Komisja do Spraw Unii Europejskiej, obradująca pod przewodnictwem posła Krzysztofa Truskolaskiego (KO), zastępcy przewodniczącej Komisji, rozpatrzyła:
I. informację o dokumentach, w stosunku do których prezydium wnosi o niezgłaszanie uwag: (COM(2025) 544 (art. 7 ust. 4 ustawy z dnia 8 października 2010 r. o współpracy Rady Ministrów z prezydentem Rzeczypospolitej Polskiej oraz Sejmem i Senatem w sprawach związanych z członkostwem Rzeczypospolitej Polskiej w Unii Europejskiej); COM(2025) 478, 479, 480, 481, 486, 487, 489, 490, 506, 514 (art. 8 ust. 2 ustawy z dnia 8 października 2010 r.); COM(2025) 482, 485, 488, 491, 492, 493, 497 (art. 151 ust. 1 regulaminu Sejmu z uwzględnieniem art. 3 ust. 2 ustawy z dnia 8 października 2010 r.),
II. w trybie art. 18 ust. 4 ustawy z dnia 8 października 2010 r. informację o pracach legislacyjnych związanych z wdrożeniem dyrektyw, których termin transpozycji już upłynął lub upływa w ciągu najbliższych trzech miesięcy (stan na dzień 15 września 2025 r.),
III. w trybie art. 11 ust. 1 ustawy z dnia 8 października 2010 r. informację o stanowisku, jakie Rada Ministrów ma zamiar zająć podczas rozpatrywania projektów aktów prawnych UE na posiedzeniu Rady ds. Wymiaru Sprawiedliwości i Spraw Wewnętrznych (13 i 14 października 2025 r.), w związku z zasięgnięciem opinii Komisji w tych sprawach (COM(2022) 209 final, COM(2023) 462, 269, COM(2025) 101, 548).
W posiedzeniu udział wzięli: Władysław Teofil Bartoszewski sekretarz stanu w Ministerstwie Spraw Zagranicznych wraz ze współpracownikami, Urszula Zielińska sekretarz stanu w Ministerstwie Klimatu i Środowiska wraz ze współpracownikami, Arkadiusz Myrcha sekretarz stanu w Ministerstwie Sprawiedliwości wraz ze współpracownikami, Michał Baranowski podsekretarz stanu w Ministerstwie Rozwoju i Technologii wraz ze współpracownikami, Przemysław Koperski podsekretarz stanu w Ministerstwie Infrastruktury wraz ze współpracownikami, Sebastian Gajewski podsekretarz stanu w Ministerstwie Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej wraz ze współpracownikami, Maciej Duszczyk podsekretarz stanu w Ministerstwie Spraw Wewnętrznych i Administracji wraz ze współpracownikami, Jarosław Neneman podsekretarz stanu w Ministerstwie Finansów wraz ze współpracownikami, Daniel Mańkowski wiceprezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów wraz ze współpracownikami, Katarzyna Majcher dyrektor Departamentu Prawa Unii Europejskiej Ministerstwa Spraw Zagranicznych, Zbigniew Czachór – stały doradca Komisji.
W posiedzeniu udział wzięli pracownicy Kancelarii Sejmu: Joanna Heger, Monika Włodarska – z sekretariatu Komisji w Biurze Spraw Europejskich i Współpracy Międzynarodowej BSEM.
Przewodniczący poseł Krzysztof Truskolaski (KO):
Otwieram posiedzenie Komisji do Spraw Unii Europejskiej. Stwierdzam kworum. Witam serdecznie wszystkich obecnych członków Komisji, ministrów, a także towarzyszące im osoby.
Przechodzimy do rozpatrzenia pkt I, czyli informacji o dokumentach UE, w stosunku do których prezydium wnosi o niezgłaszanie uwag. Są następujące dokumenty: w trybie art. 7 ust. 4 ustawy z dnia 8 października o współpracy Rady Ministrów z prezydentem Rzeczypospolitej Polskiej oraz Sejmem i Senatem w sprawach związanych z członkostwem Rzeczypospolitej Polskiej w Unii Europejskiej COM(2025) 544; w trybie art. 8 ust. 2 ustawy COM(2025) 478, 479, 480, 481, 486, 487, 489, 490, 506, 514; w trybie art. 151 ust. 1 regulaminu Sejmu, z uwzględnieniem art. 3 ust. 2 ustawy COM(2025) 482, 485, 488, 491, 492, 493, 497. Czy do wymienionych przeze mnie dokumentów państwo posłowie chce zgłosić jakieś uwagi? Nie widzę. Stwierdzam, że Komisja postanowiła nie zgłaszać uwag do wymienionych powyżej dokumentów. Na tym zamykam rozpatrywanie pkt I.
Przechodzimy do pkt II, czyli rozpatrzenia informacji o pracach legislacyjnych związanych z wdrożeniem dyrektyw, w których termin transpozycji już upłynął lub upływa w ciągu najbliższych trzech miesięcy. Jest to stan na dzień 15 września 2025 r. Informacja wpłynęła do Komisji w dniu 18 września br. Proponuję, aby po każdej wypowiedzi ministra posłowie od razu zadawali pytania. Najpierw poproszę panią Katarzynę Majcher, dyrektor Departamentu Prawa Unii Europejskiej w Ministerstwie Spraw Zagranicznych o wprowadzenie.
Dyrektor Departamentu Prawa Unii Europejskiej Ministerstwa Spraw Zagranicznych Katarzyna Majcher:
Dzień dobry. Pozwolę sobie przekazać głos panu ministrowi, który jest tu dzisiaj z nami.
Przewodniczący poseł Krzysztof Truskolaski (KO):
Pana ministra później poprosimy. Najpierw wprowadzenie.
Dyrektor departamentu MSZ Katarzyna Majcher:
Czyli jednak? No dobrze. Panie ministrze, pozwoli pan. Dziękuję, jest mi niezwykle miło zrobić to wprowadzenie. Dzień dobry. Katarzyna Majcher, dyrektor Departamentu Prawa Unii Europejskiej w Ministerstwie Spraw Zagranicznych. Szanowni państwo posłowie, Wysoka Komisjo, przekazany dokument jest wykonaniem obowiązku, który na Radę Ministrów nałożyła ustawa o współpracy Rady Ministrów z prezydentem Rzeczypospolitej Polskiej, Sejmem i Senatem w sprawach związanych z członkostwem Rzeczypospolitej Polskiej w Unii Europejskiej. Zgodnie z tą ustawą Rada Ministrów ma obowiązek przedstawić Sejmowi i Senatowi nie rzadziej niż raz na sześć miesięcy informację o pracach legislacyjnych, które trwają w związku z wdrażaniem prawa Unii Europejskiej. W przekazanym Sejmowi wykazie zidentyfikowane są ministerstwa odpowiedzialne za wdrożenie poszczególnych aktów prawa Unii Europejskiej. Informacja ta została przekazana i przygotowana w oparciu o dokumenty przyjęte przez Komitet do Spraw Europejskich, wskazujące na stan wdrożenia prawa Unii Europejskiej w Polsce.
W przekazanym do Sejmu zestawieniu znajduje się 30 dyrektyw, których termin transpozycji już upłynął lub upływa w ciągu kolejnych trzech miesięcy od daty przygotowania tego dokumentu. To jest według stanu na dzień 15 września 2025 r. Chciałabym zapewnić, że Ministerstwo Spraw Zagranicznych systematycznie monitoruje postępy w pracach legislacyjnych związanych z wdrażaniem prawa Unii Europejskiej, natomiast co do przyczyn opóźnień oraz stanu prac nad poszczególnymi projektami ustaw czy też projektami rozporządzeń wykonujących prawo Unii Europejskiej szczegółowe informacje posiadają ministrowie odpowiedzialni za ich wdrożenie do prawa polskiego. Bardzo serdecznie dziękuję.
Przewodniczący poseł Krzysztof Truskolaski (KO):
Dziękuję pani dyrektor. Chodziło o to, żeby w techniczną część wprowadziła pani dyrektor, a teraz proszę o zabranie pana ministra Władysława Teofila Bartoszewskiego, sekretarza stanu w MSZ.
