Komisje: Infrastruktury oraz Samorządu Terytorialnego i Polityki Regionalnej, obradujące pod przewodnictwem posła Michała Krawczyka (KO), przewodniczącego Komisji Samorządu Terytorialnego i Polityki Regionalnej, zrealizowały następujący porządek dzienny:
– rozpatrzenie i zaopiniowanie dla Komisji Finansów Publicznych Sprawozdania z wykonania budżetu państwa za okres od 1 stycznia do 31 grudnia 2024 r. (druk nr 1295) wraz z Analizą Najwyższej Izby Kontroli (druk nr 1364), w zakresie:
1) części budżetowej 83 – Rezerwy celowe w zakresie pozycji 5, 39, 41, 63 i 65;
2) części budżetowej 85 – Budżety wojewodów ogółem, w zakresie działów:
a) 700 – Gospodarka mieszkaniowa:
– dochody i wydatki,
– dotacje celowe;
b) 710 – Działalność usługowa:
– dochody i wydatki,
– wynagrodzenia w państwowych jednostkach budżetowych;
3) państwowych funduszy celowych:
a) Funduszu Dostępności,
b) Funduszu rozwoju przewozów autobusowych o charakterze użyteczności publicznej;
4) dotacji podmiotowych;
5) państwowej osoby prawnej – Krajowego Zasobu Nieruchomości.
W posiedzeniu udział wzięli: Jacek Karnowski sekretarz stanu w Ministerstwie Funduszy i Polityki Regionalnej wraz ze współpracownikami, Adam Orzechowski dyrektor Departamentu Budżetu Ministerstwa Infrastruktury wraz ze współpracownikami, Aleksandra Szwemberg dyrektor Departamentu Finansowania Strefy Gospodarczej Ministerstwa Finansów wraz ze współpracownikami, Maciej Brzosko pełniący obowiązki wicedyrektor Departamentu Infrastruktury Najwyższej Izby Kontroli wraz ze współpracownikami oraz Marek Wójcik pełnomocnik zarządu Związku Miast Polskich.
W posiedzeniu udział wzięli pracownicy Kancelarii Sejmu: Mateusz Daszewski, Sławomir Jakubczak, Jolanta Osiak, Jakub Sindrewicz i Patrycja Wierzbicka – z sekretariatów komisji w Biurze Komisji Sejmowych.
Przewodniczący poseł Michał Krawczyk (KO):
Dzień dobry. Witam państwa bardzo serdecznie. Otwieram wspólne posiedzenie Komisji Samorządu Terytorialnego i Polityki Regionalnej oraz Komisji Infrastruktury.
Witam panie posłanki i panów posłów. Witam zaproszonych gości, przedstawicieli Ministerstwa Funduszy i Polityki Regionalnej z panem ministrem Jackiem Karnowskim na czele. Witam przedstawicieli Ministerstwa Finansów, Ministerstwa Infrastruktury, organizacji samorządowych.
Na podstawie listy obecności stwierdzam kworum.
Porządek dzienny przewiduje rozpatrzenie i zaopiniowanie dla Komisji Finansów Publicznych sprawozdania z wykonania budżetu państwa za okres od 1 stycznia do 31 grudnia 2024 r. wraz z analizą Najwyższej Izby Kontroli w części budżetowej 83, 85, dotacji podmiotowych z załącznika nr 9, planów finansowych państwowych funduszy celowych oraz planu finansowego osoby prawnej z załącznika nr 14 – Krajowy Zasób Nieruchomości.
Proponuję, aby najpierw przedstawiciel rządu omawiał określoną część lub dział budżetowy, następnie odbędzie się dyskusja, która zakończy się przyjęciem opinii cząstkowej. Jeśli nie usłyszę sprzeciwu, będziemy procedowali w ten sposób. Nie widzę sprzeciwu. Dziękuję.
Przechodzimy do realizacji pierwszego punktu. Bardzo proszę przedstawiciela Ministerstwa Infrastruktury o przedstawienie rezerw celowych nr 5 i 39.
Dyrektor Departamentu Finansowania Strefy Gospodarczej Ministerstwa Finansów Aleksandra Szwemberg:
Szanowny panie przewodniczący, zgodnie z zaproszeniem powinien to przedstawiać przedstawiciel Ministerstwa Finansów. Jeśli mogę, to przedstawię.
Przewodniczący poseł Michał Krawczyk (KO):
Finansów?
Dyrektor departamentu MF Aleksandra Szwemberg:
Tak.
Przewodniczący poseł Michał Krawczyk (KO):
Bardzo proszę.
Dyrektor departamentu MF Aleksandra Szwemberg:
Aleksandra Szwemberg, dyrektor Departamentu Finansowania Sfery Gospodarczej w Ministerstwie Finansów. Przedstawię informację o wykonaniu wydatków w części 83 – Rezerwy celowe w następujących pozycjach.
Pozycja 5: uzupełnienie środków dla Rządowego Funduszu Rozwoju Dróg i Funduszu Rozwoju Przewozów Autobusowych o charakterze użyteczności publicznej. Środki rezerwy rozdysponowano w pełnej wysokości z przeznaczeniem dla Rządowego Funduszu Rozwoju Dróg w wysokości 1032 587 tys. zł oraz Funduszu Rozwoju Przewozów Autobusowych w wysokości 147 385 tys. zł. Poza tym dokonano zmiany przeznaczenia środków tej rezerwy – zgodnie z opinią nr 29 Komisji Finansów Publicznych – w kwocie 376 039 tys. zł z przeznaczeniem na realizację programu wieloletniego pod nazwą „Rządowy program wsparcia zadań zarządców infrastruktury kolejowej, w tym w zakresie utrzymania i remontów do 2028 r.” oraz – zgodnie z opinią nr 77 – w kwocie 209 615 tys. zł na dofinansowanie krajowych kolejowych przewozów pasażerskich w celu wyrównania uprawnionym przewoźnikom i operatorom publicznego transportu zbiorowego utraconych przychodów z tytułu honorowania ustawowych uprawnień do ulgowych przejazdów.
Jeśli chodzi o rezerwę pozycja 39, dotyczyła ona dotacji dla zarządców województw oraz prezydentów miast na prawach powiatu na zadania związane z zarządzaniem bezpieczeństwem dróg. Środki rezerwy, zgodnie z jej pierwotnym przeznaczeniem, zostały rozdysponowane w kwocie 3252 tys. zł na zadania polegające na przeprowadzeniu oceny ryzyka wystąpienia wypadków i dotkliwości ich skutków, realizowane przez uprawnionych prezydentów miast na prawach powiatu oraz zarządy województw, natomiast opinią nr 77 Komisji Finansów Publicznych dokonano zmiany przeznaczenia tej rezerwy w kwocie 21 776 tys. zł, również z przeznaczeniem na finansowanie utraconych przychodów z tytułu honorowania ustawowych uprawnień do ulgowych przejazdów.
Kolejna pozycja to pozycja 41, czyli uzupełnienie wydatków na gospodarkę nieruchomościami. Środki rezerwy rozdysponowano w kwocie 21 566 tys. zł z przeznaczeniem głównie na sfinansowanie kosztów sporządzenia przez rzeczoznawców majątkowych operatów szacunkowych określających wartość gruntów przejmowanych pod drogi publiczne, regulowanie stanu prawnego nieruchomości Skarbu Państwa oraz aktualizację opłat za trwały zarząd i użytkowanie wieczyste nieruchomości Skarbu Państwa.
Rezerwa pozycja 63 dotyczy zadań nadzoru budowlanego w obszarze wykonania zastępczego. Środki rozdysponowano w kwocie 3632 tys. zł. Zgodnie z przeznaczeniem pierwotnym rezerwy rozdysponowano kwotę 2632 tys. zł, natomiast po zmianie przeznaczenia, zgodnie z opinią Komisji Finansów Publicznych, środki w kwocie 1000 tys. zł zostały przeznaczone dla powiatowych inspektoratów nadzoru budowlanego oraz Wojewódzkiego Inspektoratu Nadzoru Budowlanego w Opolu na zakup sprzętu i wyposażenia niezbędnego do prawidłowego funkcjonowania tych jednostek.
Ostatnia pozycja z zakresu działania Komisji to środki na realizację zadań Krajowego Zasobu Nieruchomości. Środki tej rezerwy zostały rozdysponowane w wysokości 13 147 tys. zł z przeznaczeniem na dotację celową dla KZN-u, na pokrycie kosztów związanych bezpośrednio z wnoszeniem aportu do spółek celowych, społecznych inicjatyw mieszkaniowych lub towarzystw budownictwa społecznego, zgodnie z ustawą o Krajowym Zasobie Nieruchomości.
Bardzo dziękuję i uprzejmie proszę o pozytywne zaopiniowanie wykonania budżetu w tym zakresie.
Przewodniczący poseł Michał Krawczyk (KO):
Bardzo dziękuję. Otwieram dyskusję. Bardzo proszę, pan poseł Tomaszewski.
Poseł Włodzimierz Tomaszewski (PiS):
Z perspektywy Komisji Samorządu Terytorialnego i Polityki Regionalnej chciałbym spytać, jaka była łączna kwota wydatkowania środków z Rządowego Funduszu Rozwoju Dróg w 2024 r. i jaka była kwota w 2023 r. To jest pierwsza część mojego pytania.
Druga część dotyczy tego, czy jest wiedza – także ze strony Ministerstwa Finansów – jakie środki były przeznaczane na inwestycje drogowe z Rządowego Funduszu Polski Ład: Programu Inwestycji Strategicznych. Samorządy również w tej materii miały swoje projekty. Jak to było, jeśli chodzi 2023 i 2024 r.? Co będzie w związku z tym, że dalej tych środków nie będzie?
Przewodniczący poseł Michał Krawczyk (KO):
Bardzo dziękuję. Pan przewodniczący Suchoń, bardzo proszę.
Poseł Mirosław Suchoń (Polska2050-TD):
Bardzo dziękuję, panie przewodniczący. Odnosząc się do całości sprawozdania w tej części, chciałem zauważyć, że jako państwo zdecydowanie poprawiliśmy efektywność wydatkowania środków. Te inwestycje widać. Widać, że jest to realizowane zdecydowanie lepiej niż w latach poprzednich, a na szczególną uwagę zasługuje fakt, że o przeznaczeniu środków decydują kwestie merytoryczne, a nie inne, pozamerytoryczne, które wcześniej były brane pod uwagę. Co więcej, widać wyraźnie, że jest kładziony nacisk na efektywność i na kwestie inwestycyjne, a nie na kwestie związane choćby z taką przypadłością, którą kiedyś widzieliśmy, czyli przekazywaniem papierowych czy tekturowych informacji o tym, że coś tam jest robione. Wtedy były przekazywane informacje…
Poseł Łukasz Kmita (PiS):
Panie przewodniczący…
Poseł Mirosław Suchoń (Polska2050-TD):
…informacje tekturowe, a dzisiaj mamy konkretną realizację. Jestem przekonany, że z punktu widzenia obywateli jest to zdecydowanie lepsza efektywność niż wcześniej. Druga rzecz…
Poseł Łukasz Kmita (PiS):
Panie przewodniczący…
Poseł Mirosław Suchoń (Polska2050-TD):
Druga rzecz, która wydaje mi się niezwykle ważna, istotna, jest taka, że to nie tylko ten budżet i to, co jest realizowane w tym budżecie. Pragnę zauważyć, że dzięki zmianom, które zostały wprowadzone, samorządy otrzymają w najbliższych latach o 350 000 000 tys. zł więcej niż wcześniej, co oznacza bezprecedensowe wzmocnienie finansowe samorządów. Musimy pamiętać o tym, że to, co było do tej pory, czyli bardzo niedobre traktowanie samorządów, gdy za każdą złotówkę wymagano rozwijania czerwonego dywanu, gdy wymagano – przepraszam za kolokwializm – czapkowania za różnego rodzaju środki przekazywane do samorządów… Jeżeli nie było czapkowania, to nie było tych środków.
