Komisja do Spraw Unii Europejskiej, obradująca pod przewodnictwem posła Marka Krząkały (KO), zastępcy przewodniczącej Komisji, rozpatrzyła:
I. informację o dokumentach, w stosunku do których prezydium wnosi o niezgłaszanie uwag: (COM(2025) 797 (art. 7 ust. 4 Ustawy z dnia 8 października 2010 r. o współpracy Rady Ministrów z Prezydentem Rzeczypospolitej Polskiej oraz Sejmem i Senatem w sprawach związanych z członkostwem Rzeczypospolitej Polskiej w Unii Europejskiej); COM(2026) 2 (art. 8 ust. 2 ustawy z dnia 8 października 2010 r.); C(2026) 11 (art. 151 ust. 1 regulaminu Sejmu z uwzględnieniem art. 3 ust. 2 ustawy z dnia 8 października 2010 r.);
II. w trybie art. 151 ust. 1 regulaminu Sejmu z uwzględnieniem art. 3 ust. 2 ustawy z dnia 8 października 2010 r. Wspólny Komunikat do Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie mobilności wojskowej (JOIN(2025) 846 wersja ostateczna) i odnoszące się do niego stanowisko rządu;
III. w trybie art. 11 ust. 1 ustawy z dnia 8 października 2010 r. informację o stanowisku, jakie Rada Ministrów ma zamiar zająć podczas rozpatrywania projektów aktów prawnych UE na posiedzeniu Rady ds. Rolnictwa i Rybołówstwa (23 lutego 2026 r.), w związku z zasięgnięciem opinii Komisji w tych sprawach (COM(2025) 560);
IV. w trybie art. 11 ust. 1 ustawy z dnia 8 października 2010 r. informację o stanowisku, jakie Rada Ministrów ma zamiar zająć podczas rozpatrywania projektów aktów prawnych UE na posiedzeniu Rady ds. Gospodarczych i Finansowych (17 lutego 2026 r.), w związku z zasięgnięciem opinii Komisji w tych sprawach (COM(2025) 840, 842).
W posiedzeniu udział wzięli: Marcin Łoboda sekretarz stanu w Ministerstwie Finansów wraz ze współpracownikami, Paweł Zalewski sekretarz stanu w Ministerstwie Obrony Narodowej wraz ze współpracownikami oraz Adam Nowak podsekretarz stanu w Ministerstwie Rolnictwa i Rozwoju Wsi wraz ze współpracownikami.
W posiedzeniu udział wzięli pracownicy Kancelarii Sejmu: Agata Jackiewicz, Joanna Heger i Monika Włodarska – z sekretariatu Komisji w Biurze Spraw Europejskich i Współpracy Międzynarodowej; Konrad Kuszel – ekspert ds. legislacji w Biurze Ekspertyz i Oceny Skutków Regulacji oraz Izabela Bień – specjalista ds. społecznych w BEOS.
Przewodniczący poseł Marek Krząkała (KO):
Dzień dobry państwu. Otwieram posiedzenie Komisji do Spraw Unii Europejskiej.
Stwierdzam kworum.
Witam serdecznie wszystkich obecnych członków Komisji do Spraw Unii Europejskiej, państwa ministrów, a także towarzyszące im osoby.
Przechodzimy do rozpatrzenia pkt I, czyli informacji o dokumentach Unii Europejskiej, w stosunku do których prezydium wnosi o niezgłaszanie uwag. Są to następujące dokumenty: w trybie art. 7 ust. 4 Ustawy z dnia 8 października 2010 r. o współpracy Rady Ministrów z Prezydentem Rzeczypospolitej Polskiej oraz Sejmem i Senatem w sprawach związanych z członkostwem Rzeczypospolitej Polskiej w Unii Europejskiej COM(2025) 797; w trybie art. 8 ust. 2 ustawy COM(2026) 2 oraz w trybie art. 151 ust. 1 regulaminu Sejmu z uwzględnieniem art. 3 ust. 2 ustawy C(2026) 11.
Czy do wymienionych przeze mnie dokumentów państwo posłowie chcą zgłosić uwagi, czy też zgodnie z wnioskiem prezydium możemy przyjąć je bez rozpatrywania przez Komisję? Sprzeciwu nie słyszę.
Stwierdzam, że Komisja postanowiła nie zgłaszać uwag do wymienionych powyżej dokumentów. Na tym zamykam rozpatrywanie pkt I.
Przechodzimy do pkt II, czyli rozpatrzenia w trybie art. 151 ust. 1 regulaminu Sejmu z uwzględnieniem art. 3 ust. 2 ustawy z dnia 8 października 2010 r. Wspólnego Komunikatu do Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie mobilności wojskowej, JOIN(2025) 846 wersja ostateczna i odnoszącego się do niego stanowiska rządu.
Rząd reprezentuje pan minister Paweł Zalewski, sekretarz stanu w Ministerstwie Obrony Narodowej. Bardzo proszę pana ministra o przedstawienie stanowiska.
Sekretarz stanu w Ministerstwie Obrony Narodowej Paweł Zalewski:
Dziękuję bardzo, panie przewodniczący.
Panie posłanki, panowie posłowie, chciałem dzisiaj przedstawić stanowisko rządu w kwestii mobilności wojskowej. Stoimy dziś wobec jednego z kluczowych wyzwań dla bezpieczeństwa Europy, jakim jest zagwarantowanie niezakłóconej mobilności operacyjnej, umożliwiającej szybką relokację sił zbrojnych przez usunięcie barier biurokratycznych paraliżujących szybkość tej reakcji. Wspólny Komunikat Komisji Europejskiej oraz Wysokiego Przedstawiciela Unii Europejskiej do Spraw Zagranicznych i Polityki Bezpieczeństwa w sprawie mobilności wojskowej, to jest dokument JOIN(2025) 846, wyznacza ambitny, lecz niezbędny kierunek zmian stanowiący odpowiedź na sytuację geopolityczną ukształtowaną w wyniku agresji Rosji na Ukrainę. Dokument ten dokładnie adresuje zidentyfikowane luki w zdolnościach przemieszczania sił zbrojnych w obliczu zagrożenia i jasno podkreśla, że mobilność wojskowa jest głównym filarem kolektywnej obrony wspólnoty. W dobie rosnącej eskalacji zagrożeń od hybrydowych po cybernetyczne utrzymywanie barier regulacyjnych czy infrastrukturalnych, paraliżujących szybkość reakcji, jest z punktu widzenia strategicznego niedopuszczalne.
