Komisja Ustawodawcza, obradująca pod przewodnictwem posła Marka Asta (PiS), przewodniczącego Komisji, zrealizowała następujący porządek dzienny:

– zaopiniowanie dla marszałka Sejmu – w trybie art. 34 ust. 8 regulaminu Sejmu – poselskiego projektu ustawy o odbudowie polskiej kolei i transportu autobusowego oraz o ratowaniu miejsc pracy na kolei towarowej wraz z autopoprawką.

– zaopiniowanie dla marszałka Sejmu – w trybie art. 34 ust. 8 regulaminu Sejmu – poselskiego projektu ustawy o zmianie ustawy o podatku od towarów i usług.

– zaopiniowanie dla marszałka Sejmu – w trybie art. 34 ust. 8 regulaminu Sejmu – poselskiego projektu ustawy o zmianie ustawy o podatku i usług.

W posiedzeniu udział wzięli: Szymon Hyziak przewodniczący Pionu Organizacyjnego Ruchu Klimatycznego Jazda! wraz ze współpracownikami, Kamil Sikora koordynator ds. analiz Fundacji ProKolej, Szymon Święcicki redaktor w magazynie „Kontakt”, Julia Ługowska członek zarządu Inicjatywy Społecznej Energetyka sp. z o.o., Patryk Gruszka działacz Ostatniego Pokolenia, Maciej Długosz aktywista Śląskiego Ruchu Klimatycznego, Magdalena Zając przewodnicząca Rady Fundacji Rodzice dla Klimatu, Daniel Biernacik wiceprezydent Związku Zawodowego Maszynistów Kolejowych w Polsce.

W posiedzeniu udział wzięli pracownicy Kancelarii Sejmu: Marcin Wójcik, Magdalena Żychlińska – z sekretariatu Komisji w Biurze Ekspertyz i Oceny Skutków Regulacji, Jacek Kulicki, Bartosz Pawłowski – eksperci z Biura Ekspertyz i Oceny Skutków Regulacji.

Przewodniczący poseł Marek Ast (PiS):
Otwieram posiedzenie Komisji Ustawodawczej. Bardzo serdecznie witam wszystkich państwa posłów przybyłych na dzisiejsze posiedzenie. Witam naszych ekspertów z Biura Ekspertyz i Oceny i Skutków Regulacji, pana mecenasa Bartosza Pawłowskiego i pana mecenasa Jacka Kulickiego. Bardzo serdecznie witam przedstawicieli wnioskodawców poszczególnych projektów. Nie widzę jeszcze pani poseł Darii Gosek-Popiołek. Jest, ale nie ma jeszcze pani poseł Żukowskiej. Za to jest pan poseł Janusz Kowalski, też serdecznie witam.

Witam też naszych gości, którzy chcą się przysłuchiwać dzisiejszemu posiedzeniu Komisji: pana Andrzeja Strzałkowskiego z Ruchu Klimatycznego Jazda!, Szymona Hyziaka i panią Klaudię Magdalenę Senejko z tego samego ruchu. Pana Patryka Rafała Gruszkę z Ostatniego Pokolenia, pana Kamila Sikorę z Fundacji ProKolej, panią Julię Ługowską, Inicjatywa Społeczna Energetyka. Witam pana Szymona Święcickiego z magazynu „Kontakt”, pana Macieja Andrzeja Długosza ze Śląskiego Ruchu Klimatycznego, panią Magdalenę Kadziak ze Światowego Ruchu Katolików na Rzecz Środowiska, panią Magdalenę Zając z Fundacji Rodzice dla Klimatu. Panią Katarzynę Piotrowską, Ruch Klimatyczny, i pana Daniela Biernacika, wiceprezydenta Związku Zawodowego Maszynistów Kolejowych w Polsce. Bardzo serdecznie państwa witamy na posiedzeniu naszej Komisji. Cieszymy się, że jest takie zainteresowanie tematem.

Dzisiejszy porządek dzienny państwo członkowie Komisji otrzymaliście. Dzisiaj mamy jedynie zaopiniowanie dla marszałka Sejmu trzech projektów ustawy.

