku, który w kierunku seniorów czynią samorządy, ale też przy okazji moglibyśmy sprawdzić, czy wszystkie tak samo, czy one są w jakiś sposób naśladowane, czy dobre przykłady są naśladowane, czy być może niektórzy seniorzy mają szczęście, że mieszkają w danej gminie, bo takie rzeczy się dzieją, a w innych na przykład nie mają szczęścia, bo się nie dzieją, a są kluczowe.

Mnie rzeczywiście informacja z MRPiPS trochę rozczarowuje. Można byłoby odnieść wrażenie, że seniorzy są przez to ministerstwo niedostrzegani, bo poza obszarami oczywistymi – obsługi opiekuńcze, posiłki; to jest wszystko bardzo ważne, absolutnie nie wyobrażam, że tego mogłoby nie być – wydaje mi się, że to ministerstwo mogłoby zrobić w tym zakresie znacznie więcej. Albo po prostu informacja z ministerstwa jest zbyt lakoniczna i nie otrzymaliśmy wszystkich tych informacji.

Oczywiście jest mnóstwo takich ważnych aspektów. Zgadzam się jako człowiek, który się bardzo angażuje na przykład w kwestie dotyczące kultury – jestem członkiem Komisji Kultury, Dziedzictwa Narodowego i Środków Przekazu – że w zakresie kultury rzeczywiście dzieje się w Polsce bardzo wiele. Pewnie w wielu innych resortach również, nie wiem, na przykład w zakresie MSWiA kwestie bezpieczeństwa osób starszych – bardzo świetnie i bardzo duże zaangażowanie, ale chciałbym, żeby ta analiza, którą dzisiaj otrzymaliśmy, posłużyła nam do pewnej refleksji, nakłoniła nas do poszerzenia o takie oczywiste przestrzenie tej informacji, a potem, żebyśmy rzeczywiście ją pogłębili, mieli więcej informacji, żeby stała się takim zalążkiem do, powiedziałbym, jakiejś strategii koordynacji tych działań. Dziękuję bardzo.

Przewodnicząca poseł Joanna Borowiak (PiS):
Bardzo dziękuję, panie przewodniczący.

Bardzo proszę, pani poseł Lidia Burzyńska.

Poseł Lidia Burzyńska (PiS):
Dziękuję bardzo.

Pani przewodnicząca, pani dyrektor, szanowni państwo, trudno nie zgodzić się z moimi przedmówcami, którzy podziękowali pani dyrektor za przygotowane, przedstawione sprawozdanie ze wszystkich ministerstw, które – papierowo – w sposób bardzo aktywny uczestniczą w zaspokajaniu potrzeb seniorów. Oczywiście tutaj pani wiceprzewodnicząca powiedziała, że z ramienia podkomisji, jaką prowadzi o służbie zdrowia… Ja z kolei w imieniu podkomisji seniorów z obszarów wiejskich powiem – zresztą nie pierwszy raz z moich ust pada na posiedzeniu Komisji, że papier wszystko przyjmuje – że mnóstwo działań, które państwo przedstawili, to znaczy, pani dyrektor przedstawiła z ramienia różnych ministerstw, przekładają się właściwie na obraz, który powinien nas wszystkich tutaj obecnych, ale również słuchających tej Komisji czy funkcjonujących w naszej ojczyźnie, zadowalać. Otóż, proszę państwa, nie jest tak do końca. Mianowicie pani przedstawiła szereg działań z poszczególnych ministerstw.

Mam jedno pytanie – proszę mi odpowiedzieć, w jaki sposób te wszystkie ministerstwa z tymi swoimi programami, działaniami docierają do seniorów? To jest istotne, bo jeżeli jest program, to ten program ma swoich odbiorców. Tymi odbiorcami są seniorzy. W jaki sposób ci seniorzy, a szczególnie z terenów wiejskich, są informowani? To po pierwsze.

Po drugie, wiem, że w przestrzeni puszczenie takich haseł, że na przykład „Opieka 75+” czy usługi opiekuńcze, czy „Posiłek w szkole i w domu”, czy kampania o kompetencjach, czy działania horyzontalne, czy też gospodarstwo opiekuńcze, „Aktywny senior”, wszystko jest dobrze. I rzucane kwoty – pokusiłam się o takie krótkie podsumowanie. Jeżeli na jakiś program, chociażby „Posiłek w szkole i w domu” – oczywiście tu nie łączę tego, co pani dyrektor powiedziała, nie w szkole, tylko w domu dla seniorów – jest przeznaczone 30 mln zł, a zatem mamy na dziś 2479 gmin, więc proszę państwa, to tylko rocznie dla każdej gminy przypada 12 tys. zł, a miesięcznie 1 tys. zł. Więc jak to przełożyć, nawet gdyby w danej gminie tych seniorów… Nie wiem, gmina średnia, 10 tys. mieszkańców. Jak to jest, gdzie mamy 37 mln populacji,  a 10 mln jest seniorów? Jak to się przekłada na te realne działania, które mają wspierać, pomóc właśnie seniorom?

Proszę państwa, powołanie tej Komisji i funkcjonowanie nie tylko Komisji, ale podkomisji ma według mnie nie tylko na celu przedstawianie, że tak powiem, faktów, które są albo będą realizowane, bo to wychodzi bardzo ładnie w sferze planowania, w sferze działania, przybliżania, monitorowania. Natomiast te Komisje są po to i nasza jako posłów działalność, i wszystkich osób, które działają na rzecz seniorów, aby z roku na rok były przedstawiane faktyczne działania, a nie działania, które są w sferze wyłącznie takiej ograniczonej działalności.

