Komisja do Spraw Unii Europejskiej, obradująca pod przewodnictwem poseł Agnieszki Pomaskiej (KO), przewodniczącej Komisji, rozpatrzyła:

I.    informację o dokumentach, w stosunku do których Prezydium wnosi  o niezgłaszanie uwag: COM(2026) 246, 248, 1002 (art. 8 ust. 2 ustawy  z dnia 8 października 2010 r. o współpracy Rady Ministrów z Prezydentem Rzeczypospolitej Polskiej oraz Sejmem i Senatem w sprawach związanych z członkostwem Rzeczypospolitej Polskiej w Unii Europejskiej);  C(2026) 3333, COM(2026) 150, 197, 199, 228, 229 (art. 151 ust. 1 regulaminu Sejmu z uwzględnieniem art. 3 ust. 2 ustawy z dnia 8 października 2010 r.),

II.   w trybie art. 11 ust. 1 ustawy z dnia 8 października 2010 r. informację  o stanowisku jakie Rada Ministrów ma zamiar zająć podczas rozpatrywania projektów aktów prawnych UE na posiedzeniu Rady ds. Ogólnych  (16 czerwca 2026 r.), w związku z zasięgnięciem opinii Komisji w tych  sprawach (COM(2025) 80, 81, 84, 87, 236, 258, 501, 502, 503, 504, 526, 531, 551, 555, 565, 570, 571, 821, 822, 823, 836, 837, 981, 982, 983, 984, 985, 986, 993, 999, 1020, 1021, 1030),

III.  w trybie art. 151 ust. 1 regulaminu Sejmu z uwzględnieniem art. 3 ust. 2 ustawy z dnia 8 października 2010 r. informację o posiedzeniu Rady ds. Zagranicznych które odbędzie się w dniu 15 czerwca 2026 r.,

IV.  w trybie art. 151 ust. 1 regulaminu Sejmu z uwzględnieniem art. 3 ust. 2 ustawy z dnia 8 października 2010 r. informację o posiedzeniu Rady Europejskiej, która odbędzie się w dniach 18 i 19 czerwca 2026 r.

W posiedzeniu udział wzięli: Ignacy Niemczycki sekretarz stanu w Ministerstwie Spraw Zagranicznych wraz ze współpracownikami, Renata Calak dyrektor Departamentu Strategii Ministerstwa Funduszy i Polityki Regionalnej, Zbysław Ziemacki dyrektor Departamentu Innowacyjności i Polityki Kosmicznej Ministerstwa Rozwoju i Technologii, Justyna Gorzoch naczelnik wydziału w Departamencie Innowacyjności i Polityki Kosmicznej Ministerstwa Rozwoju i Technologii, Zbigniew Czachór stały doradca Komisji.

W posiedzeniu udział wzięli pracownicy Kancelarii Sejmu: Agata Jackiewicz, Joanna Heger, Monika Włodarska – z sekretariatu Komisji w Biurze Spraw Europejskich i Współpracy Międzynarodowej.

Przewodnicząca poseł Agnieszka Pomaska (KO):
Dzień dobry. Otwieram posiedzenie Komisji do Spraw Unii Europejskiej. Witam panie posłanki, panów posłów, witam pana ministra. W związku z zakresem omawianego materiału i zgodnie z sugestią pana ministra, proponuję, żeby pkt III omówić jako pkt II, a pkt II stanie się pkt III. Rozumiem, że nie ma sprzeciwu. Bardzo proszę o zajmowanie miejsc, bo później będzie, że państwo nie usłyszeli, co mówię, a będzie już za późno. Czyli mamy taką kolejność.

Przechodzimy od razu do pkt I, czyli informacji o dokumentach Unii Europejskiej, w stosunku do których prezydium wnosi o niezgłaszanie uwag. Są to dokumenty w trybie art. 8 ust. 2 ustawy z dnia 8 października 2010 r. o współpracy Rady Ministrów z Prezydentem Rzeczypospolitej Polskiej oraz Sejmem i Senatem w sprawach związanych z członkostwem Rzeczypospolitej Polskiej w Unii Europejskiej COM(2026) 246, 238, 1002 i w trybie art. 151 ust. 1 regulaminu Sejmu, z uwzględnieniem art. 3 ust. 2 ustawy dokumenty C(2026) 3333, COM(2026) 150, 197, 199, 228 i 229. Czy do wymienionych przeze mnie dokumentów państwo posłowie chcą zgłosić jakieś uwagi? Nie widzę.