Dzisiaj dzięki zmianom, które zostały wprowadzone w finansowaniu samorządów o 350 000 000 tys. zł więcej trafi do naszych małych ojczyzn. To jest bezprecedensowy krok, który spowoduje, że po latach – przepraszam za kolokwializm – dożynania finansowego, ograniczania ich dochodów samorządy wreszcie zyskają możliwość realizacji znakomitych inwestycji, które poprawią komfort życia mieszkańców. Przy sprawozdaniu z realizacji budżetu należy to zauważyć. Bardzo serdecznie dziękuję.
Przewodniczący poseł Michał Krawczyk (KO):
Bardzo dziękuję. Pan poseł Tomaszewski jeszcze raz, bardzo proszę.
Poseł Włodzimierz Tomaszewski (PiS):
Panie przewodniczący, po pierwsze byłoby chyba lepiej, gdyby od razu była odpowiedź ze strony administracji rządowej. Rozumiem, że pan poseł przewodniczący Suchoń próbuje występować w roli rzecznika, ja jednak…
Poseł Mirosław Suchoń (Polska2050-TD):
Szanowny panie, ja nie recenzowałem tego, co pan mówił, chociaż mógłbym, więc bardzo proszę nie odnosić się do mojej wypowiedzi. To nie jest przedmiot posiedzenia Komisji.
Poseł Włodzimierz Tomaszewski (PiS):
Nie, nie, nie. Panie przewodniczący, ale chodzi o liczby z lat 2023–2024, które chciałbym porównać w kontekście środków z Rządowego Funduszu Polski Ład: Programu Inwestycji Strategicznych, bo to jest superważne, natomiast pan przewodniczący Suchoń wprowadza państwa w błąd, ponieważ ustawa, która jutro będzie zresztą lekko omawiana na posiedzeniu Komisji Samorządu Terytorialnego i Polityki Regionalnej, jest ustawą sarkofagową. Tzn. tak jak za rządów Zjednoczonej Prawicy co roku dokładana była dodatkowa kwota w granicach 30 000 000 tys. zł, w tym inwestycyjnych w granicach minimum 20 000 000 tys. zł – reszta to były środki uzupełniające, dodatkowe udziały jednorazowe w podatkach bądź subwencje uzupełniające – tak na 2025 r. dołożyli państwo kwotę 23 000 000 tys. zł, czyli nawet mniej, niż dokładaliśmy co roku z różnych funduszy inwestycyjnych do samorządów. To się natomiast zamyka i od 2026 r. będzie ten betonowy sarkofag, bo nie będzie nic dodatkowego. To jest…
Przewodniczący poseł Michał Krawczyk (KO):
Tylko przypomnę, panie pośle, że rozmawiamy o wykonaniu budżetu za 2024 r., i prosiłbym, żeby skupił się pan na tym, a nie mówił o 2025 r.
Poseł Włodzimierz Tomaszewski (PiS):
Ponieważ pan Suchoń przejechał 10 lat do przodu, mówiąc o miliardach…
Poseł Mariusz Krystian (PiS):
Proszę nie przerywać.
Przewodniczący poseł Michał Krawczyk (KO):
Ja prowadzę posiedzenie Komisji i mam prawo ustosunkować się do…
Poseł Mariusz Krystian (PiS):
Pan przerywa.
Przewodniczący poseł Michał Krawczyk (KO):
Jeśli poseł mówi nie na temat.
Poseł Włodzimierz Tomaszewski (PiS):
A dlaczego pan nie przerywał panu Suchoniowi, jak mówił fałszywe informacje?
Przewodniczący poseł Michał Krawczyk (KO):
Panie pośle, pan nie krzyczy. Prowadzę posiedzenie Komisji, w związku z tym mam prawo zwrócić uwagę, jeśli ktoś mówi nie na temat. Bardzo proszę, panie pośle, żeby mówił pan na temat.
Poseł Włodzimierz Tomaszewski (PiS):
Nie przerwał pan panu Suchoniowi, który mówił nie na temat, ponieważ fałszował informacje, że są gigantyczne pieniądze, których nie ma i nie będzie.
Poseł Mirosław Suchoń (Polska2050-TD):
To pan fałszuje informacje, panie pośle. Panie pośle Tomaszewski, pan fałszuje informacje. Bardzo proszę, żeby nie recenzował pan moich wypowiedzi, tym bardziej że pan kłamie i wprowadza w błąd opinię publiczną.
Poseł Włodzimierz Tomaszewski (PiS):
Prosiłbym, żebyśmy przeszli do konkretów, żebym dowiedział się, panie przewodniczący, jakie środki rządowego funduszu drogowego w 2023 r. były przeznaczone i przekazane do samorządów i jakie były w 2024 r. Chciałbym się dowiedzieć i poznać te różnice. Proszę podać te wartości.
Przewodniczący poseł Michał Krawczyk (KO):
Dziękuję. O głos poprosił przedstawiciel Najwyższej Izby Kontroli. Bardzo proszę.
Pełniący obowiązki wicedyrektor Departamentu Infrastruktury Najwyższej Izby Kontroli Maciej Brzosko:
Bardzo dziękuję. Maciej Brzosko, pełniący obowiązki wicedyrektora Departamentu Infrastruktury w Najwyższej Izby Kontroli.
Jeżeli chodzi o część budżetową 83 – Rezerwy celowe w zakresie pozycji 5, 41, 65, NIK nie stwierdziła nieprawidłowości. W zakresie pozycji 39, 63 kontroli nie prowadzono. Bardzo dziękuję.
Przewodniczący poseł Michał Krawczyk (KO):
Bardzo dziękuję. Nie widzę więcej głosów w dyskusji. Bardzo proszę przedstawiciela Ministerstwa Finansów o odpowiedź na pytania.
Dyrektor departamentu MF Aleksandra Szwemberg:
Bardzo dziękuję. Odnosząc się do danych na temat Rządowego Funduszu Rozwoju Dróg, pozwolę sobie oddać głos panu dyrektorowi Adamowi Orzechowskiemu z Ministerstwa Infrastruktury, natomiast jeśli chodzi o program Polski Ład, to informacje na temat inwestycji drogowych przedstawimy na piśmie. Na ten moment mogę przedstawić ogólne informacje, które mówią o dofinansowaniu z tego programu.
W latach 2022–2025 w ramach tego funduszu wypłacono łącznie 59 600 000 tys. zł, z tego 27 100 000 tys. w 2024 r. Do wypłaty w dalszym ciągu pozostaje 44 000 000 tys. zł, z tego w 2025 r. 22 500 000 tys. zł i w kolejnych latach pozostała kwota… najwięcej jeszcze w 2026 r. Wszystkie promesy, które zostały wydane przez BGK, są realizowane, a płatności są realizowane zgodnie z wnioskami jednostek samorządu terytorialnego. Bardzo dziękuję.
Przewodniczący poseł Michał Krawczyk (KO):
Dziękuję. Pan minister Jacek Karnowski, bardzo proszę.
Sekretarz stanu w Ministerstwie Funduszy i Polityki Regionalnej Jacek Karnowski:
Dzień dobry. Proszę państwa, może po tych słowach, jeżeli można, chyba że bardzo państwu przeszkadzam… Tak? Już można?
Poseł Mariusz Krystian (PiS):
Wypowiedź poza mikrofonem.
Sekretarz stanu w MFiPR Jacek Karnowski:
Dobrze, ale słuchaj, nie przeszkadzaj tyle razy. Człowieku, uspokój się trochę.
Przewodniczący poseł Michał Krawczyk (KO):
Bardzo proszę o spokój.
Sekretarz stanu w MFiPR Jacek Karnowski:
Jak państwo widzieliście, co powiedziała pani dyrektor, pieniądze, które zostały wcześniej przyznane samorządom z tzw. Polskiego Ładu, dalej są wypłacane pomimo tego, że dochody z samorządu terytorialnego – udziały ogólnie z PIT-u – rok do roku wzrosły o 215%, czyli wzrosły ponad dwukrotnie. Z CIT-u wzrosły o 6%. Poza tym, że te kwoty są wypłacane adekwatnie do poprzednich lat, bo nie są niższe, zostały wcześniej przyznane samorządom – więc nasz rząd realizuje to, co poprzedni rząd przyznał, ale nie wypłacił, a my to wypłacamy i te kwoty nie są mniejsze niż w poprzednich latach – samorząd terytorialny chociaż z samego PIT-u dostał w tym roku o ponad 100% więcej. Dziękuję bardzo.
Przewodniczący poseł Michał Krawczyk (KO):
Bardzo dziękuję. Pytałem, czy są jeszcze głosy w dyskusji. Nie było więcej głosów w dyskusji. Poprosiłem o odpowiedź. Pan minister odpowiedział na pytania razem z panią dyrektor z Ministerstwa Finansów. Pytałem, czy są głosy w dyskusji. Nie było zgłoszeń, panie pośle.
Jeśli nie usłyszę sprzeciwu, stwierdzę, że Komisja pozytywnie zaopiniowała tę część wykonania budżetu.
Poseł Włodzimierz Tomaszewski (PiS):
Prosiłbym o odpowiedź, bo pani z Ministerstwa Finansów nie powiedziała.
Przewodniczący poseł Michał Krawczyk (KO):
Słuchał pan odpowiedzi? Pani powiedziała, że udzieli odpowiedzi na tyle, na ile jest przygotowana, a reszta zostanie przygotowana na piśmie.
Poseł Włodzimierz Tomaszewski (PiS):
Pani odniosła się do przedstawiciela instytucji, która nadzoruje ten fundusz, więc prosiłbym, żeby odpowiedzieli.
Przewodniczący poseł Michał Krawczyk (KO):
Panie pośle, padła odpowiedź na pana pytania. Resztę otrzyma pan na piśmie.
Jeśli nie usłyszę sprzeciwu, stwierdzę, że Komisja pozytywnie zaopiniowała tę część wykonania budżetu.
Poseł Włodzimierz Tomaszewski (PiS):
Panie przewodniczący, w związku z tym, ponieważ nie mam tej informacji, zgłaszam wniosek o negatywną ocenę, ponieważ nie mam porównania, czy pieniądze były większe, czy mniejsze.
Przewodniczący poseł Michał Krawczyk (KO):
Dobrze, będziemy głosować. Bardzo proszę.
Poseł Mirosław Suchoń (Polska2050-TD):
Oczywiście, że większe.
Poseł Włodzimierz Tomaszewski (PiS):
Mówię o 2024 r.