Przedłożony dokument stanowi kontynuację unijnej polityki bezpieczeństwa, wpisując się w linię wyznaczoną przez plany działania z 2018 i 2020 r. czy Białą Księgę w sprawie obronności europejskiej – Gotowość 2030. Komunikat przedstawia holistyczne podejście do mobilności wojskowej, którego celem jest utworzenie do końca 2027 r. ogólnoeuropejskiego obszaru mobilności wojskowej. Jest to pierwszy krok w procesie operacyjności, tworząc tak zwany wojskowy obszar Schengen, obejmujący skoordynowane działania w wymiarze regulacyjnym, infrastrukturalnym oraz rozbudowy zdolności operacyjnych. Kluczowym obszarem tych działań jest harmonizacja przepisów transgranicznych przez wprowadzenie bezterminowych zgód dyplomatycznych, które zastąpią obecny system obiegu dokumentów.
Rząd Rzeczpospolitej Polskiej szczególnie mocno wspiera dążenie do pełnej digitalizacji procedur transgranicznych, w tym procedur celnych i stosowanie cyfrowego formularza 302 jako uniwersalnego standardu dla Unii Europejskiej oraz NATO, co pozwoli uniknąć biurokratycznych zatorów na granicach. Kluczowym instrumentem dla zwiększenia bezpieczeństwa Unii Europejskiej jest projektowany europejski system wzmocnionej reakcji, zwany EMERS. Mechanizm ten, aktywowany przez Radę, w ciągu zaledwie 48 godzin ma zagwarantować siłom zbrojnym bezwzględny priorytetowy dostęp do infrastruktury i zasobów logistycznych w sytuacjach kryzysowych.
W tym miejscu należy podkreślić kluczowy postulat polskiego rządu. Aktywacja systemu EMERS musi być prawnie traktowana jako siła wyższa. Postulujemy również, aby cywilni przewoźnicy realizujący zadania na rzecz sił zbrojnych byli ustawowo zwolnieni z odpowiedzialności odszkodowawczej za odwołanie lub opóźnienie połączeń komercyjnych wynikających z nadania priorytetu transportom wojskowym. Takie rozwiązanie zapewni konieczną pewność prawną dla sektora prywatnego zaangażowanego w zadania obronne.
Wyrażamy poparcie dla koncepcji wzmocnienia unijnych zdolności transportowych przez utworzenie puli solidarnościowej, gwarantującej dostęp do zdolności w sytuacjach deficytu. Jednocześnie w tym obszarze postulujemy, aby mechanizm ten respektował zasadę suwerenności narodowej.
W obszarze finansowania z zadowoleniem przyjmujemy propozycję dziesięciokrotnego zwiększenia budżetu na mobilność wojskową w ramach instrumentu „Łącząc Europę” na lata 2028–2034, co przekłada się na kwotę 17,65 mld EUR. Polska już teraz jest liderem w pozyskiwaniu tych środków. W Polsce obecnie realizowanych jest 14 z 95 projektów poprawy infrastruktury podwójnego zastosowania, co stawia nas na drugim miejscu w Unii Europejskiej pod względem wielkości uzyskanego dofinansowania. Inwestycje w eliminację wąskich gardeł na kluczowych korytarzach transportowych mają dla nas wymiar nie tylko strategiczny, ale i gospodarczy, aktywizując polskie firmy budowlane i modernizując nasze drogi, koleje oraz porty.
Rząd Rzeczpospolitej w swoim stanowisku zwraca uwagę na brak adekwatnego odniesienia do rozbudowy infrastruktury paliwowej na wschodniej flance. Polska oraz kraje bałtyckie nie są połączone z systemem rurociągów NATO, co w sytuacji konfliktu generuje wysokie ryzyko zakłócenia płynności łańcucha dostaw logistycznych. Poleganie w sytuacji konfliktu wyłącznie na transporcie drogowym czy kolejowym jest niewystarczające i grozi utratą zdolności operacyjnej wojsk. Domagamy się, aby budowa rurociągów i baz paliwowych o charakterze podwójnego zastosowania została uznana za priorytet inwestycyjny i sfinansowana z funduszy unijnych, na przykład z Europejskiego Funduszu Konkurencyjności.
W wymiarze geopolitycznym Polska zdecydowanie popiera włączenie Ukrainy i Mołdawii w unijne struktury koordynacyjne w charakterze obserwatorów. Uważamy, że pierwsze testy gotowości systemu powinny być ukierunkowane właśnie na wsparcie logistyczne wschodniej flanki i sprawne przemieszczanie pomocy wojskowej dla naszych sąsiadów. Jednocześnie podkreślamy konieczność pełnej spójności standardów unijnych z wymogami NATO, aby uniknąć dublowania struktur i zapewnić pełną interoperacyjność sił sojuszniczych.
Implementacja pakietu na poziomie krajowym wymaga powołania krajowego koordynatora do spraw transportu wojskowego. Podmiot ten ma zapewnić zintegrowane międzyresortowe zarządzanie logistyką obronną, zapewniając spójność działań administracji rządowej. Równolegle priorytetem staje się radykalne wzmocnienie cyberodporności infrastruktury krytycznej w ścisłej korelacji z wymogami dyrektywy NIS2, co jest szczególnie istotne w kontekście roli Polski jako hubu logistycznego dla Ukrainy i odnotowywanego wzrostu liczby ataków hybrydowych na nasz sektor transportowy. Należy zwrócić uwagę na identyfikację strategicznej infrastruktury transportowej, zasobów dual use i związanej z tym konieczności ochrony danych wrażliwych oraz jasnego określenia zakresu dostępu Komisji.
Podsumowując, stanowisko rządu Rzeczpospolitej wobec Wspólnego Komunikatu jest pozytywne. Stworzenie jasnych i solidnych ram prawnych dla szybkiego reagowania poprzez skrócenie czasu wydawania zgód dyplomatycznych, likwidację barier biurokratycznych czy też inwestycje w infrastrukturę transportową podwójnego znaczenia przyczynią się do podniesienia poziomu bezpieczeństwa narodowego i europejskiego. Przy uwzględnieniu naszych postulatów dotyczących infrastruktury paliwowej oraz ochrony prawnej przewoźników cywilnych Military Mobility Package stanie się realnym narzędziem wzmacniającym polską i europejską odporność. W obliczu zagrożeń ze Wschodu musimy zagwarantować, by siły sojusznicze mogły operować w czasie rzeczywistym, adekwatnie do dynamiki współczesnego pola walki. Dziękuję za uwagę.
Przewodniczący poseł Marek Krząkała (KO):
Bardzo dziękuję, panie ministrze.
Posłem sprawozdawcą do tego dokumentu jest pan poseł Arkadiusz Sikora. Bardzo pana proszę o zabranie głosu.
Poseł Arkadiusz Sikora (Lewica):
Panie przewodniczący, szanowni państwo, chciałbym się odnieść do dokumentu Unii Europejskiej JOIN(2025) 846, który wskazuje, że sytuacja bezpieczeństwa w Europie uległa zasadniczej zmianie po ataku Rosji na Ukrainę. Wojna Rosji przeciwko Ukrainie pokazała, że zdolność do szybkiego rozmieszczania wojsk i sprzętu decyduje o skuteczności obrony i odstraszania. Mobilność wojskowa nie jest już kwestią techniczną. To jest absolutny fundament bezpieczeństwa Unii Europejskiej. Dlatego dokument, który dzisiaj omawiamy, przede wszystkim ma służyć temu, aby uspójnić dokumenty UE, czyli mimo dotychczasowych działań nadal Unia Europejska zmaga się z poważnymi barierami, takimi jak rozdrobnione przepisy krajowe, długie i papierowe procedury zezwoleń, infrastruktura nieprzystosowana do ciężkiego sprzętu wojskowego oraz niedobór zdolności transportowych i podatności na cyberataki.