W związku z tym przechodzimy do pkt II, czyli Rada ds. Ogólnych, która odbędzie się  16 czerwca. Bardzo proszę pana ministra Ignacego Niemczyckiego o przedstawienie informacji.

Sekretarz stanu w Ministerstwie Spraw Zagranicznych Ignacy Niemczycki:
Szanowna pani przewodnicząca, szanowni panowie posłowie, szanowne panie posłanki, agenda Rady ds. Ogólnych zawiera pięć punktów legislacyjnych przewidzianych do omówienia. Zasadniczym przedmiotem dyskusji będzie kolejny etap negocjacji nowych wieloletnich ram finansowych. Omówiony zostanie zaproponowany przez prezydencję schemat negocjacyjny, tak zwany nego box, uzupełniony już o liczby. Będzie to pierwsza okazja do przeprowadzenia w Radzie dyskusji opartej na konkretnych wartościach liczbowych. To jest istotny etap negocjacyjny.

Polska popiera cel zakończenia negocjacji w 2026 roku. Już rozmawialiśmy o tym. Kluczowe znaczenie ma dla nas jakość procesu oraz solidność ostatecznego kompromisu. Niezmiennie priorytetami Polski w kolejnych ramach finansowych są polityka spójności, wspólna polityka rolna oraz obronność, w szczególności mobilność wojskowa. Uważamy, że proponowana wielkość WRF-u stanowi dobry punkt wyjścia do dalszych dyskusji. Jesteśmy też otwarci na dyskusję nad zasobami własnymi, natomiast one nie mogą być regresywne i stanowczo sprzeciwiamy się zasobowi opartemu o ETS.

W ramach omawianego posiedzenia Rady prezydencja chciałaby osiągnąć porozumienie co do częściowego podejścia ogólnego wobec trzech kluczowych rozporządzeń sektorowych w ramach kolejnego budżetu. Pierwsze to jest rozporządzenie w sprawie Europejskiego Funduszu Spójności Gospodarczej, Społecznej i Terytorialnej, Rolnictwa, Rolnictwa i Obszarów Wiejskich, Rybołówstwa i Polityki Morskiej, Dobrobytu i Bezpieczeństwa na okres 2028–2034, tak zwane rozporządzenie w sprawie PPKR.

Druga rzecz to jest rozporządzenie w sprawie Europejskiego Funduszu Konkurencyjności, trzecia – rozporządzenie ustanawiające globalny wymiar Europy. Prace nad tymi projektami jeszcze trwają. Negocjacje się toczą. Rozmawiamy w ramach COREPER-u na posiedzeniu dzisiaj, w piątek i być może nawet jeszcze w weekend. Ostateczne stanowisko Polski będzie oczywiście zależało od wyniku rozmów na COREPER-ze i będzie zależało od przedstawionych do zaproponowania na Radzie konkretnych tekstów.

Najbliżej satysfakcjonującego nas rezultatu jesteśmy pod względem rozporządzenia dotyczącego globalnego wymiaru Europy. W toku dotychczasowych prac udało nam się wynegocjować przepisy, które realizują główne postulaty przedstawione w stanowisku rządu przyjętym w październiku 2025 roku i prezentowanym na forum szanownej Komisji.

Aktualne brzmienie propozycji w ramach częściowego podejścia ogólnego przedstawionego na dzisiejszym posiedzeniu ambasadorów jest dla nas satysfakcjonujące. Jeśli zostanie uwzględnione w tekście przedłożonym do przyjęcia przez Radę, to możemy je poprzeć.

Najważniejsze zrealizowane postulaty polskie są następujące: wśród celów ogólnych rozporządzenia ujęte zostało rozszerzenie, znacząco została wzmocniona rola państw członkowskich na wszystkich etapach wdrażania instrumentu, znacząco zwiększono również rolę państw członkowskich we wdrażaniu instrumentów w filarze europejskim. Utrzymane zostały przepisy dotyczące warunkowości w odniesieniu do kwestii migracyjnych. Dodatkowo uwzględniono liczne pozostałe postulaty Polski zgłaszane w toku negocjacji dotyczące wsparcia dla podmiotów białoruskich, finansowania działań Partnerstwa Wschodniego i tak dalej.

Jeżeli chodzi o Fundusz Konkurencyjności, to na ten moment – podkreślam – na ten moment nie jesteśmy gotowi na przyjęcie częściowego podejścia ogólnego. Będziemy nadal dążyć do zabezpieczenia ważnych postulatów z punktu widzenia interesów Polski, w zgodzie z prezentowanym na forum Komisji stanowiskiem rządu. I tutaj trzy rzeczy, które chciałbym wymienić: po pierwsze, wzmocnienie zasady paneuropejskiej istotności projektów, bezpośrednie odniesienie się w celach do rozporządzenia do aspektów paneuropejskiego zasięgu Europejskiego Funduszu Konkurencyjności oraz trzeci punkt: systemowe wsparcie dla infrastruktury dual use,  w szczególności paliwowej i logistycznej, jako kluczowego elementu mobilności wojskowej.

