Komisja Samorządu Terytorialnego i Polityki Regionalnej, obradująca pod przewodnictwem posła Michała Krawczyka (KO), przewodniczącego Komisji, zrealizowała następujący porządek dzienny:

– rozpatrzenie i zaopiniowanie dla Komisji Finansów Publicznych sprawozdania z wykonania budżetu państwa za okres od 1 stycznia do 31 grudnia 2025 r. (druk nr 2629) wraz z analizą Najwyższej Izby Kontroli (druk nr 2681) w zakresie:

1) części budżetowej 34 – Rozwój regionalny:

a) dochody i wydatki,

b) wynagrodzenia w państwowych jednostkach budżetowych,

c) dotacje podmiotowe i celowe;

2)  środków europejskich na finansowanie programów zarządzanych lub koordynowanych przez ministra właściwego do spraw rozwoju;

3) państwowego funduszu celowego – Funduszu Rozwoju Regionalnego;

4)  części budżetowej 82 – Subwencje ogólne dla jednostek samorządu  terytorialnego:

– dochody i wydatki;

5)  części budżetowej 83 – Rezerwy celowe, w zakresie pozycji 4, 8, 23, 24, 32, 36, 42, 45, 47 i 49;

6) części budżetowej 85 – Budżety wojewodów ogółem, w zakresie działów:

a) 400 – Wytwarzanie i zaopatrywanie w energię elektryczną, gaz i wodę:

– wydatki;

b) 900 – Gospodarka komunalna i ochrona środowiska:

– dochody i wydatki,

– wynagrodzenia w państwowych jednostkach budżetowych;

7) części budżetowej 86 – Samorządowe Kolegia Odwoławcze:

a) dochody i wydatki,

b) wynagrodzenia w państwowych jednostkach budżetowych;

8) zadań z zakresu administracji rządowej i innych zadań zleconych jednostkom samorządu terytorialnego odrębnymi ustawami w części 85 – Budżety wojewodów;

9) dotacji podmiotowych;

10) programów wieloletnich w układzie zadaniowym.

W posiedzeniu udział wzięli: Jacek Karnowski sekretarz stanu w Ministerstwie Funduszy i Polityki Regionalnej wraz ze współpracownikiem, Szymon Wróbel zastępca dyrektora Departamentu Administracji Publicznej Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji, Anetta Mantiuk dyrektor Departamentu Usuwania Skutków Klęsk Żywiołowych Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji, Aneta Cieloch dyrektor Departamentu Finansowania Sfery Budżetowej Ministerstwa Finansów wraz ze współpracownikiem, Aleksandra Szwemberg dyrektor Departamentu Finansowania Sfery Gospodarczej Ministerstwa Finansów wraz ze współpracownikami, Marek Wiewióra dyrektor Departamentu Finansów Samorządu Terytorialnego Ministerstwa Finansów, Barbara Styczeń zastępca dyrektora Departamentu Instytucji Płatniczej Ministerstwa Finansów, Dariusz Łubian p.o. wicedyrektor Departamentu Spójności i Infrastruktury Najwyższej Izby Kontroli wraz ze współpracownikami, Ewa Kwiatkowska-Szymak prezes Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ciechanowie oraz Oliwia Maciejewska asystentka przewodniczącego Komisji.

W posiedzeniu udział wzięli pracownicy Kancelarii Sejmu: Mateusz Daszewski i Sławomir Jakubczak – z sekretariatu Komisji w Biurze Komisji Sejmowych.

Przewodniczący poseł Michał Krawczyk (KO):
Dzień dobry. Witam państwa bardzo serdecznie.

Otwieram posiedzenie Komisji Samorządu Terytorialnego i Polityki Regionalnej.

Witam panie posłanki i panów posłów. Witam zaproszonych gości. Witam przedstawicieli Ministerstwa Funduszy i Polityki Regionalnej na czele z panem ministrem Jackiem Karnowskim. Witam przedstawicieli Ministerstwa Finansów, Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji, przedstawicieli NIK, przedstawicieli Krajowej Reprezentacji Samorządowych Kolegiów Odwoławczych oraz przedstawicieli organizacji samorządowych.

Na podstawie listy obecności stwierdzam kworum.

Porządek dzienny obejmuje rozpatrzenie i zaopiniowanie dla Komisji Finansów Publicznych sprawozdania z wykonania budżetu państwa za okres od 1 stycznia do 31 grudnia 2025 r., druk nr 2629, wraz z analizą Najwyższej Izby Kontroli, to jest druk 2681.

Szanowni państwo, proponuję następującą procedurę: najpierw przedstawiciel rządu przedstawia określoną część lub dział budżetowy, następnie przedstawiciel NIK przedstawia opinię, a potem odbywa się dyskusja, którą zakończymy przyjęciem opinii cząstkowej dla każdej części wykonania budżetu. Przechodzimy więc do realizacji pkt 1–3.

Proszę o zabranie głosu pana ministra Jacka Karnowskiego. Bardzo proszę, panie ministrze.

Sekretarz stanu w Ministerstwie Funduszy i Polityki Regionalnej Jacek Karnowski:
Dzień dobry. Panie przewodniczący, szanowni państwo, może skrótowo przedstawię takie podsumowanie tych naszych czterech punktów. Jeżeli państwo będziecie mieli jakieś pytania, to oczywiście panowie dyrektorzy, czy też ja spróbujemy coś państwu przekazać, ponieważ przekazaliśmy państwu szczegółowy materiał w powyższym zakresie i mogę powiedzieć, że NIK po przeprowadzeniu kontroli oceniła pozytywnie realizację budżetu w części 34 i nie sformułowała żadnych wniosków pokontrolnych, a muszę powiedzieć, że w mojej praktyce nie jest to częstą praktyką.

Jeżeli chodzi o część 34 – Rozwój regionalny, to w tej części zrealizowano dochody w kwocie 30 700 tys. zł przy planie wynoszącym 400 tys. zł. Wydatki wynosiły 44 000 000 tys. zł, największe kwoty poniesiono oczywiście na część grantową KPO – 22 000 000 tys. zł oraz programy regionalne zarządzane przez samorządy do województw – 17 115 000 tys. zł. Kwotę 280 000 tys. zł z tego przeznaczono na finansowanie wynagrodzeń pracowników ministerstwa i podległych jednostek, a 92 000 tys. zł to były dotacje podmiotowe dla Polskiej Agencji Rozwoju Przedsiębiorczości oraz Krajowego Zasobu Nieruchomości.

Jeżeli chodzi o pkt 2 i 5, to w 2025 r. zrealizowano dochody w programach i części grantowej KPO w kwocie 54 000 000 tys. zł, to jest 61% planowanych. Poniesiono wydatki na programy polityki spójności KPO – 67 000 000 tys. zł, to jest 94% planu. Najwięcej środków wydatkowano z budżetu Ministerstwa Funduszy i Polityki Regionalnej oraz Ministerstwa Infrastruktury, odpowiednio 44 000 000 tys. zł i 11 000 000 tys. zł.

Jeżeli chodzi o państwowy fundusz celowy – Fundusz Rozwoju Regionalnego, co jest pkt 3 porządku dziennego, to osiągnął on przychód rzędu 75 000 tys. zł, a poniósł koszty w wysokości 17 600 tys. zł.

Na programy wieloletnie w układzie zadaniowym w pkt 10, gdzie mamy cztery programy: Mosty dla Regionów, Rządowy program na rzecz zwiększania szans rozwojowych Ziemi Słupskiej na lata 2019–2027, Rządowy program wsparcia rozwoju miasta stołecznego Warszawy 2023–2030 i Rządowy program rozwoju północno-wschodnich obszarów przygranicznych 2024–2030, w sumie wydatkowano 159 000 tys. zł. Można powiedzieć, że to są najmniejsze kwoty.

To tyle tytułem wstępu. Jak państwo posłowie będziecie mieli jakieś pytania, to bardzo proszę.

Przewodniczący poseł Michał Krawczyk (KO):
Bardzo dziękuję, panie ministrze.

Proszę przedstawiciela NIK o informację.

P.o. wicedyrektor Departamentu Spójności i Infrastruktury Najwyższej Izby Kontroli Dariusz Łubian:
Dziękuję, panie przewodniczący. Szanowni państwo, tak jak już tutaj zasygnalizował pan minister, NIK pozytywnie oceniła wykonanie budżetu państwa za ubiegły rok w części 34 – Rozwój regionalny. Ta ocena była sformułowana na podstawie wyników kontroli w Ministerstwie Funduszy i Polityki Regionalnej. Stwierdziliśmy, że wydatki poniesiono zgodnie z zachowaniem zasad gospodarowania środkami publicznymi określonymi w ustawie o finansach publicznych i w aktach wykonawczych. Nie stwierdziliśmy przypadków niecelowego lub niegospodarnego wydatkowania środków. Minister funduszy, zgodnie z wymogiem art. 175 ustawy o finansach publicznych, sprawował nadzór i kontrolę nad wykonaniem budżetu w części 34.

Najwyższa Izba Kontroli pozytywnie także zaopiniowała prawidłowość i rzetelność sporządzania sprawozdań budżetowych. Dane w sprawozdaniach były zgodne z danymi z ewidencji księgowej. Wydatki zrealizowano w części 34 – mówię o wydatkach budżetu państwa – w wysokości 2 878 000 tys. zł, to jest 85,5% planu po zmianach. Na nieco niższe wykonanie od planu wydatków wpływ miały takie czynniki jak przedłużające się procedury przetargowe, przesunięcie na kolejne lata niektórych zadań inwestycyjnych. Mówię o tych podstawowych, bo tam jeszcze były inne przyczyny. Niemniej jednak zrealizowane wydatki były wyższe o 12,1% w porównaniu do 2024 r. Jeżeli chodzi o wydatkowanie środków z rezerw celowych w części 34, to nie stwierdzono niezgodnego z przeznaczeniem wykorzystania tych środków.

Jeżeli chodzi o wydatki budżetu środków europejskich w części 34, to bez środków na realizację Krajowego Planu Odbudowy zrealizowano wydatki w wysokości 19 296 000 tys. zł, to jest 93% planu po zmianach. Niepełne wykonanie wydatków tego budżetu środków europejskich wynikało głównie z mniejszego niż zakładano wykorzystania środków na programy regionalne, a także z przesunięć płatności na 2026 r. z powodu wydłużenia realizacji projektów przez beneficjentów i opóźnień w postępowaniach przetargowych, a także były tutaj takie czynniki jak oszczędności w trakcie realizacji projektów, czyli mniejsze wydatki. Niemniej trzeba jednak zaznaczyć, że wydatki wykonane w 2025 r. były wyższe o 21% niż wydatki w roku 2024.

