Komisja Edukacji i Nauki oraz Komisja Samorządu Terytorialnego i Polityki Regionalnej, obradujące pod przewodnictwem poseł Krystyny Szumilas (KO), przewodniczącej Komisji Edukacji i Nauki, zrealizowały następujący porządek dzienny:

– pierwsze czytanie poselskiego projektu ustawy o zmianie ustawy o finansowaniu zadań oświatowych (druk nr 2005).

W posiedzeniu udział wzięli: Henryk Kiepura sekretarz stanu w Ministerstwie Edukacji Narodowej wraz ze współpracownikami, Magdalena Radwan-Röhrenschef przedstawiciella Unii Metropolii Polskich, Agata Saracyn koordynator procesów legislacyjnych w Związku Gmin Wiejskich Rzeczypospolitej Polskiej, Filip Mazurkiewicz ekspert do spraw legislacji w Departamencie Analiz i Legislacji Pracodawców Rzeczypospolitej Polskiej oraz Michał Śliwiński sekretarz Związku Pracodawców Edukacji.

W posiedzeniu udział wzięli pracownicy Kancelarii Sejmu: Mateusz Daszewski, Sławomir Jakubczak, Agnieszka Kalinowska-Wójcik i Michał Kościński – z sekretariatu Komisji w Biurze Komisji Sejmowych oraz Anna Jakubik i Urszula Sęk – legislatorzy z Biura Legislacyjnego.

Przewodnicząca poseł Krystyna Szumilas (KO):
Dzień dobry państwu. Proszę o zajęcie miejsc.

Otwieram posiedzenie Komisji Edukacji i Nauki oraz Komisji Samorządu Terytorialnego i Polityki Regionalnej.

Witam panie i panów posłów członków Komisji oraz zaproszonych gości. Witam pana ministra Henryka Kiepurę, sekretarza stanu w Ministerstwie Edukacji Narodowej. Witam przedstawicieli Unii Metropolii Polskich, Związku Gmin Wiejskich Rzeczypospolitej Polskiej i pozostałych gości.

Porządek dzienny posiedzenia został przyjęty i obejmuje pierwsze czytanie poselskiego projektu ustawy o zmianie ustawy o finansowaniu zadań oświatowych (druk nr 2005).

Informuję, że marszałek Sejmu skierował w dniu 2 grudnia 2025 r. do Komisji Edukacji i Nauki oraz Komisji Samorządu Terytorialnego i Polityki Regionalnej do pierwszego czytania poselski projekt ustawy z druku nr 2005. Przypominam, że pierwsze czytanie projektu obejmuje uzasadnienie projektu przez wnioskodawcę, debatę w sprawach ogólnych projektu oraz pytania posłów i odpowiedzi wnioskodawców.

Proszę o zabranie głosu przedstawiciela wnioskodawców, panią poseł Elżbietę Polak.

Poseł Elżbieta Anna Polak (KO):
Dzień dobry państwu.

Państwo przewodniczący, koleżanki i koledzy, drodzy goście, proszę państwa, jest to druk nr 2005. Ustawa z dnia 1 października 2024 r. o dochodach jednostek samorządu terytorialnego zmieniła również przepisy ustawy z dnia 27 października 2017 r. o finansowaniu zadań oświatowych. Dzisiaj proponuję uporządkowanie niepożądanego i niezamierzonego stanu prawnego. Musimy to naprawić. Przygotowałam sobie taki skrót, żeby za dużo nie mówić, zwłaszcza że złożyłam również poprawkę jako członek Komisji Samorządu Terytorialnego i Polityki Regionalnej w części kontrowersyjnej, w części spornej ustawy, więc pragnę już emocje uspokoić, bo w kuluarach miałam bardzo dużo pytań.

Sprawy, które nie niepokoją i nie budzą żadnych kontrowersji, przedstawię króciutko. Na nowo powstałą niesamorządową jednostkę systemu oświaty nałożono technicznie niemożliwy do zrealizowania obowiązek sprawozdawczy, od którego spełnienia zależy moment rozpoczęcia udzielania dotacji dla nowego przedszkola, szkoły lub placówki. Projekt ustawy zakładał, że w przypadku nowo tworzonego przedszkola lub innej formy wychowania przedszkolnego, szkoły lub placówki, o których mowa w art. 2 pkt 6–8 ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. – Prawo oświatowe, obowiązek przekazania danych do Systemu Informacji Oświatowej będzie miał zastosowanie od dnia rozpoczęcia działalności przez przedszkole, inną formę wychowania przedszkolnego, szkołę lub placówkę. Ta zmiana pozwoli, żeby już od 1 września danego roku szkolnego udzielać dotacje.