Tu znowu chciałbym podkreślić, że część postulatów udało się już zrealizować. Zabezpieczyliśmy kluczowe aspekty dotyczące tak zwanych mid-caps oraz małych i średnich przedsiębiorstw w obszarze wydatkowania, między innymi poprzez nacelowane instrumenty wsparcia dla SMC, oraz zagwarantowaliśmy spójność założeń oraz mechanizmów Europejskiego Funduszu Konkurencyjności z programem na rzecz europejskiego przemysłu obronnego EDIP, w tym potencjalne przedsięwzięcia związane z Eastern Flank Watch.

Trzecia rzecz, podobnie jak w przypadku Funduszu Konkurencyjności, w sprawie rozporządzeń dotyczących krajowych i regionalnych planów partnerstwa decydujący będzie wynik negocjacji ambasadorów przewidziany na piątek. Zgodnie z prezentowanym już na forum Komisji stanowiskiem dla rządu najważniejsze jest, aby alokacja dla planu partnerstwa krajowego i regionalnego nie uległa zmniejszeniu. W toku dotychczasowych negocjacji treści rozporządzenia podejmowaliśmy działania w celu zapewnienia, aby uproszczenia i uelastycznienia programowania i wdrażania funduszy europejskich były widoczne nie tylko po stronie Komisji Europejskiej, ale także po stronie państw członkowskich, regionów czy beneficjentów.

W ramach podejmowanych w negocjacjach postulatów nadal znajdują się takowe: odpowiednie uregulowanie kwestii wschodnich regionów przygranicznych; po drugie zapewnienie odpowiednich zachęt finansowych w postaci wyższego poziomu dofinansowania dla numeratywnie wymienionych celów dla państwa o dochodzie narodowym brutto per capita niższym niż 90% średniej unijnej, czyli tak zwane państwa spójnościowe; zapewnienie, że środki z instrumentu EU Facility, a przynajmniej poduszka budżetowa, będą przeznaczone wyłącznie na działania kryzysowe.

Tu znowu, jeżeli chodzi o zrealizowane postulaty polskie, to mamy następujące: przeniesienie znacznej części przepisów dotyczących wspólnej polityki rolnej z rozporządzenia PPKR do sektorowego rozporządzenia w sprawie WPR-u – środowiska rolnicze zabiegały o to; wzmocnienie widoczności spójności oraz kwestii migracji, zarządzania granicami i bezpieczeństwa wśród celów ogólnych i szczegółowych w projekcie rozporządzenia; wzmocnienie zapisów dotyczących udziału regionów w projektowaniu i wdrażaniu PPKR oraz wzmacnianiu zasady wielopoziomowego zarządzania; odejście od obligatoryjnej realizacji wszystkich celów szczegółowych rozporządzenia PPKR w kierunku wyboru celów istotnych dla danego państwa członkowskiego i jego regionu.

Ostatnim punktem o charakterze legislacyjnym omawianym na posiedzeniu będzie sprawozdanie z postępu prac w odniesieniu do pakietów legislacyjnych w sprawie uproszczeń, czyli tak zwanych omnibusów. Tutaj nie zaskoczę państwa – jesteśmy na stanowisku, że dotychczasowe wysiłki doceniamy, natomiast musimy je kontynuować. Chcemy odpowiedniej dynamiki w 2026 r., tak żeby przyjąć oczekujące na przyjęcie omnibusy. Oczekujemy też, że Komisja będzie przedstawiała kolejne propozycje. Przypominam, że przedstawiliśmy bardzo, moim zdaniem, dobry non-paper w sprawie uproszczeń i rewizji prawa na forum unijnym i zabiegamy o to, żeby Komisja też, przedstawiając kolejne propozycje, bazowała właśnie na tych naszych propozycjach. Dziękuję bardzo.

Przewodnicząca poseł Agnieszka Pomaska (KO):
Bardzo dziękuję, panie ministrze. Otwieram dyskusję. Pan przewodniczący Szynkowski vel Sęk.