Powtórzę moje pytanie i to poproszę m.in. na piśmie: w jaki sposób poszczególne ministerstwa docierają do seniorów? Bo rozumiem MC – świat poszedł w tym kierunku, że właściwie każdy z nas posługuje się tymi nośnikami, ale my nie mówimy o młodzieży, o dzieciach, o osobach czynnych zawodowo; my mówimy o seniorach, dzięki którym my funkcjonujemy, dzięki którym żyjemy w wolnej, niepodległej, suwerennej Polsce. Nie wszyscy, proszę mi wierzyć, dopatrują się właśnie w nośnikach elektronicznych jedynych źródeł zdobywania wiedzy. Bardzo panią proszę o taką informację. Dziękuję.

Przewodnicząca poseł Joanna Borowiak (PiS):
Bardzo dziękuję.

Proszę, pani przewodnicząca Iwona Kozłowska. Jeśli państwo posłowie jeszcze chcą zabrać głos, to poproszę o zgłoszenie. Dziękuję bardzo.

Poseł Iwona Maria Kozłowska (KO):
Szanowna pani przewodnicząca, pani dyrektor, szanowni państwo, rozumiem, że temat dzisiejszego posiedzenia to jest przedstawienie działań w zakresie opieki, wsparcia, pomocy i realizowanych rzeczy dla seniorów w poszczególnych resortach.

Natomiast tak trochę uczepiłam się tego, mówiąc kolokwialnie, że nie wyobrażam sobie tematów dotyczących opieki zdrowotnej, ochrony zdrowia dla seniorów bez wspomnienia, jak wygląda ta współpraca międzyresortowa. Bo akurat jeżeli chodzi o resort zdrowia i resort rodziny, pracy i polityki społecznej, nie wyobrażam sobie i nie widzę w ogóle tego działania na rzecz seniorów oddzielnie. Ta współpraca musi się zazębiać, bo jeżeli jest opieka domowa nad seniorem i przychodzi opiekunka z ośrodka pomocy społecznej, to jednocześnie też przychodzi pani pielęgniarka, a to już mamy POZ, czyli instytucję ochrony zdrowia. Jeżeli nawet dzieją się różnego rodzaju wydarzenia, jakieś pikniki, to tak czy owak musimy dbać o to, żeby wszystko było przygotowane pod kątem bezpieczeństwa seniora. Mówię tutaj o bezpieczeństwie fizycznym, bo szczególnie jakbyśmy mówili o sytuacji, którą mamy teraz, w tej chwili – pora roku, upały – więc znowu musimy prosić resort zdrowia czy instytucje zdrowotne bardziej o to, żeby zainteresowały się, również uczestniczyły w przedsięwzięciach.

Właściwie można by było w nieskończoność wyliczać i rozumiem, że tutaj jest takie podejście informacji z poszczególnych resortów, ale niestety, jak pracujemy na posiedzeniach naszej Komisji, to właściwie mówi się pojedynczo o ministerstwach, a nie mówi się o współpracy i zazębianiu się tej współpracy, i współpracy międzyresortowej. Czy taką informację też możemy uzyskać? Tak? To świetnie, to jesteśmy dogadane. Dziękuję bardzo.

Przewodnicząca poseł Joanna Borowiak (PiS):
Bardzo dziękuję.

Bardzo proszę, pan poseł Marcin Grabowski.

Poseł Marcin Grabowski (PiS):
Wysokie prezydium, pani przewodnicząca, szanowni państwo, również sobie szybciutko przeanalizowałem te resorty i, tak jak pani przewodnicząca Chybicka, wrócę do ochrony zdrowia.

W punkcie MZ – przygotowało ono pewne programy, ale o programie „Leki 65+” dla seniorów, powiem szczerze, pani dyrektor, trzy zdania są tutaj przygotowane przez MZ. Rozbudowane, co prawda, ale zaledwie trzy zdania i w trosce o seniorów – myślę, my wszyscy – chciałbym jeszcze dopytać. Bo refundacja tych leków – wiadomo, mamy co trzy miesiące wykaz, jest uaktualniany, teraz mamy od 1 kwietnia 2026 r. do 30 czerwca 2026 r., ale dla mnie to jest za mało. Chciałbym poznać taką analizę, że tak powiem, jak było w poprzednich latach, jak wyglądała ta refundacja.

Przypomnę, rząd Zjednoczonej Prawicy, Prawo i Sprawiedliwość tutaj mocno wsparło seniorów właśnie w kwestii leków, żeby seniorzy mogli skorzystać z tego, żeby te leki były darmowe, bezpłatne. Też w obawie – bo słuchamy tych głosów w terenie i wielu seniorów przychodzi, dopytuje – jak na przyszłość ma to wyglądać, bo tu zatrzymujemy się na 30 czerwca 2026 r., a dzisiaj już mamy 1 lipca. Chciałbym poznać – myślę, że my wszyscy powinniśmy poznać – perspektywę, jak ministerstwo widzi to na przyszłość, bo to też jest ważne, żeby seniorzy nie musieli się tutaj, że tak powiem, obawiać czy bać. To trzeba by było jakoś uspokoić i powiedzieć, jak to będzie wyglądało w przyszłości. Prosiłbym o taką rozbudowaną, że tak powiem, analizę z MZ odnośnie do tego programu dla seniorów, „Leki 65+”. Dziękuję.

Przewodnicząca poseł Joanna Borowiak (PiS):
Dziękuję.

Czy ktoś z państwa posłów jeszcze chciałby zabrać głos? Już nie ma zgłoszeń.

W takim razie poproszę panią dyrektor o odpowiedź i przejdziemy do strony społecznej, chyba że pani chce zebrać wszystkie głosy. Tak? To może tak.

To teraz strona społeczna. Pierwszy zgłosił się pan Jerzy Płókarz i w kolejności pan Zbigniew Tomczak. Bardzo proszę, panie Jerzy.