Przewodniczący poseł Michał Krawczyk (KO):
W związku z tym, że został zgłoszony sprzeciw, proszę o uruchomienie głosowania. Bardzo proszę. Kto z państwa jest za pozytywnym zaopiniowaniem tej części wykonania budżetu? Kto jest przeciw? Kto się wstrzymał? Dziękuję. Głosowało 46 posłów. Za – 26, przeciw – 19, wstrzymała się 1 osoba. Komisja pozytywnie zaopiniowała tę część wykonania budżetu.
Przechodzimy do punktu drugiego: część 85 – Budżety wojewodów, działy 700 i 710. Proszę o zabranie głosu przedstawiciela Ministerstwa Finansów. Bardzo proszę.
Dyrektor departamentu MF Aleksandra Szwemberg:
Bardzo dziękuję. Dochody w dziale 700 – Gospodarka mieszkaniowa w części 85 – Budżety wojewodów wykonano w wysokości 2 082 790 tys. zł. Wpływy te pochodziły z wpływów z gospodarowania mieniem stanowiącym własność Skarbu Państwa, które to zadanie jako zadanie zlecone z zakresu administracji rządowej jest realizowane przez starostów.
Wydatki w tym dziale wyniosły 340 480 tys. zł i obejmowały wydatki bieżące w kwocie 332 630 tys. zł, które przeznaczone zostały na gospodarkę gruntami i nieruchomościami, głównie na wypłaty odszkodowań za wywłaszczone na rzecz Skarbu Państwa nieruchomości. Wydatki majątkowe w tym dziale zrealizowano na poziomie 7850 tys. zł. Były wydatkowane przez starostów na realizację zadań z zakresu gospodarki gruntami i nieruchomościami Skarbu Państwa.
Jeśli chodzi o zadania zlecone z zakresu administracji rządowej, dotacja celowa na te zadania została zrealizowana w kwocie 255 367 zł z przeznaczeniem głównie na gospodarowanie mieniem Skarbu Państwa, na zadania bieżące powiatów, natomiast dotacja majątkowa wyniosła 4029 tys. zł i była przeznaczona również na zadania inwestycyjne z zakresu administracji rządowej, czyli na prace modernizacyjne w budynkach użyteczności publicznej wchodzących w skład zasobu Skarbu Państwa, zakup i wymianę wind, modernizację budynków należących do Skarbu Państwa i tym podobne zadania.
Dziękuję i proszę o pozytywne zaopiniowanie wykonania budżetu w tej części i dziale. Dziękuję.
Przewodniczący poseł Michał Krawczyk (KO):
Bardzo dziękuję. Czy przedstawiciel Najwyższej Izby Kontroli chce zabrać głos?
P.o. wicedyrektor departamentu NIK Maciej Brzosko:
Tak, dziękuję.
Przewodniczący poseł Michał Krawczyk (KO):
Bardzo proszę.
P.o. wicedyrektor departamentu NIK Maciej Brzosko:
Jeżeli chodzi o dochody w dziale 700 – Gospodarka mieszkaniowa i dochody w dziale 710 – Działalność usługowa, zgodnie z założeniami przyjętymi w kontroli budżetowej badanie dochodów zostało ograniczone do analizy porównawczej danych ujętych w rocznym sprawozdaniu budżetowym z wykonania planu dochodów budżetowych z wynikami roku ubiegłego.
Jeżeli chodzi o wydatki w dziale 700 – Gospodarka mieszkaniowa, tutaj stwierdziliśmy nieprawidłowości. W ramach kontroli wykonania budżetu państwa w obszarze omawianego działu stwierdzono, iż w Lubuskim Urzędzie Wojewódzkim w sprawie przeciwko wojewodzie, w której wyrok zapadł w listopadzie 2023 r., nierzetelnie ustalono oraz nie uregulowano zasądzonych wyrokiem sądowym odsetek na łączną kwotę 15,8 tys. zł. Ponadto w Wielkopolskim Urzędzie Wojewódzkim stwierdzono nierzetelne działanie wojewody, który nie dokonał blokady niewykorzystanych środków pochodzących z rezerwy celowej w kwocie 111,8 tys. zł.
Jeżeli chodzi o wydatki w dziale 710, tutaj nie stwierdzono istotnych nieprawidłowości. Dziękuję.
Przewodniczący poseł Michał Krawczyk (KO):
Bardzo dziękuję. Otwieram dyskusję. Czy ktoś z państwa chce zabrać głos? Pan poseł Tomaszewski, bardzo proszę.
Poseł Włodzimierz Tomaszewski (PiS):
Ponieważ z perspektywy Komisji Samorządu Terytorialnego i Polityki Regionalnej nie bardzo wiem, w którym miejscu, na której komisji mam to pytanie zadawać, czynię to w tej chwili, ponieważ najbardziej interesuje mnie, ile pieniędzy na budownictwo komunalne czy budownictwo społeczne trafiło do samorządu w 2024 r., a ile trafiło w 2023 r., bo to jest istota kwestii związanej z tym, czy to budownictwo rozwija się, czy nie. Oczywiście to, co było w tej chwili omawiane, jest, że tak powiem, cząsteczką dotacyjną i można powiedzieć, że jest to sprawa marginalna, natomiast najważniejsze jest to, ile tych pieniędzy na budownictwo było przeznaczone w 2024 r. i jak to się ma do tego, co było przeznaczone w 2023 r.
Przewodniczący poseł Michał Krawczyk (KO):
Dziękuję. Pan poseł Sowa, bardzo proszę.
Poseł Marek Sowa (KO):
Panie przewodniczący, proponuję, żebyśmy wrócili do rozpatrywania porządku obrad. Pytania pana posła Tomaszewskiego nie dotyczą tego punktu. Na przyszłość powiem, że przed posiedzeniem zawsze lepiej zapoznać się z dokumentami, które posłowie otrzymują. Wówczas łatwo jest zadać pytanie i zlokalizować konkretny punkt, którego to dotyczy. Dziękuję.
Przewodniczący poseł Michał Krawczyk (KO):
Bardzo dziękuję. Czy są jeszcze głosy w dyskusji? Nie widzę.
Poseł Włodzimierz Tomaszewski (PiS):
Przepraszam, panie przewodniczący. Może pan Sowa wskaże ten punkt, to będziemy w takim razie się… Pan ma już takie doświadczenie i taką biegłą wiedzę, więc niech pan wskaże albo odpowie na to pytanie.
Przewodniczący poseł Michał Krawczyk (KO):
Panie pośle, pan poseł Sowa nie jest od wskazywania punktów. Każdy może sobie te punkty znaleźć.
Poseł Włodzimierz Tomaszewski (PiS):
Przewodniczący może to uczynić.
Poseł Marek Sowa (KO):
Nie jestem zainteresowany rolą asystenta posła Tomaszewskiego.
Przewodniczący poseł Michał Krawczyk (KO):
Dobrze. Szanowni państwo, nie widzę więcej głosów w dyskusji, w związku z tym jeśli nie usłyszę sprzeciwu, stwierdzę, że komisje przyjęły pozytywną opinię dla tej części wykonania budżetu. Nie widzę sprzeciwu. Stwierdzam, że komisje przyjęły opinię – to już było za późno – pozytywną. Zapytałem, czy jest sprzeciw. Nie było sprzeciwu. W związku z tym odczytałem informację, że w związku z tym, że nie ma sprzeciwu… Może pan odsłuchać nagranie z posiedzenia.
Przechodzimy do realizacji punktu trzeciego: dotacje podmiotowe, załącznik nr 9. Bardzo proszę przedstawiciela Ministerstwa Finansów o zabranie głosu.
Dyrektor departamentu MF Aleksandra Szwemberg:
Dotacje podmiotowe dotyczą Krajowego Zasobu Nieruchomości.
Sekretarz stanu w MFiPR Jacek Karnowski:
Panie przewodniczący, proszę akurat nam chleba nie zabierać.
Przewodniczący poseł Michał Krawczyk (KO):
Bardzo proszę, panie ministrze.
Sekretarz stanu w MFiPR Jacek Karnowski:
Proszę państwa, są tutaj dwa fundusze. Jeden to jest Fundusz Dostępności, drugi to Krajowy Zasób Nieruchomości. Jeżeli chodzi o Fundusz Dostępności, przychody tego funduszu to było 98 900 tys. zł. 2700 tys. zł zostało z poprzednich lat. Wydano 101 600 tys. zł. Zawarto 102 umowy pożyczki. Od początku istnienia tego funduszu jest to 406 umów pożyczek. Oczywiście te pożyczki maksymalnie do 50% są umarzane, bo wiadomo, że służą głównie osobom z niepełnosprawnością. To jest odnośnie do Funduszu Dostępności.
Jeżeli chodzi o Krajowy Zasób Nieruchomości, osiągnął on przychody w wysokości 34 500 tys. zł. Z tego dotacje podmiotowe i celowe z budżetu państwa to jest 31 400 tys. zł. Pozostałe przychody to 27 000 tys. zł. Koszty wynosiły 31 300 tys. zł. Krajowy Zasób Nieruchomości pozyskał też 16 nieruchomości, a rozdysponował 15. Co może warto powiedzieć, w kolejnych 73 lokalizacjach rozpoczęto inwestycje w ramach SIM-u. W ramach tych inwestycji będzie wykonanych 4 tys. mieszkań, uzyskano także 260 pozwoleń na budowę. Dziękuję bardzo.
Przewodniczący poseł Michał Krawczyk (KO):
Bardzo dziękuję. Proszę o zabranie głosu przedstawiciela NIK-u.
P.o. wicedyrektor departamentu NIK Maciej Brzosko:
Szanowni państwo, jeżeli chodzi o Fundusz Dostępności i Krajowy Zasób Nieruchomości, zgodnie z założeniami tegorocznej kontroli wykonania budżetu państwa zarówno Fundusz Dostępności, jak i KZN nie zostały objęte badaniami kontrolnymi. Dziękuję.
Przewodniczący poseł Michał Krawczyk (KO):
Dziękuję. Otwieram dyskusję. Pan przewodniczący Skonieczka, bardzo proszę.
Poseł Marcin Skonieczka (Polska2050-TD):
Panie przewodniczący, Wysoka Komisjo, chciałem zwrócić uwagę na to, w jaki sposób zarządzany jest KZN. Jest to instytucja, która podlega pod panią minister Katarzynę Pełczyńską-Nałęcz. W sprawozdaniu wyraźnie państwo widzicie, że ta instytucja osiągnęła zysk w wysokości prawie 3000,3 tys. zł przy kosztach 31 300 tys. zł, czyli te oszczędności wyniosły ponad 10% rocznego budżetu. Jest to, myślę, wspaniały wynik. Gdybyśmy wszystkie instytucje mieli tak dobrze zarządzane, to środki publiczne byłyby odpowiednio wydatkowane i mielibyśmy duże oszczędności.
Chciałem też zwrócić uwagę na to, że oszczędności te były poczynione głównie na wydatkach bieżących. Już na wielu posiedzeniach mieliśmy informację o tym, ile korekt zostało zrobionych, liczba samochodów służbowych była zmniejszana, zmniejszane były też wynagrodzenia, liczba pracowników. W sprawozdaniu czytamy też, że 2318 tys. zł zaoszczędzono w wyniku ograniczenia kosztów wynagrodzeń reprezentujących KZN członków do rad nadzorczych SIM, tak że widać, że ta instytucja pod wodzą pana prezesa Łukasza Bałajewicza jest dobrze zarządzana i efektywnie realizuje swoje zadania. Dziękuję bardzo.