Jeżeli chodzi o stan wykorzystania środków unijnych w ramach krajowych i regionalnych programów na lata 2021–2027, to do końca 2025 r. zawarto łącznie 23 495 umów o dofinansowanie projektów beneficjentów na łączną kwotę 185 000 000 tys. zł, czyli zagospodarowano już 58,5% dostępnej alokacji. Stwierdziliśmy, że minister podejmował czynności w celu przyspieszenia kontraktacji i wydatkowania środków unijnych, w związku z czym w 2025 r. w porównaniu do roku poprzedniego wzrosło ich wykorzystanie oraz liczba zawartych umów.

Warto nadmienić, że na koniec 2025 r. we wszystkich programach krajowych i regionalnych zostały zrealizowane cele wydatków określone zgodnie z zasadą n+3 dla 2025 r. i dzięki temu Polska nie utraciła dostępnych środków i to pomimo tego, że nie zrealizowano w pełni planu certyfikacji wydatków do refundacji do Komisji Europejskiej na ten 2025 r. Niemniej jednak osiągnięto niezbędne minimalne poziomy certyfikacji dla uniknięcia ryzyka utraty środków. Najwyższa Izba Kontroli wskazuje tutaj jednak na potrzebę zintensyfikowania działań w celu zapewnienia pełnej absorpcji środków z tych programów krajowych i regionalnych, żeby uniknąć spiętrzenia zadań związanych z rozliczaniem i certyfikacją wydatków w kolejnych latach.

Tu jeszcze mogę dodać taką ciekawą informację, że w ramach programów na lata 2021–2027 Komisja Europejska do końca zeszłego roku zrefundowała Polsce narastająco wydatki na kwotę 8 mld euro, to jest już 15,7% dostępnej alokacji, przy czym średni poziom refundacji dla państw unijnych wynosił 16%, czyli tutaj Polska radzi sobie w miarę przyzwoicie. Jeżeli chodzi o nadzór nad wydatkowaniem środków z Unii Europejskiej, to minister w ocenie NIK sprawował właściwy nadzór. Minister także prawidłowo dokonał tutaj alokacji środków z rezerw celowych pomiędzy poszczególne programy, rzetelnie analizował także wnioski o przyznanie tych środków z rezerw. Najwyższa Izba Kontroli wskazuje jednak, że część środków zaplanowanych w ramach rezerw celowych pozostała niewykorzystana.

Jeżeli chodzi o rozliczenie środków z poprzedniej perspektywy finansowej na lata 2014–2021, to dokumenty dotyczące zamknięcia wszystkich programów operacyjnych zostały przekazane do Komisji Europejskiej w terminie i według stanu z ustaleń kontroli budżetowej Komisja Europejska już zweryfikowała i zatwierdziła ostateczne rozliczenie, dokumenty zamknięcia dla trzech programów.

Teraz jeżeli chodzi o wykorzystanie środków w ramach Krajowego Planu Odbudowy, to z ustaleń kontroli NIK wynika, że do końca 2025 r. ze środków KPO w części 34 w ramach budżetu środków europejskich wydatkowano, o czym już wspomniał pan minister, 22 000 000 tys. zł. Stopień wykorzystania alokacji dla Krajowego Planu Odbudowy na koniec 2025 r. wynosił 43,8% i to pomimo znacznego przyspieszenia realizacji wydatków w 2025 r. Tutaj trzeba jednak zwrócić uwagę, że w kontekście nadchodzącego terminu wykazania do 31 sierpnia osiągnięcia ustalonych z Komisją Europejską mierników realizacji działań i reform w ramach Krajowego Planu Odbudowy, co warunkuje uzyskanie płatności ze środków unijnych, w ocenie NIK istnieje jednak istotne ryzyko, że ta część środków bezzwrotnych może być utracona.

Na istnienie tego ryzyka wskazuje także to, że ministerstwo według stanu na 2 marca stwierdziło, że 27 mierników realizacji Krajowego Planu Odbudowy było zagrożonych niewykonaniem, a kolejne 20 mierników było opóźnionych. Oczywiście minister podejmował tutaj działania w celu wykorzystania pełnego środków z KPO, m.in. wydawał zalecenia dotyczące prawidłowej i terminowej realizacji kamieni milowych dotyczących reform i osiągania wskaźników, podejmował też inne działania dla ograniczenia skutków opóźnień. W 2025 r. miały miejsce dwie zmiany z zakresu Krajowego Planu Odbudowy i podjęte z inicjatywy ministra funduszy tzw. rewizje. Ponadto już w marcu 2026 r. minister przekazał do Komisji Europejskiej przyjęty przez Radę Ministrów plan kolejnej rewizji KPO z propozycjami zmian z zakresu reform i inwestycji w celu możliwie pełnego wykorzystania środków Krajowego Planu Odbudowy. Jeżeli chodzi o środki przeniesione z rezerw do części 34 na płatności w ramach KPO, to te środki zostały wykorzystane zgodnie z przeznaczeniem.

Jeszcze chcę tutaj zwrócić uwagę na jedną rzecz, że w analizie wykonania budżetu państwa, która obejmuje trochę szerszy zakres niż część 34 budżetu państwa, NIK zwróciła uwagę, że ponad połowa środków otrzymanych z Komisji Europejskiej w 2025 r. na KPO była wykorzystywana do zarządzania płynnością budżetu państwa. Najwyższa Izba Kontroli zauważyła także, że dane o wydatkach na realizację Krajowego Planu Odbudowy podawane przez ministra finansów i przez ministra funduszy jednak się trochę różniły. Wynikało to z różnej metodologii gromadzenia tych danych.

Jeszcze może taka jedna ciekawa rzecz, bo NIK przeprowadziła także kontrolę u ostatecznych odbiorców wsparcia w ramach Krajowego Planu Odbudowy i z ustaleń tej kontroli wynikało, że 42 ostatecznych odbiorców, czyli można powiedzieć beneficjentów wsparcia, zostało ocenionych pozytywnie. Kontrola była u 42 odbiorców, 69% z nich oceniono pozytywnie, 28% oceniono opisowo ze względu na przypadki nieprawidłowości, a tylko w jednym przypadku była to ocena negatywna, czyli generalnie ci beneficjenci prawidłowo realizują działania.

Nie będę już tutaj może omawiał dalszych szczegółów dotyczących realizacji Krajowego Planu Odbudowy, bo jest to szczegółowo omówione w drugim tomie analizy wykonania budżetu państwa. Natomiast jeżeli chodzi o ten ostatni omawiany obecnie punkt porządku obrad Komisji, to wykonanie planu Funduszu Rozwoju Regionalnego nie było objęte kontrolą NIK zgodnie z przyjętymi założeniami kontroli wykonania budżetu państwa na 2025 r. Dziękuję bardzo.

Przewodniczący poseł Michał Krawczyk (KO):
Dziękuję.

Czy ktoś z państwa posłów chce zabrać głos? Pan poseł Tomaszewski, proszę bardzo.

Poseł Włodzimierz Tomaszewski (PiS):
W tej części chyba najbardziej istotne są kwestie dochodów, ponieważ tutaj jest zestawienie mówiące o tych dochodach z wykonania 2024 r. Mieliśmy 60 306 000 tys. zł, potem na 2025 r. planowane 360 000 tys. zł, wykonanie 30 726 000 tys. zł, więc oczywiście dobrze byłoby mieć komentarz dotyczący wykonania tych dochodów, także w części związanej z programami zarządzanymi czy też koordynowanymi przez ministerstwo, bo tutaj mamy dochody zaplanowane na 2025 r. 86 000 000 tys. zł. Przepraszam, to jest w milionach – 86 000 tys. zł, natomiast wykonanie jest 53 000 tys. zł, wreszcie wydatki też są planowane na 85 000 tys. zł, a wykonanie 62 000 tys. zł. Natomiast w wykonaniu tej części wydatków, jeśli chodzi o tę część 34, najbardziej chyba wybija się niższe wykonanie w programach regionalnych, więc bardzo prosiłbym, żeby to wyjaśnić. Mamy tutaj także i słuszną uwagę NIK, że zaległości wykonania tych wydatków, a wcześniej dochodów, oznaczać będą spiętrzenie w kolejnych latach realizacji tych zadań. Dziękuję.

Przewodniczący poseł Michał Krawczyk (KO):
Dziękuję.

Nie widzę więcej zgłoszeń. Pan poseł Wesoły jeszcze, bardzo proszę.

Poseł Marek Wesoły (PiS):
Panie przewodniczący, dziękuję bardzo. Zwróciłbym tylko uwagę przy okazji tej dyskusji i też przed głosowaniami, jeśli chodzi o wykonanie budżetu, na fakt, że Najwyższa Izba Kontroli jednak zwraca uwagę, że duża część kwoty z KPO zostaje wykorzystana w celach utrzymania płynności budżetu państwa. Absolutnie zdajemy sobie sprawę, że nie na ten cel powinny być przeznaczone środki KPO. Tutaj przy głębszej analizie może to również oznaczać, że te przyczyną tych niższych wykonań jest również to, że te pieniądze zostały zaangażowane w innym miejscu, więc chciałbym, żeby to wyraźnie wybrzmiało. Dziękuję bardzo.

Przewodniczący poseł Michał Krawczyk (KO):
Dziękuję bardzo.

Proszę, panie ministrze.

Sekretarz stanu w MFiPR Jacek Karnowski:
Pierwsza rzecz, proszę państwa – według mnie regiony, jak się patrzy na całą perspektywę, dobrze wydają pieniądze. Oczywiście zawsze jest tak, że w środku tego terminu jest taki pik wydawania pieniędzy i w tym roku już jest dużo szybciej. Tak jak w zeszłej perspektywie regiony wydały środki finansowe w 99,9%, tak jestem przekonany, że i w tym wydadzą. Jedną z przyczyn mniejszego wydawania może było to, że jednak był przegląd śródokresowy tzw. mid-term review, gdzie w ramach zaleceń komisarza Fitto po doświadczeniach z powodzią, ale także po sytuacji wojny w Ukrainie, pan komisarz zaproponował, żeby część środków była przesunięta na nowe cele związane chociażby z obronnością, tzw. dual-use i pierwszy raz programy regionalne mogą to finansować. Związane to było także chociażby na przykład z problemem wody czy z problemami mieszkalnictwa związanymi z demografią i wtedy część samorządów trochę wstrzymała lejce i przesunęła te pieniądze. Dzięki temu te, które przesunęły, a przesunęło 15 z 16, bo nie przesunęło Mazowsze, mają regułę n+3 zamiast n+2 na wydawanie tych pieniędzy, czyli zyskały dodatkowy rok do wydania tych pieniędzy w ramach reguły n+3, tak jak było poprzednio. To jest pierwsza uwaga, tak więc nie martwiłbym się tak zbytnio o te regiony.