Druga zmiana – projektowane przepisy umożliwiają powiatowi przekazanie dotacji, które powinny być wypłacone po dniu 1 stycznia 2025 r. Dotyczy to tzw. dotacji za efekt, czyli związanych z uzyskaniem przez dorosłego odpowiednio ucznia lub słuchacza szkoły świadectwa dojrzałości, dyplomu zawodowego lub certyfikatu kwalifikacji zawodowych. Te zmiany nie budzą żadnych wątpliwości. Są też uzgodnione z Ministerstwem Edukacji Narodowej.

Natomiast odnośnie do sprawy art. 145l – w wyniku konsultacji, które odbyły się  do 27 listopada, wpłynęło bardzo dużo uwag i stanowisk, w zdecydowanej większości negatywnych, bo w ponad 80%. Na tej podstawie wnoszę poprawkę w celu wykreślenia tego punktu do przygotowania w odrębnej ustawie. Będziemy to procedować spokojnie, w odrębnym trybie, mając na uwadze dobro jednostek systemu oświaty, których dotyczą niebudzące wątpliwości projektowane zmiany, a ten art. 145l będziemy regulować odrębną ustawą.

Przewodnicząca poseł Krystyna Szumilas (KO):
Czy pani poseł już…

Poseł Elżbieta Anna Polak (KO):
Ta poprawka wyłącza kontrowersyjny przepis. Dziękuję bardzo, pani przewodnicząca.

Przewodnicząca poseł Krystyna Szumilas (KO):
Dziękuję bardzo.

Chciałabym państwa posłów poinformować, że ten projekt wpłynął do Sejmu już jakiś czas temu i zgodnie z regulaminem Sejmu, ponieważ to jest projekt poselski, został on poddany konsultacjom społecznym. Do Sejmu wpłynął… Nie, to jest już kiedy do Komisji wpłynął. Tak? Projekt został złożony w Sejmie 27 października, został przekazany do konsultacji społecznych, po upływie terminu konsultacji 21 listopada został przekazany posłom – więc państwo posłowie mieli możliwość zapoznania się z tym projektem.

Rzeczywiście, dwa przepisy dotyczą ważnych spraw – przekazania dotacji szkołom niepublicznym od momentu ich powstania. Dzisiaj bez przyjęcia tego projektu byłby to proces opóźniony i bez możliwości sfinansowania kosztów szkole, która kształci uczniów, za zdany egzamin przez tych uczniów w okresie, kiedy nowe przepisy jeszcze nie obowiązywały, a stare przestały obowiązywać. Są to więc przepisy korzystne dla szkół i tych, którzy kształcą młodocianych pracowników, ale te przepisy powinny wejść w życie do końca tego roku, żeby spokojnie można było z nowym rokiem je procedować.

Ponieważ jest to projekt poselski, bardzo prosiłabym pana ministra o wyrażenie opinii ministerstwa i potwierdzenie lub nie tych informacji, które tutaj z panią poseł przekazaliśmy.

Jeszcze państwu posłom chcę powiedzieć, że do sekretariatu i do prezydium Komisji wpłynęła poprawka pani poseł wykreślająca ten kontrowersyjny artykuł dotyczący dotacji dla przedszkoli niepublicznych. Dziękuję bardzo.

Pan minister.

Sekretarz stanu w Ministerstwie Edukacji Narodowej Henryk Kiepura:
Pani przewodnicząca, szanowni państwo, jeżeli chodzi o regulację potwierdzającą prawo  379 nowo utworzonych jednostek systemu oświaty do dotacji w 2026 r., której pierwsza miesięczna część powinna być wypłacona do 20 stycznia 2026 r., stanowisko Ministerstwa Edukacji Narodowej jest za.

Co do regulacji mającej umożliwić jak najszybsze wypłacenie zaległych dotacji należnych w 2025 r., tzw. dotacji za efekt, na uczniów i słuchaczy publicznych i niepublicznych szkół ponadpodstawowych prowadzonych przez osoby prawne niebędące jednostkami samorządu terytorialnego i osoby fizyczne, które powinny być wypłacone w 2025 r., a ich wysokość powinna być ustalona z uwzględnieniem części oświatowej subwencji ogólnej ustalonej przed dniem 1 stycznia 2025 r., stanowisko ministerstwa do tej regulacji jest pozytywne.