Przewodniczący poseł Michał Krawczyk (KO):
Bardzo dziękuję. Pan poseł Tomaszewski, bardzo proszę.
Poseł Włodzimierz Tomaszewski (PiS):
Podkreślam regułę. Pytam z perspektywy członka Komisji Samorządu Terytorialnego i Polityki Regionalnej, a nie Komisji Infrastruktury. Dlatego też chciałbym dowiedzieć się – niezależnie od tego, że dobrze byłoby, żeby państwo przedstawili, jakie były przychody Krajowego Zasobu Nieruchomości w 2023 r. – jakie są przychody w ocenianym 2024 r…
Poseł Marek Sowa (KO):
Wypowiedź poza mikrofonem.
Poseł Włodzimierz Tomaszewski (PiS):
Panie pośle Sowa, spytam pana jeszcze o kwestię pieniędzy na budownictwo mieszkaniowe. Także w tym przypadku może pan podzielić się wiedzą.
Otóż chciałbym dowiedzieć się równolegle, jak te wydatki wyglądały, jeśli chodzi o środki przeznaczone dla SIM-ów, ponieważ społeczne inicjatywy mieszkaniowe miały otrzymywać olbrzymie pieniądze – zresztą kontraktowane – na to budownictwo. Liczby, które dostały tutaj wymienione, jeśli chodzi o rozpoczęte budowy, są w oparciu o prace, które były wykonane w 2023 r. i w 2022 r., jeśli chodzi o przygotowanie tych budów i pozwoleń na budowę. Wszystkie te pozwolenia są z tamtego okresu, głównie z 2023 r.
Teraz natomiast chodzi o to, ile pieniędzy na to przeznaczono, jakie pieniądze były w 2023 r., a jakie są w 2024 r., bo można trzymać administrację, można utrzymywać urząd, który nie będzie miał efektów w postaci budów, mimo że to jest urząd tylko wspomagający, bo główne pieniądze, te miliardy powinny trafiać do SIM-ów, do społecznych inicjatyw mieszkaniowych.
Równolegle ponownie pytam, ile było w ogóle na budownictwo mieszkaniowe przeznaczone z budżetu państwa w 2024 r. w relacji do 2023 r. Pamiętam, że w 2023 r. było to ponad 2000 000 tys. zł, natomiast chciałbym się dowiedzieć, jakie miliardy zostały przeznaczone w 2024 r. Mogą państwo dodać tę informację do tego, że utrzymywaliście ten urząd, czyli Krajowy Zasób Nieruchomości. Jakieś materialne efekty tych działań powinny więc być.
Jakie pieniądze przeznaczono na budownictwo w ramach tych kontraktów, które były już podpisane z SIM-ami? Prosiłbym o bardzo konkretną odpowiedź teraz, w tej relacji porównawczej 2023 r. do 2024 r. Dziękuję.
Przewodniczący poseł Michał Krawczyk (KO):
Dziękuję, pan poseł Sowa. Bardzo proszę.
Poseł Marek Sowa (KO):
Panie przewodniczący, panie ministrze, w 2023 r. – bo pytał pan o porównanie – KZN zaczął budować jeden blok z 40 mieszkaniami. Za to powstały dziesiątki spółek z dziesiątkami przedstawicieli zarządów, rad nadzorczych. O samochodach już mówiłem. Fundusz nagród przekroczono o 700 tys. zł. Tak odpowiedziałem panu na szybko. O samochodach już wspomniałem. Dla pana porównanie: na przykład w 2018 r. na wynagrodzenia w KZN-ie wydano 1700 tys. zł, w 2023 r. wydano 9000 tys. zł. Tyle na szybko udało mi się ustalić odnośnie do pana pytania. Dziękuję bardzo.
Przewodniczący poseł Michał Krawczyk (KO):
Dziękuję. Pan przewodniczący Sawicki, bardzo proszę.
Poseł Marek Sawicki (PSL-TD):
Panowie przewodniczący, szanowne panie posłanki i panowie posłowie, pan Tomaszewski zadaje bardzo zasadne pytania. Proponowałbym, żeby Komisja Infrastruktury uwzględniła je w planie pracy, bo dotyczą one tematów zupełnie innych niż sprawozdanie budżetowe. Potraktujcie poważnie posła opozycji, żeby jednak wnieść to do planu pracy i te punkty, o które pyta pan poseł, na innych posiedzeniach Komisji szczegółowo omówić.
Przewodniczący poseł Michał Krawczyk (KO):
Dziękuję. Pan poseł Kasprzyk, bardzo proszę.
Poseł Rafał Kasprzyk (Polska2050-TD):
Szanowny panie przewodniczący, Wysoka Komisjo, dziękuję za udzielenie głosu. Rzeczywiście pytania są kosmiczne. Dzisiaj jest dzień związany z kosmosem, ale przychylam się do opinii pana marszałka Sawickiego, żeby pytania, które są oderwane od przedmiotu dzisiejszego posiedzenia, omówić na specjalnie powołanej komisji w innym terminie.
Jeśli chodzi o SIM-y, bo to jest sprawa bardzo istotna, pan poseł Sowa w skrótowych liczbach jasno przedstawił efektywność i działania SIM-ów, które działały pod rządami PiS, które teraz funkcjonują. Są realizowane mieszkania. Pan poseł Skonieczka też mówił o tych oszczędnościach, które wydają się niewielkie, ale jednak oszczędności tylko na wynagrodzeniach, które państwo realizowali: plan wynagrodzeń, plan zakupów samochodów, a nie budowy mieszkań…
Chcę powiedzieć, że projekt SIM-ów, społeczne inicjatywy mieszkaniowe w swojej zasadzie są dobrym projektem, dlatego są realizowane, tylko trzeba byłoby je urealnić. Poprawiliśmy efektywność wydatkowania tych środków publicznych. Teraz spółki są zarządzane w sposób efektywny. Merytoryczne są zasady doboru kandydatów do rad nadzorczych i okazuje się, że można. Jeżeli są fachowcy, wtedy ten program działa z korzyścią dla mieszkańców, zwłaszcza mieszkańców mniejszych miejscowości, których przez wysokie odsetki, przez PiS i inflację nie było stać na zakup własnego mieszkania z uwagi na wysokie ceny kredytów. Bardzo dziękuję.
Przewodniczący poseł Michał Krawczyk (KO):
Dziękuję. Pan przewodniczący Suchoń, bardzo proszę.
Poseł Mirosław Suchoń (Polska2050-TD):
Bardzo serdecznie dziękuję, panie przewodniczący. Wysoka Komisjo, szanowni państwo, niektóre pytania przypominają próbę nadziania się samodzielnie na dzidę. Muszę powiedzieć, że to, co można dzisiaj powiedzieć o efektywności funkcjonowania KZN-u, to są same dobre rzeczy, tzn. nie ma tam spraw – odnosząc dzisiejszą sytuację w sprawozdaniu z poprzedniego roku do tego, co było wcześniej – które uległyby jakiemuś pogorszeniu, temu, co sprawiłoby, że coś trzeba byłoby poprawiać. We wszystkich obszarach działalności – i to trzeba zauważyć – KZN dokonał znaczącej reformy zmiany funkcjonowania na lepszy, co w oczywisty sposób przełożyło się na to, że przeprowadzono więcej procesów umożliwiających rozpoczęcie inwestycji, że ograniczono marnotrawienie środków tam, gdzie było to pewnym standardem jeszcze w 2023 r. Mówię o tym dlatego, żeby jednak z dyskusji, w której padały trochę absurdalne pytania, nie zniknął ten aspekt. Mamy bardzo napiętą sytuację budżetową, to wszyscy wiemy, i każdą złotówkę, zanim zostanie wydana, trzeba oglądać dwa, trzy razy, dlatego że ta złotówka powstała z bardzo ciężkiej pracy obywateli.
KZN jest przykładem działania, w którym wykorzystano mechanizm po to, żeby go unormować, uspokoić, udoskonalić, skończyć z marnotrawieniem środków, po to, żeby on działał w interesie publicznym. Dzisiaj przy sprawozdaniu budżetu chcę o tym powiedzieć. Chcę to zauważyć, bo to jest naprawdę bardzo istotny element związany z obszarem tworzenia przestrzeni do mieszkania dla osób, które tej przestrzeni do mieszkania potrzebują.
Bardzo dziękuję więc za realizację i mam nadzieję, że kolejne lata będą spożytkowane jeszcze lepiej po to właśnie, żeby zaspokajać potrzeby mieszkaniowe obywateli. Dziękuję bardzo, panie przewodniczący.
Przewodniczący poseł Michał Krawczyk (KO):
Dziękuję. Pan poseł Tomaszewski, proszę bardzo.
Poseł Włodzimierz Tomaszewski (PiS):
Szanowni państwo, to, co się tutaj dzieje, jest skandaliczne. Państwo nie mówią prawdy o żadnych konkretnych liczbach, tylko mówią swoje farmazony, które traktowaliście jako kampanię wyborczą od 2023 r. Rzeczywistość jest natomiast taka: o ile w budżecie w 2023 r. na budownictwo mieszkaniowe przeznaczono ponad 2 000 000 tys. zł, o tyle w tej chwili na realne budownictwo państwo przeznaczyli łącznie ok. 500 000 tys. zł i to jest koniec. To jest państwa dorobek. Podkreślałem tutaj, że w poprzedniej kadencji, za poprzedniego kierownictwa Krajowego Zasobu Nieruchomości były przygotowane wszystkie pozwolenia na budowę. Wiadomą rzeczą jest to, że jeżeli KZN i ustawa, która mówiła o społecznych inicjatywach mieszkaniowych, zaczęła funkcjonować od 2022 r., to przez dwa lata można było przygotować budowy, pozwolenia na budowę, dokumentacje, a w pierwszym rzędzie zawiązać spółki i przygotować je do wykorzystywania. Przepraszam, ale to jest państwa skandaliczne zachowanie. Te spółki nie są spółkami, gdzie są jacyś partyjni działacze. Te spółki… Są przedstawiciele…
Poseł Marek Sowa (KO):
Wypowiedź poza mikrofonem.
Poseł Włodzimierz Tomaszewski (PiS):
Nie, nie. Wszędzie są głównie przedstawiciele samorządów. One są podstawą do tego. Jest tam przedstawiciel KZN-u, ale przede wszystkim są tam przedstawiciele samorządów i te samorządy decydują o tym wszystkim. Te samorządy czekają na wasze pieniądze, które obiecaliście, a których nigdy nie daliście. Dlaczego jest wojna między wami? Kiedy była ostatnio podczas informacji bieżącej tematyka SIM-ów? To właśnie Trzecia Droga atakowała rząd 13 grudnia za to, że nie daje pieniędzy na społeczne inicjatywy mieszkaniowe, bo to są główne pieniądze, to są te miliardy. KZN to jest margines. O 30 000 tys. zł więcej państwo wydali niż w 2023 r. To jest wasze fałszerstwo. Nie powiedzieliście, ile wydano na KZN w 2023 r. i ile teraz. Wydaliście ponad 30 000 tys. zł i mówicie o jakichś oszczędnościach. To, co państwo mówią, to jest skandal.
