Komisja Polityki Społecznej i Rodziny, obradująca pod przewodnictwem poseł  Katarzyny Ueberhan (Lewica), przewodniczącej Komisji, zrealizowała następujący porządek dzienny:

– pierwsze czytanie komisyjnego projektu ustawy o zmianie ustawy o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (druk nr 2701).

W posiedzeniu udział wzięli: Wiesław Szczepański sekretarz stanu w Ministerstwie Spraw Wewnętrznych i Administracji wraz ze współpracownikami, Katarzyna Nowakowska podsekretarz stanu w Ministerstwie Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej wraz ze współpracownikami, Małgorzata Lorek prezes zarządu Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych wraz ze współpracownikami, Krzysztof Pietrykowski zastępca prezesa Rządowej Agencji Rezerw Strategicznych wraz ze współpracownikiem oraz Agnieszka Sut-Angowska główny specjalista w Biurze Zarządzania Zasobami Ludzkimi Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego.

W posiedzeniu udział wzięli pracownicy Kancelarii Sejmu: Dariusz Lipski i Damian Norwiński –  z sekretariatu Komisji w Biurze Komisji Sejmowych oraz Katarzyna Abramowicz i Aleksandra  Wolna-Bek – legislatorzy z Biura Legislacyjnego.

Przewodnicząca poseł Katarzyna Ueberhan (Lewica):
Szanowni państwo, dzień dobry. Proszę o zajęcie miejsc, wyciszenie rozmów.

Otwieram posiedzenie Komisji Polityki Społecznej i Rodziny.

Serdecznie witam szanownych państwa posłów i posłanki, ale również są z nami przedstawiciele rządu. Jest z nami pani minister rodziny Katarzyna Nowakowska oraz pan minister spraw wewnętrznych i administracji Wiesław Szczepański. Są z nami przedstawiciele Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych na czele z panią prezes Małgorzatą Lorek, którą serdecznie witam. Jak rozumiem, mamy też na sali przedstawicieli RARS, których nie mam na liście, ale witam państwa serdecznie.

Proszę o wyciszenie rozmów, bo nie słyszę własnych myśli. Dziękuję.

Stwierdzam kworum.

Porządek dzienny dzisiejszego posiedzenia został państwu doręczony, przechodzimy do jego realizacji. Marszałek Sejmu 29 czerwca br. skierował do Komisji Polityki Społecznej i Rodziny projekt ustawy z druku nr 2701 do pierwszego czytania. Przypominam, że pierwsze czytanie obejmuje wystąpienie wnioskodawcy i ogólną dyskusję na temat założeń projektu.

Szanowni państwo, projekt jest projektem komisyjnym. Pozwolę sobie w paru słowach powiedzieć o nim państwu. Jest to komisyjny projekt ustawy o zmianie ustawy o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych. Projekt ma charakter punktowy, ale jego znaczenie praktyczne jest bardzo duże. Celem projektu jest stworzenie wyraźnej podstawy prawnej, umożliwiającej Państwowemu Funduszowi Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych nieodpłatnie przekazać osobom z niepełnosprawnościami oraz rodzinom, których członkami są osoby z niepełnosprawnościami, środków materialnych i niematerialnych pochodzących z rezerw strategicznych udostępnionych funduszowi do realizacji wcześniejszych programów, w tym działającej ogólnopolskiej wypożyczalni sprzętu.

Potrzeba wprowadzenia tej regulacji wynika z doświadczeń ostatnich lat. Rozwiązanie w postaci ogólnopolskiej wypożyczalni nie sprawdziło się, a potrzebujemy skutecznie rozdysponować technologię wspomagającą wśród osób ze szczególnymi potrzebami. Działanie wypożyczalni było niewspółmierne do efektów. Programy zostały zakończone, a zakupione technologie w większości niestety nie nadają się do dalszego wypożyczania. Dzieje się tak albo z uwagi na zbyt niską wartość i zbyt wysoki koszt obsługi, albo z tak prozaicznego powodu, że po prostu nie nadają się do ponownego wypożyczania, jak ma to miejsce w przypadku aparatów słuchowych.

Warto podkreślić, że proponowana zmiana nie tworzy nowych zadań PFRON ani nie zmienia zasad funkcjonowania systemu wsparcia osób z niepełnosprawnościami. Stanowi jedynie doprecyzowanie obowiązujących przepisów tak, aby pomoc mogła być przekazana sprawnie, zgodnie z prawem i bez zbędnych wątpliwości interpretacyjnych. Projekt służy przede wszystkim zwiększaniu skuteczności państwa w udzielaniu pomocy tym, którzy jej najbardziej potrzebują. Oczywiście są nimi osoby z niepełnosprawnościami oraz ich rodziny.

Proponowane rozwiązania nie powodują dodatkowych obciążeń dla obywateli, nie nakładają nowych obowiązków na przedsiębiorców. Jest to zmiana porządkująca, racjonalna i odpowiadająca rzeczywistym potrzebom systemu wsparcia osób z niepełnosprawnościami. Dlatego jako przedstawicielka wnioskodawców proszę uprzejmie Wysoką Komisję, byśmy ten nasz wspólny projekt przyjęli.

Teraz, proszę państwa, otwieram dyskusję ogólną. Rozumiem… Czy pan minister, czy pani minister chcieliby zabrać głos? Ewentualnie w przypadku pojawiających się pytań?

Sekretarz stanu w Ministerstwie Spraw Wewnętrznych i Administracji Wiesław Szczepański:
Jeśli można, pani przewodnicząca, myślę, że jak będą pytania, to postaram się odpowiedzieć razem z panią minister.

Przewodnicząca poseł Katarzyna Ueberhan (Lewica):
Dobrze. Pani prezes PFRON też nie chciała… Ewentualnie w przypadku pytań. Dobrze.