Jeśli chodzi o nowy pakiet na rzecz mobilności wojskowej, to Komisja Europejska proponuje kompleksowy pakiet działań oparty na podejściu 360 stopni, którego celem jest stworzenie w 2027 r. ogólnounijnego obszaru mobilności wojskowej, czyli de facto strefy Schengen, o której już pan minister był uprzejmy powiedzieć. Kluczowe elementy pakietu to właśnie jednolite przepisy Unii Europejskiej dotyczące zezwoleń na transport wojskowy, skrócenie czasu wydawania zezwoleń do 3 dni, cyfryzacja procedur i dokumentów celnych oraz uproszczenie dla transportu wojskowego realizowanego przez operatorów cywilnych. To się oczywiście przekłada na lepszą koordynację planowania tras i logistyki.
Mobilność wojskowa to dzisiaj warunek wiarygodnej obrony Europy. Nie jest już wyborem, jest absolutną koniecznością. Stawką jest bezpieczeństwo obywateli Unii Europejskiej, stabilność regionu i zdolność UE do realnego działania w obliczu kryzysu, zwłaszcza w kontekście ostatnich – muszę to niestety przyznać – nieprzewidywalnych do końca decyzji Stanów Zjednoczonych. Musimy wziąć pod uwagę, że pierwszym naszym partnerem jest Unia Europejska i to się nie zmieni, to musi zostać. Te relacje muszą zostać wzmocnione. Ten dokument pomaga temu sprostać i zmierza w tym kierunku.
Stanowisko rządu w tej sprawie zostało przedstawione przez pana ministra. Jeszcze tylko chcę powiedzieć, że oczywiście polski rząd popiera kierunek działań zaproponowanych w pakiecie mobilności wojskowej, traktując go jako istotny element wzmacniania bezpieczeństwa Europy, solidarności sojuszniczej oraz skutecznego reagowania na zagrożenia, zwłaszcza na wschodniej flance Unii Europejskiej, co jest w naszym polskim interesie. Dziękuję.
Przewodniczący poseł Marek Krząkała (KO):
Bardzo dziękuję, panie pośle.
Otwieram dyskusję. Czy ktoś chciałby zabrać głos w tym punkcie? Pani poseł Danuta Jazłowiecka, pan poseł Jarosław Sellin, pan poseł Paweł Jabłoński. Czy jeszcze ktoś się zgłasza? Nie widzę. Zamykam listę. Proszę panią poseł w pierwszej kolejności.
Poseł Danuta Jazłowiecka (KO):
Dziękuję, panie przewodniczący.
Panie ministrze, w swoim wystąpieniu zwrócił pan uwagę na bardzo ważną rzecz – na brak połączeń w infrastrukturze przesyłowej między NATO a Polską. Jest to szalenie istotne i bardzo ważne. Zwrócił pan również uwagę na to, że czynione są starania, by ta infrastruktura była budowana jak najprędzej, budowana ze środków Unii Europejskiej, z programu konkurencyjność. Chciałabym wiedzieć, na jakim etapie są negocjacje, czy są już prowadzone negocjacje, jakie są szanse, żeby te pieniądze otrzymać, i kiedy rozpocząć budowę tej infrastruktury. Dziękuję.
Przewodniczący poseł Marek Krząkała (KO):
Bardzo dziękuję.
Pan poseł Jarosław Sellin.
Poseł Jarosław Sellin (PiS):
Najpierw głos polemiki z panem posłem sprawozdawcą Sikorą. Zdumiewająca jest teza pana posła, że naszym pierwszym partnerem w dziedzinie troski o bezpieczeństwo militarne jest Unia Europejska, a nie NATO czy, jak pan powiedział, przede wszystkim Stany Zjednoczone, że tutaj trzeba tę podstawę naszego bezpieczeństwa budować. Z tego, co wiem – niech może panowie oficerowie, którzy są obecni z panem ministrem na naszym posiedzeniu – poinformują pana posła, ilu jest w Polsce żołnierzy amerykańskich, a ilu jest w Polsce żołnierzy z krajów innych, natowskich czy unijnych, na terytorium Polski.
Natomiast pytanie mam właśnie do panów oficerów towarzyszących panu ministrowi. W związku z tym, że mówimy tu o infrastrukturze transportowej podwójnego znaczenia, o logistyce, o zdolności do szybkiego przemieszczania wojsk, szybkiego przerzucania transportów wojskowych, chciałbym zapytać, jakie znaczenie, zdaniem panów wojskowych, oficerów, miał mieć dla realizacji właśnie tych celów pierwotny projekt Centralnego Portu Komunikacyjnego, ten ambitny sprzed 2023 r.?
Przewodniczący poseł Marek Krząkała (KO):
Bardzo dziękuję, panie pośle.
Pan poseł Paweł Jabłoński. Proszę bardzo.
Poseł Paweł Jabłoński (PiS):
Dziękuję bardzo.
Przyłączam się do pana posła Sellina w zakresie tej uwagi, kto jest naszym sojusznikiem, bo uważam, że to nie jest właściwe, żeby jakoś to różnicować, i mam wrażenie, że w tej chwili partie rządzące, zwłaszcza Lewica ostatnio szuka każdej okazji, żeby jakąś szpileczkę wbić Amerykanom. Po co? Ja rozumiem, że możecie źle oceniać obecnego prezydenta, ktoś mógł źle oceniać poprzedniego prezydenta, ale to jest kwestia naszych strategicznych interesów. Robienie jakiegoś takiego antagonizmu Polsce nie służy. Apeluję, żebyście troszeczkę bardziej, powiedzmy, byli w stanie opanować te wasze antyamerykańskie emocje, bo w prywatnych rozmowach to oczywiście można sobie tak mówić, ale to szkodzi naszym relacjom z Ameryką. Niepotrzebnie. To jedna uwaga.
Natomiast co do samego komunikatu, generalnie mam pozytywną ocenę komunikatu, bo to wszystko bardzo dobrze brzmi. Te pomysły dotyczące usprawniania mobilności zarówno w wymiarze administracyjnym, jak i wsparcia finansowego dla rozbudowy infrastruktury, dla rozwoju technologii podwójnego zastosowania, to wszystko na papierze wygląda świetnie. Teraz zasadnicze pytanie, panie ministrze, jak to się przekłada na rzeczywistość? Byłbym wdzięczny, gdyby pan mógł to doprecyzować, choćby w kwestiach rozwoju infrastruktury kolejowej. Usłyszeliśmy to jeszcze w zeszłym roku, że powstaną te cztery preferowane korytarze, w tym dwa mają przebiegać przez Polskę.