Co do poprawki zgłoszonej dzisiaj, która usuwa przepisy dotyczące dotowania przedszkoli, które spowodowałyby, że po aktualizacji w marcu lub kwietniu zadziałałby przepis art. 145l ustawy o finansowaniu zadań oświatowych, również stanowisko jest pozytywne. Dziękuję.

Przewodnicząca poseł Krystyna Szumilas (KO):
Bardzo dziękuję.

Otwieram dyskusję. Ewentualne pytania posłów? Nie widzę. Wypowiedzi innych osób? Nie widzę.

W takim razie zamykam dyskusję. Stwierdzam zakończenie pierwszego czytania projektu ustawy z druku nr 2005.

Stwierdzam, że nie zgłoszono wniosku o przeprowadzenie wysłuchania publicznego do projektu ustawy z druku nr 2005.

Proponuję przejście do szczegółowego rozpatrzenia projektu. Czy jest sprzeciw? Nie słyszę. Przechodzimy do rozpatrzenia.

Czy są uwagi do tytułu? Nie widzę. Stwierdzam, że tytuł został rozpatrzony przez Komisję.

Art. 1, zmiana nr 1. Biuro Legislacyjne.

Legislator Anna Jakubik:
Bez uwag. Dziękuję.

Przewodnicząca poseł Krystyna Szumilas (KO):
Ministerstwo bez uwag? Czy są jakieś uwagi posłów? Nie widzę. Stwierdzam, że zmiana nr 1 w art. 1 została rozpatrzona.

Teraz zmiana nr 2. Jeszcze nie, panie pośle, za chwilę. Teraz zmiana nr 2. Czy do zmiany nr 2 są jakieś uwagi?

Legislator Anna Jakubik:
Biuro Legislacyjne bez uwag. Natomiast jest tu poprawka pani poseł Polak.

Przewodnicząca poseł Krystyna Szumilas (KO):
Aha, bo jest do zmiany nr 2 poprawka pani poseł Polak. Pan minister wyraził swoje zdanie. W takim razie czy jest sprzeciw wobec przyjęcia poprawki pani poseł Polak? Nie widzę. Stwierdzam, że zmiana nr 2 w art. 1 została rozpatrzona.

Teraz poprawka pana posła, pana przewodniczącego Różyńskiego. Proszę o przedstawienie poprawki.

Poseł Wiesław Różyński (PSL-TD):
Pani przewodnicząca, szanowna Komisjo, panie ministrze, poprawka do poselskiego projektu ustawy o zmianie ustawy o finansowaniu zadań oświatowych. Proponuję art. 1a w ustawie z dnia 30 sierpnia 2023 r. o zmianie ustawy – Prawo oświatowe oraz niektórych innych ustaw. Po art. 33a dodaje się art. 33b i art. 33c w brzmieniu: „Art. 33b. Przepisy art. 18 i art. 31 ust. 2 stosuje się odpowiednio do branżowych centrów umiejętności wyłonionych w kolejnych edycjach konkursu «Utworzenie i wsparcie funkcjonowania 120 branżowych centrów umiejętności, realizujących koncepcję centrów doskonałości zawodowej» ogłoszonych w latach 2024–2025”. „Branżowe szkolenia zawodowe realizowane przez branżowe centra umiejętności wyłonione w kolejnych edycjach konkursu” – to już jest art. 33c – „«Utworzenie i wsparcie funkcjonowania 120 branżowych centrów umiejętności, realizujących koncepcję centrów doskonałości zawodowej» ogłoszonych w latach 2024 i 2025…”.

Konsekwencją przyjęcia powyższych poprawek jest konieczność zmiany tytułu ustawy, który powinien otrzymać brzmienie „ustawa o zmianie ustawy o finansowaniu zadań oświatowych oraz zmieniająca ustawę o zmianie ustawy – Prawo oświatowe oraz niektórych innych ustaw”. Poprawka dotyczy uzupełnienia przepisów dotyczących funkcjonowania i finansowania branżowych centrów umiejętności w ramach „Krajowego planu odbudowy i zwiększania odporności” w ramach kolejnych edycji konkursu „Utworzenie i wsparcie funkcjonowania 120 branżowych centrów umiejętności, realizujących koncepcję centrów doskonałości zawodowej”, ogłoszonych jeszcze w latach 2022–2025. Jakby były jeszcze jakieś pytania, to…

Przewodnicząca poseł Krystyna Szumilas (KO):
Dziękuję bardzo.

Czy Biuro Legislacyjne ma jakieś uwagi? Bardzo proszę.