W takim razie otwieram dyskusję ogólną. Czy państwo posłowie, posłanki mają jakieś pytania do naszego projektu? Proszę, pani poseł.

Poseł Anna Dąbrowska-Banaszek (PiS):
Pani przewodnicząca, panie ministrze, szanowna Komisjo, w uzasadnieniu czytamy, że do końca grudnia 2025 r. z usług skorzystało 1964 beneficjentów, którzy wypożyczyli jedynie 2717 sprzętów spośród 14 555. Chciałam zapytać o status wypożyczonego sprzętu. Co z nim, jak on będzie rozliczany? Bo rozumiem, że sprzęt, który nie został wypożyczony i jest w aktualnych zasobach wypożyczalni, zostanie przekazany nieodpłatnie osobie czy instytucji.

Natomiast – jak rozumiem – ta osoba będzie musiała wpisać wartość otrzymanego sprzętu do swojego przychodu i od tego uiścić wszelkie opłaty związane z otrzymaniem go za darmo. Czyli jeżeli wartość sprzętu będzie wynosiła 2 tys. zł, to będzie to stanowić dla tej osoby dodatkowy przychód i od tej kwoty ta osoba będzie musiała odprowadzić odpowiedni podatek. To jedno.

I drugie, jak już powiedziałam, chciałam zapytać o status tego sprzętu i o obowiązki tych osób. Czy coś się zmieni, czy na podstawie ewentualnie przyjętej ustawy będą jakieś dodatkowe rozporządzenia co do tego sprzętu? Dziękuję.

Przewodnicząca poseł Katarzyna Ueberhan (Lewica):
Dziękuję.

Może zbiorę wszystkie pytania i potem według właściwości oddam głos. Proszę, pan poseł Józefaciuk.

Poseł Marcin Józefaciuk (niez.):
Serdecznie dziękuję.

Szanowna pani przewodnicząca, Wysoka Komisjo, sam kierunek projektu jest naprawdę bardzo zasadny i widać tę zasadność. Mam natomiast kilka pytań. Jakie będą konkretne kryteria, kiedy sprzęt będzie przekazywany osobom z niepełnosprawnościami albo ich rodzinom? Czy pierwszeństwo będzie wynikało bardziej ze stopnia niepełnosprawności, sytuacji materialnej? To znaczy chciałbym zapytać o dokładnie kryteria.

Czy osoby, które już korzystają z urządzeń, otrzymają możliwość ich przejęcia bez przechodzenia przez całą procedurę, czy będzie jakaś ciągłość? Czy i jakie miejsce w tym systemie będą miały dzieci i uczniowie z niepełnosprawnościami? Czy sprzęt będzie trafiał bezpośrednio do ucznia, do szkoły specjalnej, do SOSW czy też poradni? Czy ten sprzęt będzie szedł za uczniem, jeżeli to będzie sprzęt poradniowy, szkolny, czy nie? Kto będzie odpowiadał za bezpieczeństwo techniczne tychże urządzeń? Chodzi o przeglądy, potwierdzenia zgodności wyrobów medycznych itd.

Opinia Biura Ekspertyz i Oceny Skutków Regulacji wskazuje, że przekazywanie sprzętu niektórym podmiotom może potencjalnie stanowić pomoc publiczną, zwłaszcza gdy prowadzą one również działalność odpłatną lub gospodarczą. Jak państwo zagwarantuje oddzielną rachunkowość, kontrolę sposobu wykorzystania sprzętu oraz możliwość jego odzyskania, jeśli zostanie użyty komercyjnie? Dziękuję.

Przewodnicząca poseł Katarzyna Ueberhan (Lewica):
Dziękuję.

Czy są jeszcze jakieś pytania? Może tylko króciutko jeśli chodzi o pytanie pana posła Józefaciuka, odpowiem przynajmniej na jego część. Jeżeli chodzi o kwestie techniczne dotyczące zasad wypożyczania itd., ponieważ do tej pory tą sferą zajmował się PFRON, to oddam głos również pani prezes.

Tylko jednym zdaniem. Główną intencją tego projektu jest właśnie to, żeby – z uwagi na to, że program już się skończył, a został po nim sprzęt – zapewnić ciągłość w użytkowaniu tego specjalistycznego sprzętu przez osoby ze szczególnymi potrzebami. Chodzi o to, żeby nikt nikomu przysłowiowego łóżka spod… nie zabierał. To jest główny powód, dla którego ta ustawa powstała. Czyli dlatego, żeby pomimo zakończonego programu zachować ciągłość użytkowania sprzętu przez te osoby, które już go użytkują, jeżeli ten sprzęt oczywiście nadal jest im potrzebny i nadal nadaje się do użytku.

Tak jak mówiłam, co do kwestii dotyczących liczb i kwestii technicznych, najlepiej oddam głos do źródła, ponieważ był to program realizowany przez Państwowy Fundusz Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych i to z tego funduszu pozyskaliśmy wszelkie dane dotyczące ilości sprzętu, stanu wypożyczenia tego sprzętu, jego stanu technicznego i konserwacji na etapie przygotowywania projektu ustawy. Proszę więc, pani prezes.

Prezes zarządu Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych Małgorzata Lorek:
Dziękuję serdecznie.

Szanowni państwo, szanowna pani przewodnicząca, odpowiadając na pytanie informuję, że kwestie podatkowe zostały uregulowane w art. 68h ust. 9. Wydaje się, że to w pełni będzie zaspokajało kwestię ewentualnie ponoszenia jakichś dodatkowych kosztów.

Było pytanie dotyczące tego, czy ten sprzęt, który jest obecnie u osób z niepełnosprawnościami, a to jest ok. 1,8 tys. sztuk różnego asortymentu… Przepisy art. 68h przedstawiają procedurę i, jeżeli te osoby będą podtrzymywały chęć korzystania z tego sprzętu, właściwie automatycznie stanie się on ich własnością zgodnie z procedurą, która jest wskazana w art. 68h.