Czy nasz rząd już podjął jakieś działania, żeby te środki, które mają być zwiększone na ten cel, zostały przekazane do Polski, na przykład w ramach rozbudowy komponentu kolejowego CPK? Czy współpracujemy w tym zakresie z państwami naszego najbliższego otoczenia? Myślę tu zwłaszcza o Inicjatywie Trójmorza, której jednym z filarów jest wspólna infrastruktura transportowa, nie tylko w wymiarze wojskowym, ale także w wymiarze wojskowym, bo kluczowym aspektem współpracy trójmorskiej jest bezpieczeństwo. Jeżeli jakieś działania są podjęte… Najlepiej w ogóle, gdyby pan minister był w stanie wskazać, czy jakieś konkretne wnioski są już albo złożone, albo przygotowane na konkretne odcinki naszej sieci kolejowej, a jeżeli nie, to jakie działania rząd planuje w tym zakresie realizować. Bardzo dziękuję.
Przewodniczący poseł Marek Krząkała (KO):
Bardzo dziękuję.
Zanim oddam głos panu ministrowi, jeszcze pan poseł sprawozdawca chciał tytułem ad vocem.
Poseł Arkadiusz Sikora (Lewica):
Tak. Dziękuję, panie przewodniczący.
Do panów posłów z Prawa i Sprawiedliwości: ja nie powiedziałem, że Stany Zjednoczone nie są naszym sojusznikiem, tylko powiedziałem o tym, że w ostatnim czasie niektóre decyzje prowadzą do tego, że mamy prawo wątpić we właściwe intencje obecnej władzy w Stanach Zjednoczonych. W związku z tym musimy perspektywicznie myśleć i wprowadzać tego typu przepisy, które będą nas integrować ściślej z państwami Unii Europejskiej w ramach struktur unijnych.
Przewodniczący poseł Marek Krząkała (KO):
Dobrze. Bardzo dziękuję za tę uwagę.
Proszę teraz pana ministra o udzielenie odpowiedzi na pytania.
Sekretarz stanu w MON Paweł Zalewski:
Dziękuję bardzo.
Dziękuję za pytania. Kilka kwestii szczegółowych, jeżeli chodzi o to, w jaki sposób już wydajemy środki z tej perspektywy unijnej, która jest. Mówiliśmy tutaj, że realizujemy 14 projektów. To są linie kolejowe, to są bocznice, to są też porty lotnicze. To już ma miejsce. Natomiast w tym momencie negocjujemy przyszłą perspektywę i chcemy, aby w tej przyszłej perspektywie jak najwięcej środków było na mobilność wojskową. Dzisiaj to jest przestrzenią naszych negocjacji. Szukamy wsparcia wszystkich krajów, które tak naprawdę znajdują się na wschodzie i których to dotyczy – przecież to jest najważniejsze – także partnerów z Europy Środkowej. Szukamy porozumienia i tworzymy wspólny front w tej sprawie. Mamy nadzieję, że te negocjacje – bo one są częścią negocjacji przyszłego pakietu finansowego, przyszłych ram finansowych – że te negocjacje zakończą się sukcesem. Także dlatego, że widzimy dzisiaj, że Unia Europejska bardzo korzystnie zredefiniowała swoją istotę.
Bardzo mnie cieszy, że pan poseł, poseł opozycji, która tak często krytykuje Unię Europejską, wyraża się pozytywnie o jej planach. Jak mówię, dotyczy to pakietu 7 lat po 2028 r. Bo dzisiaj rzeczywiście jest tak, że te dwie ważne, najważniejsze dla nas instytucje, czyli NATO i Unia Europejska, podzieliły już swoje zadania i nie konkurują, tak jak to było kiedyś, a przynajmniej były może takie ambicje, bardziej niż realna konkurencja, i że dzisiaj Unia Europejska wspiera gospodarczo, infrastrukturalnie NATO i realizację zadań, które ma każdy z członków NATO zgodnie z planami operacyjnymi. Takim planem, który temu służy, jest SAFE. Świetny plan. Myślę, że jest wiele nieporozumień go dotyczących, bo pamiętajmy, że 89% tych pieniędzy idzie do polskiego przemysłu. To lepiej chyba niż do jakiegokolwiek innego, nawet najbliższego sojusznika.
Proponuję więc, abyście panowie, państwo, przepraszam najmocniej, państwo, przemyśleli swoje stanowisko. Ale myślę, że tutaj fakty po prostu są oczywiste i dostrzegamy je wszyscy i wszyscy chcemy, aby tych środków było więcej.
Odpowiadając na pytanie pani poseł, kwestia rozbudowy infrastruktury paliwowej to rzeczywiście jest rzecz kluczowa, bo jeżeli dzisiaj szukać pozostałości granic z okresu zimnej wojny, to wystarczy spojrzeć na te rurociągi, które mają dostarczać paliwo do lotnisk, ale nie tylko, bo na tym paliwie jeżdżą przecież także Abramsy. Zatem widać tu wyraźnie granice zimnej wojny. One się kończą na zachodniej granicy dawnego RFN. Podejmujemy próby i działania mające na celu po pierwsze uzyskanie środków natowskich, bo to są programy natowskie, ale wiemy, że te koszty będą wynosiły ponad 10 mld złotych. To są duże pieniądze. Standardy refinansowania tego typu projektów przez NATO pokazują, że to są naprawdę niewielkie koszty. Stąd chcemy otworzyć – i to są negocjacje, które właśnie dzisiaj mają miejsce – dzisiaj rozmawiamy o tym, aby otworzyć Europejski Fundusz Konkurencyjności na projekty związane z infrastrukturą komunikacyjną podwójnego zastosowania, dla nas wojskową, i aby w przyszłej siedmiolatce uzyskać na to pieniądze.
Jeżeli chodzi o pytanie pana posła Sellina, to myślę, że projekt, który jest dzisiaj realizowany, Port Polska, jest kontynuacją projektu, który powstał za państwa rządów, czyli projektu CPK, dostosowaną do potrzeb i możliwości dzisiejszej Polski. Myślę, że to jest bardzo dobry projekt, który oczywiście będzie kosztował również olbrzymie pieniądze, ale on także przyczyni się dla poprawienia wojskowej mobilności.