Legislator Anna Jakubik:
Dziękuję bardzo.

Pani przewodnicząca, szanowni państwo, takie drobne korekty legislacyjne. Po pierwsze, do tej poprawki należy dodać polecenie nowelizujące, że po art. 1 dodaje się art. 1a w brzmieniu. Konsekwencja przyjęcia poprawki spowoduje konieczność zmiany tytułu. To oczywiście jest zawarte w poprawce pana posła. Natomiast proponujemy korektę już nowego brzmienia, aby ten tytuł otrzymał następujące brzmienie „ustawa o zmianie ustawy o finansowaniu zadań oświatowych oraz ustawy o zmianie ustawy – Prawo oświatowe oraz niektórych innych ustaw”. To byłyby takie korekty czysto legislacyjne.

Jeszcze pytanie merytoryczne. Może tak do końca Biuro Legislacyjne nie ma wiedzy merytorycznej, ale to pytanie do pana posła, ewentualnie do strony rządowej – czy w nowo dodawanym art. 33b, który stanowi o tym, że przepisy art. 18 i art. 31 ust. 2 stosuje się odpowiednio, nie należałoby również dodać przepisu art. 32 ust. 2? Tak nam się wydaje, natomiast nie jesteśmy do końca pewni. Poprosimy o potwierdzenie.

Jeszcze taka jedna uwaga, że przedstawiona poprawka wykracza poza zakres przedłożenia. Niemniej jednak mamy świadomość, że jest związana merytorycznie z tą ustawą i jest niezbędna w celu wykonania tej ustawy. Natomiast sygnalizujemy, że wykracza poza zakres przedłożenia. Bardzo dziękuję.

Przewodnicząca poseł Krystyna Szumilas (KO):
Dziękuję bardzo.

Zapytam pana. Rozumiem, że pan przewodniczący zgadza się na te propozycje Biura Legislacyjnego.

Panie ministrze?

Sekretarz stanu w MEN Henryk Kiepura:
Tak. Chcieliśmy też zgłosić właśnie art. 32 ust. 2, ponieważ on dotyczy finansowania niepublicznych branżowych centrów umiejętności, więc jak najbardziej przyjmujemy wszystkie uwagi zgłoszone przez Biuro Legislacyjne.

Przewodnicząca poseł Krystyna Szumilas (KO):
Rozumiem, że te niepubliczne też są zawarte w tej poprawce złożonej przez pana przewodniczącego.

Sekretarz stanu w MEN Henryk Kiepura:
Już teraz z tą uwagą Biura Legislacyjnego jesteśmy za wprowadzeniem tej uzupełniającej regulacji.

Przewodnicząca poseł Krystyna Szumilas (KO):
OK. Dobrze. Czyli mamy uzgodnioną treść poprawki. Czy jest sprzeciw wobec przyjęcia tej poprawki? Jest sprzeciw? Nie ma sprzeciwu. W takim razie dodany art. 1a został rozpatrzony.

Teraz przechodzimy do art. 3. Czy są jakieś uwagi do art. 3? Nie widzę.

Legislator Anna Jakubik:
Art. 2

Przewodnicząca poseł Krystyna Szumilas (KO):
Aha, przepraszam, tak, bo dodaliśmy teraz art. 1a i musimy rozpatrzyć art. 2.

Czyli uwagi do art. 2? Nie widzę. Czyli stwierdzam, że art. 2 został rozpatrzony.

Art. 3. Uwagi do art. 3? Biuro Legislacyjne, rząd? Nie widzę. Stwierdzam, że art. 3 został rozpatrzony.

Zanim poddam pod głosowanie całą ustawę, zapytam Komisję, czy wyraża zgodę na upoważnienie Biura Legislacyjnego do poprawek technicznych i językowych. Nie słyszę sprzeciwu, tak że jest takie upoważnienie.

Legislator Anna Jakubik:
Dziękujemy bardzo.

Przewodnicząca poseł Krystyna Szumilas (KO):
Zapytam: czy jest sprzeciw wobec przyjęcia całej ustawy z przyjętymi poprawkami? Nie widzę. Stwierdzam, że Komisje przyjęły projekt ustawy.

Pozostał nam wybór posła sprawozdawcy. Proponuję panią posłankę Elżbietę Polak. Czy jest sprzeciw? Nie widzę, nie słyszę. W takim razie pani poseł Elżbieta Polak została wybrana na sprawozdawcę Komisji.

Na tym zakończyliśmy rozpatrywanie projektu.

Zamykam posiedzenie Komisji.