Sekretarz stanu w MSZ Władysław Teofil Bartoszewski:
Chciałbym tylko zwrócić uwagę, że jeśli chodzi o wdrażanie dyrektyw unijnych, to mamy regularne opóźnienia, które ciągną się od 2010 r. i w każdym roku, z wyjątkiem częściowo roku 2013, 2014 i 2018 oraz jednego półrocza 2019, we wszystkich latach mieliśmy opóźnienia, które niestety są stosunkowo duże, bo potrafią być dwa razy większe niż w innych państwach unijnych. Zatem jest to problem systemowy, który wszystkie resorty powinny wziąć pod uwagę. To tak tylko sygnalizuję.
Natomiast w tej chwili jest 30 dyrektyw, które są rozpatrywane, mają jakieś opóźnienia. Omówienie tego pozostawię innym ministerstwom, bo każde ministerstwo odpowiada za siebie. Jeśli chodzi o Ministerstwo Spraw Zagranicznych, to mają państwo tabelkę. Mamy lekkie opóźnienie z wprowadzeniem dwóch dyrektyw Rady Unii Europejskiej, to jest w tabelkach nr 26 i 27. W tym wypadku projekt rozporządzenia jest w trakcie przygotowania. Trwają prace i jesteśmy na etapie uzgodnień międzyresortowych. Mam nadzieję, że wkrótce się zakończą. Co do reszty, pozostawiam to w godnych rękach koleżanek i kolegów ministrów.
Przewodniczący poseł Krzysztof Truskolaski (KO):
Dziękuję bardzo, panie ministrze. Otwieram dyskusję. Czy ktoś z państwa chciałby zabrać głos? Nie widzę. Przechodzimy do pana ministra Przemysława Koperskiego, podsekretarza stanu w Ministerstwie Infrastruktury. Proszę bardzo, panie ministrze.
Podsekretarz stanu w Ministerstwie Infrastruktury Przemysław Koperski:
Szanowny panie przewodniczący, Wysoka Komisjo, Ministerstwo Infrastruktury ma do implementacji dwie dyrektywy. Pierwsza dotyczy dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2020/2184 w sprawie jakości wody przeznaczonej do spożycia przez ludzi. Termin transpozycji minął 12 stycznia 2023 r. Wdrożenie wyżej wymienionej dyrektywy zapewni projekt ustawy o zmianie ustawy o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków oraz niektórych innych ustaw. 30 lipca br. projekt ustawy został przekazany do Sejmu, projektowi został nadany numer druku sejmowego 1606. 4 sierpnia projekt został skierowany do pierwszego czytania w Komisji Samorządu Terytorialnego i Polityki Regionalnej. 10 września odbyło się pierwsze czytanie projektu ustawy w komisji, 24 września odbyło się drugie czytanie, w którym zgłoszono poprawki. 25 września odbyło się posiedzenie Komisji Samorządu Terytorialnego i Polityki Regionalnej, na którym zostały omówione poprawki zgłoszone do projektu ustawy. 26 września odbyło się trzecie czytanie projektu i 29 września ustawa została skierowana do Senatu. Ustawie został nadany numer druku 472. Kolejne posiedzenia Senatu zaplanowano na 15 i 16 października. Ta ustawa będzie procedowana w tym terminie na posiedzeniu Senatu.
Łącznie z tą ustawą są przygotowane trzy akty wykonawcze: projekt rozporządzenia Ministerstwa Zdrowia w sprawie jakości wody przeznaczonej do spożycia przez ludzi, projekt rozporządzenia ministra zdrowia w sprawie wyznaczenia krajowego laboratorium referencyjnego. Te projekty rozporządzeń są w tej chwili w opracowaniu przez Ministerstwo Zdrowia. Taką informację od nich otrzymaliśmy. Jeżeli chodzi o projekt rozporządzenia, za które jest odpowiedzialne Ministerstwo Infrastruktury w sprawie sposobu obliczenia wskaźnika wody nieprzynoszącej dochodu oraz wzoru sprawozdania z oceny wielkości wycieku wody w systemie zaopatrzenia w wodę za rok 2024, to projekt jest po uzgodnieniach międzyresortowych i konsultacjach publicznych. W tej chwili jest w RCL. Czeka na Komisję Prawniczą.
Jeżeli chodzi o drugą dyrektywę, to jest to dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2022/362 w sprawie zmiany dyrektyw 1999/62 i 1999/37 oraz 2019/520 w odniesieniu do pobierania opłat za użytkowanie niektórych typów infrastruktury przez pojazdy, tak zwana dyrektywa eurowinietowa. Wdrożenie tej dyrektywy zapewni projekt ustawy o zmianie ustawy o drogach publicznych. W celu wdrożenia tej dyrektywy został powołany zespół międzyresortowy do spraw wdrożenia tej dyrektywy z przedstawicielami Ministerstwa Infrastruktury, Ministerstwa Finansów, Krajowej Administracji Skarbowej, Ministerstwa Cyfryzacji, Generalnej Inspekcji Transportu Drogowego. Powodem powołania zespołu jest techniczny oraz interdyscyplinarny charakter spraw regulowanych dyrektywą, w tym przede wszystkim konieczność uzgodnienia sposobu dostosowania teleinformatycznego systemu poboru opłat do przepisów prawa unijnego. 19 sierpnia odbyło się ostatnie posiedzenie zespołu, na którym podjęto decyzję o konieczności przeprowadzenia dodatkowych analiz pod kątem wpływu tych rozwiązań na sytuację naszych przedsiębiorców, naszych przewoźników. W tej chwili analizowane są uwagi zgłaszane w trakcie uzgodnień i konsultacji do tego projektu ustawy.
Przewodniczący poseł Krzysztof Truskolaski (KO):
Dziękuję bardzo, panie ministrze. Otwieram dyskusję. Czy ktoś z państwa chciałby zabrać głos? Nie widzę. Dziękuję już w takim razie, panie ministrze. Przechodzimy do pani minister Urszuli Zielińskiej, sekretarz stanu w Ministerstwie Klimatu i Środowiska.
Sekretarz stanu w Ministerstwie Klimatu i Środowiska Urszula Zielińska:
Dziękuję bardzo, panie przewodniczący. Wysoka Komisjo, MKiŚ pracuje nad wdrożeniem trzech dyrektyw, których termin transpozycji minął, oraz dwóch dyrektyw, których termin transpozycji mija dosłownie w bieżącym miesiącu. Stan prac nad tymi projektami jest następujący: przy dyrektywie Parlamentu Europejskiego dotyczącej systemu handlu przedziałami emisji 2015/1814 w sprawie ustanowienia funkcjonowania rezerwy stabilności rynkowej dla systemu handlu uprawnieniami termin transpozycji minął 31 grudnia 2023 r. Akt wdrażający to projekt ustawy UC39. Ten projekt został przyjęty na Komitecie do Spraw Europejskich 26 sierpnia i w następnym kroku zostanie skierowany do rozpatrzenia przez Stały Komitet Rady Ministrów. To znaczy, że jest na ostatnich rządowych etapach procedowania.
Druga dyrektywa to dyrektywa 2003/87 Wspólnoty Europejskiej w odniesieniu do wkładu lotnictwa w unijny cel zmniejszania emisji. Jej termin transpozycji również upłynął w grudniu 2023 r. i ona również jest wdrażana w projekcie, o którym już powiedziałam UC39, czyli ta dyrektywa również za chwilę zostanie skierowana do rozpatrzenia przez Stały Komitet Rady Ministrów oraz następnie Radę Ministrów. Kolejna trzecia dyrektywa nr 2023/2413 to jest tak zwana RED III. Termin transpozycji minął w maju 2025 r.