Przystępujemy do realizacji punktu pierwszego. Przypomnę, że poprzednie posiedzenie zakończyliśmy na przegłosowaniu wniosku pana posła Krzysztofa Paszyka o zwrócenie się do Ministerstwa Infrastruktury o opinię w stosunku do poselskiego projektu ustawy już po przeprowadzeniu dyskusji. Umówiliśmy się, że po dwóch tygodniach, jeżeli ministerstwo ten projekt sporządzi, to się do niego odniesiemy. Jak nie sporządzi, to dyskusja już została przeprowadzona i będziemy mogli przystąpić do głosowania. Informuję więc państwa, że nie otrzymaliśmy opinii ze strony ministerstwa.

Wobec tego przystępujemy do głosowania nad niedopuszczalnością projektu do dalszego procesu legislacyjnego. Przypominam, głosujemy nad niedopuszczalnością. Czyli kto z państwa jest za niedopuszczalnością, głosuje na „tak”. Kto jest przeciw…

Sekretarz Komisji Magdalena Żychlińska:
Pani przewodniczący, jeszcze chwilkę, bo jest jakiś problem techniczny. Już wszystko ustawione, chyba że musimy zresetować.

Przewodniczący poseł Marek Ast (PiS):
Dobrze, czyli tutaj uwzględniamy panią poseł Magdę. Czy jeszcze ktoś?

Poseł Anna Maria Żukowska (Lewica):
Pan przewodniczący ma wyłączony mikrofon i nic nie słychać.

Przewodniczący poseł Marek Ast (PiS):
Teraz działa. Może państwo musicie się ponownie zalogować, skoro wyłączyło nas wszystkich. Tryb głosowania mam akurat włączony.

Rozumiem, że teraz już wszyscy mnie słyszą. Wszyscy się zalogowali do systemu oprócz pani przewodniczącej. Poczekamy.

Poseł Barbara Bartuś (PiS):
Już się loguję. Czyli to jest za niedopuszczalnością?

Przewodniczący poseł Marek Ast (PiS):
Tak. Kto z państwa jest za niedopuszczalnością projektu do dalszego procesu legislacyjnego? Proszę nacisnąć stosowny guzik. Kto jest przeciw? Kto się wstrzymał od głosu?

Poseł Barbara Bartuś (PiS):
Jeszcze chwilka, bo panu posłowi Szaramie nie działa system.

Przewodniczący poseł Marek Ast (PiS):
Ktoś ma problemy? Wszyscy już zagłosowali? Zamykam głosowanie, proszę o wyświetlenie wyników.

Głosowało 26 posłów, 27, tak, bo pani Magdalena Filiks. Czyli za niedopuszczalnością –  12 posłów. Przeciw – 13. Wstrzymało się – 2. Jednym słowem projekt jest dopuszczalny do dalszej legislacji.

Gratuluję posłom, paniom posłankom wnioskodawczyniom i zainteresowanym tym, aby projekt był w dalszym ciągu procedowany. Teraz należy tylko czekać na nadanie druku pierwsze, czytanie i skierowanie do właściwej komisji. Zatem pierwszy punkt został zrealizowany.

Przechodzimy do punktu drugiego: zaopiniowanie dla marszałka Sejmu poselskiego projektu ustawy o zmianie ustawy o podatku od towaru i usług. Poproszę pana mecenasa Jacka Kulickiego o przedstawienie zastrzeżeń niezgodności z prawem Unii Europejskiej.

Ekspert z BEOS Jacek Kulicki:
Tak. Jacek Kulicki, Biuro Ekspertyz i Oceny Skutków Regulacji. Nie wiem, o którym projekcie mówimy, czy o tym ze stawkami, tak?

Przewodniczący poseł Marek Ast (PiS):
Może zacznijmy od tego ze stawkami 0%, będzie łatwiej.

Ekspert z BEOS Jacek Kulicki:
Dobrze. Panie przewodniczący, Wysoka Komisjo, projektowana ustawa nowelizuje ustawę o podatku od towarów i usług w zakresie treści załącznika nr 8 do tej ustawy, zawierającego wykaz towarów, których dostawa jest opodatkowana stawką 0% na podstawie art. 83, ust. 1, pkt 26 ustawy o podatku od towarów i usług. W obecnym stanie prawnym, obowiązującym praktycznie od wejścia w życie obecnej ustawy, a więc od 1 maja 2004 r., stawką 0% na podstawie tego przepisu objęta jest dostawa sprzętu komputerowego dla placówek oświatowych, dla organizacji humanitarnych, charytatywnych lub edukacyjnych w celu dalszego nieodpłatnego przekazania placówkom oświatowym.