Prezes Krajowego Sztabu Ratownictwa Społecznej Sieci Ratunkowej Jerzy Płókarz:
Dziękuję.

Pani przewodnicząca, Wysoka Komisjo, szanowni państwo, chcę się przyłączyć do głosu pani przewodniczącej Burzyńskiej, bo faktycznie papier wszystko przyjmie, ale mam parę takich podstawowych pytań. Od początku tej kadencji sejmowej zgłaszamy problemy właśnie do Departamentu Pożytku Publicznego KPRM, m.in. na posiedzeniach Komisji. Zgłaszaliśmy, że MSWiA w centrach powiadamiania ratunkowego lekceważy zgłoszenia seniorów i to zarówno te dotyczące ich bezpieczeństwa takiego bezpośredniego, jak i przestępstw typu oszustwa. Po prostu są lekceważone. Jakoś nie widzimy tutaj żadnej reakcji. Mam pytanie, czy Departament Polityki Senioralnej podjął jakiekolwiek działania w wyniku tych sygnałów?

Następnie zgłaszamy też już dość długo, ponad rok czy troszeczkę dłużej, problem blokady dostępu do pracy przez seniorów. Chodzi o przepis, który obliguje w przypadku przyjętego pracownika, który ma już wiek ochronny, że nie będzie go można zwolnić przez okres pięciu lat, co powoduje, że seniorzy w wieku 60 plus do 65 lat, mężczyźni, po prostu nie mają szans otrzymania pracy. Postulujemy już dość długo, żeby resort polityki społecznej i pracy pochylił się i prostą poprawką przepisu odblokował tym seniorom możliwość podejmowania pracy.

Dalej, czy KPRM podjęła jakiekolwiek działania, i podejmie, w sprawie tego programu „Korpus wsparcia seniorów” przedstawianego przez resort? To już naprawdę nie jest to, że ktoś nie wie, bo my już to oceniamy jako wręcz świadome działanie, wykazaliśmy na piśmie konkretne argumenty, że jest to marnotrawstwo dziesiątek milionów złotych, że jest to niebezpieczne dla seniorów. Pytanie: czy ktoś analizuje, na ile opóźnienie akcji ratunkowej dla seniorów ma negatywny wpływ, ilu seniorów na przykład umarło w wyniku niepotrzebnego opóźnienia akcji ratunkowej, bo oparło się na rozwiązaniu wskazywanym przez resort polityki społecznej i pracy? Bo tam wskazano konkretne rozwiązanie, które nasi ratownicy, nasi lekarze negują i tłumaczą, że to wręcz opóźnia i naraża seniorów na niebezpieczeństwo.

Ostatnie pytanie: co ze świadczeniem wspierającym, co z jakimś kuriozalnym zaleceniem MRPiPS o obcinaniu starszym osobom punktacji i zabieraniu, obniżaniu im wsparcia? Przepraszam, ale poza tymi wszystkimi szerokimi działaniami, które – trzeba przyznać – są opisane i to cieszy, że seniorzy są w zakresie zainteresowania państwa, różnych ministerstw, ale te przypadki, o których mówimy, wołają o pomstę do nieba, a bijemy się, rzucamy grochem o ścianę. Dziękuję bardzo, pani przewodnicząca.

Przewodnicząca poseł Joanna Borowiak (PiS):
Dziękuję bardzo.

Proszę, pan Zbigniew Tomczak.

Prezes zarządu Polskiego Stowarzyszenia Pomocy Osobom z Chorobą Alzheimera, prezes zarządu stowarzyszenia Obywatelski Parlament Seniorów Zbigniew Tomczak:
Dziękuję bardzo.

Pani przewodnicząca, szanowni państwo, pani dyrektor, chciałbym się również przyłączyć do głosów, gdzie mówiono, że w tych materiałach brakuje oceny, ile osób było beneficjentami programów oraz też brakuje mi takiej ujednoliconej formy.

Jako przykład podam program – w zasadzie nie wiem, czy to można nazwać programem – przedstawiony nam przez MON, te dwa punkciki, które nie wiem, jak ocenić, ale chyba to nie powinno tak wyglądać.

MRPiPS – jest budżet, ale brak oceny, ilu osób będą dotyczyły te programy. W module drugim – jaki budżet jest zaplanowany na użytkowanie opasek? Temat jest bardzo ciekawy. Pytanie: ilu osób on dotyczy?

MFiPR – nie podano liczby beneficjentów programów, szczególnie tego, ile osób skorzystało z usługi helpline. Bardzo cenna inicjatywa. 6 mln zł jest na to przeznaczone u rzecznika praw pacjenta, ale minęło pół roku i dobrze by było dowiedzieć się, ilu osobom ta usługa pomogła. To samo dotyczy punktu czwartego – wsparcia psychologicznego. Ile osób z tego skorzystało i jak to się odbywa w stosunku do mapy Polski?

MS – również jest podanych kilka programów, ile osób było beneficjentami?

O MON mówiłem.

MKiDN również ma rozbudowane programy, ale nie wiemy, ilu osób to dotyczy.

