Podkomisja stała do spraw współpracy z organizacjami pozarządowymi, obradująca pod przewodnictwem posła Tadeusza Tomaszewskiego (Lewica), przewodniczącego podkomisji, rozpatrzyła:
– informację na temat projektu planu finansowego Narodowego Instytutu Wolności – Centrum Rozwoju Społeczeństwa Obywatelskiego oraz planowanych do realizacji programów w 2025 r.
W posiedzeniu udział wzięli: Łukasz Jachimowicz dyrektor Departamentu Społeczeństwa Obywatelskiego Kancelarii Prezesa Rady Ministrów, Przemysław Saltarski dyrektor Departamentu Oświaty i Polityki Społecznej Ministerstwa Rolnictwa i Rozwoju Wsi wraz ze współpracownikami, Andrzej Rybus-Tołłoczko zastępca dyrektora Narodowego Instytutu Wolności – Centrum Rozwoju Społeczeństwa Obywatelskiego, Rafał Dymek główny ekspert Polskiej Fundacji im. Roberta Schumana, Piotr Frączak koordynator „Programu rzecznictwa krajowego” z Ogólnopolskiej Federacji Organizacji Pozarządowych, Julia Kluczyńska przedstawicielka Forum Darczyńców.
W posiedzeniu udział wzięli pracownicy Kancelarii Sejmu: Brygida Śliwka – z sekretariatu Komisji w Biurze Komisji Sejmowych.
Przewodniczący poseł Tadeusz Tomaszewski (Lewica):
Szanowni państwo, otwieram posiedzenie podkomisji stałej do spraw współpracy z organizacjami pozarządowymi.
Witam uprzejmie państwa.
W porządku dziennym mamy zapoznanie się z informacją na temat projektu planu finansowego Narodowego Instytutu Wolności – Centrum Rozwoju Społeczeństwa Obywatelskiego oraz planowanych do realizacji za pomocą budżetu programów w 2025 r. Referuje pełnomocnik rządu ds. społeczeństwa obywatelskiego. Witam państwa.
Mam tutaj upoważnienie pana ministra Marka Krawczyka z Kancelarii Prezesa Rady Ministrów. Witam serdecznie dyrektora Departamentu Społeczeństwa Obywatelskiego – pana Łukasza Jachimowicza. Jest upoważnienie również dla wicedyrektora – pana Andrzeja Rybusa-Tołłoczko. Tak. Witam. Jest z nami również przedstawicielka Ministerstwa Rolnictwa i Rozwoju Wsi, pani Sylwia Staniuk – witam uprzejmie. Witam uprzejmie przedstawicieli organizacji pozarządowych. Fundacja Szumana, pan Rafał Dymek – witam. Pani Julia Kluczyńska, Forum Darczyńców. Pan Piotr Frączak – witam uprzejmie – koordynator „Programu rzecznictwa krajowego”. Witam serdecznie panią poseł i pana posła. Uprzejmie proszę o przedstawienie tematu.
Dyrektor Departamentu Społeczeństwa Obywatelskiego Kancelarii Prezesa Rady Ministrów Łukasz Jachimowicz:
Dzień dobry. Szanowny panie przewodniczący, szanowna pani poseł, szanowny panie pośle, w imieniu pana ministra Marka Krawczyka pozwolę sobie przedstawić teraz informację na temat projektu planu finansowego Narodowego Instytutu Wolności – Centrum Rozwoju Społeczeństwa Obywatelskiego na rok 2025.
Projekt dotyczący planu finansowego NIW-CRSO na 2025 r. zakłada dochody ogółem na poziomie 258 320 tys., w tym dotacje i subwencje z budżetu państwa w wysokości 206 285 tys. zł oraz środki od innych jednostek sektora finansów publicznych w wysokości 52 035 tys. zł. Wydatki natomiast ogółem na poziomie 258 320 tys., w tym koszty na funkcjonowanie w wysokości 28 020 tys. zł, wydatki na realizację zadań – czyli środki przekazywane innym podmiotom – w wysokości 227 885 tys. zł, środki na wydatki majątkowe na poziomie 2415 tys. zł. Dotacja podmiotowa dla NIW to 16 547 tys. zł na pokrycie bieżących kosztów funkcjonowania instytutu.