Poseł Szymon Szynkowski vel Sęk (PiS):
Dziękuję pani przewodniczącej. Dziękuję panie ministrze za przedstawioną informację. Mam dwie kwestie. Pierwsza kwestia dotyczy rozmów o budżecie, bo to, że tak powiem, wygląda umiarkowanie optymistycznie, mówiąc oględnie, a raczej po prostu słabo. Czy w tej chwili jest jakakolwiek szansa, żeby te polityki, które były dla nas ważne, czyli polityka spójności, polityka rolna, nie znalazły się w tym wielkim worku jednego funduszu zgodnie z propozycją Komisji Europejskiej? Czy jesteśmy jeszcze w stanie, czy mamy gdzieś przestrzeń, czy mamy jakąś koalicję państw, które jesteśmy w stanie zmobilizować do tego, żeby jednak, szczególnie co do tych dwóch polityk, powalczyć o to, żebyśmy nie byli stratni w kolejnej perspektywie budżetowej? A niewątpliwie ta nowa propozycja takie ryzyko rodzi.

Z tym się wiąże moje drugie pytanie. Mianowicie przed jednym z posiedzeń Rady ds. Zagranicznych zauważyłem z pewną satysfakcją, że pan minister Sikorski zrobił spotkanie koordynacyjne w formacie Trójmorza. To się chyba pierwszy raz zdarzyło, jak chodzi o posiedzenia tych dwóch Rad. Natomiast nie widziałem, żeby taka idea czy pomysł takiej koordynacji powstał przed Radą ds. Ogólnych. Rozumiem, że pan minister jeździ na Rady ds. Ogólnych, więc chciałbym poddać to pod refleksję i zachęcić do tego, żeby kontynuować ten format, tę koordynację. Żeby pójść za ciosem ścieżką, którą wyznaczył pański szef, i spróbować też zrobić taką koordynację, w ramach której moglibyśmy wypracować pewne stanowiska w sprawach dla nas kluczowych. Dziękuję bardzo.

Przewodnicząca poseł Agnieszka Pomaska (KO):
Nie widzę... A, pan poseł Sellin jeszcze i później pan minister.

Poseł Jarosław Sellin (PiS):
Panie ministrze, powiedział pan, że polski rząd będzie opowiadał się za tym, żeby zasoby własne Unii Europejskiej nie były regresywne. Czy to oznacza, że bronimy tych zasobów własnych, które są dzisiaj, i z żadnego nie rezygnujemy, nie postulujemy rezygnacji? I czy to oznacza, że jesteśmy za zasobami własnymi progresywnymi, czyli nowymi? A jeśli tak, to jakimi?

Przewodnicząca poseł Agnieszka Pomaska (KO):
I jeszcze pan poseł Grzyb.

Poseł Andrzej Grzyb (PSL-TD):
Panie ministrze, właśnie też pytanie o zasoby własne. Pytanie, czy sprawa ewentualnego przeniesienia części dochodów z uprawnień do emisji CO₂ jest w dalszym ciągu na stole jako zasób własny? Podobnie kwestia zużytego sprzętu elektroenergetycznego, nieprzetworzonego. No i kwestia tej szansy, która chyba byłaby przez wszystkich akceptowana, jak sądzę, dotycząca opodatkowania dużych koncernów informatycznych, które jednak korzystają z dobrodziejstw rynku, a niekoniecznie dzielą się ewentualnymi profitami z tego tytułu.

Druga sprawa, która jest, wydaje mi się, kluczowa z punktu widzenia pewnej autonomii poszczególnych polityk: czy jest szansa na to, według pańskiej oceny w chwili obecnej, według tego stanu, który jest, na rozdzielenie polityki spójności i wspólnotowej polityki rolnej? Wydaje nam się, że – i to nie jest, jak sądzę, stanowisko wyrażane tylko w Polsce – że ten konglomerat, który można nazwać funduszami połączonymi, z punktu widzenia efektywnego zarządzania nie będzie dobry i też nie będzie dobry ze względów zarówno polityki spójności, jak i ze względu na specyficzny charakter wspólnotowej polityki rolnej. Konkurencja światowa niestety nie śpi, a my jesteśmy ważnym beneficjentem tej części budżetu unijnego.

Przewodnicząca poseł Agnieszka Pomaska (KO):
Dziękuję. Nie widzę więcej zgłoszeń. Panie ministrze?

Sekretarz stanu w MSZ Ignacy Niemczycki:
Dziękuję bardzo. To może zacznę od sprawy, o której chyba najwięcej już dyskutowaliśmy, czyli wspólny worek pieniędzy – polityka spójności i wspólna polityka rolna. Przypominam państwu stanowisko rządu, które też tutaj było omawiane, gdzie mówiliśmy o tym, że preferowanym przez nas rozwiązaniem są dwa oddzielne mechanizmy. Preferowanym, a to nie znaczy, że wykluczamy w sytuacji negocjacyjnej istnienie jednego dużego worka. Dlatego też powiedziałem o tym, że udało się część zapisów dotyczących wspólnej polityki rolnej przenieść z rozporządzenia dotyczącego planów regionalnych i krajowych do rozporządzenia o wspólnej polityce rolnej.