Projekt rozszerza tę listę dosyć znacząco, między innymi o urządzenia wspomagające komunikację osób niewidomych i niedowidzących, laptopy, notebooki, ultrabooki, tablety oraz urządzenia hybrydowe, zestawy mobilne, urządzenia wielofunkcyjne, urządzenia audio-wideo, sprzęt asystujący.

Jeżeli chodzi o przepisy dyrektywy VAT, które regulują te kwestie, to w obecnym stanie prawnym przepisy tej dyrektywy umożliwiają państwom członkowskim stosowanie, oprócz tych dwóch takich standardowych stawek obniżonych określonych w art. 98, ust. 1 dyrektywy, również stawkę obniżoną, mniejszą niż 5%, oraz zwolnienie z prawem do odliczenia VAT zapłaconego na poprzednim etapie, czyli stawkę zerową w naszej nomenklaturze, wyłącznie do towarów i usług, które są określone w załączniku trzecim dyrektywy VAT. To jest art. 98, ust. 2, akapit 1 dyrektywy.

Te wszystkie urządzenia nie są niestety objęte tym załącznikiem, w związku z tym w ocenie BEOS należy uznać, że projektowana ustawa rozszerzająca przedmiotowy zakres tego załącznika jest niezgodna z art. 98, ust. 2 i dodatkowo z art. 105a dyrektywy VAT. Uprzedzając troszkę pewne wątpliwości pana posła, może dodam, że ten przepis został włączony do ustawy o podatku od towarów i usług w drodze poprawki senackiej i ta poprawka była uznawana przez rząd za niezgodną z ówczesną dyrektywą, szóstą dyrektywą vatowską. Ten przepis jest też niezgodny z obecną dyrektywą 2006/112/WE. W związku z tym trudno było uznać, że ta zmiana ustawy jest zgodna z przepisami dyrektywy VAT. Dziękuję bardzo.

Przewodniczący poseł Marek Ast (PiS):
Dziękuję, panie mecenasie. Czy pan poseł Janusz Kowalski chciałby się odnieść?

Poseł Janusz Kowalski (PiS) – spoza składu Komisji:
Dziękuję. Szanowni państwo, sprawa jest, naszym zdaniem, oczywiście logiczna i prosta, bo rzeczywiście jest tak, że ten załącznik nr 8, o którym rozmawiamy, zawiera takie kategorie produktów jak jednostki centralne komputerów, serwery, monitory, drukarki, skanery. Wobec tych urządzeń stosujemy tę obniżoną stawkę, czyli 0%, na przykład dla przedsiębiorców, którzy chcą ten sprzęt podarować jednostkom oświatowym.

W związku z tym, że to było, jak rozumiem, przygotowane ponad 20 lat temu, czasy się zmieniły i proponujemy w sposób logiczny rozszerzenie tego katalogu, a więc, naszym zdaniem, nie zmieniamy żadnej konstrukcji, o której mówimy w załączniku 8, tylko aktualizujemy katalog o takie sprzęty jak laptopy, notebooki, ultrabooki, czy wskazany tutaj przez pana sprzęt asystujący i specjalistyczny przeznaczony dla uczniów ze szczególnymi potrzebami edukacyjnymi, czy chociażby urządzenia audio-wideo, wykorzystywane w procesie dydaktycznym, w szczególności projektory, kamery cyfrowe czy mikrofony.

Nie widzimy żadnego powodu, aby, skoro ten przepis nie został nigdy zakwestionowany, o czym pan zresztą, dziękuję, uczciwie powiedział, aby w sposób zdroworozsądkowy nie rozszerzyć tego katalogu zastosowania stawki 0% właśnie o te sprzęty, które w ciągu ostatnich 20 lat  być może albo nie były znane, albo były rzadko stosowane, ale które dzisiaj w placówkach oświatowych są wykorzystywane w sposób absolutnie systemowy. Naszym zdaniem, ta zmiana jest jak najbardziej zdroworozsądkowa i, tak jak powiedziałem, nie zmieniamy konstrukcji tego art. 8, aktualizujemy jedynie katalog towarów, tym samym nie dochodzi do rozszerzenia samej preferencji jako takiej, ale do jej uporządkowania. Byłbym naprawdę wielce zaskoczony, gdyby z tej sprawy robić spór polityczny polegający na tym, że będziemy się zastanawiali, czy monitor, serwer i drukarka może mieć zastosowaną zerową stawkę VAT, bo tak obowiązuje dzisiaj w art. 8, ale już laptop czy urządzenie sieci bezprzewodowej czy sprzęt do wideokonferencji, który ma być przekazany placówce oświatowej, nie może mieć takiej stawki VAT. Byłoby to w mojej ocenie absurdalne. Mając również na uwadze doświadczenie wszystkich państwa posłów, szczególnie dla tych małych, wiejskich szkół, ale również często szkół prowadzonych przez stowarzyszenia, dla wszystkich jest chyba wielce oczywiste, że umożliwienie przedsiębiorcom rozszerzenia katalogu po to, żeby mogli wyposażyć szkoły, a więc nasze dzieci, w nowoczesny sprzęt z zerową stawką VAT, taka jak najbardziej zdroworozsądkowa zmiana przepisów będzie ich do tego zachęcać.