Zawsze jest tak, że rząd przyjmuje trochę bardziej ambitne cele, ale jak mówię, ten przegląd śródokresowy i to przesunięcie pieniędzy na pewno część regionów wstrzymała, bo to jest przesunięcie, bo to miało być 10%. W momencie, kiedy już były rozpisane konkursy na 60%, to znaleźć 10% było dosyć trudno, ale znaleziono. Natomiast nie można powiedzieć, że budżet państwa wydaje pieniądze z KPO na coś innego. Można powiedzieć, że z jednej strony budżet państwa na przykład daje kilka miliardów na wkłady własne do projektów unijnych, ale z drugiej strony budżet państwa też… Myślę, że cała chwała dla tego KPO, że te pieniądze spływają wcześniej, bo gorzej byłoby, gdybyśmy mieli odwrotną sytuację, kiedy państwo polskie kredytowałoby KPO i wtedy byłby krzyk, że my kredytujemy KPO, a KPO mieliśmy dostać wcześniej. To jest pożyczka, którą po prostu dostajemy i potem musimy ją rozliczyć z tego, że wydaliśmy na to, na co wydaliśmy. To jest tak samo, jak człowiek dostanie kredyt mieszkaniowy i oczywiście może go wydać na to, na co może, ale z różnic kursowych też… Tak więc nie ma czegoś takiego, że my z KPO zakrywamy dziurę budżetu państwa. Chwilowo rzeczywiście te pieniądze mogą posłużyć na inne wydatki, ale na końcu muszą być rozliczone z tego, na co zostały dane, nie mogą być rozliczone za coś innego. Nie wiem, może pan dyrektor mnie wyprowadzi z jakiegoś błędu jeszcze. Panie przewodniczący, czy można jeszcze panu dyrektorowi…

Dyrektor Departamentu Budżetu Ministerstwa Funduszy i Polityki Regionalnej Marek Kalupa:
Tak na dobrą sprawę tutaj najlepszych wyjaśnień udzieliłby minister finansów, ale zawsze jest tak, że pieniądze, czy z KPO, czy z jakiegokolwiek innego programu unijnego, spływają do nas i one trafiają na konto ministra finansów i są wydatkowane w miarę napływającego zapotrzebowania, czy to z regionów, czy od innych ministrów, czy od innych instytucji, które te pieniądze rozdzielają. Jeżeli to zapotrzebowanie jest równe temu, co napłynęło, to nie ma problemu, ale zwykle jest tak, że rzeczywiście jest pewien poślizg między tym, co napłynęło, a tym, co jest zgłaszane w ramach zapotrzebowania. Tu już jest głowa ministra finansów w tym, by te pieniądze racjonalnie zagospodarowywać. Dziękuję.

Przewodniczący poseł Michał Krawczyk (KO):
Dziękuję.

Pan poseł Wesoły, bardzo proszę.

Poseł Marek Wesoły (PiS):
To tylko krótko, panie ministrze. Rozumiem, że to jest pouczenie dla Najwyższej Izby Kontroli, że przecież wszystko jest OK, że niepotrzebnie w ogóle jest zaznaczone w raporcie Najwyższej Izby Kontroli, że pieniądze z KPO są wydatkowane na łatanie dziury budżetowej. To teraz tak trochę sarkastycznie mówię, bo panie ministrze, z całym szacunkiem, jeśli przeznacza się środki na inny cel, szczególnie jeśli, nie tak jak to pan porównał do kredytów zwykłych obywateli, jeśli przeznacza się środki na inny cel, szczególnie w rozliczeniu rocznym, w którym działa budżet, to przecież jest oczywiste, że jeśli te środki zostały wydatkowane, to bardzo trudno później rozpisać i dzielić te środki w innym miejscu, kiedy ich nie ma. Nie będę już teraz wchodził z panem w polemikę…

Sekretarz stanu w MFiPR Jacek Karnowski:
Ale ja będę wchodził.

Poseł Marek Wesoły (PiS):
Nie będę wchodził z panem w polemikę na temat mechanizmów finansowych, płynności finansowej, bo nie o to chodzi. Odnoszę się do uwagi, do oceny Najwyższej Izby Kontroli, w której to Najwyższa Izba Kontroli na ten fakt zwraca uwagę i tylko tyle, i może aż tyle. Dziękuję bardzo.

Przewodniczący poseł Michał Krawczyk (KO):
Dziękuję.

Zaraz, panie ministrze, pozwólmy jeszcze zadać pytanie i odpowie pan na wszystkie.  Pan poseł Tomaszewski jeszcze.

Poseł Włodzimierz Tomaszewski (PiS):
Ja pytanie zadałem, tylko nie otrzymałem odpowiedzi na te pytania, to znaczy poza tylko wzmianką dotyczącą tego, że w tych wydatkach związanych z regionami, czyli z programami regionalnymi, jest różnica – było w planie po zmianach 18 000 000 tys. zł, a wykonanie jest 17 000 000 tys. zł. Jak mówię, tu jest 18 600 000 tys. zł, a wykonanie 17 114 000 tys. zł.  Natomiast ważna jest kwestia tych dochodów. Prosiłbym o jakiś komentarz, wyjaśnienie. Dochody były w 2024 r. na poziomie ponad 600 306 000 tys. zł. Teraz mamy wykonanie w 2025 r. na poziomie 30 726 000 tys. zł. Prosiłbym o wyjaśnienie, skąd taki rozstrzał. Oczywiście konsekwencją tego są również i mniejsze wydatki. To porównanie lat jest tutaj ważne i analogia jest do tych programów, które są koordynowane czy zarządzane przez ministerstwo. To są oczywiście mniejsze kwoty, jak mówiłem, ale też jest różnica w stosunku do planowania. Już nie mówię, ile było w 2024 r., ale w 2025 r. dochody były planowane z tych środków europejskich na poziomie 86 mln 500 tam ileś tys. zł, a wykonanie jest 53 000 tys. zł i analogicznie potem wydatki są także mniejsze. Dlatego też prosiłbym o to, żeby jakoś to wyjaśnić, bo to są bardzo znaczące różnice.

Przewodniczący poseł Michał Krawczyk (KO):
Dobrze. Dziękuję, panie pośle.

Bardzo proszę, panie ministrze.

Sekretarz stanu w MFiPR Jacek Karnowski:
Nie. Wydaje mi się, że troszkę pomyliliśmy jednostki miar, bo mówimy o planach 18 000 000 tys. zł i realizacji 17 000 000 tys. zł, a nie 17 000 tys. zł, tak że gdzieś się panu posłowi albo nam się wkradł błąd być może, ale jeżeli mówimy, że ktoś zaplanował 18 000 000 tys. zł, a wydał 17 000 000 tys. zł, to się pomylił o 8%. To wydaje się, że lepiej… Tak jest zawsze w budżetach i lepiej, jak budżet państwa czy budżety samorządów wydadzą mniej niż zaplanowały. Tak więc tutaj mówimy o różnicy ok. 8%. To jest pierwsza rzecz.

Druga rzecz, chciałbym jednak, żebyśmy nie mówili o dezinformacji. Nigdzie nie ma w notatce NIK, że budżet państwa łatał dziurę. Mówimy o tym, że była chwilowa płynność przez pieniądze przeznaczone na płynność. Czym innym jest łatanie dziury budżetowej, a czym innym jest ratowanie płynności, więc żebyśmy nie mówili o dezinformacji, bo to jest dezinformacja. Tutaj do pana posła się zwracam. Nie do pana posła Tomaszewskiego, tylko do następnego mówcy. Wiecie państwo, jeżeli budżet państwa założył wzięcie kredytu i miał wolne środki obrotowe, to mógł albo te wolne środki obrotowe włożyć na konto, albo zaciągnąć mniejszy kredyt. Oczywiście to, co napisała Najwyższa Izba Kontroli, jest prawdą. Nikt nie kwestionuje tego, że panowie mówią prawdę. Natomiast nie można powiedzieć, że to był jakikolwiek błąd, bo jest rzeczą normalną, że jeśli człowiek ma pewne wolne środki, to zaciąga wtedy mniejszy kredyt. To moglibyśmy to jeszcze włożyć na konto itd. i z tego finansować, ale to jest chyba rzecz normalna w ekonomii, że jak ktoś ma wolne środki na jednej kupce, a gdzie indziej nie ma, to nie bierze kredytu, bo po co brać. Zawsze ten kredyt będzie droższy niż włożone pieniądze na konto, czyli mielibyśmy taką sytuację, że dopłacalibyśmy za odsetki.

Poseł Włodzimierz Tomaszewski (PiS):
Panie ministrze, pan ciągle ucieka od istoty sprawy. To znaczy 1 500 000 tys. zł różnicy w wykonaniu programów regionalnych, to jest, można powiedzieć, tylko jeden przykład dotyczący wydatków, ale pan w ogóle o dochodach nie mówi. Jeżeli w 2024 r. dochody w części 34 były na poziomie 60 000 000 tys. zł, a teraz mamy w 2025 r. poziom 30 000 000 tys. zł, to jest fundamentalna różnica – 60 000 000 tys. zł, a tu mamy 30 000 000 tys. zł. Konsekwencją tego są automatycznie mniejsze wydatki. One są trochę większe niż te dochody, można powiedzieć, ale jak nie ma dochodów, to i nie będzie wydatków. Proszę do tego się odnieść.