Akty wdrażające to trzy akty: projekt ustawy o zmianie ustawy o promowaniu wytwarzania energii elektrycznej w morskich farmach wiatrowych. Ten projekt został już przyjęty przez Radę Ministrów we wrześniu tego roku i jest skierowany do prac parlamentarnych. Pierwsze czytanie właściwie zostało zakończone wczoraj. Dzisiaj o godz. 19.30 odbędzie się drugie czytanie na sali plenarnej. Drugi projekt ustawy wdrażający to jest projekt UC118. Uzyskał już wpis do wykazu prac Rady Ministrów we wrześniu tego roku i trwają prace nad jego przygotowaniem. Trzeci projekt ustawy wdrażający dyrektywę RED III to projekt ustawy o biokomponentach i paliwach ciekłych UC106. Projekt również uzyskał wpis do wykazu prac Rady Ministrów w lipcu tego roku i trwają końcowe prace wewnątrzresortowe w zakresie poszczególnych przepisów. To dotyczy trzeciej dyrektywy, czyli tak zwanej dyrektywy RED III.
Czwarta dyrektywa to dyrektywa 2024/884 w sprawie zużytego sprzętu elektrycznego i elektronicznego. Brak naruszenia, aczkolwiek termin transpozycji upływa 9 października tego roku. Akt wdrażający widnieje w Rządowym Centrum Legislacyjnym pod numerem UC97. Trwają prace nad przygotowaniem tego projektu.
Piąta dyrektywa 2023/1791. W jej terminie transpozycji również nie ma naruszenia. Termin transpozycji mija 11 października br. Akt wdrażający w przygotowaniu to projekt ustawy UC77 i ten projekt 30 września został skierowany do konsultacji publicznych i uzgodnień. Tak że również jest w procedowaniu. Dziękuję bardzo.
Przewodniczący poseł Krzysztof Truskolaski (KO):
Dziękuję, pani minister. Czy ktoś chciałby zabrać głos? Nie widzę. Przechodzimy do pana ministra Sebastiana Gajewskiego, podsekretarza stanu w Ministerstwie Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. Proszę bardzo.
Podsekretarz stanu w Ministerstwie Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej Sebastian Gajewski:
Panie przewodniczący, Wysoka Komisjo, w MRPiPS mamy jedną dyrektywę, w stosunku do której zachodzi deficyt transpozycji. Jest to dyrektywa w sprawie adekwatnych wynagrodzeń minimalnych w Unii Europejskiej. Termin transpozycji tej dyrektywy minął 15 listopada 2024 r. My tę dyrektywę wdrażamy dwoma projektami ustaw. Po pierwsze, jest to projekt ustawy o układach zbiorowych pracy i porozumieniach zbiorowych. Jest to projekt ustawy, który przeszedł już pierwsze czytanie, a wczoraj szczegółowe rozpatrzenie w Sejmie, w związku z czym należy się spodziewać, że w ciągu najbliższych tygodni zostanie uchwalony i przedstawiony do podpisu pana prezydenta. Natomiast jeżeli chodzi o drugi filar wdrożenia dyrektywy w sprawie adekwatnych wynagrodzeń minimalnych, to jest to projekt ustawy o minimalnym wynagrodzeniu za pracę. Jest to projekt ustawy, który przeszedł rządowy proces legislacyjny do etapu Stałego Komitetu Rady Ministrów i na tym etapie, po pierwszym rozpatrzeniu przez Komitet Stały, w tej chwili pozostaje. W tym zakresie wdrożenie dyrektywy o adekwatnych wynagrodzeniach minimalnych jest o tyle problematyczny, że Dania razem ze Szwecją złożyły skargę do Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej, żądając unieważnienia tej dyrektywy i wskazując na brak podstawy prawnej w całości do jej ustanowienia. To postępowanie jest na zaawansowanym etapie po opinii rzecznika generalnego i na pewno rozstrzygnięcie Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej będzie kierunkować dalsze prace w tym zakresie. Dziękuję.
Przewodniczący poseł Krzysztof Truskolaski (KO):
Dziękuję, panie ministrze. Otwieram dyskusję. Czy ktoś z państwa chciałby zabrać głos? Nie widzę. W takim razie przechodzimy do pana ministra Michała Baranowskiego, podsekretarza stanu w Ministerstwie Rozwoju i Technologii. Bardzo proszę, panie ministrze.
Podsekretarz stanu w Ministerstwie Rozwoju i Technologii Michał Baranowski:
Dziękuję, panie przewodniczący. Szanowni państwo, szanowna Komisjo, przedstawiam informację dotyczącą transpozycji dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 24 kwietnia 2000 r. w sprawie charakterystyki energetycznej budynków do polskiego porządku prawnego. Ta dyrektywa nie ma jeszcze opóźnienia. Termin jej wdrożenia do prawa polskiego to jest 29 maja 2026 r. Chcemy państwu pokrótce przedstawić, gdzie jesteśmy w tym procesie.
Transpozycja dyrektywy obejmuje zmiany na poziomie ustawowym, przygotowanie dokumentu strategicznego oraz opracowanie lub nowelizację aktów wykonawczych. Kilka przepisów już jest wdrożonych z uwagi na wcześniejsze wejście w życie art. 17 ustawy 15. dyrektywy 2024/1275. Została już wdrożona w polskim prawie przez dwa rozporządzenia: rozporządzenia MRiT z grudnia 2024 r. oraz rozporządzenie MKiŚ z 7 stycznia 2025 r.
Trwające prace legislacyjne skupiają się nad projektem ustawy o zmianie ustawy o charakterystyce energetycznej budynków oraz niektórych innych ustaw. Procedura wpisania tego projektu do wykazu prac legislacyjnych Rady Ministrów jest spodziewana w czwartym kwartale 2025 r., a planowane przyjęcie ustawy przez parlament w drugim kwartale 2026 r. Dodatkowo dodam tylko, że Ministerstwo Finansów i Gospodarki zamieściło komunikat informacyjny, dotyczący zakazu udzielania zachęt finansowych do instalacji indywidualnych kotłów zasilanych paliwami kopalnymi od 1 stycznia br., co jest związane z wdrażaną dyrektywą. Tu się zatrzymam. Dziękuję bardzo.
Przewodniczący poseł Krzysztof Truskolaski (KO):
Dziękuję, panie ministrze. Otwieram dyskusję. Nie widzę zgłoszeń. W związku z tym przechodzimy do pana ministra Arkadiusza Myrchy. Tak? Dobrze, to przeskoczymy pana ministra, bo dopiero przyszedł. Poproszę w tym momencie o zabranie głosu pana prezesa Daniela Mańkowskiego, wiceprezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów. Bardzo proszę, panie prezesie.
Wiceprezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów Daniel Mańkowski:
Bardzo dziękuję, panie przewodniczący. Według stanu na dzień 15 września tego roku, Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów nie posiada żadnej niewdrożonej w terminie dyrektywy. Niemniej jednak 20 listopada upływa termin transpozycji dyrektywy 2023/2225 o kredycie konsumenckim. Termin na stosowanie tych przepisów w polskim porządku krajowym przypada na 20 listopada 2026 r. Urząd prowadzi prace na wdrożeniem tej dyrektywy w ramach ustawy o kredycie konsumenckim. Numer wpisu do wykazu UC82. Projekt jest obecnie na etapie uzgodnień międzyresortowych, konsultacji publicznych i opiniowania. Mówiąc o ramach czasowych i czemu te prace tyle trwają, musimy mieć na uwadze, że jest to projekt, który będzie miał ogromne znaczenie dla wszystkich konsumentów zaciągających kredyty oraz dla całego rynku kredytów konsumenckich w Polsce. W związku z tym chcemy, żeby projekt ten i prace nad nim zapełniały bardzo wysoki poziom ochrony konsumentów biorących kredyty, a także realizował cel tej dyrektywy, czyli ochronę przed przekredytowaniem się.
Staramy się, żeby ten projekt był procedowany z pełną transparentnością oraz z udziałem bardzo szerokiego gremium strony społecznej i branżowej. Przed pracami na całym tekstem ustawy zostały przeprowadzone prekonsultacje i badanie rynków kredytów konsumenckich w Polsce. Na tej podstawie przygotowaliśmy projekt, wniosek, który został skierowany do konsultacji i uzgodnień. Obecnie jesteśmy po tym etapie.
W chwili obecnej analizujemy zgłoszone uwagi i postulaty. Żeby pokazać skalę, w ramach uzgodnień i konsultacji wpłynęło ponad 1000 uwag i postulatów do tego projektu, które muszą być bardzo gruntownie zbadane, tak żebyśmy byli w stanie merytorycznie się odnieść.