Ostatnia kwestia. Mam taki apel, jako poseł, jako państwa kolega, a nie jako wiceminister obrony narodowej. Myślę, że sytuacja, w której trochę okładamy się naszym stosunkiem do najważniejszego strategicznego sojusznika, nie jest dobra i nikomu nie przynosi korzyści. Myślę, że wszyscy, jak tutaj jesteśmy, mamy świadomość – i to również wiedzą ci, którzy w Europie pierwsi głosili hasła o autonomii strategicznej – że zaangażowanie Stanów Zjednoczonych w bezpieczeństwo Europy jest kluczowe dla sukcesu tych działań. Myślę, że dzisiaj nie ma powodu, aby ktokolwiek ubiegał się o tytuł większego przyjaciela Stanów Zjednoczonych, bo mam wrażenie, że Stany Zjednoczone tego po prostu nie potrzebują. A, jak mówię, jestem przekonany, że w tej kwestii nie ma żadnych różnic pomiędzy głównymi siłami politycznymi w naszym parlamencie. Nie mówię o ugrupowaniu, które chce, abyśmy wyszli z NATO i z Unii Europejskiej, które w naszym parlamencie ma swoich posłów, co jest przedmiotem mojej troski, bo uważam, że tego typu głosy szkodzą naszemu interesowi. Ale my, jak tutaj jesteśmy, sądzę, że w tych sprawach jesteśmy całkowicie zgodni. Bardzo dziękuję, panie przewodniczący.
Przewodniczący poseł Marek Krząkała (KO):
Bardzo dziękuję.
Było jeszcze pytanie skierowane do państwa oficerów. Czy ktoś z państwa chciałby zabrać głos?
Sekretarz stanu w MON Paweł Zalewski:
Panie przewodniczący, pan pozwoli, ja tutaj reprezentuję rząd i na to pytanie odpowiedziałem. Dziękuję bardzo.
Przewodniczący poseł Marek Krząkała (KO):
Oczywiście.
Do głosu zgłosił się jeszcze pan poseł Paweł Jabłoński. Bardzo proszę.
Poseł Paweł Jabłoński (PiS):
Bardzo dziękuję.
Szczerze mówiąc, uważam, z całym szacunkiem dla pana ministra i zwierzchności cywilnej nad armią, to jednak nie bez kozery mamy tutaj panów oficerów. Myślę, że nie przyszli tu w roli dekoracji, tylko jako wsparcie merytoryczne. Myślę, że to byłoby wskazane, gdyby mogli zabrać głos. Mam nadzieję, że ministerstwo nie będzie zamykać ust oficerom.
Natomiast co do apelu pana ministra, panie ministrze, ja się pod tym podpisuję. Nie powinniśmy tutaj urządzać wyścigów, także w kwestii, kto jest bardziej antyamerykański. Mam nadzieję, że przynajmniej niektórzy politycy koalicji rządowej wezmą to sobie do serca, bo to, co się w ostatnich dniach dzieje, zwłaszcza mam tu na myśli marszałka Sejmu, ale nie tylko, to naprawdę nie jest dobre dla Polski. Mam nadzieję, że będziecie w stanie porozmawiać też wewnętrznie, żeby opanować te emocje.
Natomiast co do mojego pytania, chciałbym do tego wrócić, bo poprosiłem o konkretne informacje. Rozumiem, że pan minister może ich w tej chwili nie posiadać, więc poprosiłbym o odpowiedź na piśmie. O konkretne odcinki infrastruktury, które mają być modernizowane, i konkretne działania, które są w tej sprawie realizowane. Dziękuję.
Przewodniczący poseł Marek Krząkała (KO):
Bardzo dziękuję.
Jeszcze zgłosił się pan poseł Rafał Kasprzyk. Proszę bardzo.
Poseł Rafał Kasprzyk (Polska2050):
Dziękuję, panie przewodniczący.
Szanowni państwo posłowie, którzy mają jakieś wątpliwości, kto reprezentuje rząd, to chciałbym przypomnieć, że to nie jest jedyna Komisja, na której strona rządowa jest reprezentowana przez ministra lub wiceministra i pracowników oraz inne osoby towarzyszące ministrowi, który wypowiada się w imieniu rządu. W związku z tym pana komentarze, panie pośle, dotyczące dekoracji, proszę kierować do pana Morawieckiego i innych, Błaszczaka na przykład, którzy używali wojska jako po prostu paprotek na swoich konferencjach.
Przewodniczący poseł Marek Krząkała (KO):
Dobrze, proszę o…
Poseł Paweł Jabłoński (PiS):
Słabiutkie to było, naprawdę słabiutkie.
Przewodniczący poseł Marek Krząkała (KO):
Bardzo dziękuję.
Myślę, że kwestie bezpieczeństwa i obrony są na tyle istotne i ważne, że powinniśmy się skupić na meritum. Nie widzę więcej zgłoszeń. Chciałbym wobec tego zaproponować następującą konkluzję.
Oczywiście, pan minister zawsze może zabrać głos.
Sekretarz stanu w MON Paweł Zalewski:
Tak, dziękuję serdecznie.
Panie pośle, oczywiście przekażemy te informacje o 14 projektach, o których mówiłem, panu posłowi czy właściwie na ręce pana przewodniczącego. Rozumiem, że pan przewodniczący będzie dystrybuował to między posłów. Natomiast myślę, że jest bardzo wiele rzeczy, które nas dzielą. Kwestia bezpieczeństwa nas łączy. Stosunek do wagi sojuszu ze Stanami Zjednoczonymi nas łączy i tego się trzymajmy. Dziękuję bardzo.
Przewodniczący poseł Marek Krząkała (KO):
Bardzo dziękuję.
Chciałbym zaproponować następującą konkluzję: stwierdzam, że Komisja przyjęła do wiadomości informację rządu na temat dokumentu o sygnaturze JOIN(2025) 846 wersja ostateczna i odnoszącego się do niego stanowiska rządu. Czy jest sprzeciw? Nie widzę. Na tym zamykam rozpatrywanie pkt II.
Przechodzimy do pkt III, czyli rozpatrzenia w trybie art. 11 ust. 1 ustawy z dnia 8 października 2010 r. informacji o stanowisku, jakie Rada Ministrów ma zamiar zająć podczas rozpatrywania projektów aktów prawnych Unii Europejskiej na Radzie do Spraw Rolnictwa i Rybołówstwa, które odbędzie się w dniu 23 lutego 2026 r. w związku z zasięgnięciem opinii Komisji w tych sprawach.
Rząd jest reprezentowany przez pana ministra Adama Nowaka, podsekretarza stanu w Ministerstwie Rolnictwa i Rozwoju Wsi. Bardzo proszę pana ministra o przedstawienie informacji.
Podsekretarz stanu w Ministerstwie Rolnictwa i Rozwoju Wsi Adam Nowak:
Dziękuję bardzo.
Szanowny panie przewodniczący, Wysoka Komisjo, na najbliższym posiedzeniu Rady ds. Rolnictwa i Rybołówstwa, które, tak jak pan przewodniczący wskazał, odbędzie się 23 lutego w Brukseli, odbędzie się pierwsza w czasie prezydencji cypryjskiej dyskusja ministrów rolnictwa nad propozycjami dotyczącymi kształtu wspólnej polityki rolnej po roku 2027 na lata 2028–2034. Obecnie nie jest jeszcze znany precyzyjny obszar dyskusji. Oczekujemy na dokument wprowadzający prezydencji cypryjskiej i pytania, które tę dyskusję ukierunkują.