Mnie jednak nie chodzi o to. Jak powiadam, KZN to jest margines. Zresztą KZN musi się przekształcać. Ile stworzyliście nowych SIM-ów w tym okresie? Zero. Ile zrobiliście nowych pozwoleń na budowę? Zero. Wszystko to jest dorobek poprzedników, czyli nasz, nas, przedstawicieli Zjednoczonej Prawicy. Wy tylko obsadziliście te stołki i nawet nie dajecie pieniędzy na budownictwo.
Poseł Rafał Kasprzyk (Polska2050-TD):
Proszę już zejść na ziemię.
Poseł Włodzimierz Tomaszewski (PiS):
Wielokrotnie mówiłem, że jestem samorządowcem od 1990 r. Marzyłem o tym, żeby takie SIM-y mogły powstawać z udziałem kapitału publicznego, a także z udziałem mieszkańców i samorządów, również z udziałem majątku, czyli gruntu, bo on jest głównie decydujący o cenie i konkurencyjności. Kiedy instrument ten został rozkręcony – właśnie w 2023 r. – w pełnych wymiarach, zablokowaliście, zahamowaliście to. Cieszę się z tej waszej wewnętrznej wojny, bo mam nadzieję, że mimo wszystko jakieś pieniądze na to budowniczo zostaną przeznaczone, ale dzisiaj jest to zero. Mało tego, uważam, że głównie te pieniądze powinny trafiać do SIM-ów, ponieważ jest to najbardziej efektywne, nie na budownictwo komunalne wprost, tylko właśnie do SIM-ów, ponieważ dają efekty współdziałania i największej ilości budowy tych mieszkań: najtańszych, konkurencyjnych, czynszowych, ale także z perspektywą wykupienia.
To jest konkret, szanowni państwo, a mówicie tutaj o jakichś farmazonach, o samochodach. Samochody były kupione po to, żeby jeździć, zakładać SIM-y i przygotowywać to. Teraz te samochody powinny być sprzedane i taki był cel, a wy mówicie o bzdurach, które są cząsteczką, a nie mówicie o gigantycznych pieniądzach, które powinniście przeznaczyć na to budownictwo. Czekam na te informacje, panie przewodniczący.
Przewodniczący poseł Michał Krawczyk (KO):
Pan poseł Polaczek, bardzo proszę. Tak, pan poseł Polaczek, bardzo proszę, ale są jeszcze zgłoszenia w dyskusji.
Poseł Jerzy Polaczek (PiS):
Do komentarza Włodka Tomaszewskiego dodałbym, bo wywodzimy się z samorządu i od 1990 r. mamy wieloletnią pracę w samorządzie terytorialnym jako radni, jako wiceprezydenci miast… Włodek był wiceprezydentem Łodzi, ja Piekar Śląskich. Pełnię mandat od lat. To, co jest najbardziej przejmujące w tym, o czym mówił pan poseł Tomaszewski, to przede wszystkim zahamowanie rozpędzonego programu społecznego budownictwa mieszkaniowego właśnie w postaci inicjatyw samorządowych, lokalnych. Obserwuję to również z perspektywy śląskiej, ale chciałbym zwrócić uwagę na to – mówiąc do pań i panów posłów, do opinii publicznej, która nas słucha – że przecież efektem zmian legislacyjnych w ostatnich latach, z których korzystają burmistrzowie i prezydenci miast, jest przede wszystkim dofinansowanie do 90% wartości inwestycji. Mówimy tutaj o wskaźniku, jaki nigdy wcześniej nie był znany. Prezydenci i burmistrzowie miast i gmin w ponad 20 poprzednich latach – zwłaszcza od czasu reformy samorządowej – mogli pomarzyć o takich warunkach wyjściowych do tego, żeby zrealizować to jedno z najważniejszych zadań własnych, jakie jest wpisane w kompetencje samorządów.
Przy okazji dyskusji nad sprawozdaniem z wykonania budżetu gorąco do państwa apeluję, żeby jeszcze w trakcie 2025 r. nie tylko dokonać pewnej refleksji politycznej na temat skutków zahamowania tego projektu, ale przede wszystkim uruchomić środki finansowe tam, gdzie wszystkie te projekty budowlane, mieszkaniowe, budownictwa mieszkaniowego były – i są – przygotowane do odpalenia od jutra. Mówił o tym mój przedmówca. Nie będę w tych argumentach się powtarzał. Jest to jeden z bardzo istotnych wyrzutów sumienia państwa, jeśli chodzi o postawy wobec jednostek samorządu terytorialnego, którym, mówiąc wprost, skrócono środki finansowe.
Gdybym miał odwołać się do całości wydatków na budownictwo mieszkaniowe – to ostatnie zdanie – to powiedziałbym, że 500 mld zł, o których mówił pan poseł Tomaszewski, to jest tak, jak gdybyśmy cofnęli się do 2015 r. Wtedy na budownictwo wydali państwo w budżecie państwa łącznie ok. 200 000 tys. zł, wydaje mi się, że też poprzez zmiany legislacyjne przyjmowane w pewnym konsensusie politycznym, bo państwo część tych projektów przecież popierali. Doprowadziliśmy do sytuacji, w której na rynku było ponad 2000 000 tys. zł dostępne na coś, co jest rozumiane na dole, na coś, co jest oczekiwane, na budownictwo, na które każda gmina przygotowuje warunki, zmieniając plany zagospodarowania przestrzennego i przede wszystkim finansując infrastrukturę towarzyszącą dla tego budownictwa mieszkaniowego.
Moja prośba, mój wniosek, mój apel, moja rekomendacja, moje wołanie, tak samo jak wołanie Włodka Tomaszewskiego, jest wołaniem o zmianę i korektę wydatków budżetowych jeszcze w 2025 r.
Przewodniczący poseł Michał Krawczyk (KO):
Dziękuję. Pan przewodniczący Suchoń, bardzo proszę.
Poseł Mirosław Suchoń (Polska2050-TD):
Bardzo dziękuję. Szanowni państwo, trzeba pamiętać, że jedyne, co było rozpędzone w KZN-ie, to patologia, która spowodowała, że nawet pracownicy tej instytucji wystąpili w 2023 r. z listem otwartym dotyczącym tego, w jaki sposób zarządzana była ta jednostka. Przypomnę, że to właśnie pracownicy poinformowali o patologii, o wykorzystywaniu tego, co miało tworzyć lepszy byt Polaków, o prywatnych, partykularnych interesach nominatów poprzedniej władzy, którzy tam zostali zatrudnieni. Przypomnę limuzyny, które służyły nie do zakładania kolejnych SIM-ów, tylko do tego, żeby kadrowiczów poprzedniej władzy po suto zakrapianych imprezach odwozić do domów. Do tego były te limuzyny, na które poszły ciężko zarobione przez Polaków pieniądze. Z tym skandalem należało skończyć.
Na szczęście doszło do zmiany władzy. Na szczęście pierwsze, co zrobiły osoby, które zostały wyłonione w konkursie, to – zamiast konserwować ten układ, który państwo stworzyli w SIM-ach, w KZN-ie, który drenował tę instytucję z publicznych środków – wprowadzenie jasnych, czytelnych zasad i skierowanie wszystkich działań na to, żeby realizować projekty mieszkaniowe. Dzisiaj to widać. Widać to w tym sprawozdaniu, widać w przepływach finansowych. To wszystko powoduje, że z rozpędzonego pociągu patologii, który w trzy lata był uprzejmy zbudować zaledwie 40 mieszkań, jeden blok… Nie wiem, jak wam nie wstyd chwalić się tą inicjatywą, choć efekty były katastrofalne, co wszyscy wiedzą.
Dzisiaj mamy do czynienia z zupełnie innymi standardami, ze standardami, które zakończą się w taki sposób, że Polacy wreszcie będą mieli gdzie mieszkać i zamiast suto zakrapianych imprez w siedzibie KZN-u, co miało miejsce do 2023 r., Polacy będą mogli świętować w swoich własnych mieszkaniach swoje własne M. Będą mogli zakładać rodziny. To jest jasna, czytelna zmiana, która nastąpiła w ostatnim roku. To widać w tym sprawozdaniu.
Zastanawiam się, jak państwu nie wstyd chwalić tę patologię. Naprawdę, ciszej nad tą trumną, bo tu nie ma o czym rozmawiać. Dziękuję bardzo.
Przewodniczący poseł Michał Krawczyk (KO):
Dziękuję. W kolejności zgłoszeń pan poseł Kasprzyk, bardzo proszę.
Poseł Rafał Kasprzyk (Polska2050-TD):
Szanowni państwo, Wysoka Komisjo, pan Tomaszewski i pan Polaczek wygłosili zupełnie kłamliwe hasła. Nie wiem, czy PiS umie tylko kłamać i wydawać pieniądze na swoich nominatów w zarządach, w spółkach, w radach nadzorczych. Na co idą te 2 000 000 tys. zł? Proszę sobie przeliczyć 2 000 000 tys. zł i to, ile mieszkań można wybudować. Tylko w jednym roku na funkcjonowanie SIM-ów wydali państwo 2 000 000 tys. zł. Fakty są takie, że od… do grudnia 2023 r. było 109 pozwoleń na budowę. Dziś są 273 pozwolenia na budowę. To kto zrealizował więcej pozwoleń na budowę? Kto przygotował więcej inwestycji? To są fakty. Fakty niestety bolą, bo prawda jest właśnie taka.
Dzisiaj kłamiecie państwo, że było jakieś 600, bo już słyszałem liczbę 600 pozwoleń na budowę. SIM dzisiaj łącznie planuje wykonać 550 inwestycji. Jak może być mowa o 600 pozwoleniach na budowę? To bzdury kompletnie wyssane z palca. Kolega mi podpowiada: 6302 mieszkania zakwalifikowane do wsparcia z funduszu KPO.
Proszę więc zaznajomić się z faktami. Proszę wspierać SIM-y. To jest właśnie to, co robi ten rząd, co robi minister Pełczyńska-Nałęcz i Krajowy Zasób Nieruchomości. To jest efektywność w wydawaniu publicznych pieniędzy dla mieszkańców, a nie wbrew mieszkańcom, dla swoich własnych nominatów i korzyści. Dziękuję.
Przewodniczący poseł Michał Krawczyk (KO):
Dziękuję. Pan poseł Wieczorek, bardzo proszę.