MZ – jest podany oczywiście po raz kolejny „Krajowy program działań wobec chorób otępiennych”. Przypominam państwu, że on był podpisany 15 grudnia i pytam się, co do dzisiaj załatwiono w tym zakresie. Bo raczej niewiele albo prawie zero. Na przykład tam, w tych materiałach później rozsyłanych przez MZ, był taki program badania funkcji poznawczych Mini-Cog. Pytam się, co stoi na przeszkodzie, żeby można było wprowadzić ten program. Może nie program, ale to jest bardzo prosty test, bardzo szybki, i na poziomie lekarzy rodzinnych do szybkiego wprowadzenia. Mielibyśmy pewne dane o zagrożeniach tymi chorobami. Są tu w tym temacie wyszczególnione również podpunkty: podnoszenie świadomości itd. Nic tu dla pacjenta i opiekuna nie wydarzyło się. Jest to zasmucające. Punkt szósty – ćwiczenia stymulacyjne, kampanie edukacyjne, też można by było tutaj działać. Wiele razy przy debatach na temat chorób otępiennych również zwracałem uwagę, że zarówno pacjent chory na choroby otępienne, jak i opiekun zderzają się pomiędzy dwoma wielkimi urzędami, to znaczy MRPiPS i MZ. Pacjent i opiekun nie umieją się znaleźć pomiędzy tymi dwoma systemami. Program „Opieka 75+” – jest podany budżet 80 mln zł. Pytanie: ilu osób on dotyczy? Bo jeśli założymy, że na przykład 500 tys.,  to wypada na osobę 160 zł. Pytanie: czy to nas satysfakcjonuje, czy nie? Podobnie  „Korpus wsparcia seniorów”, moduł drugi – 30 mln zł. Ilu osób dotyczy? Dziękuję bardzo.

Przewodnicząca poseł Joanna Borowiak (PiS):
Bardzo dziękuję.

Bardzo proszę, pani Elżbieta Wiśniewska.

Przewodnicząca Warszawsko-Mazowieckiej Delegatury stowarzyszenia Obywatelski  Parlament Seniorów Elżbieta Wiśniewska:
Dziękuję bardzo.

Pani przewodnicząca, szanowni państwo posłowie, pani dyrektor, szanowni goście, chyba trochę tak pozytywnie spojrzę na to, co się dzisiaj zadziało. Mianowicie nie będę wchodziła w szczegóły, natomiast chciałabym zwrócić uwagę na dwie rzeczy. Z ogromną radością przyjmuję przede wszystkim – być może nie mam pełnej wiedzy, być może wcześniej były sporządzane takie dokumenty, ale z pozycji seniora, który pracuje z seniorami od lat w Warszawie, ale i na terenach wiejskich – że jest to taki pierwszy przewodnik. To jest taka informacja w jednym dokumencie zebrana, co poszczególne resorty dedykują seniorom. Tak że to jest już jakiś materiał, z którego osobiście chętnie będę korzystała.

Zwróciłam uwagę na punkt proponowany przez MEN, mianowicie przygotowanie do starości. Proszę państwa, ten temat w środowisku seniorów jest podnoszony, ale również przez młodzież. Bardzo dziękuję za podjęcie tego tematu. Do nas apelują seniorzy, żebyśmy apelowali, lobbowali w tym kierunku, żeby były uruchamiane programy, które będą dedykowane młodzieży pod hasłem przygotowania do starości.

Chciałam też podziękować pani poseł Burzyńskiej za wskazanie, zwrócenie uwagi na temat tego, jak z tymi informacjami docierać do seniorów. Proszę państwa, i też z pozycji lokalnej, bo mamy na co dzień kontakty z samorządami, to jest temat absolutnie towarzyszący nam na co dzień. Sama, odnosząc się na różnych spotkaniach, uspokajam w ten sposób seniorów, że to niekoniecznie jest wina rządzących, że wiele osób nie korzysta z dedykowanej seniorom pomocy, tylko ci seniorzy nie mają takiej informacji. My apelujemy na różnych szczeblach, żebyśmy się wspólnie zastanowili i aby środowiska senioralne podchodziły do tematu nie tylko roszczeniowo. To jest nasz wspólny obowiązek, żebyśmy się wspólnie zastanawiali i próbowali ten temat rozwiązać, żeby te informacje docierały do osób zainteresowanych. Szczególnie jest to trudne w środowiskach wiejskich. Nie ukrywam, dobrze sobie radzę informatycznie, ale żeby zdobyć jakąś informację, to się trzeba przekopać przez szereg portali. Natomiast myślę, że to jest też temat, którym warto byłoby się zająć. Dziękuję pięknie.

Przewodnicząca poseł Joanna Borowiak (PiS):
Bardzo dziękuję.

Bardzo proszę, o głos prosi pan Igor Marczak, wiceprezes SeniorApp. Proszę uprzejmie. Czy ktoś z państwa jeszcze… Przepraszam, panie Igorze, wcześniej o głos prosiła pani Krystyna Lewkowicz. Bardzo proszę, ekspert Komisji, pani Krystyna Lewkowicz. Pan Igor Marczak przygotuje się do głosu. Czy ktoś jeszcze z państwa? Panie Jerzy, pan już zabierał głos. Dobrze, ale najpierw osoby, które nie zabierały – pani dr Elżbieta Ostrowska. Jeśli już nikt się nie zgłosi, to jedno zdanie pan Jerzy Płókarz, ale w tej kolejności.

Pani Krystyno, proszę uprzejmie.

Stały doradca Komisji Krystyna Lewkowicz:
Dziękuję bardzo.

Szanowni państwo, chciałabym tutaj poruszyć tylko te kwestie, które szczególnie mnie, że tak powiem, zainteresowały, już bez powtarzania tych tez moich przedmówców, z którymi się tu w większości zgadzam. Otóż, proszę państwa, bardzo dobrze, że taki materiał powstał na temat działań poszczególnych resortów. Brzmi on niezwykle optymistycznie, można odnieść wrażenie, że cała Polska kocha seniorów i tylko myśli o tym, jak ich uszczęśliwić. W rzeczywistości może nie jest tak ciekawie. Zgadzam się, że papier jest wytrzymały i wszystkie te projekty opisane brzmią bardzo efektownie, ale, proszę państwa, to są jednorazowe strzały, to są lokalne inicjatywy, to są projekty, które dotyczą niewielkiej liczby odbiorców. W związku z tym dobrze, że takie powstają, ale może już nie ekscytujmy się, jak to cała Polska działa na rzecz seniorów.