Chciałbym też, żeby to mocno wybrzmiało: każdy postulat negocjacyjny – i myślę, że zwłaszcza pan przewodniczący to wie – każdy postulat negocjacyjny w trakcie tych rozmów ma swój koszt. Oczywiście moglibyśmy zabiegać o rozdzielenie tych mechanizmów w sposób bardziej aktywny, natomiast to, co jest dla nas fundamentalne, i też uczciwie zupełnie wprost o tym mówiłem, jest koperta narodowa. I tu nie zgodzę się z panem przewodniczącym. Koperta narodowa, którą zaproponowała Komisja, jest dla Polski absolutnie największa. Skupiamy się więc przede wszystkim na kwestii koperty narodowej, po prostu ilości pieniędzy.

Dążymy do tego, żeby w ramach tego dużego mechanizmu były też odpowiednie rozwiązania, takie, które usatysfakcjonują, które zabezpieczą w sposób odpowiedni potrzeby rolników, ale też potrzeby obszarów wiejskich. Komisja Europejska w dwóch listach pani przewodniczącej zaproponowała konkretne rozwiązania, które powodują, że łączny budżet na obszary wiejskie i na wsparcie działalności rolniczej będzie nominalnie większy od tego, który był w przyszłości. Jeżeli chodzi o sytuację negocjacyjną, podobnie jak my, zdecydowana większość państw skupia się przede wszystkim na aspekcie finansowym, czyli ile będzie pieniędzy do dyspozycji.

Drugie pytanie dotyczyło spotkań w formule Trójmorza. My tu sami proponowaliśmy prezydencji chorwackiej, czyli prezydencji w Trójmorzu, organizowanie takich spotkań po to, żeby skonkretyzować wspólny interes Trójmorza. Do takich spotkań Chorwaci jak na razie nie doprowadzili, nawet ich nie proponowali. Pewnym wyzwaniem, jeżeli chodzi o Trójmorze... Tak, zaraz będzie Słowacja, tu kolega mi podpowiada, i ich także będziemy na to namawiać. W toku negocjacji budżetowych najważniejsza jest grupa przyjaciół polityki spójności. I znowu nie zgodzę się z panem przewodniczącym. Fakt, że mieliśmy bardzo mocne stanowisko przed poprzednim posiedzeniem Rady ds. Ogólnych, wspólne stanowisko przyjaciół polityki spójności, z uwzględnieniem Włoch i z uwzględnieniem Hiszpanii, pokazuje, że negocjacyjnie mamy odpowiednią siłę. A sam pan przewodniczący bardzo dobrze wie, że udział w tej grupie niektórych z tych państw, nie jest oczywisty. Najważniejszym formatem w toku tych negocjacji dla mnie pozostaje Klub Przyjaciół Polityki Spójności, co nie wyklucza korzystania też z formatu Trójmorza. Tutaj zgoda, że to także może być format pomocny.

Jeżeli chodzi o zasoby własne, to używałem sformułowania „regresywne zasoby własne”. Chodzi o to, żeby nowe propozycje nie były propozycjami niesprawiedliwymi z punktu widzenia dochodu narodowego państw, czyli że państwa biedniejsze miałyby płacić więcej, a państwa bogatsze miałyby płacić mniej w danym konkretnym mechanizmie. I tak na przykład jest w przypadku ETS-u. Dlatego tak mocno się sprzeciwiamy tej propozycji, żeby ETS 1 był zasobem własnym. Moim zdaniem wynik tych negocjacji będzie taki, że ETS 1 nie będzie. Tak czytam na dzisiaj sytuację negocjacyjną.

ETS 2, jak państwo wiecie, już z tej propozycji Komisji Europejskiej został usunięty. Moim zdaniem ewentualne porozumienie dotyczące zasobów własnych trudno mi sobie wyobrazić, żeby nie uwzględniało tego elementu regresywności. Przedstawiamy inne propozycje. Dość ciepło wypowiadaliśmy się o propozycji na przykład objęcia takim podatkiem pomocy publicznej udzielanej przez państwa członkowskie. To zaproponował w swoim raporcie Enrico Letta. Szukamy nowych możliwości, nowych źródeł dochodu. Ale jeszcze raz: to muszą być świeże pieniądze i nie mogą to być mechanizmy regresywne.