Dotacje celowe: wydatki bieżące w wysokości 185 354 tys. zł oraz wydatki majątkowe w wysokości 2384 tys. zł na realizację dziewięciu programów rozwoju społeczeństwa obywatelskiego, w tym: „Rządowy program wsparcia rozwoju organizacji harcerskich i skautowych na lata 2018–2030” w wysokości 15 mln zł; rządowy „Program wspierania rozwoju uniwersytetów ludowych na lata 2020–2030” w wysokości 14 300 tys. zł; „Rządowy program rozwoju organizacji obywatelskich na lata 2018–2030” w wysokości 9522 tys. zł; „«Korpus Solidarności». Rządowy program wspierania i rozwoju wolontariatu systematycznego na lata 2018–2030” w wysokości 21 066 tys. zł (w tym miejscu pragnę również poinformować, że dodatkowo zostały zaplanowane środki w rezerwie celowej budżetu państwa na realizację programu „Korpus Solidarności” w wysokości 6811 tys. zł); „Rządowy program Fundusz Inicjatyw Obywatelskich NoweFIO na lata 2021–2030” w wysokości 80 mln zł; „Rządowy program wspierania rozwoju dla międzynarodowych domów spotkań na lata 2020–2030” w wysokości 2850 tys. zł; „Rządowy program «Polski inkubator rzemiosła» na lata 2021–2030” w wysokości 10 000 tys. zł; „Rządowy program wspierania rozwoju organizacji poradniczych na lata 2021–2030” w wysokości 15 000 tys. zł; „Rządowy program «Fundusz młodzieżowy» na lata 2022–2033 w wysokości 20 000 tys. zł.
Dotacja na wydatki inwestycyjne NIW wynosi 2415 tys. zł. Środki otrzymywane od innych jednostek sektora finansów publicznych – tutaj Fundusz Wspierania Rozwoju Społeczeństwa Obywatelskiego – zaplanowano w kwocie 52 035 tys. na realizację dwóch programów rozwoju społeczeństwa obywatelskiego. Wspomniany już „Rządowy program rozwoju organizacji obywatelskich”, czyli PROO, na lata 2018–2030 w wysokości 47 700 tys. zł oraz „«Korpus Solidarności». Rządowy program wspierania i rozwoju wolontariatu systematycznego na lata 2018–2030” w wysokości 4635 tys. zł.
Instytut w 2025 r. zaplanował realizację miernika pod nazwą „Liczba beneficjentów objętych wsparciem na poziomie równym lub powyżej 2009”. Teraz pozwolę sobie oddać głos panu dyrektorowi Andrzejowi Rybus-Tołłoczce.
Przewodniczący poseł Tadeusz Tomaszewski (Lewica):
Ja też proszę.
Zastępca dyrektora Narodowego Instytutu Wolności – Centrum Rozwoju Społeczeństwa Obywatelskiego Andrzej Rybus-Tołłoczko:
Dziękuję bardzo.
Choć tak uściślając to, co pan dyrektor powiedział, jak sprawdzałem w swoich notatkach, to ja tylko może dodam, że na nowe konkursy w 2025 r. w ramach NoweFIO mamy zaplanowane 69 000 tys. zł, bo te kwoty, które pan dyrektor podawał, to są ogólne kwoty – i też na zobowiązania z poprzednich lat. Natomiast na NoweFIO, na nowy konkurs – 69 000 tys. zł, a na PROO – 55 500 tys. zł w roku 2025. I 6 listopada planujemy ogłosić nabór na te konkursy. Proponowany termin realizacji zadań będzie się zaczynał 1 marca i będzie trwał do końca grudnia przyszłego roku albo 2026 r., albo 2027 r., w zależności od tego, jak organizacje wybiorą sobie przedział czasowy realizacji projektów. To ja na razie tyle. Jak będą jakieś pytania, to chętnie odpowiem.
Przewodniczący poseł Tadeusz Tomaszewski (Lewica):
Szanowni panowie, można prosić parę zdań więcej o tych nowych programach NoweFIO? Czyli tych dwóch kwotach, 69 000 tys. zł i 55 500 tys. zł. Wspomniał pan o terminie rozpoczęcia naboru, ale gdyby można było prosić o trochę więcej informacji, kto może tam startować itd., jakie są doświadczenia do tej pory w realizacji. Bo na jednej z wcześniejszych podkomisji były informacje, które raczej chcemy, żeby już nie miały miejsca. Więc jakie wyciągnięto wnioski, jeśli chodzi o procedury konkursowe, transparentność, dostęp do tych programów?