Sekretarz stanu w MFiPR Jacek Karnowski:
Tylko musimy powiedzieć jedną rzecz. Te dochody to są zwroty z instrumentów dłużnych, czyli z tego, że jeżeli komuś pożyczyliśmy pieniądze, to mamy odsetki. Natomiast wydatki pochodzą głównie ze środków z budżetu unijnego. To są zupełnie dwie inne rzeczy. Mówimy o zupełnie innych historiach. Jeżeli mówimy o wydatkach, to są to wydatki, które my realizowaliśmy nie z budżetu państwa, tylko realizowaliśmy z budżetu unijnego i tam dostajemy pieniądze w momencie, kiedy one są rozliczone. Tylko KPO jest z góry. W zeszłym roku było na 60 000 tys. zł, a nie na 60 000 000 tys. zł. Mówimy o tych samych kwotach, o milionach. 60 000 tys. zł 2 lata temu, a w zeszłym już 30 000 tys. zł, ale mówimy ciągle o milionach, a nie o miliardach. Z kolei w wydatkach mówimy o miliardach, a nie milionach, więc tutaj, panie pośle, trochę źle pan czyta te jednostki. Przepraszam bardzo.

Przewodniczący poseł Michał Krawczyk (KO):
Dobrze, chyba wszystko w tym momencie już sobie wyjaśniliśmy.

Szanowni państwo, nie widzę więcej głosów. Jeśli nie usłyszę sprzeciwu, stwierdzę, że Komisja przyjęła opinię pozytywną.

Poseł Marek Wesoły (PiS):
Sprzeciw.

Przewodniczący poseł Michał Krawczyk (KO):
Jest sprzeciw, będziemy głosować. Kto z państwa jest za pozytywną opinią do wykonania budżetu w tej części? Kto jest przeciw? Kto się wstrzymał? Dziękuję. Głosowało 15 posłów. Za – 11,  przeciw – 4, nikt się nie wstrzymał. Komisja wyraziła pozytywną opinię dla tej części wykonania budżetu.

Przechodzimy do pkt 4, część budżetowa 82 – Subwencje ogólne. Proszę o zabranie głosu przedstawiciela Ministerstwa Finansów.

Dyrektor Departamentu Finansów Samorządu Terytorialnego Ministerstwa Finansów Marek Wiewióra:
Dzień dobry. Marek Wiewióra, dyrektor Departamentu Finansów Samorządu Terytorialnego Ministerstwa Finansów. Szanowny panie przewodniczący, szanowni państwo, w ramach części 82 – Subwencje ogólne dla jednostek samorządu terytorialnego w ustawie budżetowej na 2025 r. była przewidziana kwota ponad 50 700 000 tys. zł, przy czym 46 100 000 tys. zł to była kwota subwencji ogólnej, a pozostałe 4 600 000 tys. zł to środki rezerwy subwencyjnej.

Subwencja ogólna na 2025 r. została ustalona i wykonana zgodnie z przepisami prawa. Trzeba na wstępie podkreślić, że rok 2025 był pierwszym rokiem obowiązywania nowej ustawy o dochodach jednostek samorządu terytorialnego, która to ustawa wprowadziła zasadnicze zmiany w finansowaniu samorządów. Przede wszystkim głównym źródłem dochodów od 2025 r. stały się dochody z tytułu podatków dochodowych, zwłaszcza podatku PIT. Subwencja ogólna ma charakter jedynie uzupełniający, dlatego w nowym systemie nastąpił spadek kwoty subwencji ogólnej przy jednoczesnym wzroście dochodów podatkowych. Globalny efekt tej zamiany w strukturze dochodów samorządowych oznaczał zwiększenie dochodów samorządowych o blisko 25 000 000 tys. zł w 2025 r.

W 2025 r. subwencję ogólną z budżetu państwa otrzymały jednostki samorządu terytorialnego, których potrzeby finansowe ustalone na ten rok były wyższe niż tzw. kwota kalkulacyjna, czyli kwota zwiększenia dochodów podatkowych PIT i CIT. W 2025 r. na rachunki samorządowe przekazano środki z tytułu subwencji ogólnej, tak jak wspomniałem, w kwocie blisko 46 100 000 tys. zł, co stanowiło 100% kwoty zaplanowanej na ten cel po zmianach. Subwencję ogólną otrzymało 2165 gmin, 56 miast na prawach powiatu, 275 powiatów i 15 województw.

Generalnie, w odróżnieniu od poprzedniego systemu, w 2025 r. nie były subwencjonowane samorządy zamożne o dużym potencjale ekonomicznym, natomiast w poprzednim systemie każdy samorząd, nawet bogaty, był subwencjonowany. Najpierw był subwencjonowany, a potem dokonywał wpłat janosikowego. W nowym systemie już tego nie ma.

W 2025 r. w ramach subwencji przyznano także część rekompensującą subwencji ogólnej, przeznaczaną na wyrównanie ubytku dochodów wynikających ze zwolnienia z podatku od nieruchomości na terenie specjalnych stref ekonomicznych. Ta subwencja jest przyznawana corocznie na podstawie ustawy o specjalnych strefach ekonomicznych i w 2025 r. realizacja wydatków z tytułu części rekompensującej subwencji ogólnej wynosiła 7 600 tys. zł i tu nastąpił wzrost o ponad 35% w stosunku do roku 2024. Tę subwencję otrzymało pięć samorządów.

Ponadto, w ustawie budżetowej na rok 2025 utworzona była rezerwa subwencyjna na uzupełnienie dochodów w łącznej kwocie prawie 4 700 000 tys. zł i część środków tej rezerwy została przeznaczona na uzupełnienie dochodów na tzw. kwoty gwarantowanego zysku dla samorządów. Była to kwota 1 600 000 tys. zł. Ponadto, środki tej rezerwy przeznaczano na inne cele wynikające z ustawy o dochodach, m.in.: 330 000 tys. zł na dofinansowanie inwestycji drogowych, 40 000 tys. zł dla gmin, na terenie których funkcjonują parki narodowe, 30 000 tys. zł dla gmin uzdrowiskowych, prawie 1 000 000 tys. zł na sfinansowanie skutków wzrostu wynagrodzeń nauczycieli. Pozostała część rezerwy, to była kwota ponad 1 600 000 tys. zł, została rozdzielona między samorządy zgodnie z kryteriami ustalonymi ze stroną samorządową. Ta część rezerwy została rozdzielona przede wszystkim na cele drogowe, oświatowe i cele pomocy społecznej. Dziękuję.

Przewodniczący poseł Michał Krawczyk (KO):
Bardzo dziękuję.

Bardzo proszę przedstawiciela NIK o przedstawienie informacji.

Główny specjalista kontroli państwowej Najwyższej Izby Kontroli Marcin Grochal:
Dziękuję uprzejmie. Panie przewodniczący, szanowni państwo, Najwyższa Izba Kontroli oceniła pozytywnie wykonanie budżetu państwa w 2025 r. w części 82 – Subwencje ogólne dla jednostek samorządu terytorialnego. Oceny dokonano na podstawie kontroli przeprowadzonej w Ministerstwie Finansów. Wydatki w części 82 w 2025 r. zostały poniesione z zachowaniem zasad gospodarowania środkami publicznymi określonymi w ustawie o finansach publicznych, ustawie o dochodach jednostek samorządu terytorialnego i aktach wykonawczych.

W objętej kontrolą próbie wydatków w kwocie 10 143 605 tys. zł, stanowiącej 19,8% łącznych wydatków poniesionych w części 82, nie stwierdzono niecelowego lub niegospodarnego wydatkowania środków publicznych. Badanie wykorzystania środków z rezerw celowych wykazało, że zostały one wydatkowane zgodnie z przepisami ustawy o finansach publicznych. Najwyższa Izba Kontroli pozytywnie zaopiniowała także sporządzone sprawozdania budżetowe i w zakresie operacji finansowych. Stwierdzona nieprawidłowość dotycząca zwłoki w dokonaniu blokady planowanych wydatków, zgodnie z przyjętymi przez NIK kryteriami oceny, nie spowodowała obniżenia oceny ogólnej. Dziękuję.

Przewodniczący poseł Michał Krawczyk (KO):
Bardzo dziękuję.

Otwieram dyskusję.

Czy ktoś z państwa posłów chce zadać pytanie? Pan poseł Tomaszewski, proszę.

Poseł Włodzimierz Tomaszewski (PiS):
Sygnalizowałem to już na porannej Komisji, ponieważ tutaj nie mamy jasnego obrazu związanego z tą zmianą systemową, gdyż państwo nie podają tych danych, które teoretycznie w ustawie są opisane jako potrzeby finansowe czy też potrzeby oświatowe, bo żeby zestawić pełen obraz, to ubyło tych środków, ponieważ część została zastąpiona dochodami z podatków, zwiększonymi udziałami. To jak to się ma do tych szacowanych przez państwa potrzeb? Jeżeli takiego zestawienia nie będzie, to trudno ocenić czy efekt dla samorządów jest korzystny, czy nie i jak to się ma porównawczo także do wcześniejszego roku 2024. Tak więc proszę o przedstawienie takich zestawień w powiązaniu z tymi danymi określającymi potrzeby, bo ta metodologia określania potrzeb w tej ustawie została określona, a do tego się tutaj państwo w ogóle nie odwołujecie. Dziękuję.

Przewodniczący poseł Michał Krawczyk (KO):
Dziękuję.

Nie widzę więcej… Pan poseł Wesoły jeszcze, proszę bardzo.

Poseł Marek Wesoły (PiS):
Dziękuję, panie przewodniczący. Mam pytanie właśnie dokładnie dotyczące reformy i tych środków wydatkowanych na subwencje. To jest pytanie do ministerstwa. Pytanie moje dotyczy tego, czy jeszcze zostanie przebudowana do nowego budżetu, czyli pogłębiona ta reforma zmiany finansowania, bo jak się przyjrzymy tym wynikom i ocenie budżetu za 2025 r. to mamy sytuację taką, że dokonano zmiany finansowania, a później pod naciskiem samorządów, bardzo wielkim naciskiem, co sobie państwo doskonale przypominacie, gdzie okazało się, że źle wyliczono te środki związane z oświatą i trzeba było dołożyć każdemu z samorządów, bo było 2165 gmin, które skorzystało z subwencji na 2400 ileś, to jest ponad 80% gmin, które musiały otrzymać dodatkową subwencję. Zresztą podany był tutaj na to bardzo jasny dowód. Wydaliście państwo całość, 100% subwencji, która została w budżecie przygotowana i trzeba było uruchomić również rezerwę subwencyjną w kwocie 4 600 000 tys. zł.