Jeżeli chodzi o podatek cyfrowy, tak go nazwijmy, to Komisja Europejska nie przedstawiła tej propozycji i w moim odczuciu też nie ma tu jedności między państwami członkowskimi. Dziękuję.

Przewodnicząca poseł Agnieszka Pomaska (KO):
Bardzo dziękuję. Zakończyliśmy dyskusję. Stwierdzam, że Komisja przyjęła do wiadomości informację o stanowiskach, jakie Rada Ministrów ma zamiar zająć podczas rozpatrywania projektów aktów prawnych Unii Europejskiej na posiedzeniu Rady ds. Ogólnych w dniu 16 czerwca, w związku z zasięgnięciem opinii Komisji w tych sprawach w trybie art. 11 ust. 2 ustawy.

Przechodzimy do pkt III, czyli Rada ds. Zagranicznych, która odbędzie się 15 czerwca. Bardzo proszę pana ministra Ignacego Niemczyckiego o przedstawienie informacji.

Sekretarz stanu w MSZ Ignacy Niemczycki:
Szanowna pani przewodnicząca, dziękuję bardzo. Wstępny porządek obrad Rady ds. Zagranicznych nie zawiera projektów aktów ustawodawczych. Sekretariat Generalny Rady nie przedstawił dotychczas wstępnej listy punktów A. Na agendzie Rady znajdują się następujące tematy do omówienia: agresja Rosji wobec Ukrainy, Bliski Wschód, relacje Unia–Chiny. Planowane jest ponadto nieformalne śniadanie robocze, podczas którego odbędzie się dyskusja Rady w sprawie Armenii. Polskę będzie reprezentował minister spraw zagranicznych Radosław Sikorski. Ze względu na dynamikę wydarzeń poniższa prezentacja musi mieć charakter ogólny. Konkretny przebieg dyskusji ministrów będzie wynikał z bieżących wydarzeń międzynarodowych.

Jeżeli chodzi o pierwszy punkt – agresja Rosji wobec Ukrainy – wezwiemy oczywiście do dalszego ambitnego i skoordynowanego wspierania Ukrainy, zarówno finansowego, jak i wojskowego. Wsparcie Ukrainy jest konieczne, w szczególności w obliczu agresywnych zabiegów dyplomatycznych i wojskowych Rosji w ostatnich dniach, do których należy zaliczyć jawne przejawy eskalacji i groźby pod adresem obywateli Ukrainy i dyplomatów przebywających w Kijowie. W tym kontekście powtórzymy zadowolenie z przyjęcia pożyczki na rzecz Ukrainy i wezwiemy do jej jak najszybszej, najsprawniejszej operacjonalizacji. Zaznaczymy, że unijne gwarancje bezpieczeństwa dla Ukrainy powinny być realizowane w oparciu o funkcjonujące misje EUMAM i uzupełnić działania NATO i koalicji chętnych. Wskażemy też na konieczność sprawnego wdrażania systemu reintegracji weteranów oraz kontynuowania szkoleń w ramach misji EUMAM. Wyrazimy poparcie dla planów wykorzystania zdolności satelitarnych do monitorowania ustalonych w przyszłości warunków zawieszenia broni.

Jeżeli chodzi o negocjacje rozszerzeniowe, to Polska wyrazi poparcie dla sformalizowania opartej o zasługi ścieżki akcesyjnej. Jeżeli chodzi o kwestie sankcji, to chciałbym powiedzieć, że Komisja Europejska już położyła na stole propozycję 21. pakietu. Tu w skrócie może przedstawię państwu informację. Z ciekawszych rzeczy, ma tam być zakaz wjazdu do Unii dla byłych żołnierzy rosyjskich. Sankcjami indywidualnymi ma też być objęty patriarcha Cyryl. Zaproponowane są wpisy sektorowe, jeżeli chodzi o energię, ropę i gaz. I co ciekawe, są tam też uwzględnione państwa trzecie, czyli na przykład sankcjami objęte byłyby rafinerie w państwach trzecich, które przerabiają rosyjską ropę. To ma duże znaczenie. Niezmiennie wspieramy te pakiety sankcyjne.