Zastępca dyrektora NIW-CRSO Andrzej Rybus-Tołłoczko:
Jeżeli chodzi o transparentność przy konkursach – wyzerowaliśmy całą bazę ekspertów, która była i oceniała wcześniejsze wnioski. Przeprowadziliśmy nabór – a w zasadzie trwa dalej, bo to jest nabór ciągły – na ekspertów w Narodowym Instytucie Wolności. W tym pierwszym etapie zgłosiło się 500 osób. Teraz trwają szkolenia, będą testy, a później wprowadzimy też taką nową rzecz, jeżeli chodzi o ekspertów: że nie sam test, ale będą również oferty do sprawdzenia przez tych ekspertów i chcemy sprawdzić błędy krytyczne w tych ofertach. To znaczy chcemy zobaczyć, czy ekspert jest w stanie wyłapać błąd krytyczny. Tak samo jak i później – bo to też budziło dużo różnych wątpliwości – przy konkursie dotyczącym wolontariatu planujemy zrobić jawne losowanie ekspertów, po to żeby nie było żadnych wątpliwości, że ktoś przydziela tych ekspertów, wskazuje z palca.
Jeżeli chodzi o przejrzystość w tym zakresie, wprowadziliśmy procedurę konkursową. W NIW nie istniało coś takiego jak procedura konkursowa. Wprowadziliśmy procedurę konkursową, tak żeby każdy konkurs wyglądał tak samo. I wracamy do pożytku publicznego w konkursach, tzn. w konkursach już nie będzie jakichś innych wniosków niż te, które wynikają z rozporządzenia przewodniczącego Komitetu do Spraw Pożytku Publicznego, czyli będziemy stosowali wzór oferty umowy i sprawozdania – ten sam wzór, który stosują inne organy administracji.
Jeżeli chodzi o konkurs – taka jest nowość w tym roku – będą trzy progi możliwości pozyskania środków. Będą progi najniższe: w NowEFIO – 50 tys., w PROO – 60 tys., w NowEFIO drugi próg będzie – 150 tys., trzeci – 300 tys., a w PROO – 300 tys. i 600 tys. Chodzi o to, żeby małe organizacje pozarządowe nie musiały rywalizować z wielkimi organizacjami, które piszą profesjonalnie wnioski. Do tej pory było tak, że małych dotacji można było ze świecą szukać na listach rankingowych, w wynikach konkursów. Chcemy w ten sposób otworzyć bardziej i dać możliwość dofinansowania mniejszych projektów. To też wynikało z naszych spotkań, że jak opowiadaliśmy o kwotach 300 tys. czy 600 tys., to wiele organizacji mniejszych nie byłoby w stanie nawet po nie sięgnąć. I tutaj będzie zasada, że każdy będzie mógł wystartować.
Inny wniosek, który wprowadzamy, jest taki, że wprowadzamy zasadę w tych progach średnich i najwyższych – zasadę podwójności. To znaczy, że jeżeli organizacja chce pozyskać 200 tys. zł, to musi mieć budżet w jednym z ostatnich trzech lat co najmniej 100 tys. zł. To jest podobne rozwiązanie jak w niektórych programach unijnych, które są realizowane, właśnie po to, żeby jednak organizacja, która sięga po duże pieniądze publiczne, miała już jakieś doświadczenie. Tutaj też były już różne złe doświadczenia w Narodowym Instytucie Wolności, znane na przykład z mediów czy z tego, co wcześniej przekazywaliśmy jako dyrekcja NIW.
I to takie najważniejsze zmiany. Bo jeżeli chodzi o same priorytety – tutaj się nic nie zmienia. Jeżeli chodzi o priorytet 2 w FIO, taki jest najpopularniejszy, to jest priorytet dotyczący działań społecznych – i tu trzy kropki. Bo tu każde działanie społeczne nam się wpisuje w ten priorytet. Natomiast jeśli chodzi o PROO, no to w priorytecie 1a też nam się nic nie zmienia poza tymi progami, ale w priorytecie 5 PROO, bo to jest taki nasz interwencyjny priorytet, od przyszłego roku planujemy zwiększyć do tej maksymalnej kwoty wskazanej w rozporządzeniu przewodniczącego komitetu – do 20 tys. zł, a nie 10 tys. zł, tak jak jest teraz. Dziękuję.
Przewodniczący poseł Tadeusz Tomaszewski (Lewica):
Dziękuję.
Kto z państwa chciałby zadać pytanie? Również strona pozarządowa.
Może jeszcze chciałbym dopytać o to, czy w tych poszczególnych progach, które są związane z małym, średnim i dużym projektem, są progi – i jakie są – dotyczące udziału własnego. To jest raz. I dwa. W kontekście procedowanej ustawy o pożytku publicznym, gdzie jest mowa o tym, że organizacje pozarządowe nieprowadzące działalności gospodarczej, nieposiadające statusu OPP będą mogły stosować uproszczoną ewidencję przychodów i kosztów do kwoty 1 mln zł – czy te organizacje, które będą prowadzić uproszczoną ewidencję kosztów i przychodów, będą mogły również startować w tych konkursach?