W dyskusji będziemy się kierować stanowiskiem rządu do projektu COM(2025) 560. To stanowisko było rozpatrzone przez Wysoką Komisję, Komisję do Spraw Unii Europejskiej Sejmu, 6 listopada 2025 r. Pragnę przypomnieć, że jednym z kluczowych elementów stanowiska rządu jest preferencja dla architektury wspólnej polityki rolnej opartej o dwa filary, a także oddzielnego, stabilnego i odpowiedniego do wyzwań i potrzeb budżetu tej polityki i odrębnych ram prawnych. Komisja Europejska zaproponowała połączenie dwóch filarów wspólnej polityki rolnej w jednym funduszu razem z innymi politykami, w tym polityką spójności. Komisja tłumaczy, że jest to propozycja modernizacji i uproszczenia wspólnej polityki rolnej w nowej perspektywie budżetowej. Jednak to połączenie pozostaje jednym z najbardziej spornych elementów debaty o przyszłości wspólnej polityki rolnej po roku 2027.
W dotychczasowych dyskusjach polski rząd podkreślał obawy, że integracja funduszy może prowadzić do konkurowania o środki pomiędzy różnymi priorytetami budżetowymi, na przykład polityki spójności, w ramach wspólnego budżetu. W tym kontekście chcę zwrócić uwagę na dwie propozycje, które Komisja Europejska przedstawiła w listopadzie 2025 r. i na początku stycznia roku bieżącego. Te propozycje są odpowiedzią na stanowisko Polski i większości państw członkowskich, a także Parlamentu Europejskiego. Pierwsze z rozwiązań to tak zwany mechanizm rural target zaproponowany przez Komisję, zakładający obowiązek przeznaczenia co najmniej 10% środków każdego krajowego i regionalnego planu partnerstwa na rzecz rolnictwa i obszarów wiejskich. Te 10% ma być liczone od części alokacji krajowej pozostającej po odjęciu między innymi środków ukierunkowanych na wsparcie dochodów rolników w ramach wspólnej polityki rolnej. Popieramy tę propozycję. Mechanizm ten obejmuje 48,7 mld EUR na poziomie Unii Europejskiej, a ze wstępnych szacunków wynika, że dla Polski z tej puli mogłoby być przeznaczone około 8,9 mld EUR na wsparcie rolnictwa i obszarów wiejskich, czyli nieco około 20% tej puli.
Z zadowoleniem przyjmujemy także propozycję Komisji Europejskiej ze stycznia 2026 r., polegającą na umożliwieniu państwom członkowskim wcześniejszego dostępu do części tak zwanej kwoty elastyczności, flexibility account. Zamiast czekać na przegląd śródokresowy i jego wyniki państwa członkowskie mogłyby już na etapie składania początkowych planów partnerstwa krajowego i regionalnego sięgnąć po to finansowanie i zaprogramować część tych środków na rzecz rolnictwa i obszarów wiejskich. Na poziomie Unii Europejskiej oznacza to około 45 mld EUR dostępnych od 2028 r., czyli od początku momentu wydatkowania środków w nowej perspektywie, a w przypadku Polski szacuje się możliwość zaprogramowania w ten sposób około 8,8 mld EUR. Obie propozycje wymagają szczegółowych prac legislacyjnych na szczeblu Unii Europejskiej. Możliwości oraz zakres wykorzystania proponowanych przez Komisję rozwiązań na rzecz rolnictwa i obszarów wiejskich leżeć będą oczywiście w gestii państw członkowskich.
Propozycje Komisji Europejskiej z listopada i stycznia są krokiem w kierunku wzmocnienia środków kierowanych na rolnictwo i obszary wiejskie, a także rekompensującym likwidację odrębnego finansowania rozwoju obszarów wiejskich. Będziemy zabiegali o utrzymanie rozwiązań korzystnych dla Polski z punktu widzenia całego dostępnego budżetu, możliwych interwencji i działań w ramach nowej perspektywy finansowej w dalszej części negocjacji.
Chcę jednocześnie zwrócić uwagę, że te kwoty wskazane i zsumowane z możliwością przeznaczenia na rolnictwo, rozwój wsi i wsparcie bezpieczeństwa żywnościowego oraz odpowiedź na potrzeby rynkowe w rolnictwie dają nam możliwość dostępu do rekordowej z punktu widzenia dotychczasowych perspektyw finansowych kwoty około 43 mld EUR, plus oczywiście finansowanie krajowe, ale – tak jak wskazałem – wymagało to będzie odpowiednich prac z punktu widzenia legislacyjnego na poziomie europejskim, a także stosownych decyzji na poziomie rządowym. Dziękuję za uwagę i możliwość przedstawienia materiału.
Przewodniczący poseł Marek Krząkała (KO):
Bardzo dziękuję, panie ministrze.
Otwieram dyskusję. Czy ktoś z pań i panów posłów chciałby zabrać głos? Bardzo proszę, pan poseł Polak i pan poseł Andrzej Grzyb. Czy ktoś jeszcze? Nie widzę. Zamykam listę mówców. Proszę bardzo, panie pośle.
Poseł Piotr Polak (PiS):
Szanowny panie przewodniczący, Wysoka Komisjo, panie ministrze, dobrze, że usłyszeliśmy dość zdecydowany głos polskiego ministra rolnictwa w aspekcie zabiegania o środki z budżetu unijnego. To, co planuje rząd, to upominanie się i niedopuszczenie do sytuacji, by do polskich rolników nie trafiły środki na wspólną politykę rolną, tak jak to było dotychczas.
Tylko jedna uwaga, panie ministrze. Zabrakło mi odniesienia się pana ministra do propozycji, które przedstawił nie kto inny, tylko polski komisarz do spraw unijnego budżetu, pan Serafin, który zaproponował, aby na wspólną politykę rolną środków, które mają trafić w okresie od 2028 r., było chyba tylko niecałe 300 mld EUR. Przy znaczącym wzroście budżetu unijnego o chyba 40% w stosunku do ostatniego okresu programowania następuje spadek nakładów i wydatków na wspólną politykę rolną o 25%, czyli prawie o 90 mld EUR. Jeśli Komisja Europejska tego nie zrozumie, to te wszystkie zapewnienia, o których pan minister mówi, będą bardzo trudne do zrealizowania. Tak że prosiłbym jeszcze, żeby się odnieść do tego wyjściowego budżetu, który ma być zabezpieczony na wspólną politykę rolną, a który jest znacznie okrojony w stosunku do lat minionych. Dziękuję.
Przewodniczący poseł Marek Krząkała (KO):
Bardzo dziękuję.
Pan poseł Andrzej Grzyb.