Jeżeli chodzi o Bliski Wschód, to oczywiście cały czas wyrażamy zadowolenie z przedłużenia zawieszenia broni pomiędzy USA a Iranem, choć odnotowujemy oczywiście kolejne incydenty w regionie. Bieżący stan negocjacji pomiędzy Stanami Zjednoczonymi a Iranem jest trudny do dokładnego zweryfikowania. Zauważalny jest od pewnego czasu pewien impas mający swe źródła w odniesieniu zwłaszcza do sytuacji w Libanie. Niezmiennie kwestią priorytetową dla nas, dla całej Unii, jest przywrócenie swobody i bezpieczeństwa żeglugi w cieśninie Ormuz. Wyrażamy nadzieję na niezwłoczne przywrócenie swobodnej żeglugi i popieramy realizację inicjatywy brytyjsko-francuskiej.

Opowiadamy się równocześnie za pozostawieniem otwartych kanałów komunikacji z Teheranem i unikaniem powrotu do działań zbrojnych celem ograniczenia strat po stronie irańskich cywilów i dalszego pogarszania sytuacji humanitarnej w tym kraju. Liczymy na dalsze zacieśnienie współpracy Unia Europejska–Rada Współpracy Państw Zatoki, w tym zwłaszcza w zakresie handlowym i bezpieczeństwa. W tym kontekście oczekujemy wypracowania przez Unię konkretnych propozycji służących pogłębieniu partnerstwa na tegoroczny szczyt liderów Unia–GCC w Rijadzie.

Jeżeli chodzi o kwestie Izraela i Palestyny, Polska zwróci uwagę na fakt, że w cieniu konfliktu z Iranem i izraelskiej agresji wobec Libanu nadal postępuje faktyczna aneksja zachodniego brzegu przez Izrael. Jednocześnie na sile przybiera przemoc stosowana przez izraelskich osadników. Krytycznie oceniamy działania izraelskiej armii w stosunku do aktywistów zatrzymanych na wodach międzynarodowych w drodze do Strefy Gazu przy poszanowaniu prawa Izraela do samoobrony. Polska podtrzyma poparcie dla objęcia izraelskich ministrów Itamara Ben-Gwira oraz Becalela Smotricza unijnym reżimem sankcyjnym. Polska opowie się za dostosowaniem polityki Unii do zobowiązań wynikających z prawa międzynarodowego w kwestii ograniczeń importowych na produkty z nielegalnych osiedli na zachodnim brzegu. Wyrazimy także nadzieję, że inicjatywa szefa National Committee for the Administration of Gaza, Mladenova, w postaci 15-punktowego planu działania na rzecz dokończenia wdrażania kompleksowego planu pokojowego prezydenta Trumpa dla Gazy nada nową dynamikę temu procesowi i przyniesie wymierne rezultaty. Jeżeli chodzi o Liban, oczekujemy, że izraelsko-libańskie porozumienie zawarte pod auspicjami USA będzie przestrzegane przez obie strony konfliktu.

Trzeci punkt na agendzie Rady ds. Zagranicznej to są relacje Unia–Chiny. Polska wskaże, że pomimo podtrzymywanego dialogu między stronami w ciągu ostatnich lat dochodzi do powolnej erozji relacji Chin z Unią Europejską i instytucjami. Pekin równolegle rozwija kontakty z kluczowymi partnerami europejskimi. Od czasu pandemii rośnie świadomość państw członkowskich istniejących zależności gospodarczych od Chin oraz zagrożeń stwarzanych przez chiński potencjał przemysłowy grożący deindustrializacją wielu obszarów UE. Cały czas zwracamy uwagę na to, że Unia Europejska pozostaje największym partnerem handlowym Chin. Uzależnienie całej Unii od chińskich pierwiastków ziem rzadkich osiąga w niektórych obszarach około 98%. To jest oczywiście nie do zaakceptowania.

Musimy jednak pamiętać, że wciąż posiadamy kilka przewag nad Chinami, które powinny być chronione i wykorzystywane w naszej polityce wobec Chin. Musimy przekonywać, chcemy przekonywać naszych partnerów do stosowania bardziej asertywnej polityki wobec Chin, między innymi poprzez wzmocnienie polityki deriskingu i stosowanie bardziej restrykcyjnej polityki celnej. Tu chcę podkreślić, że kluczowe jest wykorzystywanie mechanizmów na poziomie unijnym do kształtowania tej polityki wobec Chin. No i oczywiście niezmiennie nas niepokoi zacieśnianie współpracy chińsko-rosyjskiej, także obronnej, w tym wsparcia dla sektora zbrojeniowego Rosji. Dziękuję bardzo.

Przewodnicząca poseł Agnieszka Pomaska (KO):
Bardzo dziękuję, panie ministrze. Otwieram dyskusję. Czy ktoś chciałby zabrać głos w tym punkcie? Nie widzę. W związku z tym stwierdzam, że Komisja przyjęła do wiadomości informację o posiedzeniu Rady ds. Zagranicznych, które odbędzie się w dniu 15 czerwca.