Zastępca dyrektora NIW-CRSO Andrzej Rybus-Tołłoczko:
Odpowiedź na drugie pytanie jest krótka: tak. Bo tutaj u nas prawnicy nie widzieli wcześniej takich przeciwskazań. Co do wkładu własnego – w NowEFIO i PROO nie ma wymaganego wkładu własnego. Jest powierzenie lub wsparcie. Z jednym wyjątkiem, czyli z zastrzeżeniem art. 221 ustawy o finansach publicznych, mówiącego o tym, że jeżeli jest inwestycja, to ona może być tylko dofinansowana – nie może być sfinansowana. W związku z tym tam będzie wkład własny 10%. W innych wkładu własnego nie wymagamy i organizacje po prostu decydują, czy wsparcie, czy powierzenie.
Przewodniczący poseł Tadeusz Tomaszewski (Lewica):
Inwestycja w ramach dofinansowania, rozumiem. W związku z powyższym jaka część projektu może być przeznaczona na inwestycje? I czy w ramach inwestycji będzie można dokonać na przykład zakupu siedziby dla organizacji?
Zastępca dyrektora NIW-CRSO Andrzej Rybus-Tołłoczko:
Tak – i do maksymalnego limitu. W takim sensie, że jeżeli organizacja zdecyduje o 600 tys. zł…
Dyrektor departamentu KPRM Łukasz Jachimowicz:
To jest 90%…
Zastępca dyrektora NIW-CRSO Andrzej Rybus-Tołłoczko:
No tak, ale jeżeli organizacja się zdecyduje wydać 600 tys. zł z dotacji, no to musi 60 tys. zł dołożyć swoich środków. Czyli tutaj nie ma żadnego procentowego ograniczenia.
Przewodniczący poseł Tadeusz Tomaszewski (Lewica):
Pani poseł Bożena Lisowska, uprzejmie proszę.
Poseł Bożena Lisowska (KO):
Ja mam dwa pytania. (niesłyszalne) I drugie pytanie dotyczące tego obszaru, czyli Funduszu Młodzieżowego na rok przyszły: jaka jest wysokość roczna? I czy w tym roku wydatkowano już całość zaplanowanych środków i jaka to była kwota? To moje pierwsze pytanie.
I drugie moje pytanie, dotyczące programu rozwoju PROO, organizacji obywatelskich. Jak wysoko będzie określona pula środków właśnie na ten priorytet? Bo jak wiemy, zapotrzebowanie było ogromne. Jest to instytucjonalizacja, wzmocnienie, możliwość zakupu środków trwałych. Cieszył się bardzo dużą popularnością. Czy macie państwo też budżet na rok przyszły? W jakiej wysokości? I procent czy wielkość organizacji, które startowały w konkursie o te granty właśnie na instytucjonalizację – czy macie jakieś dane? Jeżeli nie, to ewentualnie prosiłabym o przysłanie. Za trzy ostatnie lata – ile tych organizacji startowało, ile skorzystało. I tak samo w bieżącym roku. Bo naprawdę cieszył się ogromną popularnością. Sama wiem ze swojego regionu, jak bardzo może pomóc w instytucjonalizacji, we wzmocnieniu organizacji pozarządowych. I to są te pytania, które mnie najbardziej interesują ze strony Narodowego Instytutu Wolności.
Przewodniczący poseł Tadeusz Tomaszewski (Lewica):
Dziękuję.
Może od razu, a potem kolejna tura. Bo trochę tego było – żeby nie zapomnieć.
Dyrektor departamentu KPRM Łukasz Jachimowicz:
Tak. Może zacznę od tyłu. Pani poseł, jeżeli chodzi o rządowy program rozwoju organizacji obywatelskich, czyli PROO – on się składa z dwóch komponentów.
Poseł Bożena Lisowska (KO):
Tak.
Dyrektor departamentu KPRM Łukasz Jachimowicz:
W tym roku z dotacji celowej będzie to 9522 tys. zł. Natomiast z tzw. funduszu hazardowego jest to kwota w wysokości 47 700 tys. zł, czyli – jak szybko policzyłem – łącznie jest to 57 000 tys. zł…
Poseł Bożena Lisowska (KO):
Bieżący rok?
Dyrektor departamentu KPRM Łukasz Jachimowicz:
Tak. Bieżący rok, oczywiście. I to tak wygląda PROO na ten rok.
Poseł Bożena Lisowska (KO):
A przyszły?
Dyrektor departamentu KPRM Łukasz Jachimowicz:
Znaczy – to na przyszły, na przyszły. Rok 2025.
Poseł Bożena Lisowska (KO):
2025?