Po zakończeniu tego procesu planujemy jeszcze szereg spotkań z branżą, a także zorganizowanie konferencji, tak żeby maksymalnie uzgodnić treść projektu, zanim zostanie przekazana do pracy w ramach komitetów. W ramach harmonogramu planujemy, że w tym kwartale odbędzie się jeszcze konferencja uzgodnieniowa i spotkania, o których wspomniałem, a do końca roku projekt zostanie skierowany do Komitetu Spraw Europejskich.
Jeżeli się uda, to zakładamy, że w pierwszym kwartale projekt zostanie skierowany na posiedzenie Stałego Komitetu Rady Ministrów, na Komisję Prawniczą i następnie na Radę Ministrów, po czym, mam nadzieję, uda się przekazać projekt do parlamentu. Dziękuję.
Przewodniczący poseł Krzysztof Truskolaski (KO):
Dziękuję, panie prezesie. Otwieram dyskusję. Czy ktoś chciałby zabrać głos? Nie widzę. Dobrze. Panie ministrze, możemy przejść do pana? To w takim razie oddaję głos panu ministrowi Arkadiuszowi Myrsze, sekretarzowi stanu w Ministerstwie Sprawiedliwości.
Sekretarz stanu w Ministerstwie Sprawiedliwości Arkadiusz Myrcha:
Dziękuję bardzo, panie przewodniczący. Wysoka Komisjo, mam przyjemność poinformować o pracach nad trzema implementacjami. Może zacznę od tych najbardziej zaawansowanych, czyli z jednej strony mamy dyrektywę odnoszącą się do wymiany informacji dotyczących obywateli państw trzecich, czyli sieci ECRIS TCN. To jest druk UC57. To jest projekt, który oczekuje na przyjęcie przez Komitet Stały. Wniosek w tej sprawie został niedawno skierowany z dniem 30 września. Jest to projekt o niezwykle skomplikowanej materii, stąd też prace się trochę wydłużyły. Zarówno materia prawnicza, jak i informatyczna na to się nakładająca wymagają trochę większego zaangażowania. Ale jesteśmy już na finiszu i mam nadzieję, że w tym roku będziemy już mogli zacząć pracować nad tym projektem w Sejmie.
Projekt, który potocznie nazywamy Woman on boards, czyli wprowadzenie pewnej równowagi w zatrudnieniu z uwagi na płeć w największych spółkach kapitałowych. Ten projekt został już szczęśliwie przyjęty przez Komitet Stały. Oczekuje na posiedzenie Rady Ministrów i już w tym roku będziemy mogli w parlamencie nad tym projektem pracować.
Tak zwana ustawa sankcyjna, czyli trzecia z tej listy, jest, powiedzmy sobie, na najdalszym jeszcze etapie, albo na najwcześniejszym. Jest w trakcie uzgodnień międzyresortowych. Ściśle współpracujemy z MSZ, jeżeli chodzi o pracę nad tą ustawą. Termin, kiedy zostanie ona skierowana do Sejmu, realnie patrząc, to będzie przełom zimy i wiosny przyszłego roku.
Przewodniczący poseł Krzysztof Truskolaski (KO):
Dziękuję, panie ministrze. Czy ktoś chciałby zabrać głos w tym punkcie? Proszę bardzo, pan poseł Sellin.
Poseł Jarosław Sellin (PiS):
Panie ministrze, chciałem zapytać o dyrektywę o wymianie informacji na temat osób z państw trzecich. Jaki kształt ustawowy to przyjmie? Czy to będzie nowelizacja jakiejś ustawy, która już w Polsce obowiązuje? Czy to będzie odrębna ustawa? Jak ona się będzie nazywała?
Przewodniczący poseł Krzysztof Truskolaski (KO):
Dziękuję. Czy ktoś jeszcze chciałby zabrać głos? Nie widzę. Zamykam dyskusję. Przekazuję głos panu ministrowi.
Sekretarz stanu w MS Arkadiusz Myrcha:
Dziękuję bardzo. To jest nowelizacja ustawy o krajowym rejestrze karnym.
Przewodniczący poseł Krzysztof Truskolaski (KO):
Dziękuję bardzo. Dziękuję, panie ministrze. Przechodzimy do pana ministra Macieja Duszczyka, podsekretarza stanu w Ministerstwie Spraw Wewnętrznych i Administracji. Bardzo proszę, panie ministrze.
Podsekretarz stanu w Ministerstwie Spraw Wewnętrznych i Administracji Maciej Duszczyk:
Panie przewodniczący, Wysoka Komisjo w ramach ministra spraw wewnętrznych i administracji mamy dwie dyrektywy. Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie wymiany informacji między organami ścigania państw członkowskich i uchylenia decyzji ramowej Rady 2006/960/WSISW. Jesteśmy na końcówce prac legislacyjnych. Sejm przyjął implementacji tej dyrektywy w dniu 26 września 2025 r. Senat jest zaplanowany na 15 października. Jeżeli Senat nie zgłosi poprawek, to oczywiście przedstawi bezpośrednio panu prezydentowi do podpisu. Tak że tutaj prace są bardzo zaawansowane.
Jeśli chodzi o drugą dyrektywę, dyrektywę wykonawczą Komisji, zmieniającą dyrektywę wykonawczą w odniesieniu do minimalnej głębokości oznakowania broni palnej i jej istotnych komponentów. Jesteśmy po Komisji Prawniczej. Pojawiły się wątpliwości w zakresie wdrożenia dyrektywy przez przedsiębiorców oraz Agencję Mienia Wojskowego, w związku z tym dzisiaj jeszcze pracujemy z MRiT celem jak najszybszego skierowania projektu do dalszych prac, bez zbędnych dodatkowych opóźnień. To są kwestie techniczne, ale one muszą zostać wyjaśnione przed skierowaniem aktu prawnego do prac parlamentarnych. Dziękuję bardzo.
Przewodniczący poseł Krzysztof Truskolaski (KO):
Dziękuję, panie ministrze. Czy ktoś z państwa chciałby zabrać głos? Nie widzę. W związku z tym bardzo proszę o zabranie głosu pana ministra Jarosława Nenemana. Nie ma pana ministra? Jeżeli nie ma pana ministra... Pana ministra niestety nie ma z nami, więc rozpatrzymy ten punkt w kolejnych punktach, jak będziemy rozpatrywać opóźnienia, ale w tym punkcie chciałby jeszcze zabrać głos pan przewodniczący Szymon Szynkowski vel Sęk. Bardzo proszę.
Poseł Szymon Szynkowski vel Sęk (PiS):
Bardzo dziękuję. Akurat niedobrze, że nie ma pana ministra Nenemana, przedstawiciela Ministra Finansów, bo Ministerstwo Finansów odpowiada za niemal jedną trzecią z listy 30 dyrektyw w tabeli, które nie są wdrażane na czas bądź w ciągu trzech miesięcy mija termin ich wdrożenia. Więc ja jednak chciałem pana przewodniczącego bardzo serdecznie prosić, żeby nie przy okazji następnego punktu, bo następny taki sam punkt będzie za pół roku, tylko żeby jednak przy najbliższej możliwej okazji, na przykład jeszcze w ramach dzisiejszej Komisji o godzinie 12.30 albo jutrzejszej pan minister Neneman się jednak pojawił. Bo na jego liście jest 9 niewdrożonych aktów prawnych. Może się oczywiście pojawić również pan minister Domański, bo to on ostatecznie odpowiada jako minister konstytucyjny. Ale rozumiem, że chcielibyśmy, żeby chociaż przedstawiciela wysłał.