Pytanie moje jest głównie nie tyle do wykonania, bo tutaj nie ma z czym dyskutować, bo w oświacie tych pieniędzy jest za mało i samorządy jasno to artykułują. Pytanie jest takie, czy będzie pogłębiana ta reforma, aby samorządy korzystały właśnie z tego nowego modelu zwiększania udziałów PIT i CIT i żeby nie musiały w trakcie roku dopominać się o te uzupełnienia, braki, niedoszacowania itd., bo przecież chyba taka była idea tego rozwiązania. Jeśli miałoby tak nie być, to tutaj niewiele się zmienia, bo na samym końcu większość samorządów i tak musi dostać wyrównanie do tego, czego zabraknie z wyliczenia, a chyba nie do końca nam o takie rozwiązanie i o taki model chodziło. Dziękuję bardzo.

Przewodniczący poseł Michał Krawczyk (KO):
Dziękuję.

Bardzo proszę o ustosunkowanie się do pytań.

Dyrektor departamentu MF Marek Wiewióra:
Tak, dziękuję. Chciałem powiedzieć, że rezerwa subwencyjna jest elementem stałym systemu dochodów. Tutaj nie była jakoś incydentalnie zwiększana. To jest element, który jest planowany – rezerwa subwencyjna i kwota tej rezerwy – przed rozpoczęciem roku i to jest mechanizm, który zawsze funkcjonował. Tutaj te środki są w ciągu roku rozdysponowane zgodnie z ustaleniami ze stroną samorządową. To nie była doraźnie tworzona rezerwa na uzupełnienia wynikające z jakichś błędnych naliczeń.

Jeżeli chodzi o kwestię zmiany systemu dochodów, to chciałbym zwrócić uwagę, że zgodnie z przepisami nowej ustawy o dochodach, minister finansów został zobowiązany do przedstawienia stronie samorządowej informacji o skutkach obowiązywania tej nowej ustawy w terminie do 30 czerwca. Taką informację Ministerstwo Finansów przedstawi. Jest ustalenie ze stroną samorządową, że ta informacja, ta ewaluacja nowego systemu zostanie dokonana na specjalnie zwołanym, dedykowanym tylko tej kwestii, posiedzeniu komisji wspólnej 24 czerwca w najbliższą środę i tam będzie przedstawiona ewaluacja i być może też jakieś propozycje dalszych usprawnień tego systemu.

Natomiast odnośnie do pytania posła Tomaszewskiego, to wszystkie dane dotyczące potrzeb finansowych są upublicznione. Na stronie Ministerstwa Finansów wszystkie kwoty poszczególnych potrzeb finansowych, potrzeb oświatowych, wyrównawczych, ekologicznych, uzupełniających są podane i są podane w podziale na poszczególne jednostki samorządu terytorialnego, nie tylko globalnie. Dziękuję.

Przewodniczący poseł Michał Krawczyk (KO):
Dziękuję.

Pan poseł Tomaszewski.

Poseł Włodzimierz Tomaszewski (PiS):
Panie dyrektorze, jeżeli dążymy do jakiejś obiektywizacji i oceny, to muszą te dane być zestawione, a pan mnie odsyła. Równie dobrze można byłoby powiedzieć, że Sejm jest niepotrzebny, bo wszystkie dane ministerstwo opublikowało i niech każdy sobie zestawia. Otóż ta zmiana jest bardzo duża, można powiedzieć, a jednocześnie państwo są głównym dysponentem tych informacji. Sami zresztą chyba przesunęliście ocenę na dość długo. Teraz, jeżeli oceniamy w kontekście wykonania budżetu, a ten pierwszy rok, czyli 2025 r. jest szczególnie istotny, to jest oczywistym, że musi być tutaj w materiale do oceny wykonania budżetu zestawienie, bo sami taki model zaproponowaliście. To znaczy mówię w sensie ministerstwo, nie mówię w sensie politycznym, chociaż miałem olbrzymie zastrzeżenia dotyczące tego modelu.

Natomiast dzisiaj dyskutujemy o tym, czy samorządom to wyszło na dobre, czy na złe. Kiedyś dostawały określoną wartość subwencji na zadania oświatowe. Ona była, zakładam, na poziomie 110 000 000 tys. zł. To czy teraz w ramach tych pieniędzy, które dostają w subwencji i tych dochodów podatkowych, składa im się to, czy nie? To jest państwa obowiązkiem wykazanie czy im się polepszyło czy pogorszyło. Prosiłbym o takie zestawienie, bo to są narzędzia do oceny. Nie ma możliwości, żeby ocenić, czy system zadziałał pozytywnie, jeżeli się nie ma danych porównywalnych. Można wrzucić wszystko do jednego kotła i powiedzieć: „A teraz próbujcie doszukać się odpowiedników”. Jeżeli były większe podatki, to żeby to ocenić, to trzeba byłoby wiedzieć, jaka wartość podatków była poprzednio i jak w tej chwili te podatki zadziałały w kontekście także zadań wykonywanych kiedyś na bazie tylko i wyłącznie subwencji.

Oczekuję, że państwo taką informację nam przedstawią i oczekuję, że państwo to przedstawią tutaj także na Komisji. W tej chwili nie ma podstawy do oceny wykonania budżetu w tej części subwencyjnej, jeżeli państwo nie wykażą, jaka kompensata była, czy też jak te pieniądze zrównoważyły podatkowe potrzeby samorządów. Dziękuję.

Przewodniczący poseł Michał Krawczyk (KO):
Dziękuję.

Pan dyrektor chce? Bardzo proszę.

Dyrektor departamentu MF Marek Wiewióra:
Tak, to postaram się podać. Potrzeby finansowe na 2025 r., które składają się z potrzeb właśnie oświatowych, wyrównawczych, ekologicznych i uzupełniających, wyniosły ok. 140 000 000 tys. zł. Z tego największą część stanowiły potrzeby oświatowe – 102 600 000 tys. zł. Subwencja oświatowa na rok 2025 r… Chciałem podkreślić też, że potrzeby finansowe to jest element kalkulacyjny do ustalenia dochodów subwencyjnych. Potrzeby oświatowe to nie są dochody, to nie są kwoty dochodów. Subwencja wyniosła w roku 2025 50 000 000 tys. zł i to jest zmniejszenie kwoty subwencji w stosunku do starego systemu. Natomiast nastąpił wzrost dochodów podatkowych w roku 2025. Ten wzrost z tytułu udziału w podatku PIT wynosi prawie 94 000 000 tys. zł więcej dla samorządów. Wzrost z tytułu udziału w podatku CIT to ponad 9 000 000 tys. zł. W efekcie, tak jak wspominałem, ta zmiana struktury dochodów budżetowych w samorządzie skutkowała wzrostem dochodów, zmniejszeniem subwencji i wzrostem dochodów podatkowych, ale efekt netto globalny jest 25 000 000 tys. zł więcej dla samorządów.

W praktyce wykonania budżetów samorządowych te 25 000 000 tys. zł wyższych dochodów przełożyło się na to, że w roku 2025 budżety samorządowe zamknęły się nadwyżką budżetów ogółem w kwocie 1 800 000 tys. zł po realizacji, a nadwyżka operacyjna, czyli nadwyżka bieżąca, wyniosła nominalnie ponad 39 000 000 tys. zł. Można więc powiedzieć, że po realizacji zadań bieżących, w tym zadań oświatowych, które mają co do zasady charakter bieżący, samorządy odnotowały blisko 40 000 000 tys. zł nadwyżki. Po realizacji zadań oświatowych w samorządzie zostało 40 000 000 tys. zł i te środki samorządy mogły przeznaczać, czy to na spłatę długu, czy to na cele rozwojowe. Dziękuję.

Przewodniczący poseł Michał Krawczyk (KO):
Bardzo dziękuję.

Myślę, że pan dyrektor już bardzo precyzyjnie wszystko wyjaśnił.

Szanowni państwo, przejdziemy teraz do opiniowania tej części budżetu. Czy jest sprzeciw wobec pozytywnej opinii?

Poseł Włodzimierz Tomaszewski (PiS):
Tak, bo nie mamy takich danych. Pan dyrektor powiedział, ale nie…

Przewodniczący poseł Michał Krawczyk (KO):
Do mikrofonu proszę, panie pośle. Pytam, czy jest sprzeciw?

Poseł Włodzimierz Tomaszewski (PiS):
Jest sprzeciw, tak.

Przewodniczący poseł Michał Krawczyk (KO):
To głosujemy. Bardzo proszę. Kto z państwa jest za pozytywnym zaopiniowaniem tej części wykonania budżetu?

Poseł Wiesław Różyński (PSL-TD):
Spokojnie. Jeszcze...

Przewodniczący poseł Michał Krawczyk (KO):
Czekamy, panie pośle. Zagłosował pan, panie pośle?

Poseł Łukasz Horbatowski (KO):
Tak jest.

Przewodniczący poseł Michał Krawczyk (KO):
Ale pytam pana posła Różyńskiego.

Poseł Wiesław Różyński (PSL-TD):
Tak, już.

Przewodniczący poseł Michał Krawczyk (KO):
Tak, zagłosował pan. Dobrze. Proszę o podanie wyników. Głosowało 14 posłów. Za – 11, przeciw – 3, nikt się nie wstrzymał. W związku z tym Komisja wydała pozytywną opinię dla wykonania tej części budżetu.

Przechodzimy do pkt 5 – Rezerwy celowe. Bardzo proszę przedstawiciela Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji o przedstawienie informacji.

Dyrektor Departamentu Usuwania Skutków Klęsk Żywiołowych Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji Anetta Mantiuk:
Dzień dobry. Anetta Mantiuk, dyrektor Departamentu Usuwania Skutków Klęsk Żywiołowych. Mogę zabrać głos w sprawie rezerwy celowej w części 83 w pozycji 4, która przeznaczona jest na przeciwdziałanie i usuwanie skutków klęsk żywiołowych. Jeżeli chodzi o rok 2025 w okresie od 1 stycznia 2025 r. do 31 grudnia 2025 r., to pierwotny plan na ten cel był przeszło 3 391 000 tys. zł. W ciągu roku został zmniejszony dwukrotnie o 1 009 000 tys. zł. W związku z tym ostateczny plan na koniec 2025 r. wyniósł 2 149 481 tys. zł, z czego… Przepraszam. Plan po zmianach to było 2 381 000 tys. zł, z czego uruchomiono, czyli przeznaczono 2 149 000 tys. zł, to jest przeszło 90% z tego planu i w rezerwie pozostało 231 000 tys. zł.