Dyrektor departamentu KPRM Łukasz Jachimowicz:
Tak, tak, tak. To jest na ten rok. Natomiast jeżeli chodzi o „Fundusz młodzieżowy”, to zarówno w tym roku, jak i w przyszłym – 20 000 tys. zł.
Poseł Bożena Lisowska (KO):
I będzie utrzymane?
Dyrektor departamentu KPRM Łukasz Jachimowicz:
Tak, będzie utrzymane.
Poseł Bożena Lisowska (KO):
Czyli będzie kontynuowane, tak jak było zapisane…
Dyrektor departamentu KPRM Łukasz Jachimowicz:
Na tym poziomie, tak…
Zastępca dyrektora NIW-CRSO Andrzej Rybus-Tołłoczko:
Nie.
Dyrektor departamentu KPRM Łukasz Jachimowicz:
OK.
Zastępca dyrektora NIW-CRSO Andrzej Rybus-Tołłoczko:
Trochę mocniej. Przepraszam, panie przewodniczący, mogę?
Nie, bo ten program młodzieżowy jest co dwa lata…
Poseł Bożena Lisowska (KO):
Tak, tak.
Zastępca dyrektora NIW-CRSO Andrzej Rybus-Tołłoczko:
Czyli na przyszły rok nie będzie ogłoszonego konkursu, bo był ogłoszony teraz na lata 2024–2025. I kwota, tak jak pan dyrektor powiedział, będzie utrzymana. Natomiast nie planujemy, żeby te programy zostały – wszystkie, mówię teraz o wszystkich – żeby którykolwiek z tych programów likwidować. Ale na konferencji dorocznej Narodowego Instytutu Wolności, która odbędzie się 5–6 listopada, planujemy porozmawiać o tych programach, o tym, co się udało, co się nie udało w tych programach. Bo jeżeli miałaby być przygotowywana jakakolwiek zmiana takiego rządowego programu, to chcielibyśmy też mieć na to trochę czasu, żeby i skonsultować, i przygotować, a potem przeprocedować całą zmianę, tak żeby ewentualnie ona weszła od sezonu konkursowego na 2026 r.
Jeżeli chodzi o te liczby, o które pani poseł prosiła, to ja sobie zapisałem, przekażę pani te liczby.
Poseł Bożena Lisowska (KO):
Dobrze. Jeszcze tylko chciałam zapytać, czy przez ostatnie trzy lata NIW miał jakąkolwiek rewaloryzację budżetu, którym dysponuje, w oparciu o wskaźnik inflacji lub inne wskaźniki. Czy ta stała jest constans? Jak to wygląda za te trzy ostatnie lata?
Zastępca dyrektora NIW-CRSO Andrzej Rybus-Tołłoczko:
Pani poseł, szczegółowe liczby oczywiście przekażę. Natomiast z mojej wiedzy wynika, że tu był pewien constans zrobiony. Tak jak i jest podobnie w tym roku.
Poseł Bożena Lisowska (KO):
I jaka to jest kwota? Łączna, ze wszystkich programów i osi? Łącznie z „Funduszem młodzieżowym”.
Dyrektor departamentu KPRM Łukasz Jachimowicz:
W chwili obecnej łącznie to jest 206 285 tys. zł planowane na rok 2025.
Poseł Bożena Lisowska (KO):
A ten rok – też taka kwota?
Dyrektor departamentu KPRM Łukasz Jachimowicz:
Tak, podobnie. Z tym, że jedna mała uwaga – kwestia planowania funduszy, funduszu hazardowego. Tam troszeczkę to się zmienia, on troszeczkę rośnie, bo…
Poseł Bożena Lisowska (KO):
No bo to wiadomo, tak.
Dyrektor departamentu KPRM Łukasz Jachimowicz:
Bo Totalizator Sportowy ma jakąś swoją projekcję…
Poseł Bożena Lisowska (KO):
Bo to zależy od wpływu, tak, tak.
Dyrektor departamentu KPRM Łukasz Jachimowicz:
Więc tutaj możemy mówić o pewnych wzrostach.
Poseł Bożena Lisowska (KO):
Czyli całość budżetu, jakim dysponuje NIW, nie zmienia się od trzech lat. Jest constans, nie jest rewaloryzowany i wynosi w granicach 206 000 tys. zł – na cały trzeci sektor. Dokładnie. O to chciałam dopytać. Dziękuję.
Przewodniczący poseł Tadeusz Tomaszewski (Lewica):
Dziękuję uprzejmie.