Szanowni państwo, bardziej generalne uwagi co do stanu wdrożenia dyrektyw z mojej strony. Donald Tusk był tym politykiem, który mówił, że na forum Unii Europejskiej nikt go nie ogra. No i, jeśli chodzi o kwestie unijne, państwo zawsze prezentowaliście takie stanowisko, że na tym polu jesteście, jeżeli nie mistrzami świata, to co najmniej wicemistrzami. Tymczasem, jak spojrzymy w warstwę faktów i popatrzymy, jak wygląda stan wdrażania dyrektyw, to niestety naga prawda jest bardzo bolesna. W 2023 r. stopień niewdrożenia dyrektyw to było 1,6%, w 2024 r. – to było 1,7%, w 2025 r. – to jest 2%. Jesteśmy w absolutnym ogonie Unii Europejskiej, jak chodzi o stan wdrożenia aktów prawnych. Jeżeli państwo rzucicie okiem na tabelę, jakie to są akty prawne, to nie są to jakieś wielkie zaległości – bo pewnie zaraz bym to usłyszał, więc wyprzedzę ten argument – z czasów rządów Prawa i Sprawiedliwości. Tam na 30 pozycji dwa wdrożenia dotyczą aktów prawnych wydanych jeszcze w czasie rządów Zjednoczonej Prawicy, natomiast zdecydowana większość terminów, 28 terminów, to są terminy, które minęły już w 2024 i 2025 r.
Oczywiście, że jest tak, że w przypadku niektórych aktów prawnych powinniśmy sobie zachowywać prawo do tego, żeby nie spieszyć się z ich wdrażaniem. Ale to dotyczy wyjątków. To dotyczy tych pozycji, co do których rzeczywiście nie jest w naszym interesie spieszyć się z wdrażaniem aktów prawnych, i to z czasów, kiedy poprzedni rząd również nie wszystkie akty prawne wdrażał na czas. Rzeczywiście w niektórych przypadkach były ku temu bardzo szczególne powody.
Natomiast, żeby zachować sobie prawo do tej elastyczności, żeby móc na forum europejskim bronić się przed zarzutami o niewdrażanie dyrektyw w stosunku do tych dyrektyw, których nie chcemy wdrażać – czasami są takie, po prostu potrzebujemy na to więcej czasu – to te akty prawne, które nie budzą wątpliwości, powinny być wdrażane bez zbędnej zwłoki. Tymczasem jest cały szereg aktów prawnych, gdzie nie widzę żadnego powodu, dla którego one nie są wdrażane. One nie budzą w żaden sposób kontrowersji. Jest na przykład – właśnie Ministerstwo Finansów – akt prawny dotyczący przeciwdziałania praniu brudnych pieniędzy. Nie wydaje mi się, żeby tam były jakieś kontrowersje. Cały szereg takich aktów prawnych, gdzie dyrektywa wydaje się, że powinna być wdrożona, termin minął na przykład na początku roku 2025.
Przewodniczący poseł Krzysztof Truskolaski (KO):
Bardzo bym prosił o ciszę i nieprzeszkadzanie panu przewodniczącemu.
Poseł Szymon Szynkowski vel Sęk (PiS):
Dziękuję. Termin minął na początku 2025 r., a tymczasem dowiadujemy się, że dopiero kilka czy kilkanaście dni temu projekt został zaakceptowany na Komitecie do Spraw Europejskich. Jakie są powody takiego opóźnienia? Chcielibyśmy to usłyszeć.
Podsumowując, ten rząd w takiej sprawie, wydawałoby się, oczywistej jak kwestia wdrażania prawa europejskiego, nie potrafi się ze swoich obowiązków. To jest smutne uzupełnienie obrazka skuteczności i efektywności działań tego rządu. Dziękuję.
Przewodniczący poseł Krzysztof Truskolaski (KO):
Dziękuję bardzo. Szanowni państwo, pan minister Neneman za chwilę przybędzie na naszą Komisję, ale może słowa pana przewodniczącego chciałaby skomentować pani dyrektor Katarzyna Majcher?
Dyrektor departamentu MSZ Katarzyna Majcher:
Dziękuję. Bardzo żałuję, że nie ma już z nami pana ministra Bartoszewskiego, który był tu na rozpoczęciu Komisji. Pan minister też zresztą wspominał w swoim wystąpieniu, że powinniśmy podejmować szereg skutecznych działań, żeby niwelować te opóźnienia. Zwracał też uwagę na rosnący deficyt transpozycji. Wyraźnie skomentował, że to jest oczywiście stan niewłaściwy i te opóźnienia powinny być jak najszybciej nadrabiane.
Ja mogę tylko potwierdzić to, że faktycznie ten deficyt transpozycji jest na zbyt wysokim poziomie. Dopuszczalny poziom deficytu to jest 1,1%. Ten 1, to jest właśnie około 10 aktów prawa Unii Europejskiej, których dane państwo członkowskie może nie wdrażać na czas. Wydaje się, że właśnie ten 1% to jest taki wentyl bezpieczeństwa dla każdego państwa członkowskiego, obejmujący najtrudniejsze w danym przypadku dyrektywy, których termin wdrożenia może być lekko przesunięty. Natomiast w naszym przypadku, w przypadku Polski, ten deficyt transpozycji jest w zasadzie stale przekraczany i oscyluje około 2%. Czasami udaje się ten deficyt transpozycji nieco zbić, ale jest on zdecydowanie za wysoki.
Przewodniczący poseł Krzysztof Truskolaski (KO):
Dziękuję, pani dyrektor. Ogłaszam przerwę około 3 minut do czasu przybycia pana ministra Nenemana.
[Po przerwie]
Przewodniczący poseł Krzysztof Truskolaski (KO):
Wznawiam obrady. Bardzo proszę pana ministra Jarosława Nenemana, podsekretarza stanu w Ministerstwie Finansów, o zabranie głosu. I bardzo proszę państwa posłów o zakończenie już dyskusji kuluarowych.
Podsekretarz stanu w Ministerstwie Finansów Jarosław Neneman:
Dzień dobry państwu. Bardzo przepraszam za spóźnienie. Szanowni państwo, przedstawiam informację dla Sejmu i Senatu o pracach legislacyjnych związanych z wdrożeniem dyrektyw, których termin transpozycji już upłynął lub upływa w ciągu najbliższych trzech miesięcy. W przypadku Ministerstwa Finansów, które reprezentuję, to jest osiem aktów prawnych. Muszę powiedzieć, tak na marginesie, że jak przyszliśmy do ministerstwa, to skala zaległości była ogromna. Udało nam się większość tych zaległości nadgonić.
Minister Finansów pracuje łącznie nad wdrożeniem trzech opóźnionych dyrektyw unijnych. Dyrektywa 2024/1174 zmieniająca niektóre aspekty minimalnego wymogu w zakresie funduszy własnych i zobowiązań kwalifikowanych. Drugi punkt to zmiana dyrektywy z 2015 r. nr 2366 w sprawie usług płatniczych w ramach rynku wewnętrznego oraz zmiany dyrektywy 98/26/WE w sprawie zamknięcia rozliczeń w systemach płatności i rozrachunku papierów wartościowych.
Transpozycję tych trzech dyrektyw zapewnia projekt ustawy o zmianie niektórych ustaw związanych z funkcjonowaniem rynku finansowego oraz ochroną uczestników tegoż rynku, który ma numer UC65. Projekt ten był przedmiotem uzgodnień międzyresortowych. Komitet do Spraw Europejskich przyjął ten projekt 4 września, a Stały Komitet Rady Ministrów będzie nad nim obradował jutro. Zakładamy, że w czwartym kwartale br. projekt ustawy zostanie przyjęty przez Radę Ministrów i trafi do Sejmu. Myślę, że w tym roku uda się uchwalić. W najgorszym przypadku na początku przyszłego.
Dwie kolejne dyrektywy Ministerstwa Finansów konieczne do pilnego wdrożenia to transponowane łącznie: zmiana dyrektywy z 2013 r. nr 36/UE w sprawie warunków dopuszczenia instytucji kredytowych do działania oraz nadzoru ostrożnościowego nad instytucjami kredytowymi i firmami inwestycyjnymi oraz zmiana dyrektywy 2015/849 w sprawie zapobiegania wykorzystania systemu finansowego do prania pieniędzy lub finansowania terroryzmu. Transpozycję zmienionych przepisów, tych dyrektyw, zapewni ustawa o rynku kryptoaktywów UC2, która została uchwalona przez Sejm 26 września i przekazana do marszałka Senatu. Prace zakończą się wkrótce. Jeśli dobrze pamiętam, to już w przyszłym tygodniu Senat podejmie stosowną uchwałę.