Było pytanie dotyczące dzieci i uczniów oraz zasad, na podstawie których sprzęt będzie udostępniany. Sprzęt, który dotychczas stanowił asortyment wypożyczalni, będzie wydawany na takich samych zasadach i dla takich samych odbiorców, jak dotychczas określono w programie Rady Nadzorczej. Oczywiście będziemy rozszerzali krąg podmiotów, ponieważ – jak państwo pamiętają – wśród tego asortymentu są na przykład koncentratory, które z uwagi na gabaryty czy przestarzałą technologię niekoniecznie muszą trafić akurat do osób z niepełnosprawnościami.

Drodzy państwo, pytanie dotyczyło też kwestii bezpieczeństwa sprzętu. 78% sprzętu, który stanowił asortyment wypożyczalni, to wyroby medyczne. Dlatego RARS od samego początku z nami współpracuje i dba o to bezpieczeństwo, bowiem posiada status dystrybutora wyrobów medycznych i to jest właściwie kluczowe. RARS będzie nam towarzyszyć przy wydawaniu tego sprzętu właściwie do ostatniej chwili, bo tylko bezpieczny sprzęt może zostać wydany. Jak państwo pamiętają – o czym wcześniej wspominał już pan minister Szczepański – akumulatory w większości uległy degradacji jeszcze przed otwarciem wypożyczalni w 2023 r. Dlatego też robiliśmy przeglądy i okazało się, że sprzęt jest sprawny, ale wymaga wymiany akumulatorów. Dopiero po wykonaniu tej czynności, zgodnie z tą podstawą prawną, możliwa będzie jego dystrybucja do osób z niepełnosprawnościami.

Czy jeszcze było jakieś…?

Przewodnicząca poseł Katarzyna Ueberhan (Lewica):
Dziękuję.

Pani poseł, proszę przypomnieć pytania.

Poseł Anna Dąbrowska-Banaszek (PiS):
Dziękuję.

Zapoznałam się z ustawą i rzeczywiście jest tutaj informacja, że nie pobiera się danin publicznych, ale ustala się wartość początkową pomniejszoną o odpis i od tego jest podatek. Więc moje pytanie dodatkowe: Jaka jest wartość początkowa sprzętu od–do, czyli jaką wartość ma najtańszy sprzęt, a jaką najdroższy? W przypadku tego najdroższego proszę powiedzieć, jaką kwotę podatku będzie musiała uiścić obdarowana osoba? Bo rozumiem, że jeżeli sprzęt kosztuje np. 50 tys., to na zasadach ogólnych taka osoba będzie musiała uiścić podatek w wysokości 12% od przychodu. Proszę ewentualnie wyprowadzić mnie z błędu.

Przewodnicząca poseł Katarzyna Ueberhan (Lewica):
Mamy to w tej ustawie…

Sekretarz stanu w MSWiA Wiesław Szczepański:
Jeśli mogę, pani poseł, wyprowadzę panią z błędu. Dlatego, że… Mogę?

Przewodnicząca poseł Katarzyna Ueberhan (Lewica):
Ja też chciałam…

Oczywiście panie ministrze, proszę.

Sekretarz stanu w MSWiA Wiesław Szczepański:
Art. 9 mówi, że od przekazanego sprzętu nie pobiera się danin publicznych, w tym m.in. podatku od dochodu. Potrzebujemy wartość sprzętu, żeby wiedzieć, jakiej wartości sprzęt został przekazany tej osobie po amortyzacji. To jest tylko do celów informacyjnych, nie do celów podatkowych. Dlatego że na podstawie tej ustawy ta osoba otrzyma sprzęt i będzie jednocześnie zwolniona z jakiegokolwiek podatku. Więc nie ma takiej możliwości.

Nie wiem, na jakiej podstawie twierdzi pani, że jest tam taki zapis. On mówi mi tylko o jednym – jakiej wartości sprzęt przekazałem danej osobie. Natomiast artykuł wcześniejszy mówi, że ta osoba jest zwolniona z jakichkolwiek danin podatkowych, czyli wszystkich rodzajów podatków. To jest dla celów informacyjnych. Zarówno PFRON, jak i my chcemy wiedzieć, jakiej wartości sprzęt został przekazany danej osobie, zwłaszcza, że np. niektóre wózki mają wartość 15 tys. bądź jeszcze inną.

Co do kwestii przekazywania, o którą zapytał pan poseł, który wyszedł, to zgodnie z ustawą, chcemy te rzeczy przekazać przede wszystkim na rzecz samorządów, na rzecz jednostek nieprowadzących działalności gospodarczej. W związku z tym unikałbym kwestii związanej z przeznaczeniem tego na działalność gospodarczą. Jednocześnie przekazywany sprzęt będzie naprawiony, dlatego że zgodnie z zawartą umową między PFRON i RARS to RARS odpowiada dzisiaj za serwisowanie i naprawę. Jeżeli więc będziemy sprzęt przekazywali, to musi on być naprawiony.

Z kolei sprzęt, który mamy dzisiaj u osób niepełnosprawnych, decyzją PFRON zostanie u nich pozostawiony, jeśli taką wolę wyrażą. Z kolei sprzęt, który zostanie zwrócony, wróci do RARS i albo będzie przekazywany dalej, albo – jeżeli nie będzie na niego chętnych, a będzie sprawny – stanie się rezerwą strategiczną w RARS, która nie będzie wydawana. Nie ma więc obaw, że będziemy go gdzieś bezpodstawnie wydawali.

Natomiast zaprzeczam kłamstwom i dezinformacjom, że osoba niepełnosprawna, otrzymując sprzęt, zapłaci jakikolwiek podatek.