Pan dyrektor wspomniał o źródle, jednym ze źródeł, który zasila Fundusz Rozwoju Społeczeństwa Obywatelskiego, a mianowicie grach hazardowych. Czytałem uzasadnienie projektu ustawy. Muszę powiedzieć, że… Mam to podkreślone, chyba na stronie 221 się rozpoczyna: dopłaty do gier liczbowych zasilają Fundusz Rozwoju Kultury Fizycznej, gdzie zaplanowano wpływ na poziomie 7,8%, Fundusz Rozwoju Społeczeństwa Obywatelskiego, gdzie wzrost jest wyższy, Fundusz Rozwiązywania Problemów Hazardowych, gdzie również jest inny. W każdym z tych trzech jest pokazywana inna wysokość przewidywanych wpływów z tego funduszu – każdy inaczej zaplanował. To mnie właśnie zaskoczyło, że w ten sposób jest to planowane. Oczywiście to nie od państwa pewno zależy, bo dostajecie tutaj informację od prowadzącego, czyli spółki czy ministra finansów. Ale tak to niestety jest tam zaplanowane. Myślę, że jutro to sobie wyjaśnię na Komisji Kultury Fizycznej i Sportu, bo największym beneficjentem tych dopłat jest Fundusz Rozwoju Kultury Fizycznej, a tam ten wskaźnik jest najmniej zaplanowany. W związku z powyższym będę miał okazję popytać, ale coś takiego po analizie uzasadnienia budżetu również wyszło.
Bardzo proszę. Kto z państwa? Pan Piotr. Uprzejmie proszę.
Koordynator „Programu rzecznictwa krajowego” z Ogólnopolskiej Federacji Organizacji Pozarządowych Piotr Frączak:
Bardzo dziękuję. Ja pozwolę sobie skorzystać z tej okazji i zadać cztery pytania. Jedno, trochę kontynuując pytanie, bo to dotyczy lokalu, który miał być przeznaczony na Narodowy Instytut Wolności. I tak się jakoś złożyło przez ostatnie lata, że w latach wyborczych poprzednia władza znacząco podwyższała budżet – plany budżetowe – NIW na rzecz remontu tego lokalu. Pytanie dotyczy tego, jaki jest status tego lokalu. I czy te pieniądze były wydawane? I czy były wydawane na lokal? Czy to jest wiadome?
Druga rzecz to jest pytanie o zatrudnienie. Rozumiem, że – jeżeli dobrze rozumiem – został zwiększony trochę budżet NIW na ten rok, ale de facto ta nadwyżka pójdzie na zatrudnienie nowych osób w kontroli. Pytanie jest o to, czy obecna struktura zatrudnienia jest zasadna, że tak powiem. Bo ona jest jak gdyby odziedziczona po poprzedniej władzy. I czy były jakieś duże zmiany w tym zatrudnieniu po zmianie rządu?
I dwa bardzo konkretne pytania, które budzą moją ciekawość i chciałbym usłyszeć na nie odpowiedź. Po pierwsze o te operacyjne działania funduszu, nie grantowe, bo to rozumiem, że idzie. Można oczywiście mieć wątpliwości co do tego, czy te programy są dobre. Osobiście uważam, że należałoby bardzo mocno zastanowić się nad programem dotyczącym uniwersytetów ludowych, bo to jest bardzo ważny temat, ale chyba rozwiązanie tu nie jest najlepsze. Ale rozumiem, że to nie jest miejsce na rozważanie i że to przy okazji dalszego planowania. Ale przy tych operacyjnych rzeczach mam dwa pytania. Po pierwsze, o konkurencję z organizacjami pozarządowymi. Bo NIW prowadzi działalność szkoleniową. Dodatkowo przy ostatnich zmianach wprowadzono też możliwość prowadzenia działalności wydawniczej. Pytanie, na ile ta działalność nie jest konkurencyjna wobec systemu wsparcia, który działa w organizacjach pozarządowych i był bardzo mocno finansowany przez wiele lat. Czy to przypadkiem nie jest jakieś dublowanie? Czy nie należałoby o tym porozmawiać?
I bardzo konkretne pytanie dotyczące możliwości wykorzystania NIW do działalności organizacji. Bo jak wiemy, na przykład z obsługi NIW korzysta Konwent Wojewódzkich Rad Pożytku Publicznego. Bardzo jestem ciekawy, na jakiej zasadzie to się odbywa i czy ewentualnie też inni mogą korzystać na takich samych zasadach. Dziękuję bardzo.
Przewodniczący poseł Tadeusz Tomaszewski (Lewica):
Dziękuję uprzejmie.
Bardzo proszę.
Dyrektor departamentu KPRM Łukasz Jachimowicz:
Jeżeli chodzi o odpowiedź na pytanie pierwsze – decyzja Ministerstwa Finansów dotycząca zabezpieczenia środków na tę inwestycję była wydana na trzy lata: 2023, 2024, 2025. Więc te środki są zapewnione w budżecie państwa.