Stan prac transpozycyjnych w zakresie pozostałych trzech opóźnionych dyrektyw MF przedstawia się następująco: dyrektywa z 2022 r. nr 2556 dotycząca transoperacyjnej odporności cyfrowej sektora finansowego, tak zwana DORA. W przeważającej mierze dyrektywa została już wdrożona do polskiego prawa ustawą z dnia 25 czerwca tego roku o zmianie niektórych ustaw w związku z zapewnieniem operacyjnej odporności cyfrowej sektora finansowego oraz emitowaniem europejskich zielonych obligacji, oraz w aktach wykonawczych do tej ustawy. Do pełnej transpozycji wyżej wymienionej dyrektywy konieczne jest jeszcze wydanie rozporządzenia MFiG w sprawie informacji niezbędnych do opracowania, przeglądu i aktualizacji planów przymusowej restrukturyzacji i grupowych planów przymusowej restrukturyzacji oraz minimalnego zakresu analiz dokonywanych przez Bankowy Fundusz Gwarancyjny w celu możliwości przeprowadzenia przymusowej restrukturyzacji. 30 września projekt został już przekazany do uzgodnień wewnętrznych, opiniowania i konsultacji z dziesięciodniowym terminem na zgłaszanie uwag.
Punkt siódmy to dyrektywa nr 2023/2864 zmieniająca niektóre dyrektywy w odniesieniu do ustanowienia i działania europejskiego pojedynczego punktu dostępu. Transpozycję tej dyrektywy zapewni projekt ustawy o zmianie niektórych ustaw w związku z przekazywaniem informacji do europejskiego pojedynczego punktu dostępu, numer UC73. Projekt ustawy został przyjęty przez Komitet do Spraw Europejskich 4 września, natomiast 3 października projekt został przekazany do rozpatrzenia przez Komitet Stały Rady Ministrów. Zakładamy, że ustawa będzie uchwalona w czwartym kwartale tego roku.
I ostatnia z dyrektyw to dyrektywa 2024/1640 w sprawie mechanizmów, które państwa członkowskie powinny wprowadzić w celu zapobiegania wykorzystywaniu systemu finansowego do prania pieniędzy lub finansowaniu terroryzmu. Transpozycję tej dyrektywy przewiduje projekt ustawy o zmianie ustawy o przeciwdziałaniu prania pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu UC75. Obecnie trwa analiza zgłoszonych uwag podczas konsultacji zewnętrznych oraz nanoszenie zmian na projekt wynikających z uwzględnienia tychże uwag. W czwartym kwartale, myślimy, że ten projekt będzie przyjęty przez Stały Komitet oraz przez Radę Ministrów, a w pierwszym kwartale przyszłego roku ustawa zostanie uchwalona przez Sejm. Dziękuję państwu za uwagę.
Przewodniczący poseł Krzysztof Truskolaski (KO):
Dziękuję, panie ministrze. Otwieram dyskusję. Do głosu zgłasza się pan przewodniczący Szynkowski vel Sęk.
Poseł Szymon Szynkowski vel Sęk (PiS):
Dziękuję serdecznie, panie przewodniczący. Panie ministrze, dziękuję, że pan w końcu dotarł na Komisję. Dzięki temu będzie okazja uzyskania odpowiedzi na kilka pytań. Pierwsze pytanie tyczy się tego, panie ministrze, że pan rozpoczął swoją wypowiedź od tego, że zastaliście państwo strasznie dużo zaległości. Na szczęście już większość nadrobiliście. Gdyby pan zechciał poinformować Komisję, ile aktów prawnych na poziomie europejskim było niewdrożonych, kiedy pan wchodził do ministerstwa. Bo jestem niemal pewien, że to była mniejsza ilość, niż państwo macie w tej chwili niewdrożonych. Sumaryczna ilość aktów była bowiem około dwudziestu kilku pozycji, a pan sam teraz własnym ministerstwem generuje dziewięć niewdrożonych pozycji. W związku z tym chciałbym się dowiedzieć, jak wygląda ta kwestia. To jest rzecz pierwsza.
Rzecz druga. Niepokojące jest to, że na liście pozycji niewdrożonych nie ma w zasadzie żadnego wyjaśnienia, dlaczego one nie są wdrażane. To nie są jakieś kontrowersyjne akty prawne, co do których w czyimś interesie leży to, że nie są wdrażane. Czasami jest tak, że jest jakiś akt prawdy, jakaś dyrektywa, co do której w naszym interesie leży to, żeby nie spieszyć się z wdrożeniem. W tym przypadku raczej wynika to z efektywności pracy resortu, w którym pan pracuje. Tak ten resort po prostu pracuje, że mija termin transpozycji dyrektywy w listopadzie 2024 r., na przykład dotyczącej niektórych aspektów minimalnego wymogu w zakresie funduszy własnych, zobowiązań kwalifikowanych. Nie ma żadnej informacji, dlaczego mija ponad rok i dopiero w czerwcu... W czerwcu? Nie. We wrześniu 2025 r. przechodzi to na Komitet do Spraw Europejskich.
Dlaczego tak jest, panie ministrze? Dlaczego tak jest w przypadku innych aktów prawnych? Jakie powody stoją za tym, że państwo generujecie te opóźnienia? Gdyby pan zechciał tutaj coś więcej nam powiedzieć.
Przewodniczący poseł Krzysztof Truskolaski (KO):
Dziękuję. Panie ministrze.
Podsekretarz stanu w MF Jarosław Neneman:
Bardzo dziękuję. Bardzo się cieszę z tego pytania. Jeśli pan przewodniczący pozwoli, udzielę na nie pisemnej odpowiedzi, bardzo precyzyjnie pokazującej te akty. Jak państwo być może wiedzą, ja w Ministerstwie Finansów odpowiadam za pion podatkowy. Jak ponad półtora roku temu pojawiłem się w Ministerstwie Finansów, to tych aktów z mojej działki, tych podatkowych, było z pewnością więcej, niż jest teraz, w tym takie ważne jak DAC7, czyli wymiana informacji o transakcjach na platformach, oraz implementacja dyrektywy GloBE, filar drugi, co do których Komisja rozpoczęła już procedury, a nasi poprzednicy nie rozpoczęli w ogóle prac. Zatem tych aktów było więcej. W VAT też mieliśmy kilka zaległości, systematycznie je nadgoniliśmy. Teraz w moim pionie nie ma żadnych zaległości.
Natomiast koledzy z pionu dotyczącego instytucji finansowych – nie chciałbym teraz używać liczby, bo nie pamiętam. Myślę, że to będzie około 20 czy 30 zaległych aktów – stopniowo nadganiają. Ale przekażę panu dokładną informację na dzień, powiedzmy, nie wiem, 1 stycznia 2024 r. z takim stanem zaległości. Zasoby ludzkie Ministerstwa Finansów są ograniczone. Mamy jeszcze proces deregulacji. Ci z państwa, którzy może go obserwują, wiedzą, że mniej więcej 30–40% zgłaszanych propozycji deregulacyjnych dotyczy resortu finansów. Mniej więcej pół na pół dzielimy się między rynek finansowy i moje piony, z tym że ja mam siedem departamentów, a departament, który zajmuje się rynkami finansowymi, jest jeden. Po prostu nie jesteśmy w stanie szybciej pracować. Dziękuję.
Przewodniczący poseł Krzysztof Truskolaski (KO):
Dziękuję, panie ministrze. Poprosimy o odpowiedzi na piśmie. Zamykam dyskusję. Dziękuję państwu ministrom. Przechodzimy do konkluzji. Czy jest sprzeciw wobec przyjęcia do wiadomości informacji w zakresie obecnych dziś przedstawicieli resortów?
Poseł Szymon Szynkowski vel Sęk (PiS):
Tak.
Przewodniczący poseł Krzysztof Truskolaski (KO):
Jest sprzeciw, w związku z tym przegłosujemy. Bardzo proszę o przygotowanie systemu do głosowania. Szanowni państwo, kto jest za przyjęciem do wiadomości informacji w zakresie obecnych dziś przedstawicieli? Kto jest za? Kto jest przeciw? Kto się wstrzymał? Dziękuję.