Poseł Andrzej Grzyb (PSL-TD):
Ja bym chciał podziękować panu ministrowi za przedstawioną informację, którą będzie prezentował w trakcie posiedzenia rady. Natomiast co do konstrukcji budżetu, który ma być jednym pakietem czy jedną kopertą narodową, gdzie wspólnotowa polityka rolna będzie wyodrębniona tylko w części dotyczącej dopłat bezpośrednich, natomiast nie będzie wyodrębniona w części dotyczącej polityki spójności na obszarach wiejskich, co do tej pory było realizowane w postaci drugiego filaru, to tu istotnie kolega ma rację, że wtedy w ogólnym bilansie te ogólne nakłady tego nie uwzględniają. Bo jeżeli był drugi filar, to on zwiększał pulę wydatków na wspólnotową politykę rolną.
Sądzę, że z jednej strony to jest ułatwienie dla tych, którzy są prognozującymi wieloletnie ramy finansowe, natomiast wydaje mi się, że powinniśmy w sposób zdecydowany popierać stanowisko, które prezentują m.in. wszystkie organizacje rolnicze, związki zawodowe, organizacje spółdzielcze zgromadzone w COPA COGECA, które domagają się, aby wspólnotowa polityka rolna była jednak wyodrębniona w wieloletnich ramach finansowych.
W ramach tego wyodrębnienia powinien być również wyraźnie wskazany filar rozwojowy dotyczący obszarów wiejskich. Bo, jak znam życie, istnieje potem duża trudność w konfrontacji pomiędzy obszarami zurbanizowanymi a obszarami wiejskimi, jeżeli chodzi o cele rozwojowe, w tym również związane z modernizacją gospodarstw. Sądzę, że to nie jest doświadczenie nowe. To jest doświadczenie wieloletnie, a zważywszy na rozległość obszarów wiejskich i ich potrzeby rozwojowe, to jest niezmiernie konieczne.
Druga sprawa, która wydaje mi się, że nie wybrzmiała w polskiej przestrzeni publicznej, to jest właśnie ta możliwość przyspieszenia pewnych wydatków, które pan minister wskazał, w kwocie 5,8 mld EUR, związanych z niejaką kompensacją negatywnych skutków z tytułów przyspieszenia stosowania tymczasowej umowy Unia Europejska – Mercosur. 4,5 mld, jeżeli dobrze pamiętam, Włochy, my – 5,8 mld, i wydaje mi się, że trochę zapomnieliśmy o tym mówić, tak że dziękuję również za przypomnienie tej kwestii, bo to jest istotny element, który wiąże się z działaniami o charakterze ostrożnościowym i osłonowym w związku z tą decyzją, która nie jest popierana przez polski rząd w zakresie wprowadzenia umowy Mercosur. Dziękuję bardzo.
Przewodniczący poseł Marek Krząkała (KO):
Bardzo dziękuję.
Proszę pana ministra o udzielenie odpowiedzi.
Podsekretarz stanu w MRiRW Adam Nowak:
Dziękuję bardzo, panie przewodniczący.
Wysoka Komisjo, szanowni państwo, odnosząc się do głosu i pytań pana posła Piotra Polaka, chciałbym zwrócić uwagę na pierwszą kluczową sprawę – że mówimy o nowej architekturze, o nowej konstrukcji wydatkowania funduszy w perspektywie po roku 2027. Stanowisko polskiego rządu było jednoznaczne i zdecydowane, zarówno w czasie polskiej prezydencji w Radzie Unii Europejskiej, jak i późniejszych prezydencji, w tym prezydencji cypryjskiej, która obecnie trwa. Oczekujemy silnej, stabilnej, dwufilarowej wspólnej polityki rolnej, ale przede wszystkim takiej, która będzie zapewniała adekwatne finansowanie tych wyzwań. Jesteśmy w ważnym momencie rozmowy o odpowiednich środkach finansowych na ten cel. Stricte na samą część rolną jest przeznaczona kwota 300 mld EUR, z czego 294 mld dzielone na poszczególne kraje, na plany krajowe, a niecałe 7 mld – na rezerwę w przypadku zaistnienia pewnych kryzysów, rezerwy kryzysowej unijnej. Z tego rozdzielnika Polska otrzyma kwotę 24,6 mld EUR.
Ale chciałbym się teraz odnieść, że to nie jest jedyna składowa budżetu na wieś i rolnictwo. To jest głównie na tę część związaną z rekompensatą dochodów, ze wsparciem dochodów rolników, ale jest jeszcze ta część związana z drugim filarem, rozwojem obszarów wiejskich, zapewnieniem bezpieczeństwa żywnościowego, inwestycji w rolnictwie, podniesieniem konkurencyjności obszarów wiejskich. Zwrócił na to uwagę w swoim wystąpieniu pan poseł, pan przewodniczący Andrzej Grzyb. Zresztą na posiedzeniu podkomisji do spraw traktatów szeroko tę kwestię też omawialiśmy przy okazji poprzedniego posiedzenia Sejmu – że należy dołożyć jeszcze dwa dodatkowe źródła finansowania, które łącznie powodują, że Polska wysuwa się na trzecią pozycję w Unii Europejskiej, jeśli chodzi o budżet na wieś i rolnictwo. Do tej pory nigdy nie miał miejsca fakt, że wyprzedziliśmy zarówno Włochów, jak i Niemców w tym budżecie. Myślę, że kluczowe tu jest, że mamy większy budżet na wieś i rolnictwo niż Niemcy, co może wiele osób pozytywnie elektryzować.
Co jest dzisiaj szczególnie istotne? Pokazanie, jak te środki chcemy dobrze wykorzystać, dobrze wydatkować, żeby żadna z interwencji, żaden z obszarów wsparcia, który był w poprzednich perspektywach finansowych, nie został pominięty bądź zredukowany w nowej perspektywie. Faktycznie Włosi w ramach tych dyskusji na końcowym etapie negocjacji umowy Unii Europejskiej z Mercosurem odtrąbili sukces, że z puli 45 mld EUR możliwości wcześniejszych przesunięć mogą mieć kwotę 4,5 mld EUR. Polska, mając dwukrotnie większą dostępną kwotę przesunięcia, 8,8 mld EUR, niestety dostatecznie głośno tego nie artykułowała, a myślę, że to jest znaczny sukces negocjacyjny i też sukces ekonomiczny z punktu widzenia polskich rolników.
Oczywiście, tak jak mówiłem, jesteśmy na ostatnim etapie negocjacji. To będzie ważne, aby na poziomie europejskim i krajowym przygotować dobre regulacje, natomiast sama dwufilarowa wspólna polityka rolna bez adekwatnego budżetu nie wystarczy, a trzeba mówić, że ten budżet będzie pochodził z kilku składowych, a suma tych składowych jest, raz jeszcze dodam, rekordowa od 22 lat obecności Polski w Unii Europejskiej i po raz pierwszy lokuje nas na trzeciej pozycji w Unii Europejskiej po Francji i Hiszpanii przed Włochami i Niemcami. Dziękuję bardzo.