Poseł Jarosław Wiesław Wieczorek (PiS):
Bardzo dziękuję. Mam tylko jeden wątek merytoryczny, dotyczący pozwoleń na budowę. Naprawdę przykro się tego słucha, bo mam wrażenie, że państwo z koalicji mają kompleks Prawa i Sprawiedliwości. Rzeczywiście przez osiem lat udało się zrobić bardzo wiele cennych projektów nie tylko w mieszkalnictwie, ale generalnie w infrastrukturze. Przed chwilą pan poseł wspominał o pozwoleniach na budowę. Chciałem pana zapytać, ile mniej więcej trwa okres od pomysłu na realizację inwestycji do wydania pozwolenia na budowę mieszkania wielorodzinnego. Miesiąc, dwa? Dobrze, miesiąc. To odpowiedzcie mi, proszę. To są dane GUS-u. Mimo tego, że zmieniliście prezesa, dokładnie cztery dni temu GUS opublikował informację dotyczącą wydanych pozwoleń na budowę mieszkań w Polsce w okresie od stycznia do mają 2024 do dwa tysiące dwadzieścia… Przepraszam, tutaj wiele rzeczy nie usłyszałem odnośnie do czystego meritum. Nie chcecie usłyszeć prawdziwych informacji, bo podejrzewacie, że nie będą dla was wygodne. Proszę, przyjmijcie fakty. Przyjmijcie fakty. 119 tys. pozwoleń na budowę mieszkań w okresie styczeń–maj 2024 było wydanych w tym okresie.
Poseł Rafał Kasprzyk (Polska2050-TD):
W SIM-ach?
Poseł Jarosław Wiesław Wieczorek (PiS):
Nie, proszę pana.
Poseł Rafał Kasprzyk (Polska2050-TD):
To nie jest ta Komisja.
Poseł Jarosław Wiesław Wieczorek (PiS):
Proszę wybaczyć. Traktuję swój mandat jako wolny mandat. Tu wiele uwag nie dotyczyło SIM-ów. Tylko 102 tys. pozwoleń wydano w okresie styczeń–maj 2025. Tak wygląda realna realizacja przygotowania do budownictwa mieszkaniowego w Polsce przez was.
Przewodniczący poseł Michał Krawczyk (KO):
Dziękuję. Pan poseł Puda, bardzo proszę.
Poseł Rafał Kasprzyk (Polska2050-TD):
Proszę pana, nie wiem, czy deweloperów nie pomylił pan ze społecznymi inicjatywami mieszkaniowymi.
Przewodniczący poseł Michał Krawczyk (KO):
Pan poseł Puda, bardzo proszę.
Poseł Grzegorz Puda (PiS):
Dziękuję bardzo. Szanowni państwo, trochę przysłuchuję się tej dyskusji i mam niestety smutne wrażenie, że duża część z osób, które się wypowiadają, nie ma zielonego pojęcia o sposobie inwestycji i inwestowania w SIM-y. Większość z państwa posłów – przepraszam, że tak powiem – kieruje się informacjami powziętymi w mediach, powziętymi w publikatorach internetowych, a nie tym, co naprawdę dzieje się w KZN-ie i w SIM-ach, oraz tym, co działo się w tym okresie.
Chciałem tylko zwrócić uwagę, że okres, który przytoczył pan przewodniczący, to również okres, w którym pozyskiwaliśmy grunty, w którym trzeba było podpisać umowę nie tylko z samorządami, ale również z PKP, z podmiotami, które przekazywały te grunty na potrzeby KZN-u. To bardzo często doprowadzało do sytuacji takiej, że ten proces inwestycyjny, proces decyzyjny przedłużał się nie tylko z powodu tego, że ktoś to bardziej lub mniej skutecznie blokował, ale bardzo często z powodu tego, że również przedstawiciele obecnej władzy torpedowali wiele tych programów.
Szanowni państwo, co do zarzutów, które posłowie bardzo chętnie wykorzystują, które również pokazywały się w publikatorach, w mediach, dotyczących nieprawidłowości w KZN-ie, zapominają państwo, że w tym czasie została jednak przeprowadzona kontrola ministerstwa i chyba – z tego, co sobie przypominam – NIK-u w tym obszarze. Nie sprawdzono w tym zakresie nieprawidłowości, podobnie w następnych tematach, które państwo posłowie bardzo często podkreślają. Zapominacie zaś o tym, o czym mówił mój szanowny przedmówca, pan minister, który zajmował się również gospodarką mieszkaniową. Otóż, szanowni państwo, to był pierwszy program tego typu, który realizował potrzeby samorządów. Chyba nikt z państwa nie ma odwagi tego zakwestionować.
Co do informacji, jakie w tej chwili płyną z KZN-u, jeżeli państwo już tak chętnie korzystacie z tych publikatorów, które piszą bardzo często nieprawdę, apeluję o to, żeby może sięgnąć do źródeł i do tego, kto te informacje podaje. Warto zwrócić uwagę na informacje, które pojawiają się bezpośrednio w KZN-ie, a najlepiej u samych zainteresowanych, czyli pracowników, którzy zwracają się do dzisiejszej władzy, dzisiejszego rządu. Przytoczę tylko fragmenty, żeby państwo zdawali sobie sprawę, nad czym w ogóle dyskutujemy. To zostało sprowokowane, to nie jest temat dzisiejszego posiedzenia Komisji, jak rozumiem, ale jeżeli państwo już to wywołali, to warto przytoczyć.
„Zwracamy się do pani minister z prośbą o interwencję, ponieważ sytuacja w Krajowym Zasobie Nieruchomości jest na tyle poważna, że bez szybkiej zmiany rządu” – tutaj jest nazwisko pana prezesa – „doprowadzą do upadku społecznych inicjatyw mieszkaniowych i krachu programu budownictwa”. Przypomnę, to jest list, w którym pracownicy zwracają się… zaraz zacytuję do kogo. Jest tam wymieniony m.in. pan marszałek, czyli jak gdyby szef partii, z której wywodzi się bezpośrednio kierownictwo tego resortu.
Chodzi o to, że cała sytuacja jest bardzo niebezpieczna. „Jednocześnie kładzie się cieniem na ministerstwie, które program pilotuje. Niestety dodatkowo metody zarządzania firmą, podejście do pracowników, jak i poziom kontaktów ze wspólnikami społecznych inicjatyw mieszkaniowych nie tylko pozostawia wiele do życzenia, ale wręcz nie mieści się w jakichkolwiek normach i standardach uznawanych za przyzwoite, moralne i godne. Potwierdziła to również niestety” – i teraz uwaga – „w swojej wiadomości kierowanej do pracowników ministerstwa była już dyrektor biura KZN, partyjna koleżanka pana prezesa. Przekaz ten zresztą trafił do mediów, a zważywszy na publiczne wystąpienia pani minister potępiające wcześniejsze rządy w KZN głośno wyrażane przez pani brak zgody na niegodziwości, jakie miały miejsce w KZN za rządów poprzedników, o czym pisali pracownicy, w liście, który pani pokazywała wielokrotnie w mediach, przypominamy o obietnicy, którą pani składała. Obiecała pani, że skończy się z takimi praktykami, że zakończy się czas krajowego zasobu niegodziwości”.
I teraz od 2024 r., „po przejęciu kierownictwa przez pana prezesa wypłata środków została wstrzymana, spółki SIM stanęły przed ścianą. Nie tylko nie dostawały środków na realizację często już rozpoczętych inwestycji, ale dodatkowo w wyniku działań czysto politycznych stawały w sytuacji paraliżu decyzyjnego w wyniku odwoływania zarówno prezesów zarządu, jak i członków rad nadzorczych. Ta sytuacja utrzymywała się zresztą do dziś” et cetera.
Może całego listu nie będę cytował. W każdym razie chciałem tylko państwu…
Poseł Marek Sawicki (PSL-TD):
Mamy czas, proszę czytać.
Poseł Rafał Kasprzyk (Polska2050-TD):
To bardzo interesujące. Bardzo proszę o przeczytanie.
Poseł Grzegorz Puda (PiS):
Wiem, że na pewno są tutaj osoby, które chciałyby wysłuchać całości, ale odsyłam do korespondencji między Krajowym Zasobem Nieruchomości a Ministerstwem Funduszy i Polityki Regionalnej. W każdym razie pod koniec tego listu pracownicy zwracają uwagę na to, że codziennością w pracy jest mobbing ze strony pana prezesa, dyskryminacja, również płacowa. Dodatkowo dyrektorzy wprowadzają takie same metody zarządzania, choć… przypodobać się prezesowi i utrzymać stanowiska oraz przywileje. Jak donoszą media, z powodu braku zgody na takie praktyki pracę straciła…
Poseł Mirosław Suchoń (Polska2050-TD):
Przypominam, list jest z 2023 r.
Przewodniczący poseł Michał Krawczyk (KO):
Przypominam, że rozmawiamy o wykonaniu budżetu za 2024 r.
Poseł Grzegorz Puda (PiS):
Panie przewodniczący, rozumiem. Rozumiem i szanuję. Oczywiście wcześniej nie włączałem się w tę dyskusję, ale chciałem tylko zwrócić uwagę, że to, o czym panowie czy państwo dyskutują, to są najczęściej publiczne, medialne donosy wykonywane w postaci publikatorów. To, co pracownicy mówią dzisiaj, jest bezpośrednio delegowane w postaci listu, którym pracownicy KZN-u zwracają się do obecnego kierownictwa, do pana premiera Donalda Tuska i do pana ministra Jana Grabca oraz do pana Szymona Hołowni, marszałka Sejmu. Dziękuję bardzo.
Przewodniczący poseł Michał Krawczyk (KO):
Dziękuję. Pani posłanka Wojtyszek jest następna na liście. Na liście mam jeszcze pana posła Skonieczkę, pana posła Polaczka i panią posłankę Kołodziejczak. Jeśli nie będzie więcej zgłoszeń… Pan poseł Tomaszewski? Pan minister na koniec zabierze głos. Widzę pana, panie pośle. Pan poseł Polaczek jeszcze raz? Mam pana posła, dobrze. Czy ktoś jeszcze z państwa chce zabrać głos? Jeśli nie, zamykam listę. Bardzo dziękuję.
Teraz w kolejności. Pani posłanka Wojtyszek, bardzo proszę.
Poseł Agata Wojtyszek (PiS):
Dziękuję bardzo, panie przewodniczący. Mówią państwo o fachowości swoich nominatów w obecnym KZN-ie, w SIM-ach, na różnych stanowiskach. Mówią państwo o tym, jak źle było za naszych czasów na tych stanowiskach. Fakty są natomiast takie: w województwie świętokrzyskim za naszej kadencji powstał SIM SMS i są już mieszkania w Jędrzejowie, w Staszowie. Już niebawem mieszkańcy tych terenów będą mogli mówić o tym, że mają swoje własne mieszkanie.
W grudniu 2023 r. została powołana społeczna inicjatywa mieszkaniowa KZN Świętokrzyski. Co się tutaj dzieje? Gminy dostały środki finansowe po 3000 tys. zł. Gmin jest tam 12. Jedna wypadła z trudności finansowych, potem zawarła umowę, a więc zostaje 11. Wasza fachowość polega na tym, że nie dopilnowaliście państwo odpowiednich dat. W tej chwili wysyłacie pisma do gmin o zwrocie w sumie ponad 30 000 tys. zł. Dla tych gmin są to ogromne środki finansowe. Tam mieszkania najprawdopodobniej nigdy nie powstaną.