Głosowało 26 posłów, za – 16, przeciw – 10.
W związku z tym stwierdzam, że Komisja przyjęła do wiadomości informację o pracach legislacyjnych związanych z wdrożeniem dyrektyw, których termin transpozycji już upłynął lub upływa w ciągu najbliższych trzech miesięcy. Na tym zamykam rozpatrywanie pkt II.
Przechodzimy do pkt III, czyli rozpatrzenia w trybie art. 11 ust. 1 ustawy z dnia 8 października 2010 r. informacji o stanowisku, jakie Rada Ministrów ma zamiar zająć podczas rozpatrywania projektów aktów prawnych UE na Radzie ds. Wymiaru Sprawiedliwości i Spraw Wewnętrznych, która odbędzie się w dniach 13 i 14 października, w związku z zasięgnięciem opinii Komisji w tych sprawach. Informuję, że w agendzie Rady znajduje się dokument COM(2025) 548, który nie był jeszcze rozpatrywany przez Komisję. Rząd reprezentuje pan minister Maciej Duszczyk, podsekretarz stanu w Ministerstwie Spraw Wewnętrznych i Administracji. Bardzo proszę pana ministra o przedstawienie informacji. Proszę państwa o zakończenie dyskusji kuluarowych.
Podsekretarz stanu w Ministerstwie Spraw Wewnętrznych i Administracji Maciej Duszczyk:
Panie przewodniczący, Wysoka Komisjo, postaram się krótko przedstawić stanowisko rządu na posiedzenie Rady ds. Wewnętrznych i Sprawiedliwości, które odbędzie się 13 i 14 października w Luksemburgu. Pozwólcie mi państwo najpierw przejść do listy z punktami A. Na tej liście mamy dwa akty legislacyjne, które są w gestii Ministerstwa Rozwoju i Technologii oraz Ministerstwa Infrastruktury. Ponadto porządek posiedzenia w części spraw wewnętrznych przewiduje omówienie trzech punktów legislacyjnych – dwóch punktów po stronie Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji oraz jednego – Ministerstwa Cyfryzacji.
Jeżeli spojrzymy sobie na kwestie z listy punktów A, mamy wniosek dotyczący rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie bezpieczeństwa zabawek i uchylający dyrektywę 2009/48/WE. Etap procedury to przyjęcie stanowiska Rady w pierwszym czytaniu, uzasadnienie Rady. Polska popiera przyjęcie proponowanego tekstu rozporządzenia w sprawie bezpieczeństwa zabawek.
Drugie to rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie Europejskiej Agencji Bezpieczeństwa Morskiego i uchylające rozporządzenie nr 1406 na 2002 rok. Tu również przyjęcie stanowiska Rady w pierwszym czytaniu i uzasadnienie Rady. Rząd popiera wniosek legislacyjny dotyczący rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie Europejskiej Agencji Bezpieczeństwa Morskiego i uchylającego rozporządzenie 1406/2002.
Przechodząc do agendy Rady w sprawie trzech punktów legislacyjnych, pierwszy punkt dotyczy Wniosku dotyczącego rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady ustanawiającego wspólny system powrotów obywateli państw trzecich nielegalnie przebywających w Unii Europejskiej oraz uchylający dyrektywę Parlamentu Europejskiego i Rady 2008/115, 2001/40 i decyzję Rady 2004/191. Przypomnę, że jest to wątek w pracach Rady, który był jednym z priorytetów Polski w czasie prezydencji.
Początkowo Komisja chciała zaprezentować ten wniosek dopiero w 2026 r. W wyniku naszych działań w czasie prezydencji, pod koniec naszej prezydencji ten wniosek został przygotowany. Polska opowiada się za jak najszybszym wdrożeniem tego rozporządzenia oraz przejściem – po przyjęciu tego rozporządzenia i wdrożeniu w państwach członkowskich Unii Europejskiej, bo tu jest spora rola Komisji Europejskiej – przejściem do kolejnego etapu prac nad nowym podejściem do systemu powrotów. Jesteśmy przekonani, że bez efektywnie działającego systemu powrotów, również deportacji, w żaden sposób Unii Europejskiej nie poradzi sobie z wyzwaniami związanymi z migracjami.
Kolejny to projekt rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady ustanawiającego przepisy mające na celu zapobieganie niegodziwemu traktowaniu dzieci w celach seksualnych i jego zwalczania. Przypomnę, że w czasie prezydencji węgierskiej odbyło się głosowanie w tej sprawie. Polska stanowiła wtedy jeden z elementów mniejszości blokującej, nie zgadzając się na kilka rozwiązań, które są w tym projekcie rozporządzenia. Ten sprzeciw nie został przez Polskę wycofany. Prezydencja duńska pracuje bardzo mocno nad poszukiwaniem kompromisu. Jesteśmy oczywiście skłonni do dyskusji na ten temat. Nie ulega wątpliwości, że walka z wykorzystywaniem dzieci w internecie to jest absolutny priorytet. Musimy być całkowicie pewni, że wszystkie działania, które są robione w różnych darknetach czy innych sieciach społecznościowych, które umożliwiają tego typu sytuacje, to jasne i dobre instrumenty do zwalczania niegodziwego traktowania dzieci.
Natomiast jest tu też kwestia dotycząca skanowania internetu, w jaki sposób może to być robione. Istnieje nadal uzasadnione z polskiego punktu widzenia zastrzeżenie dotyczące skanowania internetu. W związku z tym my obecnie stanowimy taką mniejszość blokującą z innymi państwami i na Radzie zaprezentujemy takie stanowisko, jakie teraz państwu zaprezentowałem. Oczywiście mamy jeszcze dzisiaj COREPER, może prezydencja duńska sobie zaproponuje, ale na ten moment, w którym to dzisiaj prezentuję, takie jest jednoznaczne stanowisko rządu.
Ostatni wniosek – wniosek dotyczący rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie unijnego mechanizmu ochrony ludności i unijnego wsparcia na rzecz gotowości i reagowania na stany zagrożenia zdrowia oraz uchylenia decyzji nr 1313/2013 o unijnym mechanizmie ochrony ludności.
Przypomnę, że to był również nasz priorytet, jeden z trzech priorytetów ministra spraw wewnętrznych i administracji, czyli kwestia ochrony ludności, obrony cywilnej. Stanowisko rządu do dokumentu jest pozytywne, natomiast mamy kilka wątpliwości i zastrzeżeń. Bardzo szczegółowo pokazaliśmy to w stanowisku. Głównie chodzi tu o kwestię podziału obowiązków między państwami członkowskimi i instytucjami europejskimi. To jest też kwestia przeznaczenia większej ilości środków na instrumenty, z którymi mamy do czynienia, z których Unia Europejska, Komisja Europejska wspiera państwa, kiedy mamy do czynienia z sytuacją zagrożenia bezpieczeństwa ludności. Głównie chodzi o klęski żywiołowe. Natomiast oczywiście też mamy kilka zastrzeżeń technicznych dotyczących na przykład raportu ukazującego ryzyka dla Unii Europejskiej. Chcielibyśmy pewnych zmian dotyczących uwzględnienia pewnych wyzwań, niedoborów, jeśli chodzi o Unię Europejską, a nie tylko samego raportu pokazującego te zagrożenia.
Jesteśmy za tym, żeby uznać wprowadzenie jednolitych i przejrzystych zasad rozliczenia środków pochodzących z budżetu Unii Europejskiej w zakresie przeliczeń walutowych. Jeszcze na pewno nad tym projektem będziemy pracować. Panie przewodniczący, dziękuję bardzo.
Przewodniczący poseł Krzysztof Truskolaski (KO):
Dziękuję, panie ministrze. Czy ktoś z państwa chciałby zabrać głos? Pan poseł Sellin. Panie pośle, bardzo proszę o zwięzłą wypowiedź, bo pan minister prosił, że za chwilę musi wyjść, bo ma bardzo ważne spotkanie.