Przewodniczący poseł Tadeusz Tomaszewski (Lewica):
Jaki jest etap realizacji tego?
Poseł Bożena Lisowska (KO):
A można poznać wysokość zabezpieczonej kwoty?
Dyrektor departamentu KPRM Łukasz Jachimowicz:
Pani poseł, tu musiałbym sprawdzić. I prześlę państwu te informacje.
Poseł Bożena Lisowska (KO):
To bardzo bym prosiła.
Dyrektor departamentu KPRM Łukasz Jachimowicz:
Dobrze.
Zastępca dyrektora NIW-CRSO Andrzej Rybus-Tołłoczko:
Natomiast zapadła decyzja w związku z wieloma problemami przy tej inwestycji – też dotyczących lokalizacji tej inwestycji bardzo blisko posiadłości prezesa Rady Ministrów i ewentualnych problemów później, żeby można było korzystać z tych pomieszczeń dość swobodnie – że nie będziemy kontynuowali tej inwestycji. I jesteśmy teraz na etapie wygaszania całego procesu.
Przewodniczący poseł Tadeusz Tomaszewski (Lewica):
To ile zainwestowano do tej pory? Czyli to jest budynek itd. Gdybyście mogli państwo odświeżyć…
Zastępca dyrektora NIW-CRSO Andrzej Rybus-Tołłoczko:
Budynek jest w Centrum Obsługi Administracji Rządowej, czyli COAR, które podlega pod Kancelarię Prezesa Rady Ministrów. I musiałbym sprawdzić. Nie chcę rzucać liczbami, panie przewodniczący, ile w sumie zostało zainwestowane w tę inwestycję. No i jeżeli pan pozwoli, ja się po prostu zwrócę do pana na piśmie z tą informacją, dobrze?
Przewodniczący poseł Tadeusz Tomaszewski (Lewica):
Czyli ewentualnie prośba, gdyby można było od początku te wszystkie informacje o siedzibie NIW – to kalendarium, nakłady i kto podjął decyzję o wygaszeniu itd.
Uprzejmie proszę panią poseł jeszcze.
Zastępca dyrektora NIW-CRSO Andrzej Rybus-Tołłoczko:
Jeszcze pozostałe pytania.
Przewodniczący poseł Tadeusz Tomaszewski (Lewica):
Pani poseł Bożena Lisowska.
Poseł Bożena Lisowska (KO):
Z tego co wiemy, to budynek stoi pusty, nieużytkowany, więc w tym kontekście: ile NIW płaci czynszu za wynajem? Bo przecież wiemy, że wynajmuje. I rozumiem, że władze NIW, raczej z nikim tego nie konsultując, taką decyzję podjęły, tak? Żeby w ogóle nie korzystać z tego budynku. I rozumiem, że główną przeszkodą jest ograniczenie w dostępie? Czy… Bo nie bardzo zrozumiałam.
Zastępca dyrektora NIW-CRSO Andrzej Rybus-Tołłoczko:
I kwoty, które by na to finalnie poszły. Bo tam się co chwilę zwiększały kwoty na budowę tego obiektu.
Poseł Bożena Lisowska (KO):
To znaczy budowę? Remont chyba, bo obiekt stoi.
Zastępca dyrektora NIW-CRSO Andrzej Rybus-Tołłoczko:
No przepraszam…
Poseł Bożena Lisowska (KO):
Dostosowanie.
Zastępca dyrektora NIW-CRSO Andrzej Rybus-Tołłoczko:
Jeżeli kopiemy cały garaż w ziemi od zera, no to możemy tak powiedzieć, że dostosowanie, ale tam ta inwestycja była tak potężna i też w naszej ocenie, dyrekcji NIW – przeskalowana. I oczywiście to my podjęliśmy decyzję o tym, że kończymy tę inwestycję, że nie będziemy kontynuowali w naszej ocenie złego wydawania środków publicznych, bo można za te pieniądze zrobić coś zupełnie innego. No oczywiście pewnie są takie osoby, które się z tym nie zgodzą, ale jednak nasza odpowiedzialność jako dyrekcji NIW za wydawanie środków publicznych nie pozwoliła nam na kontynuowanie tej inwestycji.
Czy mogę odpowiedzieć na pozostałe pytania, panie przewodniczący?