Jeżeli chodzi o wykorzystanie przeznaczonych środków, to wykorzystano przeszło 2 000 000 tys. zł, to jest 94% środków przekazanych, zaś 116 000 tys. zł, czyli 5%, zostało niewykorzystanych środków w budżecie.

Jeżeli chodzi o środki z rezerwy, czyli o te 2 000 000 tys. zł, przeznaczone były one głównie na: odbudowę infrastruktury komunalnej, zadania dotyczące ochrony wąwozów lessowych, zadania związane z przeciwdziałaniem i usuwaniem skutków ruchów osuwiskowych ziemi, odbudowę infrastruktury komunalnej samorządów, czyli związanych z powodzią w 2024 r., pomoc bezpośrednią dla ludności, czyli na zasiłki w wysokości do 2, 8, 100 i 200 tys. zł, akcję przeciwpowodziową i usuwanie skutków powodzi w JST, pomoc bezpośrednią, zasiłki dla dzieci i uczniów poszkodowanych w wyniku powodzi, dotacje dla gmin na pokrycie kosztów wypłaty zasiłków, dodatki do wynagrodzeń dla pracowników socjalnych, zakup sprzętu specjalistycznego dla Ochotniczych Straży Pożarnych, zakup sprzętu dla Państwowej Straży Pożarnej, sfinansowanie funduszów pożyczkowych, pokrycie wypłat świadczeń interwencyjnych, wypłatę świadczeń lokalowych, odbudowę infrastruktury drogowej, wypłatę zasiłków opiekuńczych, pokrycie składek ubezpieczeń zdrowotnych, dla Karkonoskiego Parku Narodowego na wydatki związane z usuwaniem skutków powodzi, wypłatę dla Poczty Polskiej na usuwanie skutków powodzi w obiektach i urządzeniach gospodarki wodnej, wykupy dla Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie, nabycie nieruchomości przez Państwowe Gospodarstwo Wodne Wody Polskie, jak również dla PGW WP na podjęcie działań niezbędnych do usuwania skutków powodzi oraz na projekty ochrony przeciwpowodziowej w dorzeczu Odry i Wisły. Ogólnie rzecz biorąc już nie będę czytała, jakie zadania zostały sfinansowane, bo to chyba nie czas i nie miejsce. Materiały szczegółowe zostały państwu przekazane. W przypadku pytań pozostaję do dyspozycji. Serdecznie dziękuję.

Przewodniczący poseł Michał Krawczyk (KO):
Bardzo proszę o kontynuację.

Zastępca dyrektora Departamentu Administracji Publicznej Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji Szymon Wróbel:
Szymon Wróbel, Departament Administracji Publicznej MSWiA. Zreferuję pozycję 23, która dotyczy środków na realizację Oświęcimskiego Strategicznego Programu Rządowego na lata 2021–2025, etap VI. Realizowane w ramach programu zadania finansowane są głównie z rezerwy celowej nr 23 oraz budżetów jednostek samorządu terytorialnego będących jego beneficjentami. Chodzi o powiat oświęcimski, miasto Oświęcim, gminę Oświęcim, gminę Brzeszcze i gminę Chełmek. Dotacje celowe na dofinansowanie zadań programowych do wysokości 80% kosztów realizowanych zadań własnych udzielane są przez wojewodę małopolskiego na podstawie zawartych z beneficjentami umów i porozumień. Plan finansowy programu zakłada przeznaczenie na jego realizację w latach 2021–2025 całkowitych nakładów w wysokości 92 013 tys. zł, obejmujących wydatki rezerwy celowej budżetu państwa w kwocie 61 600 tys. zł oraz środki stanowiące wkład beneficjentów w kwocie 30 413 tys. zł.

W ustawie budżetowej na rok 2025 na finansowanie programu zaplanowano środki w łącznej wysokości 6 126 tys. zł, w tym wydatki majątkowe – 6 106 tys. zł. Na realizację programu wydatkowano w 2025 r. środki budżetu państwa w wysokości 6 014 tys. zł, to jest 98,2% planu po zmianach, w tym wydatki majątkowe na kwotę 5 994 tys. zł. Całkowite nakłady na realizację edycji rocznej programu w 2025 r., obejmujące także wkład beneficjentów w kwocie 18 657 tys. zł, wyniosły łącznie 24 671 tys. zł. W ramach realizacji programu wieloletniego w latach 2021–2025 ukończono łącznie 19 zadań programowych, co oznacza wykonanie miernika przyjętego dla programu na poziomie przewidzianym w ustawie budżetowej na rok 2025. Dziękuję bardzo.

Przewodniczący poseł Michał Krawczyk (KO):
Bardzo dziękuję.

Rozumiem, że ktoś z państwa jeszcze będzie kontynuował?

Zastępca dyrektora departamentu MSWiA Szymon Wróbel:
To wszystko ze strony MSWiA.

Przewodniczący poseł Michał Krawczyk (KO):
To bardzo proszę Ministerstwo Finansów. Proszę uprzejmie.

Dyrektor Departamentu Finansowania Sfery Budżetowej Ministerstwa Finansów Aneta Cieloch:
Dzień dobry. Aneta Cieloch, dyrektor Departamentu Finansowania Sfery Budżetowej Ministerstwa Finansów. Szanowni państwo, rezerwy 8 i 24 były omawiane przy okazji omawiania części 34. Jeżeli państwo sobie życzycie jeszcze raz, to oczywiście jeszcze raz możemy omówić.

Przewodniczący poseł Michał Krawczyk (KO):
Nie, nie ma takiej potrzeby.

Dyrektor departamentu MF Aneta Cieloch:
Dziękuję bardzo. Pozycja 32 – zwrot gminom utraconych dochodów w związku ze zwolnieniem z podatku od nieruchomości w parkach narodowych i rezerwatach przyrody oraz w związku ze zwolnieniem z podatków rolnego, od nieruchomości, leśnego, przedsiębiorcy o statusie centrum badawczo-rozwojowego, zwrot gminom utraconych dochodów z podatku od nieruchomości w specjalnych strefach ekonomicznych w postaci części rekompensującej subwencji ogólnej oraz z tytułu przekazania kwoty w wysokości 1,5% należnego podatku rolnego na rzecz podmiotu uprawnionego. Rezerwę zaplanowano w wysokości 28 352 tys. zł z inicjatywy Ministerstwa Finansów w związku z zapotrzebowaniem zgłoszonym przez wojewodów.

Środki z tej rezerwy rozdysponowano w kwocie 12 684 tys. zł z przeznaczeniem na wypłatę części rekompensującej subwencji ogólnej dla gmin, które złożyły wnioski o przyznanie tej części subwencji i są wymienione w wykazie stanowiącym załącznik do rozporządzenia ministra finansów i gospodarki w sprawie wykazu gmin, którym przysługuje część rekompensująca subwencji ogólnej za rok 2024. Na ten cel przeznaczono 7 689 tys. zł.

Środki przeznaczono również na zwrot utraconych przez gminy dochodów z tytułu zwolnienia z podatku od nieruchomości oraz podatku rolnego przedsiębiorców o statusie centrum badawczo-rozwojowego na podstawie ustawy o podatkach i opłatach lokalnych oraz ustawy o podatku rolnym, na ten cel przeznaczono 4 541 tys. zł oraz zwrot utraconych przez gminy dochodów z tytułu zwolnienia z podatku od nieruchomości w parku narodowym zgodnie z § 4 rozporządzenia ministra rozwoju i finansów w sprawie zwrotu utraconych przez gminy dochodów z tytułu zwolnienia z podatku od nieruchomości w parkach narodowych, rezerwatach przyrody oraz przedsiębiorców o statusie centrum badawczo-rozwojowego. Na ten cel przeznaczono 454 tys. zł.

Kolejna rezerwa to jest rezerwa 36 – uzupełnienie środków subwencji ogólnej dla jednostek samorządu terytorialnego. Tutaj pan dyrektor Wiewióra już omawiał częściowo tę rezerwę. Może tylko w skrócie powiem, że na ten cel zaplanowano kwotę 1 341 574 tys. zł i środki te przeznaczono na sfinansowanie skutków wzrostu o 5% średnich wynagrodzeń nauczycieli, o których mowa w art. 30 ust. 3 ustawy – Karta Nauczyciela ponad poziom tego wzrostu przyjęty do ustalenia potrzeb oświatowych na rok 2025 określonych w art. 81 ustawy o dochodach jednostek samorządu terytorialnego, to jest o 4,1%. Na ten cel przeznaczono kwotę 988 673 tys. zł. Środki z tej rezerwy przeznaczono również dla jednostek samorządu terytorialnego, których dochody na 2025 r. obliczone na podstawie uchwalonej ustawy o dochodach jednostek samorządu terytorialnego były niższe od wstępnych kwot wyliczonych na podstawie projektu tej ustawy skierowanej do rozpatrzenia przez Radę Ministrów w kwocie 352 901 tys. zł.

Rezerwa 42 to jest uzupełnienie środków dla samorządowych kolegiów odwoławczych. Rezerwę tę zaplanowano w wysokości 5 000 tys. zł z inicjatywy ministra finansów. Środki rezerwy rozdysponowano w pełnej wysokości i przekazano do 40 SKO z przeznaczeniem na zakup materiałów biurowych, usługi pocztowe, telekomunikacyjne i internetowe, usługi remontowe, aktualizację programów komputerowych, zakup sprzętu komputerowego, szkolenia pracowników i na ten cel przeznaczono 3 732 tys. zł.

Przeznaczono również środki na wynagrodzenia bezosobowe, głównie dla pozaetatowych członków kolegium uczestniczących w składach orzekających i na ten cel przeznaczono  1 197 tys. zł. Ponadto przeznaczono również środki na zakup nowego serwera oraz wkład do inwestycji, wykonanie instalacji fotowoltaicznej oraz modernizację dźwiękowego systemu ostrzegawczego DSO w budynku Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Lubinie, a także zakup nowego serwera dla SKO w Tarnowie i na ten cel przeznaczono 71 tys. zł.