Zadałam takie pytanie podczas debaty publicznej: W jaki sposób zamierzacie tym gminom pomóc? Odpowiedzi oczywiście nie uzyskałam. Zapytałam również w interpelacji, w jaki sposób zamierzacie pomóc tym gminom zbudować mieszkania i odwrócić sytuację. Wasi fachowcy, robiąc tysiące audytów w różnych instytucjach, zaniedbali swoją pracę i nadzór chociażby nad tą jedną ze spółek. Na moją interpelację zostałam pouczona przez ministra, jakie to różne są inicjatywy mieszkaniowe i z jakich różnych programów mogą korzystać samorządy. Oczywiście wszystko to wiem, natomiast nie dostałam ani słowa odpowiedzi na pytanie, w jaki sposób zamierzają państwo pomóc tym konkretnym 11 gminom, aby w ramach SIM-u mogły zrealizować swoje zadania.
Przewodniczący poseł Michał Krawczyk (KO):
Przypomnę. Nie chcę pani posłance przerywać, ale przypominam, że rozmawiamy o wykonaniu budżetu za 2024 r.
Poseł Agata Wojtyszek (PiS):
No właśnie to jest w ramach tego budżetu, a poza tym…
Przewodniczący poseł Michał Krawczyk (KO):
Nie. Nie, pyta pani o przyszłość, a nie o wykonanie budżetu.
Poseł Agata Wojtyszek (PiS):
Nie.
Przewodniczący poseł Michał Krawczyk (KO):
Bardzo proszę trzymać się tematu.
Poseł Agata Wojtyszek (PiS):
Mówię o tym, bo to są właśnie pisma z 2024 r., które nakazują zwrot środków tym gminom. Szanowni państwo, podnosicie tutaj tematy niby związane z naszą nieudolnością, a ta nieudolność – chciałam ją państwu pokazać na konkretnym przykładzie – jest po państwa stronie, a do tego nie potraficie odpowiedzieć na konkretne pytania. Dziękuję.
Przewodniczący poseł Michał Krawczyk (KO):
Dziękuję. Pan poseł Adamczyk, bardzo proszę.
Poseł Andrzej Adamczyk (PiS):
Dziękuję bardzo. Szanowni państwo, bardzo mi przykro z powodu tego, jak potraktowano pana ministra Tomaszewskiego i jak potraktowano pana ministra Jerzego Polaczka. To niestety nie ten czas i nie ta debata, która była domeną Sejmu jeszcze przed 10, 15 laty. Udział…
Głos z sali:
Wypowiedź poza mikrofonem.
Poseł Andrzej Adamczyk (PiS):
Proszę pana, niech pan sobie nie kpi. Niech pan sobie nie kpi, bo jest pan członkiem Komisji Samorządu Terytorialnego i Polityki Regionalnej na wspólnym posiedzeniu z Komisją Infrastruktury. Pamiętam czas, kiedy praca w Komisji Infrastruktury była zaszczytem. Była duża kolejka tych, którzy chcieli być członkami tej Komisji, obojętnie w którym klubie parlamentarnym. Było tak dlatego, że każde spotkanie, każda debata, każda dyskusja była okazją do tego, żeby wyciągnąć wnioski, szczególnie dla strony rządowej, bez względu na to, który to był rząd i kto go tworzył.
Dzisiaj zachowania, repliki i odpowiedzi posłów na wskazania na bardzo ważne elementy sprawozdań znajdują tylko i wyłącznie sposób na to, że wyśmiać i zdeprecjonować osobę, która podnosi bardzo ważne argumenty, a zachowanie niektórych jest już żenujące. To jest kolejne posiedzenie Komisji. Przepraszam, jeśli kogoś urażę, ale odnoszę wrażenie, że dotyczy to na pewno kilku osób na tej sali. Odnoszę wrażenie, że jeżeli żona mówi: „Chodź do łóżka”, to odpowiadają: „Mieli osiem lat”.
Przewodniczący poseł Michał Krawczyk (KO):
Nie, panie pośle, teraz ja muszę panu przerwać, bo mówi pan kolejną minutę, a nie powiedział pan słowa o wykonaniu budżetu za 2024 r.
Poseł Andrzej Adamczyk (PiS):
A teraz, panie przewodniczący, do pana.
Poseł Łukasz Horbatowski (KO):
To jest ten poziom, o którym pan mówi, że był kilka lat temu?
Poseł Andrzej Adamczyk (PiS):
A teraz, panie przewodniczący, do pana.
Przewodniczący poseł Michał Krawczyk (KO):
Nie można mówić na dowolny temat na posiedzeniu Komisji. Chyba mamy porządek obrad, który mamy realizować.
Poseł Andrzej Adamczyk (PiS):
A teraz, panie przewodniczący, do pana. Pan nie ma prawa. Pan powinien przede wszystkim wychodzić z założenia, że pan ma obowiązki. Pamiętam Palikota, który prowadził komisję nadzwyczajną. Byłem jej członkiem, pracowałem w tej komisji i pamiętam jego metody. Niech pan nie przenosi metod Palikota tutaj, na posiedzenie Komisji Infrastruktury.
Przewodniczący poseł Michał Krawczyk (KO):
Bardzo proszę o to, żeby przeszedł pan do rzeczy, panie pośle. Bardzo proszę, aby przeszedł pan do rzeczy.
Aha, czyli skończył pan? Zabrał nam pan kilka minut po to, żeby słowa nie powiedzieć o wykonaniu budżetu za 2024 r., czyli o temacie posiedzenia, a innych pan poucza.
Bardzo proszę, pan poseł Polaczek.
Poseł Jerzy Polaczek (PiS):
Może skrócę moją wypowiedź tylko do jednego zdania jako pewnego symbolicznego komentarza do dyskusji na temat budownictwa mieszkaniowego. Gdyby koleżanki i koledzy z Platformy Obywatelskiej zerknęli na swoje 100 konkretów, zobaczyliby, że w ramach tych 100 konkretów ruszył program osuszania bagien.
Poseł Mirosław Suchoń (Polska2050-TD):
Co to ma wspólnego ze sprawozdaniem?
Poseł Jerzy Polaczek (PiS):
Bardzo konkretnie za chwilę do tego przejdę.
Poseł Mirosław Suchoń (Polska2050-TD):
Może od razu?
Poseł Jerzy Polaczek (PiS):
Jest w stanie realizacji program osuszania bagien, a jest ten sam kolor w postulacie dotyczącym uwalniania terenów pod budownictwo mieszkaniowe, w tym budownictwo społeczne. Rezygnuję z dalszej części wypowiedzi, bo musiałbym powtórzyć kilka argumentów, natomiast raz jeszcze apeluję do koleżanek i kolegów o to, aby politycznie podjęto decyzję zwiększającą – jeszcze w tym roku i to w sposób znaczący – finansowanie budownictwa społecznego realizowanego poprzez strukturę społecznych inicjatyw mieszkaniowych. Bezprecedensowy wskaźnik udziału środków zewnętrznych do środków własnych to jest coś, co powinno rozkręcić budownictwo komunalne. Przede wszystkim jednak efektem tego jest finansowanie infrastruktury towarzyszącej przez samorządy mieszkaniowe zwłaszcza miast średnich, mniejszych, nie mówiąc o aglomeracjach. Dziękuję.
Przewodniczący poseł Michał Krawczyk (KO):
Dziękuję. Pan poseł Tomaszewski, bardzo proszę.
Poseł Włodzimierz Tomaszewski (PiS):
Dziękuję. Pan minister Adamczyk upomniał się o to, o czym mówimy cały czas na tym posiedzeniu Komisji: o liczby, o fakty. Nie ma tych liczb. Jeżeli w KZN-ie jest tak świetnie, to powiedzcie państwo, ile on w rzeczywistości kosztuje. Chcę przypomnieć, że na starcie 2024 r. w budżecie było 15 000 tys. zł dla KZN-u. Skoro był tak gospodarny, to po co dokładaliście następne ponad 30 000 tys. zł? Można było tak gospodarować, skoro tak było, tak?
Jeszcze raz jednak przypominam państwu, że KZN to jest cząsteczka do obsługi wielkiego projektu. 30 000 tys. zł w stosunku do miliardów, które powinny trafiać do SIM-ów, to jest kropla. Chcę natomiast zwrócić uwagę, że ostatnie 2000 000 tys. zł, które przeznaczył rząd Zjednoczonej Prawicy, które trafiły do SIM-ów, tam pracują, ponieważ zostały przygotowane dokumentacje. Żeby była jasność, dokładnie… ponad 600 pozwoleń na budowę zostało przygotowanych w tamtym czasie. W ramach tych 600 pozwoleń można było budować prawie 10 tys. mieszkań. Teraz mówią państwo tylko o 4 tys. W tym czasie uruchomionych było 150 przetargów na wykonawstwo budynków i ok. 50 budów rozpoczętych w 2023 r. Tak to w rzeczywistości wyglądało.
Mówmy o konkretach. Proszę bardzo. Niech przedstawiciele KZN-u powiedzą, ile mają nowych pozwoleń na budowę. Czy liczby, które podałem, są prawdziwe, czy nie? Tu słyszałem o 400. Bardzo proszę o informację na papierze. Ile w kolejnych latach? Chcę państwu powiedzieć, że na debacie – przepraszam, teraz ja mówię – która zresztą była wywołana przez państwa… Przepraszam, to akurat PSL wnioskował, ale państwo o tym uczestniczyli, przedstawiciele, również minister nadzorujący z ministerstwa funduszy. Na tej debacie mówili państwo, że pieniądze są zablokowane, w związku z czym proszę powiedzieć, ile w rzeczywistości pieniędzy jest dzisiaj przeznaczonych i ile macie budów. Tam zadawałem szczegółowe pytania. Do dzisiaj nie otrzymałem odpowiedzi.
Poseł Mirosław Suchoń (Polska2050-TD):
To oczywista nieprawda.
Poseł Włodzimierz Tomaszewski (PiS):
W wyniku tego posiedzenia Komisji proszę o udzielenie szczegółowych informacji dotyczących właśnie tego, ile budów zostało rozpoczętych, ile jest pozwoleń na budowę, ile jest przetargów, w jakim czasie zostały rozpoczęte. Wtedy będziemy mieli jasność. Proszę powiedzieć, ile wydano na KZN w 2023 r., ile wydano w 2024 r. i dlaczego dwukrotnie zwiększono tę wartość w stosunku do startu w 2024 r., jeśli chodzi o zmianę ustawy, którą państwo przeforsowali w trakcie roku. Nie mówię, że KZN nie ma mieć pieniędzy, tylko proszę o powiedzenie, jaka jest dziś efektywność KZN-u. Można powiedzieć, że utrzymywana jest instytucja, ale nie ma efektów, ponieważ nie ma pieniędzy dla SIM-ów. To SIM-y są głównymi realizatorami tych budów. One czekają.
Poseł Mirosław Suchoń (Polska2050-TD):
To, co pan mówi, to oczywista nieprawda.
Poseł Włodzimierz Tomaszewski (PiS):
Naprawdę, samorządy czekają. To również jest rola Komisji Samorządu Terytorialnego i Polityki Regionalnej, żeby się upominać. O to, panie przewodniczący, upominałem się już w ubiegłym roku, że trzeba alarmować, ponieważ pieniędzy nie ma, dalej ich nie ma i dlatego nie ma budownictwa, które powinno być rozwijane w wielkiej skali.
Poseł Mirosław Suchoń (Polska2050-TD):
To jest oczywista nieprawda. To jest nieprawda, to, co pan mówi.