Jeżeli chodzi o strukturę zatrudnienia – tak, dokonaliśmy zmiany w strukturze zatrudnienia, jeżeli chodzi o schemat organizacyjny. Dokonaliśmy kilku przetasowań, połączeń biur, żeby ta efektywność pracy w NIW była jak największa. Stworzyliśmy – to, co było z protokołu NIK głównym zarzutem – biuro kontroli, w którym od przyszłego roku będziemy mogli zatrudnić kolejne dwie osoby. I nie będzie tak, że jest jedna osoba, która kontroluje wszystkie projekty w NIW, tylko będą dwuosobowe zespoły. I teraz w naszej ocenie ta struktura jest już optymalna do tego, żeby można było działać i funkcjonować.
Jeżeli chodzi o system wsparcia, szkolenia głównie dotyczą działań związanych z Narodowym Instytutem Wolności, z tym, co się zmienia w naszych programach – podpowiadamy, jak chcemy, żeby wnioski były wypełniane do nas, do NIW.
Jeżeli chodzi o działalność wydawniczą – tak, ona została wpisana, ale m.in. to biuro, które się tym zajmowało, zostało przejęte przez inne biuro. I też ograniczyliśmy tam liczbę etatów. Tu powiem, że też mamy duże wątpliwości, czy w ogóle NIW powinien się zajmować taką działalnością.
Jeżeli chodzi o korzystanie z sal – rozumiem tę drobną uszczypliwość, że Konwent Wojewódzkich Rad Działalności Pożytku Publicznego korzysta z sal w Narodowym Instytucie Wolności – korzystał i wcześniej, zanim ja byłem zastępcą dyrektora. I wiele organizacji korzysta, teraz na przykład Mapuj Pomoc korzysta przy okazji spraw dotyczących powodzi. Dla każdej organizacji pozarządowej, która ma ochotę i chce skorzystać, nasza sala – na razie jedna – jest do dyspozycji. Oczywiście w ramach ograniczeń liczbowych, prawda?
Koordynator „Programu rzecznictwa krajowego” z OFOP Piotr Frączak:
Ale czy są tu jakieś zasady? Czy to po prostu się zgłasza do dyrekcji i…
Zastępca dyrektora NIW-CRSO Andrzej Rybus-Tołłoczko:
Nie, w mejlu do sekretariatu – i tyle.
Koordynator „Programu rzecznictwa krajowego” z OFOP Piotr Frączak:
Dobrze, dziękuję bardzo.
Poseł Bożena Lisowska (KO):
Przepraszam, bo mam drugą komisję.
Przewodniczący poseł Tadeusz Tomaszewski (Lewica):
Dziękuję. Bardzo proszę.
Kto z państwa? To jeśli można, też chciałem – może już na zakończenie – zapytać w kontekście tego jednego z zadań, o których tutaj mówił pan Piotr, że może rywalizować z organizacjami, mianowicie szkoleń, informacji itd. Czy przedstawiciele NIW również po przyjęciu budżetu są gotowi do spotkania się – umownie rzecz biorąc – w terenie z sektorem organizacji pozarządowych z pełną informacją na temat wszystkich programów itd., dostępu…
Zastępca dyrektora NIW-CRSO Andrzej Rybus-Tołłoczko:
Mam wrażenie, panie przewodniczący, że połowę mojego czasu jeżdżę teraz i opowiadam o naszych programach, zachęcając wszystkie organizacje pozarządowe, ale też i prosząc samorządowców, żeby przekazywali, że jest Narodowy Instytut Wolności, że działa, że jest. I tak, nawet jak już rozpoczniemy konkursy, będziemy się szykować do konkursów na 2026 r., będziemy jeździć i opowiadać o tych naszych programach.
Przewodniczący poseł Tadeusz Tomaszewski (Lewica):
Dziękuję uprzejmie. Czy ktoś z państwa jeszcze chciałby o coś zapytać?
Jeśli nie ma pytań, to uprzejmie dziękuję za przedłożoną informację. Tutaj państwo przeszli pewien trening budżetowy, bo trzeba będzie jeszcze raz opowiedzieć w Komisji Administracji i Spraw Wewnętrznych, ale myślę, że to już ułatwi właśnie tę prezentację.
Informacja dla członków Komisji Rodziny i Polityki Społecznej – przypomnienie, że jutro o godzinie 16.00 mamy komisję i rozpatrzenie pracy podkomisji dotyczące nowelizacji ustawy o pożytku publicznym i kołach gospodyń wiejskich. I budżet. A na następnym posiedzeniu, ale to już w listopadzie, będziemy mieli kwestię rozpatrzenia informacji ministra finansów o wpływach i wszystko, co jest związane z funkcjonowaniem mechanizmu 1% za rok 2023. Też planujemy we wtorki o godzinie 13.00.
Dziękuję uprzejmie. Zamykam posiedzenie podkomisji.
Sporządziła:
Ewdokia Cydejko