Tutaj bym chciała wystąpić w pewnej obronie departamentu i MRPiPS, ponieważ projekty realizowane przez MRPiPS, przez pełnomocnika rządu do spraw polityki senioralnej, to jest zupełnie inna ranga; to są zupełnie inne projekty. To są projekty innowacyjne dotyczące całej Polski, ogromnych, że tak powiem, obszarów. To są projekty wieloletnie i w związku z tym nie możemy porównywać takich projektów jak bon senioralny, jak opieka długoterminowa, jak, powiedzmy, asystencja osobista z jakimś tam projekcikiem hatha-joga w miejscowości Pionki Wielkie czy jakieś tam inne tego typu rzeczy. To jest zupełnie inna skala działania, to jest inna ranga tych projektów. Tutaj można tylko powiedzieć, że przesadziliście państwo ze skromnością, bo należało właśnie o tych projektach bardzo obszernie napisać, bo na ten temat i statystyki są, i wiedza itd. W związku z tym jedyny niedosyt z tego materiału, jaki odniosłam, to właśnie zbyt lakoniczna informacja na temat działań MRPiPS.

Druga sprawa, która tutaj się przewijała w wielu wypowiedziach, zwłaszcza pani przewodniczącej Burzyńskiej, to jest dotarcie z informacją do seniorów. Już o wiejskich to nie mówię, w ogóle do seniorów. Jeżeli ja z tej informacji wyczytałam połowę, to w ogóle pierwszy raz słyszę, że takie projekty ktoś realizował, a siedzę w tym 20 lat i tylko z tych projektów, że tak powiem, ta organizacja senioralna żyje. Więc jeżeli te projekty brzmią dla mnie egzotycznie, bo pierwszy raz o nich słyszę, to co się dziwicie pani na wsi, która może by gdzieś się zaangażowała, tylko nie wie gdzie i nie wie jak. Więc tutaj dostępność tej informacji jest naprawdę niewystarczająca.

Proszę państwa, dam tylko jeden przykład. Wszystkie samorządy korzystają z generatora wniosków witkac.pl. Jak wejdziecie na witkac.pl, to pierwsza zakładka – projekty uruchomione, konkursy uruchomione. W związku z tym nie potrzeba się przebijać przez 125 różnych serwerów, tylko otwiera się witkac.pl i tam jest litania konkursów uruchomionych. Jak mam tę litanię konkursów, to mogę sobie wybrać. Może bym przystąpiła do jakiegoś konkursu właśnie, nie wiem, w Krośnie Odrzańskim, a może w Zielonej Górze albo gdzieś, bo mogę, bo jest to dostępne dla wszystkich organizacji, tylko najpierw trzeba mieć wiedzę, że taki konkurs jest otwarty.

Ta informacja, którą otrzymaliśmy, to jest informacja o konkursach zamkniętych i rzekomo zrealizowanych, prawda? Więc fajna informacja, tylko właściwie musztarda po obiedzie. Więc sprawa informacji jest rzeczą kluczową, a jednocześnie miejmy świadomość, że projekty realizowane przez MRPiPS wymagają zupełnie innego przygotowania, innej logistyki, konsultacji społecznych, wymagają bardzo skomplikowanej obsługi informatycznej na etapie realizacji. Krótko mówiąc, tutaj bym naprawdę pochyliła czoło przed tymi projektami, bo nie jest łatwo taki projekt zrealizować.

Dam jeszcze jeden przykład – realizuję „Aktywnych seniorów” m.in. właśnie w województwie kujawsko-pomorskim. Dopiero co wróciłam z Inowrocławia, gdzie miałam przedstawicieli 70 różnych organizacji senioralnych. Pierwsze pytanie, jakie im zadałam… A wiem, że wojewoda kujawsko-pomorski uruchomił program „ASY” jako jeden z pierwszych. W związku z tym spodziewałam się, że tam będzie rzeczywiście jakiś efekt. Tak więc tym 70 gościom zadałam pytanie: „Ilu z was wystartowało do programu »Aktywny senior«”? Tam 5 osób się zgłosiło na 70. W związku z tym mówię: „Ale dlaczego? Przecież to jest innowacyjny projekt. Ministerstwo przekazało pieniądze wojewodom, żeby było bliżej, żeby było łatwiej, żeby każda, mała nawet, organizacja mogła dostać pieniądze”. Ten nie wiedział, tamten się spóźnił, tutaj temu nie odpowiadał temat itd.

Czyli krótko mówiąc, w tej dziedzinie informacji i dotarcia z informacją jak najdalej…  Już nie będę używała takich słów, że pod strzechy, ale to naprawdę trzeba dotrzeć pod strzechy, trzeba dotrzeć na wieś, do małej miejscowości. Tu właśnie powróciłabym do tego najprostszego rozwiązania. Jeżeli państwo korzystacie z generatora, jeżeli rząd jako taki korzysta z jednego generatora, a może z kilku, to może utwórzmy jakieś jedno miejsce, gdzie ta informacja jest zebrana z różnych resortów. Tak jak właśnie w tym Witkacu, to jest genialne w swojej prostocie. Otwierasz witkac.pl i masz wykaz wszystkich projektów. Tam są setki konkursów, bo nawet jak mała gmina gdzieś tam uruchamia jakiś konkurs o niewielkim zakresie, to on jest w tym wykazie i każda organizacja, która wejdzie na witkac.pl, może do tego tematu przystąpić.