Przewodnicząca poseł Katarzyna Ueberhan (Lewica):
Dodam tylko jedno zdanie, podsumowując to, co powiedział pan minister. Ustawa została tak sformułowana, ponieważ jedną z naczelnych naszych trosk było wsparcie osób z niepełnosprawnościami poprzez przekazanie sprzętu, a nie dołożenie im kolejnego zmartwienia. Jak mówił pan minister, kwoty te mają charakter wyłącznie wewnętrzny, księgowo-rozliczeniowy, i nie będą wykorzystywane dla celów zewnętrznych, dla celów podatkowych.

Proszę, jeszcze pani poseł.

Poseł Anna Dąbrowska-Banaszek (PiS):
Moje pytanie nie jest bezpodstawne. W art. 68i czytamy w pkt 5: „W przypadku, o którym mowa w ust. 3 pkt 2, od podmiotów, o których mowa w ust. 1, nie pobiera się danin publicznych, z wyjątkiem podatku akcyzowego, podatku od towarów i usług oraz należności celnych”.

Sekretarz stanu w MSWiA Wiesław Szczepański:
Mówimy tu o podmiocie, a nie o osobie fizycznej. Pani poseł, osoba fizyczna nie jest podmiotem. Gdybyśmy mieli: osoba fizyczna… Podmiot to jest po prostu podmiot gospodarczy, natomiast nie osoba fizyczna. Rozróżnijmy więc osobę fizyczną od podmiotu.

Przewodnicząca poseł Katarzyna Ueberhan (Lewica):
Dobrze, może jeszcze będą uwagi co do poszczególnych artykułów w trakcie ich rozpatrywania. Wiem, że będą też uwagi redakcyjno-legislacyjne ze strony Biura Legislacyjnego, nie kwestie merytoryczne, ale właśnie redakcyjno-legislacyjne, by te przepisy były jak najbardziej precyzyjne. Do tego, żeby wykluczyć wszelkie wątpliwości i doprecyzować przepisy, służą poprawki zgłaszane w trakcie rozpatrzenia, które zaczniemy za chwilę, do czego zachęcam.

W takim razie, jeżeli nie ma więcej pytań, zamykam dyskusję i przechodzimy do szczegółowego rozpatrzenia projektu.

Szanowni państwo, czy są uwagi do tytułu ustawy? Biuro Legislacyjne, jakieś uwagi?  Nie ma. Dobrze. Nie ma uwag do tytułu. Tytuł został rozpatrzony.

Przechodzimy do art. 1 i zmiany nr 1. Oddaję głos Biuru Legislacyjnemu. Czy ogólnie do art. 1 chciałyby panie… Dobrze, oddaję paniom głos. Zrobimy zgodnie ze wskazówkami Biura Legislacyjnego. Proszę.

Legislator Katarzyna Abramowicz:
Dzień dobry, szanowni państwo.

Zaczęłybyśmy od uwagi ogólnej dotyczącej art. 1. Naszym zdaniem przepisy, które są zaproponowane w druku jako pkt 2, czyli dodanie nowych art. 68h–68j, powinny się znaleźć jako art. 2 i 3  do tej nowelizacji. Czyli w samej ustawie o rehabilitacji zawodowej i społecznej powinno znaleźć się wyłącznie uchylenie art. 47a i art. 47b. Natomiast przepisy, które będą przepisami epizodycznymi, będą jako przepisy własne tej nowelizacji. Po ich wykonaniu, po upłynięciu czasu, na które zostały one zaprojektowane, czyli 31 grudnia 2028 r., one po prostu się wykonają. Wtedy już nie pozostaną one w ustawie o rehabilitacji jako część, która jest zbędna. To będzie czytelniejsze i, naszym zdaniem, legislacyjnie będzie to bardziej poprawne. To jako uwaga generalna.

Natomiast art. 68h powinien być art. 2 projektu i wtedy w nim na początku proponowałybyśmy dodać wyrazy „W okresie do dnia 31 grudnia 2028 r.” i dalej: „w celu realizacji programów (...) Fundusz może nieodpłatnie przekazywać”.

Tak że merytorycznych uwag do tego projektu nie mamy, natomiast mamy sporo uwag legislacyjnych, które trzeba będzie zgłaszać w czasie rozpatrywania pkt 2.

Przewodnicząca poseł Katarzyna Ueberhan (Lewica):
Dobrze. Rozumiem, że na tym etapie ze strony ministerstw mamy zgodę na propozycję Biura Legislacyjnego.

Proszę, pani przewodnicząca Rusecka.

Poseł Urszula Rusecka (PiS):
Mam tylko pytanie, pewnie do pana ministra, skąd wynika data do końca grudnia 2028 r. Bo skoro koszty magazynowania są duże i skoro należy szybko – jak rozumiem – rozdysponować ten sprzęt, a mamy rok 2026, czy po prostu wcześniejsza data nie byłaby w tej ustawie… Czyli na przykład chociażby do końca 2027 r., a nie 2028 r. Bo to jest kolejny rok, kolejne koszty. Skąd więc wynika akurat rok 2028?

Sekretarz stanu w MSWiA Wiesław Szczepański:
Ta data była nam potrzebna z jednego względu, dlatego że w wielu przypadkach część tych osób nie będzie chciała tego sprzętu u siebie pozostawiać po 1 stycznia 2027 r. Zakładamy, że będzie stopniowe odbieranie tego sprzętu od osób, które będą się zgłaszały, a to może trwać czasami miesiącami. Nie jest to już więc kwestia związana z jakimkolwiek wypożyczaniem, tylko z odbieraniem tego sprzętu, naprawianiem, segregowaniem. Dla celów bezpieczeństwa podana była data do końca 2028 r., żeby mieć pewność, że po prostu nikt nie zostanie pozbawiony sprzętu, a sprzęt, który jest, wróci do PFRON i do RARS i będzie mógł być całkowicie zagospodarowany. Więc to jest po prostu data…

Przewodnicząca poseł Katarzyna Ueberhan (Lewica):
A dwie daty…

Sekretarz stanu w MSWiA Wiesław Szczepański:
Proszę?