Poseł Włodzimierz Tomaszewski (PiS):
Panie przewodniczący Suchoń, niech pan pokaże mi przypadek. Gdzie w jakimś sądzie jest sprawa dotycząca skazania kogoś albo oskarżenia kogoś o jakieś patologiczne zachowania?
Poseł Mirosław Suchoń (Polska2050-TD):
Ale to pan rzuca oskarżenia…
Poseł Włodzimierz Tomaszewski (PiS):
Niech pan to pokaże.
Poseł Mirosław Suchoń (Polska2050-TD):
Przecież doskonale pan wie, że pracownicy donosili o tym, że zobaczyli prezesa nawet w sytuacjach intymnych.
Poseł Włodzimierz Tomaszewski (PiS):
No tak, pan minister Puda właśnie powiedział, że donosili na was.
Przewodniczący poseł Michał Krawczyk (KO):
Dziękuję. Pan przewodniczący Skonieczka, bardzo proszę.
Poseł Marcin Skonieczka (Polska2050-TD):
Panie przewodniczący, Wysoka Komisjo, dyskutowałoby nam się łatwiej, gdybyśmy trzymali się faktów. Pan Tomaszewski mówił dużo, natomiast sam sobie zaprzecza. Było wykazane w debacie, że mówi też nieprawdę, co wykazał pan poseł Rafał Kasprzyk. Pan Tomaszewski mówił, że wszystkie budowy są robione na podstawie waszych pozwoleń, pan poseł Kasprzyk wykazał, że od 15 października 2023 r. uzyskaliśmy więcej pozwoleń na budowę niż za waszych rządów. Pan Tomaszewski mówił, że nie powstają nowe SIM-y. To też nieprawda. Zresztą pani poseł z PiS-u powiedziała, że w grudniu powstał jakiś SIM, więc to już zaprzecza tezie pana Tomaszewskiego. W maju też uczestniczyłem w podpisaniu aktu notarialnego, gdzie powstał SIM Kujawy we Włocławku. W tym roku – fakt faktem – Rządowy Fundusz Rozwoju Mieszkalnictwa jest wygaszany i nowe SIM-y nie będą już tworzone. Skupiamy się na rozwoju efektywności tych, które już powstały, żeby środki, które zostały przekazane, były dobrze wydatkowane. Co bardzo ważne, ta efektywność szybko rośnie.
Pan pytał o efektywność, więc panu odpowiadam. Już było powiedziane. W 2023 r. oddanych do użytku było 40 mieszkań, w 2024 r., gdzie były te wszystkie porządkowane kwestie, o których mówiliśmy, KZN generował oszczędności, powstało 160 mieszkań. Padła informacja, że w styczniu 2025 r. w budowie jest już 4,6 tys. mieszkań. W tym roku do oddania, do użytku planowanych jest 2330 mieszkań. Docelowo w ramach SIM-ów ma powstać 30 tys. mieszkań. Finansowanie jest zapewnione. W tym roku w Sejmie procedowana była ustawa z inicjatywy Polska 2050 – Trzecia Droga, gdzie dołożyliśmy 1 000 000 tys. zł na wsparcie budownictwa społecznego. Ustawa ta została przeprocedowana przez Sejm, przez Senat, podpisana przez prezydenta. Teraz niestety czekamy jeszcze na podpis ministra rozwoju i technologii, aby te środki uruchomić. Tutaj też więc była nieprawda. Pan powiedział, że tych środków nie ma. Te środki są.
Mam jeszcze jedną poradę. Co prawda posłem jestem od niedawna, natomiast, panie pośle, sprawozdania rozpatrujemy co roku, więc jeżeli pan chce wiedzieć, jakie były dane w zeszłym roku, proszę sobie zajrzeć w posiedzenie Komisji z zeszłego roku. Tam ma pan wszystkie dane za 2023 r. Wtedy może pan sobie porównać, ile było w 2023 r., a ile było w 2024 r., ale dzisiaj, na tym posiedzeniu skupiamy się na 2024 r. Dziękuję bardzo.
Przewodniczący poseł Michał Krawczyk (KO):
Bardzo dziękuję. O głos na koniec poprosił pan minister Jacek Karnowski. Bardzo proszę.
Sekretarz stanu w MFiPR Jacek Karnowski:
Wprawdzie nie chciałem na koniec, myślałem, że w środku, ale cóż, tak już jest.
Odpowiadając na pytania pana Włodzimierza Tomaszowskiego, jeżeli chodzi o sam budżet KZN-u, za zeszły rok było to 31 000 tys. zł – sam budżet firmy – a w tym roku jest to 30 000 tys. zł. Z planowanych w zeszłym roku 60 000 tys. zł zostało 31 000 tys. zł. Jeżeli chodzi o to, w ostatnim czasie powstały trzy nowe SIM-y, ale polityka jest taka, żeby raczej wzmacniać te istniejące, żeby nie tworzyć bytów. Pamiętajcie też państwo o tym, żeby powstał SIM, musi być wola samorządu i drugiej strony. Jeżeli samorządy będą chciały, to bardzo proszę.
Jeżeli chodzi o wypowiedź pana ministra Pudy, to powiem, panie ministrze, zanim były rządy PiS-u – ale za czasu rządu PiS-u też – korzystałem z dopłat poprzez BGK do budownictwa komunalnego. Nieprawda, że to wy zaczęliście, ale wy kontynuowaliście, to trzeba powiedzieć, tak że proszę nie mówić, że zaczęliście, bo jako prezydent miasta zawsze uznawałem, że to jest dla mnie bardziej efektywne niż SIM-y, ale są tacy samorządowcy, którzy uważają, że SIM-y są bardziej efektywne niż dopłaty z BGK. Myślę, że obydwie formy są po prostu dobre. Każdy sobie wybiera, jaką chce. Dla jednego ta forma jest dobra, dla drugiego tamta forma jest dobra. SIM-u nie wybierałem przede wszystkim dlatego, że większość udziałów w każdym SIM-ie zawsze miało państwo, a nie samorząd. Wobec tego wolałem sam jako miasto budować budownictwo komunalne, a poza tym wstrzymałem sprzedaż mieszkań komunalnych. Mam nadzieję, że tak zostanie i w tym parlamencie, że to będzie decyzja poszczególnych gmin, samorządów, rad gmin, a nie decyzja ogólnopolska, bo takie pomysły też są. Jeden samorząd chce sprzedawać, bo ma takie warunki, a drugi ma inne i nie sprzedaje tych mieszkań.
Co do pewnych danych, pan poseł już to wypowiedział. Rzeczywiście w tej chwili w zasobach KZN-u znajduje się 188 nieruchomości. Warto też powiedzieć, że do użytku oddano 444 mieszkania w ramach 12 inwestycji. W trakcie budowy jest 5398 mieszkań w ramach 94 inwestycji. Wprawdzie to nie jest moja działka, ale zobowiązuję się do tego, że pan Tomaszewski dostanie tę odpowiedź. Akurat nie zajmuję się dotacjami z BGK i na dzień dzisiejszy nie wiem, jak to jest, natomiast w uzupełnieniu, żeby trochę spał spokojniej, chciałbym powiedzieć, że w tej chwili jest procedowana następna transza, 1 500 000 tys. zł na wspomożenie funduszu mieszkaniowego, a do tego jest – nie wiem, jakim kursem ktoś będzie chciał to dokładnie liczyć – 253 000 tys. euro z KPO. Nie będę już tutaj wnikał w to, dlaczego to nie trafiło do Polski, bo każdy wie i każdy zna swoją historię. To jest dodatkowo ok. 1 000 000 tys. zł na budownictwo, tak że jak już złożymy to i to, co było, to wyjdzie, że to jest ok. 3 000 000 tys. zł w tym roku, czyli więcej, niż państwo proponowaliście w poprzednich latach. Na 2026 r. planowane jest 5 500 000 tys. zł na wspomożenie budownictwa mieszkaniowego. To są te dane, ale oczywiście dostanie pan to w ramach pełnej interpelacji.
Ewidentnie trzeba powiedzieć odnośnie do tego listu, że każdy, kto czymś zarządzał, wie, że jedni pracownicy są czasami zadowoleni, a drudzy są niezadowoleni, ale oczywiście są zawsze działania. Można wszcząć procedurę antymobbingową i to wszystko sprawdzić, prawda? Pomijam już to, że część pracowników zwolnionych z przyczyn… itd., itd. Wszyscy możemy opowiadać sobie różne rzeczy. Ani mi pan prezes KZN-u swatem, ani bratem, żebym go bronił, natomiast w każdej firmie państwowej, jak państwo wiecie, są procedury antymobbingowe i można je ewidentnie sprawdzić. Jako samorządowiec miałem w swoich strukturach do czynienia z takimi sytuacjami. Wtedy to jest sprawdzane, tak że myślę, że tutaj też do takiego sprawdzenia doszło.
To tyle tytułem wyjaśnień. Nie wiem, czy jeszcze macie państwo jakieś pytania, czy nie.
Przewodniczący poseł Michał Krawczyk (KO):
Dziękuję. Szanowni państwo, jeśli nie usłyszę sprzeciwu, stwierdzę, że Komisja przyjęła opinię pozytywną. Jest sprzeciw. Będziemy głosować. Bardzo proszę.
Kto z państwa jest za pozytywnym zaopiniowaniem tej części wykonania budżetu? Kto jest przeciw? Kto się wstrzymał? Dziękuję. Głosowało 35 posłów. Za – 24, przeciw – 11, nikt się nie wstrzymał. Tę część wykonania budżetu zaopiniowaliśmy pozytywnie.
Przechodzimy do punktu czwartego: plan finansowy państwowych funduszy celowych: Fundusz dostępności, Fundusz rozwoju przewozów autobusowych o charakterze użyteczności publicznej. Musimy oddzielnie.
Poseł Mirosław Suchoń (Polska2050-TD):
Już głosowaliśmy.
Przewodniczący poseł Michał Krawczyk (KO):
Tak. W związku z tym, że omówiliśmy, proponuję, abyśmy przeszli do głosowania, albo po prostu zadam pytanie: Czy jest sprzeciw wobec pozytywnej opinii Komisji w tej części wykonania budżetu? Nie widzę. Dziękuję.
Punkt piąty, czyli plan finansowy osoby prawnej – Krajowego Zasobu Nieruchomości, też został już omówiony wcześniej. Odbyliśmy dyskusję w tej sprawie. Jeśli nie usłyszę sprzeciwu, stwierdzę, że Komisja przyjęła opinię pozytywną. Jest sprzeciw. Bardzo proszę, będziemy głosować.
Kto z państwa jest za? Kto jest przeciw? Kto się wstrzymał? Dziękuję. Głosowało 34 posłów. Za – 23, przeciw – 11, nikt się nie wstrzymał.
W związku z tym wyczerpaliśmy porządek obrad. Przyjęliśmy opinię. Poseł sprawozdawca… Proponuję upoważnienie pana posła Kasprzyka, jeśli pan poseł wyrazi zgodę.
Poseł Rafał Kasprzyk (Polska2050-TD):
Wyrażam zgodę.
Przewodniczący poseł Michał Krawczyk (KO):
Pan poseł wyraża zgodę. Czy są inne zgłoszenia? Nie widzę.
Bardzo państwu dziękuję. Zamykam połączone posiedzenie komisji. Dziękuję.