Tyle chciałabym powiedzieć i tu, pani dyrektor, promujmy to, co jest naszym osiągnięciem, to znaczy nie tyle naszym, co osiągnięciem MRPiPS, bo wszyscy, którzy oceniają i wszyscy, którzy krytykują te projekty, nazwijmy to, innowacyjne, długofalowe, muszą wiedzieć, że skala trudności w ich realizacji i wdrożeniu to jest w ogóle inna bajka. To jest w ogóle inny poziom niż te projekty, które tak radośnie opisują resorty, że rzekomo je zrealizowali, ale właśnie podzielam tutaj wątpliwości państwa, że gdybyśmy wiedzieli, ilu beneficjentów z tego projektu skorzystało albo w ilu miejscowościach, to byłoby całkiem dobrze, a tak to wiemy, że nic nie wiemy, a papier jest wytrzymały. Bardzo dziękuję.

Przewodnicząca poseł Joanna Borowiak (PiS):
Bardzo dziękuję.

Przepraszam, będę teraz państwa prosić o w miarę możliwości zwięzłe wypowiedzi, dlatego że mamy jeszcze jeden punkt dotyczący planu pracy Komisji na drugie półrocze bieżącego roku, ale o 19.00 mamy w tej sali posiedzenie podkomisji do spraw problemów seniorów z obszarów wiejskich, a już przychodzą uczestnicy tego kolejnego posiedzenia.

Bardzo proszę, pan Igor Marczak, SeniorApp.

Wiceprezes Fundacji SeniorApp Igor Marczak:
Dziękuję.

Pani przewodnicząca, szanowni państwo, bardzo krótko. Jak państwo wiecie, my od kilku lat badamy seniorów w kilku obszarach i przyszło mi do głowy właśnie, ponieważ ruszamy  z 6. edycją badania – przebadamy w Polsce ponad 1600 osób w 230 gminach miejskich, wiejskich, miejsko-wiejskich – że może warto byłoby dodać do tego naszego badania pytania dotyczące właśnie dostępności tych programów, o których dzisiaj była mowa. Czy ludzie po prostu o tym wiedzą? Damy szansę seniorom wypowiedzieć się i przynajmniej uzyskać, pierwszy raz chyba, takie badanie statystyczne, które cokolwiek nam pomoże.

Tak więc deklaruję, ponieważ my z tym badaniem dopiero ruszamy, trochę później niż zwykle, ale właśnie ruszamy, zamykamy listę pytań badawczych, więc jeżeli państwo chcieliby uzyskać wiedzę na ten temat, to oczywiście jestem otwarty na informacje w tym zakresie i, powiedzmy, możemy się umówić, że do połowy przyszłego tygodnia czekam na ewentualne pytania od państwa, które moglibyśmy zawrzeć w kwestionariuszu badawczym, i to zrobimy.

Przewodnicząca poseł Joanna Borowiak (PiS):
Bardzo serdecznie dziękuję.

Poproszę, pani Elżbieta Ostrowska.

Przewodnicząca zarządu głównego Polskiego Związku Emerytów i Rencistów Elżbieta Ostrowska:
Dziękuję bardzo.

Szanowna pani przewodnicząca, szanowni państwo, bardzo krótko, żeby już nie powtarzać. Po pierwsze, myślę, że odpowiedź na te pytania, czy seniorzy znają programy – przepraszam, chyba bez badania możemy tej odpowiedzi udzielić, wybacz.

Proszę państwa, z ogromną satysfakcją wysłuchałam mnogości programów realizowanych na rzecz osób starszych i mówię to, przepraszam, bez złośliwości. Po prostu cieszy to, że tak różne resorty dostrzegają potrzeby tej rosnącej grupy osób starszych. Mniej cieszy fakt, że te informacje trafiają do bardzo wąskiej grupy osób starszych. Trochę to jest tak – my tak sobie czasem w naszym środowisku mówimy – że my aktywizujemy aktywnych, to znaczy, z tymi wszystkimi działaniami trafiamy do tych aktywnych.

Pozwólcie państwo, jeszcze króciutko powiem, jak to wygląda w moim związku. Jest to, jak wiecie, organizacja ogólnokrajowa. Mamy blisko 1500 ogniw, z tego około 800 to są ogniwa w małych miejscowościach, gminach wiejskich. Wybaczcie, ale tam, jeśli nawet dowiedzą się o jakimś programie – jeśli się dowiedzą, co wcale nie jest takie łatwe – to co właściwie mają z tym zrobić? Tam jest, nie wiem, 50–60 osób w takim kole na przykład. Są wykluczeni w kilku obszarach. Po pierwsze, w ogóle dostęp do informacji. Po drugie, dobrze, przecież tam do nich nikt nie przyjedzie z wykładem, z prelekcją. Oni musieliby gdzieś pojechać do miasta wojewódzkiego. Doskonale państwo wiedzą, o tym była mowa również na Komisji, że chyba 70% gmin wiejskich, o ile dobrze pamiętam, jest wykluczona transportowo, komunikacyjnie. W związku z tym te wszystkie naprawdę pewnie bardzo interesujące, bardzo wartościowe programy trafiają do bardzo ograniczonej grupy osób starszych.

Poza jakimkolwiek oddziaływaniem naszych organizacji, rad seniorów, uniwersytetów pozostaje, obawiam się, znacząca część, a być może większość osób starszych i ciągle nie mamy odpowiedzi na pytanie, jak do nich dotrzeć, bo być może oni najbardziej potrzebują wiedzy, szkolenia z różnych zakresów, z zakresu bezpieczeństwa itd. Cały czas patrzymy na to z perspektywy, nie wiem, dużego miasta, seniorów tych najbardziej – przepraszam – mających kompetencje.  Oni sobie poradzą, oni pójdą, nawet jeśli nie ma programu dotyczącego dostępu do dóbr kultury, to oni sobie sami pójdą do najbliższego muzeum, ale ci z tych małych miejscowości, z gmin wiejskich po prostu z tego nie skorzystają.