Przewodnicząca poseł Katarzyna Ueberhan (Lewica):
A gdyby rozróżnić dwie daty? Termin do wydania sprzętu i na zwrot?

Sekretarz stanu w MSWiA Wiesław Szczepański:
Jeśli chodzi o wydanie, to ono po prostu wynika z zawartej umowy, która jest między nami a PFRON-em i ona jest do końca roku.

Przewodnicząca poseł Katarzyna Ueberhan (Lewica):
Jest też pytanie, jakie umowy mają wypożyczający.

Sekretarz stanu w MSWiA Wiesław Szczepański:
Potem jeszcze kwestia możliwości zwracania. Zawsze było tak, że są problemy ze zwrotem tego sprzętu. Czasami nawet mieliśmy umowę zawartą powiedzmy na rok 2025, a osoba oddawała po pół roku. Jest to więc kwestia tylko dla bezpieczeństwa funkcjonowania… Będziemy się starali, żeby to jak najbardziej przyspieszyć, natomiast nie chcielibyśmy mieć takiej sytuacji, że ustawa przestaje obowiązywać, tak jak państwo proponują. Bo ustawa by wygasała, a byłby sprzęt, który nie zostałby zdany i nie zostałaby zakończona procedura albo jego przejęcia, albo odbioru.

Przewodnicząca poseł Katarzyna Ueberhan (Lewica):
Pani prezes Lorek jeszcze chciała się odnieść do tego. To może oddam głos pani prezes. Proszę.

Prezes zarządu Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych Małgorzata Lorek:
Szanowni państwo, jest jeszcze kolejna kwestia. Tam w grę wchodzi wymiana akumulatorów, co będzie procesem dłuższym i może się zdarzyć, że jakiś miesiąc 2028 r... Stąd też w ustawie został zaproponowany przepis „do nie później niż”.

Zapewniam, że zarówno RARS, jak i PFRON chcą jak najszybciej przekazać ten sprzęt do osób z niepełnosprawnościami, ale proszę pamiętać, że jest ustawa o wyrobach medycznych i każdy sprzęt tuż przed wydaniem musi mieć przegląd, żeby zapewnić maksymalne bezpieczeństwo osobom z niepełnosprawnościami. Prawdopodobnie zdążymy do końca roku, ale kwestie, o których wspominał pan minister, są kluczowe.

Druga rzecz: wymiana akumulatorów w wózkach. Tam jest ponad 2 tys. wózków, które wymagają gruntownego przeglądu i wymiany, żeby wydany sprzęt był bezpieczny. Dla nas kluczowe jest bezpieczeństwo osób, które będą z niego korzystały.

Przewodnicząca poseł Katarzyna Ueberhan (Lewica):
Dziękuję.

Czy jeszcze w takim razie, pani przewodnicząca?

Poseł Urszula Rusecka (PiS):
Zastanawiałam się, ale może przemyślę temat, żeby jednak ten okres skrócić, a znaleźć jakieś inne rozwiązanie w kwestii zwrotu. Czyli likwidujemy magazyn, a już inna instytucja mogłaby przejąć obowiązki przy zwrotach. Żeby ten temat magazynowania, który – jak rozumiem z opisów – jest kosztowny, w jakiś inny sposób rozwiązać. Ale to tylko takie moje luźne myślenie na ten moment.

Prezes zarządu PFRON Małgorzata Lorek:
Ale, szanowni państwo, ten termin jest taki trochę backupowy. Proszę pamiętać, że dopiero z chwilą, gdy ustawa wejdzie w życie, RARS będzie mogła zrobić przetarg i przegląd, stąd też może się okazać, że wymaga to więcej czasu.

Natomiast proszę pamiętać, że nie może to być przypadkowy podmiot, do którego sprzęt zostanie zwrócony. Jeszcze raz powtórzę: 78% sprzętu to wyroby medyczne i jego przeglądami, przygotowaniem, przyjęciem może się zajmować tylko wyspecjalizowana jednostka. RARS ma status hurtowni farmaceutycznej, jest dystrybutorem w myśl przepisów i wydaje się, że to jest najbezpieczniejsze dla całego systemu, w którym ten asortyment funkcjonuje.

Przewodnicząca poseł Katarzyna Ueberhan (Lewica):
Dobrze, dziękuję.

W takim razie wracamy do rozpatrzenia projektu. Czyli byliśmy przy art. 1 i zmianie nr 1. Do zmiany nr 1 mamy uwagi? Nie mamy. Czyli zmiana nr 1 została rozpatrzona.

Uwagi dotyczyły zmiany nr 2. Moje pytanie: Czy pod te zmiany, o których mówiły panie z Biura Legislacyjnego, musimy przygotować poprawkę jako posłowie, czy panie to zmienią na podstawie stosownego upoważnienia, ponieważ zmiana ma charakter redakcyjno-legislacyjny? Tak? Super, dziękuję bardzo.

Może na tym etapie proponuję, żeby Komisja upoważniła Biuro Legislacyjne do dokonania korekt redakcyjno-legislacyjnych w projekcie ustawy. Czy jest sprzeciw wobec wniosku? Nie ma. W takim razie stwierdzam, że upoważniliśmy Biuro Legislacyjne.

Przechodzimy dalej, czyli art. 2, przepraszam, zmiana nr 2 wraz ze zmianami redakcyjnymi zaproponowanymi przez Biuro Legislacyjne została… Jeszcze? Dobrze, proszę.