Poseł Jarosław Sellin (PiS):
Dziękuję. Panie ministrze, ja tylko mam pytanie do tego rozporządzenia o wspólnym powrocie, a nawet, jak pan to określił, deportacji osób z państw trzecich. Czy to jest rozporządzenie, które w jakiejś części wykonuje pakt migracyjny? I co, skoro pan mówi, że rząd polski zamierza popierać to rozporządzenie, to w dużym skrócie, co ono zawiera. Dlaczego jest taki zachęcający do popierania?
Przewodniczący poseł Krzysztof Truskolaski (KO):
Dziękuję, panie pośle. Czy ktoś z państwa chciałby jeszcze zabrać głos? Nie widzę. Zamykam listę. Proszę bardzo, panie ministrze.
Podsekretarz stanu w MSWiA Maciej Duszczyk:
Panie pośle, to nie jest element paktu migracyjnego. W pakcie migracyjnym jest kwestia dotycząca polityki powrotowej, ale nie w takim zakresie, który jest tutaj. To jest dużo dalej idące rozwiązanie w zakresie powrotowym. Polski rząd, tak jak powiedziałem, bardzo mocno naciskał na Komisję Europejską, żeby to opublikowała, bo naszym zdaniem i zdaniem coraz większej liczby państw – bo nasze podejście do polityki migracyjnej zyskuje dzisiaj w Unii Europejskiej coraz większe uznanie – to jest z jednej strony kwestia ochrony granic zewnętrznych. Wiemy, że to już jest absolutny priorytet całej Unii Europejskiej. Ale z drugiej strony bez efektywnych powrotów, które dziś są na poziomie 30–40%, nie jesteśmy w stanie realizować efektywnie polityki migracyjnej. Chodzi o to, że te osoby, których pobyt na Unii Europejskiej jest niepożądany, były w sposób bardzo efektywny i szybki wydalane z Unii Europejskiej do państw pochodzenia lub do państw trzecich. W niektórych przypadkach nie jesteśmy w stanie zawrócić tych osób do państw pochodzenia, ponieważ te państwa na przykład ich nie przyjmą.
Natomiast koncepcja, która jest w rozporządzeniu, tak zwanych hubów migracyjnych czy hubów deportacyjnych poza Unii Europejską, jest tutaj jednym z rozwiązań. Mamy dzisiaj takie trzy doświadczenia, a to jest najnowsze doświadczenie holendersko-ugandyjskie. Minister spraw zagranicznych Holandii podpisał trzy tygodnie temu porozumienie z Ugandą. Mieliśmy okazję rozmawiać z ministrem, ja miałem okazję rozmawiać w Brukseli kilka dni temu, później byliśmy na szczycie monachijskim dotyczącym migracji, gdzie ten element również był podnoszony.
Kluczową kwestią jest to, że w tym rozporządzeniu mamy do czynienia z podejściem europejskim. Dlatego to jest dla nas bardzo ważne, szczególnie że Polska momentami nie ma ułożonych relacji z niektórymi państwami na takim poziomie jak inne państwa i w związku z tym możemy się w pewnym momencie dołączyć do innych państw, które będą dokonywały tych deportacji. Dla nas więc te centra powrotowe w niektórych państwach są istotne, aczkolwiek na szczycie monachijskim bardzo jasno powiedzieliśmy, że dla nas absolutnie priorytetem jest ochrona granic zewnętrznych, ponieważ jeżeli ochrona granic zewnętrznych jest efektywna, to po prostu nie musimy tych osób wydalać, bo ich nie ma na terytorium Unii Europejskiej. Ale nadal osób, które przebywają na terenie Unii Europejskiej, jest na tyle dużo, że już z tymi wydanymi decyzjami powinny jak najszybciej opuścić Unię Europejską.
Mamy tu również do czynienia z czymś, co Polska bardzo mocno popiera i będziemy jeszcze o tym mówić. A mianowicie wzajemne uznawanie decyzji powrotowych w związku z tym, że mamy na przykład jakąś osobę w Niemczech, która przejechała przez Polskę, no to nie ma sensu jej zawracać do Polski, żeby Polska wydalała, tylko żeby zrobiły to już Niemcy, a więc żeby było wzajemne uznawanie decyzji powrotowych.
Kolejna kwestia, która tutaj jest istotna, to jest mandat Frontexu. Chodzi o to, żeby Frontex mógł również dokonywać operacji lotniczych między poszczególnymi państwami trzecimi. Dzisiaj Frontex może tylko operować między państwami Unii Europejskiej i państwem trzecim. Chodzi o to, żeby jeżeli na przykład taką osobę dostarczy na przykład do Senegalu, a ta osoba ostatecznie powinna trafić do Ugandy, to żeby również Frontex mógł to zrobić.
Kolejna kwestia, jeśli chodzi o kwestie powrotów, to jest zaangażowanie środków unijnych w zakresie dokonywania tych deportacji. To jednak sporo kosztuje. Polska od początku roku wydaliła ponad 3 tys. nielegalnie przebywających w Polsce migrantów. To jest rekord w porównaniu z innymi latami. Ale to są koszty, które, jeżeli mamy do czynienia z obszarem Schengen, są konieczne.
Ostatni element, który tu jest istotny, to jest tak zwane unikanie wtórnych ruchów migracyjnych, tak żeby jedne państwa nie przerzucały odpowiedzialności na inne państwa, bo po prostu w taki sposób to dzieli Unię Europejską, a nie powoduje elementu koniecznej solidarności. A więc to z paktem nie ma nic wspólnego. Jest to dodatkowe rozporządzenie, które pojawiło się dopiero w 2025 r. w czasie naszej prezydencji. Dziękuję bardzo.
Poseł Jarosław Sellin (PiS):
Oczywiście, pani ministrze. Jeżeli Holandia z Ugandą się dogadały, Włochy z Albanią czy tam z Tunezją, to czy to znaczy, że to rozporządzenie, jeżeli przejdzie na poziom europejski, to wszystkie państwa będą mogły korzystać z tych umów, które podpisały indywidualne państwa Unii Europejskiej z innymi państwami trzecimi w tej sprawie?
Podsekretarz stanu w MSWiA Maciej Duszczyk:
Jest duże otwarcie zarówno ze strony Włoch, jak i ze strony Holandii. Rozmawialiśmy z Holendrami w tej sprawie. Oczywiście to jest związane również z pewną zdolnością tych ośrodków do przyjęcia. To są pewnego rodzaju projekty pilotażowe. Ale tak. Rozporządzenie jest napisane tak, że będą to umowy unijne, również ze względu na tak zwane lewarowanie wizowe, lewarowanie handlowe. Unia Europejska ma tutaj dużą siłę. Mamy tu więc na razie porozumienia bilateralne. Czasami również konkurencję między poszczególnymi państwami, które zaoferuje lepszą umowę poszczególnym państwom. Rozporządzenie zakłada, że będzie to rozwiązanie na poziomie wspólnotowym. Nie wyklucza również bilateralnych, ale co do zasady będzie na poziomie unijnym. Dziękuję.
Przewodniczący poseł Krzysztof Truskolaski (KO):
Dziękuję bardzo, panie ministrze. Stwierdzam, że Komisja rozpatrzyła informację o stanowisku, jakie Rada Ministrów ma zamiar zająć podczas rozpatrywania projektów aktów prawnych UE na posiedzeniu Rady ds. Wymiaru Sprawiedliwości i Spraw Wewnętrznych w dniach 13 i 14 października 2025 r. w związku z zasięgnięciem opinii Komisji w tych sprawach w trybie art. 11 ust. 1 ustawy. Komisja postanowiła nie zgłaszać uwag do dokumentów o sygnaturach COM(2022) 209, COM(2023) 269, 462, COM(2025) 101, natomiast w stosunku do dokumentu COM(2025) 548 Komisja postanowiła nie zajmować stanowiska. Czy jest przeciw? Nie widzę. Na tym zamykam rozpatrywanie pkt III.
Informuję, że na tym porządek dzienny został wyczerpany. Zamykam posiedzenie Komisji. Zapraszam na kolejne posiedzenie Komisji o godz. 12.30.