Zatem apelowałabym – to nie jest oczywiście apel do pani dyrektor, bo to jest apel do wszystkich resortów i generalnie do polityki senioralnej – żebyśmy dostrzegali, że to jest 10 mln ludzi. To nie jest ta garstka, która przyjdzie na spotkanie, która w Witkacu znajdzie interesujący projekt i spróbuje z tego skorzystać. Tak długo, jak długo nie dotrzemy do znaczącej części osób starszych, tak długo ich bezpieczeństwo, godność ich życia będą ciągle pozostawiały wiele do życzenia. Dziękuję bardzo.

Przewodnicząca poseł Joanna Borowiak (PiS):
Bardzo dziękuję.

Króciutko pan Jerzy Płókarz. To jedno zdanie, panie Jerzy.

Prezes KSR SSR Jerzy Płókarz:
Dokładnie jedno zdanie, ponieważ było masę pytań dotyczących ilości osób, które obejmują programy.

Zainteresowałem się tym modułem drugim „Korpusu wsparcia seniorów”. Najwyższa Izba Kontroli sprawdziła to – średnio 108 osób. Pytanie w takim razie dodatkowe, dlaczego MRPiPS blokuje możliwość, żeby objąć tym programem średnio kilka tysięcy osób? Nie rozumiem.

Przewodnicząca poseł Joanna Borowiak (PiS):
Bardzo dziękuję.

Poproszę panią dyrektor o udzielenie odpowiedzi na pytania w miarę możliwości, bo tych pytań było rzeczywiście dużo, i oczywiście prośba tam, gdzie taką prośbę wystosowano, o odpowiedź na piśmie.

Dyrektor departamentu KPRM Marlena Muszyńska:
Dobrze, bardzo dziękuję.

Postaram się odpowiedzieć w tzw. blokach, jeżeli państwo pozwolicie, bo rzeczywiście część z tych państwa wystąpień była w takim wspólnym charakterze tematycznym.

Szanowni państwo, zacznę od pierwszego, chyba ważnego tutaj, wyjaśnienia. Być może rzeczywiście nasze niedopatrzenie, dlatego że była prośba o przygotowanie danych z resortów. Tu proszę wybaczyć, uzupełnimy o działalność pełnomocnika. Departament Polityki Senioralnej jest departamentem, nie jest resortem. Bardzo dziękuję za te wszystkie informacje, informacje zwrotne, wskazania. Postaram się uzupełnić materiał, ale też z tego miejsca chciałabym podziękować swoim pracownikom, którzy naprawdę włożyli ogromną pracę, żeby ten materiał przygotować, bo ten materiał, który otrzymaliśmy, był przygotowany w sposób inny niż ten, który państwu przygotowaliśmy, w sposób, powiedziałabym, taki dosyć przystępny i przejrzysty.

To, co jest chyba kluczowe i to, co wybrzmiało, szanowni państwo, czyli ten dostęp do tej wiedzy, to jest bardzo trudne. Rzeczywiście to jest wyzwanie, jak dotrzeć do osób starszych z informacją, ale myślę sobie, że nad tym pewnie jakoś wspólnie będziemy musieli tutaj popracować z resortami, ale też z organizacjami społecznymi. Myślę sobie tak trochę na gorąco, szanowni państwo, że strona senior.gov.pl będzie takim miejscem rzeczywiście, w którym będziemy umieszczać te wszystkie informacje, dane, które powinny być dostępne dla obywateli.

Patrząc jeszcze, szanowni państwo, na te pytania po kolei – mieszkalnictwo. Tak, zgadzam się, mieszkalnictwo jest bardzo ważnym tematem. Tutaj, szanowni państwo, skupiliśmy się na tych projektach, które już są realizowane, wobec czego w obszarach projektowania, budowania te zmiany legislacyjne się dzieją i są projektowane. Możemy materiał uzupełnić o te propozycje, które są w przygotowaniu, więc też możemy tutaj to państwu przekazać.

Jeżeli chodzi o mapowanie, zgadzam się, to jest bardzo duże wyzwanie. Tylko znowu mapowanie, diagnozy, szczegółowe diagnozy, analizy – bardzo potrzebne. Departament, tak jak powiedziałam, nie jest resortem. My przygotowujemy się teraz do tego, żeby też stworzyć narzędzie informatyczne, żeby zbierać dane w sposób jednakowy, żeby były powtarzalne dane, żebyśmy mogli też te dane analizować, tak jak są przeprowadzane badania, żeby można przyjąć ten tryb porównywalności, która jest rzeczywiście ważna z punktu widzenia badań socjologicznych.

Szanowni państwo, jeżeli chodzi o „Posiłek w szkole i w domu” i o to pytanie pani Burzyńskiej – bardzo przepraszam, bo być może jest tak, że ze względu na to, że mam założony aparat, może się niewyraźnie tutaj wysłowiłam, ale chciałabym tylko sprostować. Jeżeli chodzi o „Korpus wsparcia seniorów”, była mowa o 30 mln zł, a „Posiłek w szkole i w domu” –  tutaj pani dyrektor podpowiada, że to jest budżet, pani dyrektor?

Dyrektor Departamentu Pomocy Społecznej Ministerstwa Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej Beata Karlińska:
Mogę, pani przewodnicząca?

Jeżeli chodzi o „Posiłek w szkole i w domu”, to jest budżet 758 483 420 zł. To są dane z 2025 r. Niestety mamy tylko liczbę osób dorosłych i dzieci. Nie mamy tego z podziałem na osoby starsze. Jeżeli chodzi o osoby dorosłe, to skorzystało 368 309 osób w 2025 r.