Przechodzimy do punktu ostatniego, czyli informacji Rady Ministrów o posiedzeniu Rady Europejskiej, które odbędzie się w dniach 18 i 19 czerwca. Bardzo proszę pana ministra Ignacego Niemczyckiego o przedstawienie informacji.

Sekretarz stanu w MSZ Ignacy Niemczycki:
Szanowna pani przewodnicząca, dziękuję. Ta kolejność omawiania punktów też nam pomaga z perspektywy rozmowy o planowanym posiedzeniu Rady Europejskiej, ponieważ wiele tematów, o których dzisiaj mówiłem, znajdzie się też na poziomie Rady Europejskiej. Liderzy, liderki będą rozmawiać o Ukrainie, o Bliskim Wschodzie, o wieloletnich ramach finansowych, o globalnych wyzwaniach gospodarczych, o obronie i bezpieczeństwie, o migracji oraz o narkotykach.

Ważnym punktem będzie dyskusja o konkurencyjności i globalnych wyzwaniach gospodarczych. Tu chciałbym wrócić do poprzedniego punktu, gdzie mówiłem więcej o Chinach. Nasze stanowisko, tak jak mówiłem, jest bardziej asertywne. Musimy w większym stopniu wykorzystywać potęgę jednolitego rynku, ale też tak przekalibrować naszą politykę przemysłową, żeby z Chinami skutecznie konkurować i zmniejszać zależności. Będziemy tu także odwoływać się do wyników marcowej Rady Europejskiej. Polska przywiązuje dużą wagę do jak najpełniejszej realizacji wytycznych marcowej Rady w sprawie cen energii. Opowiadamy się również za rewizją systemu ETS. Dążymy także do pilnego wdrożenia ETS Investment Booster. Powinien on zapewnić środki dla państw o wyższej emisyjności. Równocześnie podkreślamy znaczenie niezawyżenia kryteriów niskoemisyjności zarówno w samym ETS, jak i w akcie w sprawie przyspieszenia rozwoju przemysłu, tak zwany Industrial Accelerator Act. Podkreślamy także konieczność dywersyfikacji dostaw paliw i źródeł energii oraz utrzymania polityki odchodzenia od ich dostaw z Rosji.

W ramach dyskusji o wieloletnich ramach finansowych, myślę, że tu już nie będę się powtarzał, opowiedziałem o tym przy okazji Rady ds. Ogólnych. Zwracam tylko uwagę, że to będzie pierwsza dyskusja liderów nad tym nego boxem, czyli tymi ramami negocjacyjnymi, gdzie już będą propozycje nowych cyfr. Wsparcie wojskowe dla Ukrainy, 21. pakiet sankcji, także omówiłem. Wydaje mi się, że nasze stanowisko pozostaje zupełnie jasne.

Zwróciłbym jeszcze uwagę, że w sprawach Bliskiego Wschodu, zdolności obronnych, polityki migracyjnej, wracamy do pewnych dyskusji, które już były. Natomiast nie spodziewałbym się nowych zasadniczych rozstrzygnięć.

Ostatnia rzecz, na którą chciałbym zwrócić uwagę, to że podczas szczytu pojawi się również niepodejmowany wcześniej w tym gremium temat narkotyków. Doceniamy uwzględnienie tego zagadnienia na forum Rady Europejskiej. Postulujemy uznanie przeciwdziałania handlowi narkotykami za jeden z priorytetów bezpieczeństwa wewnętrznego Unii. Podkreślamy potrzebę szybkiej reakcji legislacyjnej Unii w obszarze prekursorów wykorzystywanych do produkcji narkotyków syntetycznych. Ta dyskusja sprowadza się do tego, czy kwestie narkotyków dyskutować tylko z perspektywy zdrowia, czy też z perspektywy bezpieczeństwa wewnętrznego. My się opowiadamy za tym, żeby rozmawiać o tej sprawie z perspektywy bezpieczeństwa wewnętrznego. Dziękuję bardzo.

Przewodnicząca poseł Agnieszka Pomaska (KO):
Bardzo dziękuję, panie ministrze. Otwieram dyskusję. Czy ktoś chciałby zabrać głos w tym punkcie? Nie widzę. W związku z tym stwierdzam, że Komisja przyjęła do wiadomości informację o posiedzeniu Rady Europejskiej, które odbędzie się w dniach 18 i 19 czerwca.  To był punkt ostatni. Zamykam posiedzenie Komisji.
Sporządziła: Marzena Cieśla