Rezerwa 45 – środki na dofinansowanie zadań własnych jednostek samorządu terytorialnego. Rezerwa na ten cel została zaplanowana w wysokości 600 000 tys. zł. Środki z tej rezerwy zostały rozdysponowane w kwocie 378 529 tys. zł z przeznaczeniem głównie na programy wieloletnie, które zostały wskazane w materiale przekazanym do Wysokiej Komisji. Ponadto przeznaczono też środki na zadania własne jednostek samorządu terytorialnego z zakresu ochrony zdrowia, oświaty i wychowania, transportu, kultury fizycznej. Największa kwota w wysokości 79 056 tys. zł w tym zakresie została przeznaczona na zadania z zakresu ochrony zdrowia.

Rezerwa 47 – środki na uzupełnienie dotacji dla jednostek samorządu terytorialnego z przeznaczeniem na realizację zadań wynikających z ustawy – Prawo o aktach stanu cywilnego, ustawy o ewidencji ludności oraz ustawy o dowodach osobistych, w tym w związku z odmiejscowieniem niektórych czynności, a także na inne zadania, których koszt realizacji kalkulowany jest w ujednolicony sposób. Rezerwa została zaplanowana w wysokości 396 907 tys. zł. Środki z tej rezerwy zostały rozdysponowane w kwocie 130 073 tys. zł i przekazane do części budżetowych, którymi dysponują wojewodowie, z przeznaczeniem na uzupełnienie dotacji dla jednostek samorządu terytorialnego, głównie na zadania z zakresu tzw. spraw obywatelskich oraz na gospodarkę nieruchomościami.

Rezerwa 49. Tutaj w zakresie samorządów środki głównie są planowane i przeznaczone na realizację programów, o których mowa w ustawie o zmianie ustawy o pomocy społecznej oraz niektórych innych ustaw, to jest dofinansowanie wynagrodzeń w postaci dodatku motywacyjnego dla pracowników zatrudnionych w jednostkach organizacyjnych pomocy społecznej, samorządowych instytucjach opieki nad dziećmi w wieku do lat 3 oraz jednostkach wspierania rodziny i systemu pieczy zastępczej. Na ten cel przeznaczono kwotę 2 354 944 tys. zł, a cała rezerwa została rozdysponowana w wysokości 2 386 876 tys. zł. W związku z tym była to główna pozycja w tej rezerwie celowej. Dziękuję bardzo.

Przewodniczący poseł Michał Krawczyk (KO):
Bardzo dziękuję.

Czy przedstawiciele Najwyższej Izby Kontroli pragną zabrać głos? Nie.

Otwieram dyskusję.

Czy są pytania? Pan poseł Tomaszewski, bardzo proszę.

Poseł Włodzimierz Tomaszewski (PiS):
Chciałbym zadać pytanie do wszystkich tych rezerw, które były planowane w większej kwocie, a wydatkowane mniejsze. Jakie są przyczyny tego mniejszego wydatkowania? Mówię tu o rezerwie z pozycji 4. Wydatkowano 63,4% z zaplanowanej rezerwy. Także w rezerwie w pozycji 8 planowano 7 589 tys. zł, a wydatkowano 51% z tej rezerwy. Również w zakresie w pozycji 24 zaplanowano  2 733 488 tys. zł, a wydatkowano 58,4%. Rezerwa w pozycji 32 – zaplanowano 28 352 tys. zł, wydatkowano 44,7%. W pozycji 45 zaplanowano 600 000 tys. zł, a wydatkowano 63,1%. W pozycji 47 zaplanowano 396 907 tys. zł, a wydatkowano 32,8%. W pozycji 49 zaplanowano  2 981 998 tys. zł, a wydatkowano 80%. Dziękuję.

Przewodniczący poseł Michał Krawczyk (KO):
Dziękuję.

Proszę po kolei o odpowiedź.

Dyrektor departamentu MSWiA Anetta Mantiuk:
W ramach części 83 pozycji 4, jeżeli chodzi o niewykonanie rezerwy w 100%, złożył się na to fakt, że ministerstwo nie wydatkuje tych środków. My tylko przekazujemy te środki do samorządów terytorialnych, które wykorzystują i wydają te pieniądze. Główną przyczyną niewydatkowania tych środków były przedłużające się procedury przetargowe, jak również oszczędności poprzetargowe, które, nie ukrywajmy, są też w dużej mierze sporymi oszczędnościami, jak również złożyła się na to zmiana decyzji w zapewnienie finansowania na lata przyszłe z uwagi na to, że procedury są długotrwałe, jak również wykonywanie i uzgadnianie dokumentów wykonawczych.

Oczywiście wnioski, które wpływają do nas od wojewody, który otrzymuje wnioski z samorządów, są rozpatrywane na bieżąco i w dużej mierze pozytywnie. Jednakże składa się na to nasz oszczędny, celowy i zgodny z przeznaczeniem cel wydatkowania środków. Zatem niektóre wnioski są też opiniowane negatywnie, ale głównie, tak jak mówię, były to długotrwałe postępowania przetargowe i oszczędności poprzetargowe. Dziękuję serdecznie.

Przewodniczący poseł Michał Krawczyk (KO):
Dziękuję.

Kolejne rezerwy. Bardzo proszę.

Zastępca dyrektora Departamentu Instytucji Płatniczej Ministerstwa Finansów Barbara Styczeń:
Barbara Styczeń, zastępca dyrektora Departamentu Instytucji Płatniczej Ministerstwa Finansów. Jeśli chodzi o rezerwę celową pozycję 8, to rozdysponowano z niej rzeczywiście kwotę w wysokości 51%, ale należy pamiętać czy uświadomić sobie, że zgodnie z procedurą podziału tej rezerwy w pierwszej kolejności wykorzystywane są środki ujęte w budżetach dysponentów, a w dalszej kolejności dopiero uruchamiane są środki z rezerwy celowej. Co do zasady, po wydatkowaniu nie mniej niż 70% środków ujętych w budżecie dysponentów, minister finansów uruchamia środki z tej rezerwy celowej. Ponadto, w celu jeszcze lepszego gospodarowania środkami ujętymi w budżetach dysponentów, stosowane są szeroko przesunięcia wydatków pomiędzy częściami, działami i rozdziałami na podstawie np. art. 194 ustawy o finansach publicznych lub art. 171, co pozwala na bardziej racjonalne wykorzystanie środków ujętych w budżetach dysponentów.

Drugi element to przesunięcia płatności na kolejny rok budżetowy, wynikające ze zmian w harmonogramach płatności samych projektów, zwłaszcza tych dokonywanych w czwartym kwartale roku budżetowego, realizacja zadań wymagających postępowań przetargowych, przesunięciu ulegały również refundacje dla beneficjentów i rozliczenia projektu w związku z kosztami poniesionymi w końcówce roku. Ta rezerwa zaplanowana została również na umowy, których podpisanie było dopiero planowane oraz na projekty konkursowe wybierane w trakcie roku budżetowego. Nie zawsze te konkursy kończą się sukcesem lub w tej oczekiwanej wysokości przez tych dysponentów, którzy podają nam dane do rezerwy celowej. Stąd też takie niepełne wykorzystanie. Trzeba też pamiętać, że tam są także środki nie tylko związane z realizacją programów operacyjnych, ale także i na Wspólną Politykę Rolną, a tam jest poziom w zakresie Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich czy programu na następną perspektywę finansową także uzależniony od realizacji projektów przez beneficjentów.

Jeśli chodzi o rezerwę celową pozycję 24, to jest to rezerwa celowa na finansowanie projektów związanych z realizacją KPO z komponentu pożyczek bezzwrotnych. Tam przede wszystkim te opóźnienia czy niepełne wykorzystanie środków wynikało ze zmian w realizacji inwestycji, a te z kolei były związane ze zmianą harmonogramów i miały odzwierciedlenie w prowadzonych rewizjach KPO. Ten program jest programem zmienianym bardzo często w taki sposób, żeby odpowiedzieć na potrzeby zmiany inwestycji, ponieważ nie wszystkie mogą być zrealizowane w tym terminie, który się kończy. Drugim elementem, na który należy zwrócić uwagę, to także długotrwałe procedury przetargowe, w tym różne odwołania i wnioski o kontrole kierowane do prezesa Urzędu Zamówień Publicznych przez oferentów.

Przewodniczący poseł Michał Krawczyk (KO):
Bardzo dziękuję.

Czy NIK nie miał uwag? Dobrze. Jeśli nie usłyszę sprzeciwu, przyjmiemy informację.

Poseł Włodzimierz Tomaszewski (PiS):
Głosujmy. Sprzeciw.

Przewodniczący poseł Michał Krawczyk (KO):
Głosujemy. Jest sprzeciw. Bardzo proszę. Kto z państwa jest za pozytywną opinią w sprawie wykonania budżetu w tej części? Kto jest przeciw? Kto się wstrzymał? Dziękuję. Głosowało 14 posłów.  Za – 11, przeciw – 3, nikt się nie wstrzymał. Komisja przyjęła opinię pozytywną.

Przechodzimy do pkt 6 – Budżety wojewodów. Bardzo proszę przedstawiciela Ministerstwa Finansów o informację.

Dyrektor Departamentu Finansowania Sfery Gospodarczej Ministerstwa Finansów Aleksandra Szwemberg:
Dziękuję bardzo. Aleksandra Szwemberg, dyrektor Departamentu Finansowania Sfery Gospodarczej Ministerstwa Finansów. Szanowna Komisjo, szanowny panie przewodniczący, przedstawię wykonanie budżetu państwa w części 85 – Województwa, dział 400 oraz dział 900. W tym przedstawię jednocześnie w dziale 900 informacje o zatrudnieniu i wynagrodzeniach oraz o zadaniach z zakresu administracji rządowej.

Jeśli chodzi o dział 400, czyli wytwarzanie i zaopatrywanie w energię elektryczną, gaz i wodę, to zarówno dochody, jak i wydatki w tym dziale nie były planowane. Dochody nie zostały również zrealizowane, natomiast wydatki zostały zrealizowane w wysokości 6594 tys. zł i były to środki w ramach uruchomień z rezerw celowych. Były to zadania w budżecie wojewody podkarpackiego dla gminy Fredropol pod nazwą „Budowa ujęcia wody i stacji uzdatniania wody oraz sieci wodociągowej o długości 120 m w miejscowości Kalwaria Pacławska, etap pierwszy” w ramach Rządowego Programu Rozwoju Północno-Wschodnich Obszarów Przygranicznych oraz w ramach budżetu wojewody dolnośląskiego na usuwanie skutków klęsk żywiołowych. To było na zadania, które polegały na odbudowie ujęć wody w gminie miejskiej Polanica-Zdrój, remont miejskiej sieci wodociągowej w gminie Kamienna Góra, odbudowę sieci wodociągowej w gminie miejsko-wiejskiej Stronie Śląskie oraz doraźne naprawy sieci wodociągowych i udrażnianie sieci kanalizacyjnych, sanitarnych w gminie miejsko-wiejskiej Stronie Śląskie.