Dyrektor departamentu KPRM Marlena Muszyńska:
Bardzo dziękuję.

Jeszcze tylko trzy zdania, jeżeli mogę dopowiedzieć? Tak, dobrze. Czyli to jest ten wątek dotyczący jeszcze kwestii broszur, informacji, które państwo podejmowaliście. Tak, w każdym ministerstwie są różne kanały, powiedziałabym, dotarcia do osób starszych. Oczywiście pewnie część z tych kanałów jest wykorzystanych, część nie. Teraz rzeczywiście to jest wyzwanie, jak sprawić, żeby te informacje docierały do wszystkich. Dlatego ta strona, tak jak powiedziałam, senior.gov.pl.

Jeszcze ważna rzecz – te wszystkie dane, o których uzupełnienie państwo prosiliście –  postaramy się wystąpić do resortów o uzupełnienie danych dotyczących liczby osób, które skorzystały. Część z tych projektów jeszcze jest realizowana, bo też, tak jak w materiale państwo widzieliście, to są na przykład lata 2026–2028.

Natomiast to, co też jest, wydaje mi się, kluczowe, szanowni państwo, to ta współpraca międzysektorowa, o którą tutaj było pytanie. Działa zespół międzyresortowy. W ramach tego działania międzyresortowego są przedstawiciele poszczególnych resortów i tu rzeczywiście od dwóch lat spotykamy się, wypracowujemy różne rozwiązania, rozmawiamy z ekspertami, którzy są dopraszani. Tak że rzeczywiście to działanie się dzieje. Jeżeli chodzi o szczegóły, możemy odpowiedzieć na piśmie, jakie działania są realizowane.

Szanowni państwo, jeżeli chodzi o pytania państwa ze strony społecznej, oczywiście przyjmuję i zapisałam sobie te wszystkie pytania, o których państwo mówiliście, ale, tak jak powiedziałam na początku, Departament Polityki Senioralnej i wydaje mi się, że też ja – przepraszam tutaj za swoją skromność albo brak skromności – mam dosyć dużą wiedzę na temat różnych działań, projektów, ustaw i przepisów, ale proszę mi wybaczyć, ona nie jest na tyle pełna, żeby odpowiadać za projekty i dane, które są w poszczególnych resortach i ministerstwach. Dlatego wszystkie te kwestie zostaną przekazane do resortów i poprosimy o te dane, bo nie chciałabym tutaj państwa też, po pierwsze, zostawić bez odpowiedzi, a po drugie, nie mam tej wiedzy tak szczegółowej.

Szanowni państwo, bardzo dziękujemy. Zostajemy do państwa dyspozycji i do współpracy, szczególnie w tych obszarach społecznych. Tak jak powiedziałam – obszerny materiał, będziemy go uzupełniać, będziemy go również uszczegóławiać o te dane, o kwestie, które państwo wskazaliście. I cóż, bardzo dziękujemy za możliwość dzisiejszego wystąpienia.

Przewodnicząca poseł Joanna Borowiak (PiS):
Dziękuję bardzo, pani dyrektor.

Tylko poproszę panią jeszcze, żeby pani przemyślała, ile państwo potrzebujecie czasu, żeby ten materiał przetworzyć, bo to jest oczywiste, że musicie państwo poczekać na odpowiedź poszczególnych resortów. Nie chciałabym też nakładać takiego czasu, który będzie problematyczny, ale to poproszę. To już może na spokojnie, za jakąś chwilę.

Szanowni państwo, stwierdzam, że Komisja zapoznała się z informacją, która stanowi asumpt do tego, by stworzyć taki bardziej skompilowany materiał, który będzie zawierał diagnozę, analizę, wnioski oraz mapę realizacji poszczególnych zadań czy programów w kraju.

Przechodzimy teraz, proszę państwa, szybciutko do drugiego punktu, czyli plan pracy Komisji Polityki Senioralnej na okres od 1 lipca do 31 grudnia 2026 r. Państwo posłowie otrzymaliście taki projekt. Został on dzisiaj zaopiniowany na posiedzeniu prezydium Komisji.

Czy ktoś z państwa posłów chciałby zgłosić jeszcze jakiś pomysł do planu pracy? Zgłoszeń nie widzę.

Dziękuję za wszystkie zgłoszenia oczywiście państwu posłom, przede wszystkim także ekspertom, stronie społecznej, naszym interesariuszom, którzy również przekazali swoje propozycje. Czy ktoś z państwa posłów zgłasza sprzeciw wobec przyjęcia planu pracy Komisji? Nie ma sprzeciwu. Bardzo dziękuję.

W takim razie stwierdzam, że plan pracy Komisji Polityki Senioralnej na okres od 1 lipca do 31 grudnia bieżącego roku został zaakceptowany przez Komisję, za co dziękuję.

Szanowni państwo, zamykam posiedzenie Komisji. Bardzo państwu serdecznie dziękuję.

Przepraszam bardzo, jeszcze jedna kwestia. Drodzy państwo, przepraszam, bo już posiedzenie zamknęłam. Pani Elżbieta mi nie przypomniała, mimo że mam tutaj wypisane. Nie wiem, jak to z formalnego punktu będzie wyglądało, natomiast mamy na trzecim posiedzeniu lipcowym rozpatrzenie poselskiego projektu ustawy o klubach seniora, druk nr 2129. Chcę tylko państwu powiedzieć, że nie wiem, jak z tym punktem będzie sprawa wyglądała, ponieważ wnioskodawca projektu, pani poseł z Polski2050, w tej chwili jest nieobecna. Więc jeśli klub nie zmieni wnioskodawcy, to będziemy czekali do powrotu pani poseł wnioskodawcy. Posiedzenie zamknęłam, więc to tylko informacja dla państwa posłów. Bardzo dziękuję.