Legislator Katarzyna Abramowicz:
Szanowni państwo, jeżeli możemy, to chciałybyśmy jeszcze wyjaśnić pewne rzeczy ustępami. One będą legislacyjne…

Przewodnicząca poseł Katarzyna Ueberhan (Lewica):
Czyli w zmianie nr 2 ustępami, tak? Dobrze. Proszę.

Legislator Katarzyna Abramowicz:
Zmiana nr 2 jest kluczowa. Tak naprawdę to jest 90% całego projektu.

Przewodnicząca poseł Katarzyna Ueberhan (Lewica):
Czyli zmiana nr 2 w ust. 1. Tak?

Legislator Katarzyna Abramowicz:
Tak.

Przewodnicząca poseł Katarzyna Ueberhan (Lewica):
Dobrze, proszę.

Legislator Katarzyna Abramowicz:
Jeżeli w art. 68h w ramach upoważnienia dokonamy przebudowy, że będzie to art. 2, to wtedy na początku należy umieścić ten sam dopisek, który jest obecnie w art. 68i, czyli „W okresie do dnia 31 grudnia 2028 r.”. Wtedy art. 2 będzie już bezprzedmiotowy, bo on tak naprawdę mówi dokładnie to samo, czyli określa czas stosowania tych przepisów. W art. 68h w ust. 1 na tę chwilę więcej zmian nie widzimy.

W ust. 2 i w kolejnych ustępach na pewno trzeba będzie porozwijać skróty. Ale to w ramach upoważnienia będziemy posługiwać się albo pełnymi nazwami funduszu czy agencji, albo zaproponujemy zrobienie skrótu w pierwszym miejscu, gdzie te pojęcia się znajdują – tak, żeby te przepisy były bardziej czytelne.

Natomiast jeżeli chodzi o ust. 3, to mówi on w tej chwili, że decyzję wydaje prezes funduszu z urzędu albo na wniosek agencji za zgodą ministra właściwego do spraw wewnętrznych albo na wniosek tego ministra. Rozumiem, że ta zgoda ministra właściwego dotyczy zarówno sytuacji, kiedy prezes działa z urzędu, jak i na wniosek agencji. Ale mamy też ust. 5 i 6, które mówią o tym, że o każdej chęci, zamiarze wydania decyzji prezes ma obowiązek zawiadomić ministra właściwego do spraw wewnętrznych i minister ma wtedy prawo złożyć sprzeciw. Mamy tu więc dwa rozbieżne rozwiązania – albo za zgodą, albo przy sprzeciwie.

Ewentualnie można byłoby taką propozycję na tę chwilę złożyć, żeby ust. 3 dotyczył wyłącznie tego, na czyj wniosek prezes zarządu wydaje decyzję. Ale i tak trzeba byłoby jeszcze – to już pewnie na drugie czytanie – rozstrzygnąć, kiedy prezes ma obowiązek informować ministra. Bo rozumiem, że prezes będzie informował ministra, jeżeli będzie działał z urzędu. Być może powinien również – tego, nie wiem – informować ministra, jeżeli będzie działał na wniosek agencji. Ale nie ma potrzeby, żeby informował ministra, jeżeli będzie działał na wniosek ministra.

Do ust. 3 mogłybyśmy teraz przedstawić jakąś prostą propozycję, żeby zrezygnować z tej zgody ministra właściwego do spraw wewnętrznych albo – przy założeniu, jeżeli to zostanie w tej chwili tak, jak jest – na kolejnym etapie trzeba by rozstrzygnąć, jak ma być. Czyli czy ma to być zgoda ministra, czy ma to być sprzeciw ministra, a brak sprzeciwu będzie tak naprawdę oznaczał jego zgodę.

Jeżeli chodzi o ust. 7, to wydają nam się zbędne te wyrazy „działając w imieniu i na rzecz Skarbu Państwa”. To jest dwukrotnie powtórzone i w ust. 7, i w ust. 8. Ale to wynika pewnie z innych przepisów. Na pewno dwukrotnie nie ma potrzeby tego wskazywać. „Przekazuje nieodpłatnie osobom wskazanym w ust. 1 udostępniony asortyment, o którym mowa”, i tu jest zapis: „stosując odpowiednio art. 47 ust. 1 pkt 4”. Ten przepis odnosi się do programów i finansowania tych programów przez PFRON. Jeżeli mogłybyśmy poprosić o wyjaśnienie, na czym miałoby polegać „odpowiednie stosowanie art. 47 ust. 1 pkt 4” w tym zakresie, bo jest to dla nas niejasne.

W ust. 8 tam, gdzie w ogóle jest mowa w projekcie o asortymencie, trzeba będzie odsyłać do pełnego wyrażenia: „asortymentu likwidowanej rezerwy strategicznej, o której mowa w ust. 1”. Wydaje nam się też, że tak naprawdę ust. 8 można byłoby połączyć z ust. 9 i napisać tak: „Przekazanie asortymentu likwidowanej rezerwy strategicznej, o której mowa w ust. 1, następuje na podstawie umowy o nieodpłatnym przekazaniu (…) zawartej w formie pisemnej”. Bo w tym przepisie jest wskazane wyłącznie, że zawiera ją fundusz działający w imieniu i na rzecz Skarbu Państwa, ale nie mamy wpisanego, z kim tę umowę zawiera. Wydaje się, że to jest jasne, że to jest fundusz i te osoby z ust. 1, którym ten sprzęt zostaje przekazany. Nie ma więc już potrzeby, żeby w ust. 8 drugi raz to zapisywać. Wtedy z ust. 9 tak naprawdę istotne jest zdanie drugie: „Nie pobiera się danin publicznych od żadnego z podmiotów będących stronami umowy”.