Jeśli chodzi o dział 900 – gospodarka komunalna i ochrona środowiska, to dochody w tym dziale zostały wykonane w wysokości 35 380 tys. zł. Źródłami tych dochodów były przede wszystkim wpływy z kar pieniężnych, o których mowa w ustawie z 12 czerwca 2015 r. o systemie handlu uprawnieniami do emisji gazów cieplarnianych. To była kwota 26 828 tys. zł oraz grzywien i innych kar pieniężnych od osób fizycznych, osób prawnych i innych jednostek organizacyjnych, m.in. za nieprzestrzeganie przepisów oraz naruszenie wymagań dotyczących ochrony środowiska w kwocie 5073 tys. zł.

Jeśli chodzi o wydatki, to wydatki w tym dziale zaplanowano w wysokości 280 381 tys. zł. W toku wykonywania budżetu państwa plan ten został zwiększony per saldo o kwotę  301 567 tys. zł. Zwiększenie wydatków nastąpiło w wyniku rozdysponowania środków pochodzących z rezerw celowych budżetu państwa. Były to środki na dofinansowanie dotacji na realizację zadań własnych jednostek samorządu terytorialnego, m.in. w zakresie usuwania odpadów oraz instalacji urządzeń OZE na obiektach użyteczności publicznej oraz przeciwdziałanie i usuwanie skutków klęsk żywiołowych, na pokrycie zobowiązań wymagalnych Skarbu Państwa, na dofinansowanie zadań z zakresu ochrony środowiska i gospodarki wodnej oraz na realizację Oświęcimskiego Strategicznego Programu Rządowego. Ponadto kwota w wysokości 3242 tys. zł została rozdysponowana z rezerw utworzonych w budżetach wojewodów na dofinansowanie zadań bieżących i inwestycyjnych wojewódzkich inspektoratów ochrony środowiska.

Wykonanie wydatków w tym dziale wyniosło 541 308 tys. zł. Wydatki bieżące wyniosły  513 553 tys. zł i zostały przeznaczone przede wszystkim na działalność Inspekcji Ochrony Środowiska, na gospodarkę odpadami, na usuwanie skutków klęsk żywiołowych oraz na wydatki majątkowe, też głównie na usuwanie skutków klęsk żywiołowych, na zakupy inwestycyjne w wojewódzkich inspektoratach ochrony środowiska, na ochronę powietrza i klimatu oraz na pozostałą działalność, w tym w ramach programu wieloletniego Oświęcimski Strategiczny Program Rządowy.

Jeśli chodzi o zatrudnienie, to dotyczy ono wojewódzkich inspekcji ochrony środowiska. Wykonanie wynagrodzeń wyniosło 193 806 tys. zł. Przeciętne zatrudnienie wyniosło 1420 osób w korpusie służby cywilnej oraz 110 osób nieobjętych mnożnikowymi systemami wynagrodzeń.

Zadania zlecone realizowane w tym dziale dotyczą przede wszystkim zadań w zakresie ochrony gleby i wód podziemnych, realizacji zadań wynikających z ustawy – Prawo ochrony środowiska, o odpadach, o odpadach wydobywczych, o międzynarodowym przemieszczaniu odpadów, o recyklingu pojazdów wycofanych z eksploatacji, o systemie handlu uprawnieniami do emisji gazów cieplarnianych oraz działania związane z zarządzaniem jakością powietrza w województwach. Wydatki te zostały zrealizowane w łącznej kwocie 21 202 tys. zł. Bardzo dziękuję i proszę o pozytywne rozpatrzenie wykonania w tych działach.

Przewodniczący poseł Michał Krawczyk (KO):
Dziękuję.

Czy panowie, przedstawiciele NIK chcą zabrać głos? Bardzo proszę.

P.o. wicedyrektor departamentu NIK Dariusz Łubian:
Dariusz Łubian. Szanowni państwo, mieliśmy tutaj tylko jedną uwagę, która dotyczyła niedokonania blokady niewykorzystanych środków z rezerwy celowej na usuwanie odpadów stanowiących zagrożenie w Urzędzie Wojewódzkim w Łodzi. To było niedokonanie blokady na kwotę 6000 tys. zł. Poza tym nie mam innych uwag. Dziękuję.

Przewodniczący poseł Michał Krawczyk (KO):
Dziękuję.

Czy ktoś z pań posłanek, panów posłów pragnie zabrać głos? Nie widzę.

Jeśli nie usłyszę sprzeciwu, stwierdzę, że Komisja przyjęła pozytywną opinię do części budżetowej 85. Nie słyszę sprzeciwu. Komisja przyjęła opinię pozytywną.

Przechodzimy do pkt 7 – Samorządowe Kolegia Odwoławcze. Bardzo proszę przedstawiciela Ministerstwa Finansów.

Dyrektor departamentu MF Aneta Cieloch:
Dziękuję bardzo, panie przewodniczący. Aneta Cieloch, dyrektor Departamentu Finansowania Sfery Budżetu Ministerstwa Finansów. Panie przewodniczący, Wysoka Komisjo, nadzór nad działalnością administracyjną Samorządowych Kolegiów Odwoławczych, w tym w szczególności polegający na kontroli organizacji i warunków pracy oraz analizie rocznych informacji o działalności kolegiów, sprawuje minister właściwy do spraw administracji publicznej. Na rok 2025 dochody SKO nie były planowane. W trakcie roku budżetowego jednostki te uzyskały dochody w wysokości 522 tys. zł, które pochodziły głównie z nadpłaconych wpisów od skarg kasacyjnych oraz kosztów postępowania sądowego. Wydatki na funkcjonowanie 49 SKO w ustawie budżetowej na rok 2025 zostały zaplanowane w wysokości 200 996 tys. zł, z tego wydatki bieżące 198 382 tys. zł oraz wydatki majątkowe w kwocie 2614 tys. zł.

W trakcie wykonywania budżetu wydatki zostały zwiększone do kwoty 218 242 tys. zł. Zwiększenie to było wynikiem przeniesień środków z rezerw celowych na sfinansowanie głównie wydatków bieżących i majątkowych w kwocie 5000 tys. zł z rezerwy 42, o której była mowa wcześniej, kosztów postępowania oraz wpisów od sporządzonych skarg kasacyjnych w kwocie 11 709 tys. zł z pozycji 16 na zobowiązania wymagalne Skarbu Państwa. Ponadto zwiększone zostały środki na wypłaty odpraw emerytalnych, nagród jubileuszowych, ekwiwalentów za niewykorzystany urlop wypoczynkowy oraz odprawy rentowe w kwocie 536 tys. zł. Łącznie wydatki zostały zrealizowane w wysokości 214 586 tys. zł.

Wydatki bieżące w kwocie 212 777 tys. zł zostały przeznaczone głównie na wynagrodzenia wraz z pochodnymi dla etatowych członków kolegiów i pracowników biur oraz wynagrodzenia bezosobowe, w ramach których finansowane są przede wszystkim wynagrodzenia dla pozaetatowych członków kolegiów, jak również na sfinansowanie kosztów działalności 49 jednostek. Wykonanie wydatków majątkowych wyniosło 1809 tys. zł, w tym głównie na zakup środków transportu, serwerów, urządzeń biurowych oraz wymianę systemu alarmowego i systemu monitoringu. Bardzo dziękuję.

Przewodniczący poseł Michał Krawczyk (KO):
Bardzo dziękuję.

Czy przedstawiciel Najwyższej Izby Kontroli pragnie zabrać głos? Bardzo proszę.

P.o. wicedyrektor departamentu NIK Dariusz Łubian:
Nie, dziękujemy.

Przewodniczący poseł Michał Krawczyk (KO):
OK.

Otwieram dyskusję. Czy są pytania? Nie widzę.

W związku z tym, jeśli nie usłyszę sprzeciwu, stwierdzę, że Komisja przyjęła opinię pozytywną. Nie słyszę sprzeciwu. Komisja przyjęła opinię pozytywną.

Przechodzimy do realizacji pkt 8 i 9. Czy w sprawie zadań z zakresu administracji rządowej i innych zadań zleconych jednostkom samorządu terytorialnego odrębnymi ustawami w części 85 – Budżety wojewodów oraz w sprawie programów wieloletnich ktoś z państwa pragnie zabrać głos?

Dyrektor departamentu MF Aleksandra Szwemberg:
Jeśli mogę, to te punkty były omówione przy budżetach wojewodów.

Przewodniczący poseł Michał Krawczyk (KO):
Czyli nic dodatkowego. Dobrze. Dziękuję.

Czy są pytania w tym punkcie? Nie widzę.

W związku z tym rozpatrzyliśmy wszystkie punkty porządku dziennego.

Teraz pozostaje nam wybór posła, który zostanie upoważniony przez Komisję do przedstawienia opinii na posiedzeniu Komisji Finansów Publicznych. Czy ktoś z państwa posłów pragnie przedstawić opinię Komisji? Dobrze. Czy pan poseł Adam Krzemiński wyraża zgodę na przedstawienie?

Poseł Adam Krzemiński (KO):
Tak, wyrażam.

Przewodniczący poseł Michał Krawczyk (KO):
Panie pośle, do mikrofonu proszę.

Poseł Adam Krzemiński (KO):
Wyrażam.

Przewodniczący poseł Michał Krawczyk (KO):
Bardzo dziękujemy. Jeśli nie ma więcej zgłoszeń… Chyba, że ktoś z państwa pragnie…  Nie ma więcej.

Poseł Adam Krzemiński (KO):
Z uśmiechem na twarzy.

Przewodniczący poseł Michał Krawczyk (KO):
Dobrze. To w takim razie wybraliśmy pana posła Adama Krzemińskiego do przedstawienia opinii na posiedzeniu Komisji.

Jeszcze informuję państwa, że w związku z rozpoczęciem prac nad planem pracy Komisji na drugie półrocze, proszę o zgłaszanie propozycji tematów do 30 czerwca do sekretariatu Komisji.

Wyczerpaliśmy porządek obrad. Zamykam posiedzenie. Bardzo państwu dziękuję.