Przewodniczący poseł Marek Krząkała (KO):
Bardzo dziękuję.
Więcej zgłoszeń nie widzę, w związku z tym chciałbym zaproponować następującą konkluzję: stwierdzam, że Komisja przyjęła do wiadomości informację o stanowisku, jakie Rada Ministrów ma zamiar zająć podczas rozpatrywania projektów aktów prawnych Unii Europejskiej na posiedzeniu Rady ds. Rolnictwa i Rybołówstwa, które odbędzie się w dniu 23 lutego 2026 r., w związku z zasięgnięciem opinii Komisji w tych sprawach. Czy jest sprzeciw? Nie widzę. Na tym zamykam rozpatrywanie pkt III.
Przechodzimy do pkt IV, ostatniego, czyli rozpatrzenia w trybie art. 11 ust. 1 ustawy z dnia 8 października 2010 r. informacji o stanowisku, jakie Rada Ministrów ma zamiar zająć podczas rozpatrywania projektów aktów prawnych Unii Europejskiej na Radzie ds. Gospodarczych i Finansowych, która odbędzie się w dniu 17 lutego 2026 r., w związku z zasięgnięciem opinii Komisji w tych sprawach. Uprzejmie informuję, że w agendzie rady znajdują się dwa dokumenty, które nie były jeszcze rozpatrywane przez Komisję.
Rząd reprezentuje pan Marcin Łoboda, sekretarz stanu w Ministerstwie Finansów. Bardzo proszę pana ministra o przedstawienie informacji.
Sekretarz stanu w Ministerstwie Finansów Marcin Łoboda:
Bardzo dziękuję, panie przewodniczący.
Szanowny panie przewodniczący, Wysoka Komisjo, mam przyjemność zaprezentować państwu informację o aktach prawnych przewidzianych do dyskusji na najbliższej radzie ECOFIN. W części legislacyjnej prezydencja cypryjska zaplanowała na posiedzeniu rady ECOFIN omówienie dwóch aktów prawnych. Pierwszy to dyrektywa dotycząca wzmacniania ram pracowniczych programów emerytalnych i druga to rozporządzenie w sprawie ogólnopolskiego indywidualnego produktu emerytalnego, tak zwane OIPE. Z uwagi na brak nadal publikacji w języku polskim, do żadnego z nich nie dysponujemy jeszcze stanowiskiem rządu w rozumieniu ustawy kooperacyjnej, natomiast jeżeli będzie tłumaczenie, to oczywiście przedstawimy szanownej Komisji stanowisko.
I tak, odnośnie do pierwszego dokumentu dyrektywy w ocenie rządu przegląd tych ram powinien nadal opierać się na zasadzie minimalnej harmonizacji, zachowując jednocześnie odpowiedni stopień autonomii dla krajów organów kompetentnych. Tym samym nie powinien, w swoich założeniach przynajmniej, odwoływać się do innego dodatkowego produktu oszczędnościowego na emeryturę, który nie spełnia kryteriów zgodności z drugim filarem emerytalnym. Dlatego też w ramach debaty planujemy wyrazić sprzeciw wobec możliwości oferowania przez instytucje pracownicze programów emerytalnych, czyli IORP, zgłaszania wpłat na ogólnoeuropejski indywidualny produkt emerytalny przez pracodawcę w imieniu swoich pracowników oraz wobec próby faworyzacji OIPE w stosunku do innych funkcjonujących dotychczas form dodatkowego oszczędzania w państwach członkowskich.
Należy zachować wyraźne rozróżnienie między emeryturami zawodowymi a osobistymi. Dzięki temu unikniemy wielu potencjalnych problemów organizacyjnych i przede wszystkim prawnych. Proponowane zmiany budzą wątpliwość odnośnie do konkurencji firm ubezpieczeniowych, także tych regulacji przy Solvency II, gdzie obowiązują wyższe standardy. Istnieje bowiem ryzyko, że podmioty oferujące OIPE chcą maksymalizować swoje zyski i będą się zgłaszać do organów nadzoru o możliwość otwarcia IORP. Sytuacja ta może doprowadzić do zaburzenia równowagi konkurencji na rynkach, m.in. też polskim.
Co do drugiego aktu prawnego, czyli rozporządzenia, rząd kierunkowo wyraża aprobatę dla rozwiązań zaproponowanych przez Komisję Europejską. Ogólnie popiera wzmacnianie ram dotyczących ogólnoeuropejskich i indywidualnych produktów emerytalnych OIPE, przyczyniając się w ten sposób do osiągnięcia jednego z celów Unii Europejskiej, oszczędności i inwestycji, które Ministerstwo Finansów, rząd, popiera.
Wątpliwości wzbudza propozycja zmiany prowadzenia normy zobowiązującej państwa członkowskie do tego, że OIPE będą traktowane podatkowo nie mniej korzystnie niż inne krajowe indywidualne produkty emerytalne. W naszej ocenie przepis ten może bowiem naruszać kompetencje państw członkowskich w dziedzinie podatków dochodowych. Uważamy również, że decyzja o dopuszczeniu OIPE w ramach systemów automatycznej rejestracji w miejscu pracy powinna pozostać w gestii państw członkowskich, a nie Komisji Europejskiej czy Unii Europejskiej, i być podejmowana z dużą ostrożnością, szczególnie w krajach, które już posiadają funkcjonujące systemy automatycznej rejestracji. W tej sprawie wskazujemy, że w Polsce od 1 lipca 2019 r. zostały wprowadzone pracownicze plany kapitałowe, tak zwane PPK. W programie tym obowiązuje automatyczny zapis z możliwością złożenia przez osobę zatrudnioną deklaracji o rezygnacji z dokonywanych wpłat do programu. To jest jeden z przykładów. Bardzo dziękuję, panie przewodniczący.
Przewodniczący poseł Marek Krząkała (KO):
Bardzo dziękuję.
Otwieram dyskusję. Czy są jakieś pytania? Nie widzę.
W takim razie chciałbym zaproponować następującą konkluzję: stwierdzam, że Komisja wysłuchała informacji o stanowisku, jakie Rada Ministrów ma zamiar zająć podczas rozpatrywania projektów aktów prawnych na posiedzeniu Rady ds. Gospodarczych i Finansowych, które odbędzie się w dniu 17 lutego 2026 r., w związku z zasięgnięciem opinii Komisji w tych sprawach. Komisja postanowiła nie zajmować stanowiska w stosunku do dokumentów o sygnaturze COM(2025) 840 i 842. Czy jest sprzeciw? Nie widzę. Na tym zamykam rozpatrywanie pkt IV.
Informuję, że porządek obrad został wyczerpany. Protokół posiedzenia będzie wyłożony do przejrzenia w sekretariacie Komisji w Kancelarii Sejmu.
Zamykam posiedzenie Komisji. Następne jest za 35 minut. Dziękuję bardzo.