Jeżeli chodzi o ust. 11, to miałabym pytanie, czy ten fundusz przekazuje asortyment na podstawie art. 47, czy finansuje on to przekazanie na podstawie art. 47? Bo jeżeli finansuje, a wydaje nam się, że tak powinno być, to przed przekazaniem asortymentu te wyrazy „na podstawie art. 47 ust. 1 pkt 4 i art. 47a ust. 2” należałoby przenieść po wyrazie „finansuje”, czyli „Przed przekazaniem asortymentu Fundusz finansuje na podstawie (...) dokonywane przez Agencję niezbędne i ekonomicznie uzasadnione nakłady, polegające w szczególności na przeglądach (…)”.

Jeżeli chodzi o art. 68i, to pytanie, czy jest to ta sama rezerwa, o której mowa w art. 68h ust. 1?  Bo jeżeli tak… W ogóle powinniśmy uszczegółowić, że „W okresie do dnia (...) minister właściwy do spraw wewnętrznych może dokonać likwidacji zwróconego przez Fundusz – rozumiemy – asortymentu rezerwy strategicznej” nie innej, tylko tej, „o której mowa w art. 2 w ust. 1, poprzez utylizację lub nieodpłatne przekazanie”. Miałybyśmy też pytanie, czy tutaj celowo są „samodzielne publiczne zakłady opieki zdrowotnej”, czy tu nie powinny być „podmioty”? Tylko SPZOZ-y, tak? OK.

To jeszcze mam pytanie do ust. 2. Czy sam minister może wnioskować? Bo tu jest napisane, że likwidacji minister dokonuje w drodze decyzji, ale na wniosek prezesa funduszu lub agencji – tak jakby minister sam z własnej inicjatywy nie mógł tej likwidacji polegającej na przekazaniu sprzętu dokonać. Mamy tu wyłączenie stosowania pewnych przepisów w ustawie o rezerwach strategicznych. Wtedy mamy też wątpliwość co do art. 68j: Na czym miałoby polegać niestosowanie przepisów ustawy o rezerwach strategicznych, skoro w innych miejscach tak naprawdę mamy wskazane tylko, gdzie się stosuje. Czy art. 68j ma dotyczyć obydwu sytuacji, czyli sytuacji przekazania jednostce i przekazania podmiotom? Mamy tu pewną wątpliwość.

W art. 3 wtedy merytorycznie nic się nie zmieni, tylko „Ustawa wchodzi w życie z dniem następującym po dniu ogłoszenia”, natomiast wyjątkiem będzie tylko art. 1, który wejdzie w życie z dniem 1 stycznia 2029 r. Tak że trochę już w całości, ale może będzie szybciej.

Przewodnicząca poseł Katarzyna Ueberhan (Lewica):
W trakcie dyskusji już na coś odpowiedzieliśmy, ale jeśli chodzi o pozostałe kwestie techniczne, to zgadzam się właściwie z większością uwag Biura Legislacyjnego, bo tu mamy…

Sekretarz stanu w MSWiA Wiesław Szczepański:
Mam prośbę do pani mecenas, jeśli chodzi o pkt 7 i zapis dotyczący tego, że fundusz działa w imieniu i na rzecz Skarbu Państwa. Otóż fundusz w tej chwili po prostu ma te urządzenia przekazane ze Skarbu Państwa i ten zapis był elementem pokłosia naszego pisma do Prokuratorii Generalnej, która prosiła, że jeżeli będzie zmiana ustawy, o umieszczenie tego zapisu, że działa on w imieniu i na rzecz Skarbu Państwa. Nie wpisaliśmy tego samodzielnie, tylko był to po prostu wniosek Prokuratorii Generalnej, do której zwróciliśmy się o to, jakie byłyby możliwości prawne, gdyby fundusz mógł indywidualnie przekazywać te urządzenia. I była prośba, żeby wpisać, że fundusz działa w imieniu i na rzecz Skarbu Państwa.

Przewodnicząca poseł Katarzyna Ueberhan (Lewica):
Tak? Jasne.

Legislator Katarzyna Abramowicz:
OK, to już rozumiem, że jeżeli chodzi o ust. 7, gdzieś musi wybrzmieć, że fundusz działa w imieniu i na rzecz Skarbu Państwa, ale wtedy w ust. 8 nie ma już chyba potrzeby powtarzania, że jeżeli dokonuje tego przekazania… Bo ust. 8 mówi tylko o tym, że to jest forma umowy o nieodpłatnym przekazaniu. Czyli w całym projekcie wystarczy, żeby było to zaznaczone raz, że fundusz działa w imieniu i na rzecz Skarbu Państwa.

Sekretarz stanu w MSWiA Wiesław Szczepański:
Tak, ale jeden raz musi być napisane, że działa w imieniu i na rzecz Skarbu Państwa.

Przewodnicząca poseł Katarzyna Ueberhan (Lewica):
Dobrze. Czy potrzebujemy do tego korekty poprawki, czy na zasadzie zmiany redakcyjnej, ponieważ jest to powtórzenie, możemy to zrobić? Dobrze. Co jeszcze? Ośrodki wyjaśniliśmy. Czy coś jeszcze z kwestiach legislacyjnych? Szyk.

Pytanie o art. 47. Pani prezes…

Prezes zarządu PFRON Małgorzata Lorek:
Nie, tu jest w porządku, bo my będziemy tylko finansować na podstawie programu Rady Nadzorczej, więc tu musi zostać. Co do zmiany kolejności, jak najbardziej się zgadzamy, żeby było tam po przecinku, tak jak pani zaproponowała w ust. 11.

Natomiast w ostatnim artykule, w art. 68j, to pewnie jeszcze RARS musiałby zerknąć, ale tak jak dyskutowaliśmy, chodzi o wyłączenie. W przeciwnym wypadku ten sprzęt musiałby w pierwszej kolejności podlegać sprzedaży przez RARS, a głównym celem jest przekazanie osobom z niepełnosprawnością i zabezpieczenie celu społecznego, a nie finansowego któregokolwiek z podmiotów.

Przewodnicząca poseł Katarzyna Ueberhan (Lewica):
Może bezpieczniej mieć w ustawie jednak coś nadmiarowo, niż żeby nam zabrakło potem przepisu.

Prezes zarządu PFRON Małgorzata Lorek:
Dokładnie. Właściwie przepisy art. 68h i art. 68j są trochę analogią do tej procedury, która jest w ustawie o rezerwach strategicznych, żeby można było maksymalnie spełnić te wymagania, które są tam zawarte, pomijając te, których nie można w przypadku tego konkretnego sprzętu…

Przewodnicząca poseł Katarzyna Ueberhan (Lewica):
Dobrze. Czy mamy jeszcze jakieś pytania? W ust. 11 art. 47 ust. 1 pkt 4 czy to jest jasne? To już jest jasne. Tak, proszę.

Legislator Katarzyna Abramowicz:
Jeżeli mogę tylko podsumować, to rozumiem, że na kolejnym etapie pozostanie do wyjaśnienia ust. 3 i relacja między ust. 3 a ust. 5–6. Chciałabym jeszcze tylko dopytać, czy art. 68i, czyli likwidacja zwróconego przez fundusz asortymentu, to jest ta sama rezerwa, o której mowa w artykule… Teraz to jest art. 68h.

Prezes zarządu PFRON Małgorzata Lorek:
To jest ta sama rezerwa.

Legislator Katarzyna Abramowicz:
Dobrze. Dziękuję.

Rozumiem też, że celowo w ust. 2 jest zapis, że minister dokonuje likwidacji w drodze decyzji wyłącznie na wniosek, a nie będzie mógł działać z własnej… To jest merytoryczne, jeżeli jest inaczej niż w ust. 3. Czyli co do osób fizycznych będzie mógł zdecydować sam, natomiast co do podmiotów publicznych będzie musiał mieć wniosek prezesa funduszu albo agencji.

Przewodnicząca poseł Katarzyna Ueberhan (Lewica):
Pytanie merytoryczne. Czy mamy zostawić to rozróżnienie, czy…

Legislator Katarzyna Abramowicz:
Ewentualnie też w drugim czytaniu można by spróbować.

Przewodnicząca poseł Katarzyna Ueberhan (Lewica):
Ewentualnie to jest do przemyślenia i do zmiany w drugim czytaniu.

Sekretarz stanu w MSWiA Wiesław Szczepański:
Jeśli mogę, pozostawiłbym to na drugie czytanie, dlatego że mamy rozdzielenie tej części, która jest wypożyczona, od tej części, która jest w tej chwili w RARS. Musimy więc po prostu zobaczyć, czy te przepisy będą spójne.

Przewodnicząca poseł Katarzyna Ueberhan (Lewica):
Dobrze, to możemy zostawić na drugie czytanie. Zgadzamy się wszyscy co do tej kwestii? Dobrze.

Legislator Katarzyna Abramowicz:
To już wszystko z naszej strony do całości projektu, tak że możemy rozpatrywać po kolei.

Przewodnicząca poseł Katarzyna Ueberhan (Lewica):
Czyli możemy rozpatrywać już teraz… Wracamy do rozpatrywania zmianami czy artykułami? Artykułami już możemy? Dobrze.

W takim razie, skoro mamy wszystko już omówione, art. 1 wraz ze zmianami redakcyjno-legislacyjnymi został rozpatrzony.

Przechodzimy do art. 2. Tutaj też będą zmiany redakcyjne, tak?

Legislator Katarzyna Abramowicz:
Tego artykułu w ogóle nie będzie.

Przewodnicząca poseł Katarzyna Ueberhan (Lewica):
Czyli art. 2 skreślamy, tak? Art. 2 zostanie skreślony.

Sekretarz stanu w MSWiA Wiesław Szczepański:
Pani przewodnicząca, ponieważ wpisaliśmy datę wcześniej na wniosek pani mecenas, w tym momencie art. 2 jest nam już niepotrzebny.

Przewodnicząca poseł Katarzyna Ueberhan (Lewica):
Tak. Art. 2, zdaje się, stał się bezprzedmiotowy i zostaje skreślony.

Przechodzimy do art. 3, czyli wejście w życie. Tutaj też mamy zmianę redakcyjną, tak?

Legislator Katarzyna Abramowicz:
Skreślimy wyrazy „pkt 1”, bo będzie odsyłał tylko do art. 1. Merytorycznie do tego samego, czyli do uchylenia art. 47a i 47b.

Przewodnicząca poseł Katarzyna Ueberhan (Lewica):
Dobrze. Czyli jeżeli nie ma dalszych uwag czy sprzeciwu, art. 3 wraz ze zmianami zaproponowanymi przez Biuro Legislacyjne został rozpatrzony. Tym samym rozpatrzyliśmy całość projektu.

Czy jest sprzeciw wobec przyjęcia całego projektu wraz ze zmianami zaproponowanymi przez Biuro Legislacyjne? Nie ma. W takim razie projekt został przyjęty przez Komisję.

Pozostał nam wybór posła sprawozdawcy. Chciałam zgłosić siebie. Myślę, że mam największą wiedzę z państwa posłów na temat projektu mimo wszystko. Przy tworzeniu tego projektu brałam udział. Jeżeli więc nie ma sprzeciwu, proponuję siebie na posła sprawozdawcę, ponieważ będzie mi też łatwiej odpowiedzieć na ewentualne pytania z sali w trakcie debaty sejmowej, jeżeli takie pytania do sprawozdawcy się pojawią.

W takim razie na tym wyczerpaliśmy porządek dzienny. Dziękuję bardzo wszystkim państwu za udział, za wspólną, zgodną pracę.

Zamykam posiedzenie Komisji.