Dziękuję szanownemu panu za to, że potwierdził pan rzecz oczywistą, przez 20 lat ten załącznik nie został w żaden sposób zakwestionowany i stosowanie dzisiaj argumentu, że on jest sprzeczny z jakąś tam dyrektywą unijną po to, żeby zablokować darowizny nowoczesnych laptopów, tabletów dzieciom, które potrzebują wsparcia przez nowoczesne systemy audio-wideo w nauce, byłoby co najmniej zaskakujące. Także uprzejmie proszę o zdroworozsądkowe podejście i zaktualizowanie tego załącznika. Dziękuję uprzejmie.

Przewodniczący poseł Marek Ast (PiS):
Dziękuję bardzo. Otwieram dyskusję. Czy ktoś z państwa chce zabrać głos? Jeśli nie, to głosujemy. Kto z państwa jest za niedopuszczalnością projektu do dalszego procedowania?  Kto jest przeciw? Kto się wstrzymał od głosu? Dziękuję bardzo. Zamykam głosowanie. Proszę o wyświetlenie wyników.

Głosowało 26. Za – 13. Przeciw – 13.

Poseł Barbara Bartuś (PiS):
Za – 12, przeciw – 13.

Przewodniczący poseł Marek Ast (PiS):
Nie.

Poseł Barbara Bartuś (PiS):
A, 13 – przeciw.

Przewodniczący poseł Marek Ast (PiS):
Tak jest. Oznacza to więc, że projekt jest dopuszczalny do dalszego procedowania. Na tym zamknęliśmy punkt drugi.

Przechodzimy do punktu trzeciego i też poproszę pana mecenasa Jacka Kulickiego o przedstawienie natury problemu związanej z niezgodnością.

Ekspert z BEOS Jacek Kulicki:
Jeszcze raz, Jacek Kulicki, Biuro Ekspertyz i Oceny Skutków Regulacji. Drugi projekt zmieniający ustawę o podatku od towarów i usług nowelizuje tę ustawę w zakresie takich pięciu grup zagadnień.

Po pierwsze, tworzenia i funkcjonowania grupy VAT. Po drugie, uproszczonej procedury rozliczania podatków w przypadku importu towarów. Po trzecie, zasad stosowania stawki 0% w eksporcie towarów. Po czwarte, podstawy opodatkowania w przypadku kaucji pobieranej za opakowanie objęte systemem kaucyjnym. I po piąte, informacji podsumowujących.

Zdaniem BEOS, wątpliwości co do zgodności z dyrektywą VAT dotyczą dwóch ostatnich punktów, a więc podstawy opodatkowania w przypadku kaucji pobieranej za opakowanie objęte systemem kaucyjnym. W tym przypadku projekt zakłada brak wliczania tej kaucji pobieranej za te opakowania do podstawy opodatkowania, w tym również w przypadku niezwrócenia opakowania, jego zniszczenia lub utraty, niezależnie od dalszych rozliczeń dotyczących tego opakowania. Tutaj, zdaniem BEOS, przepis jest niezgodny, sprzeczny z art. 73 dyrektywy VAT i z art. 78, akapit 1, lit. b dyrektywy VAT, który nakazuje wliczanie do podstawy opodatkowania między innymi kosztów dodatkowych, do których ten przepis zalicza koszty opakowania pobierane przez dostawcę lub usługodawcę od nabywcy lub usługobiorcy.

Jeżeli chodzi o informacje podsumowujące, to ta nowelizacja ustawy o podatku od towarów i usług zakłada zniesienie obowiązku składania tych informacji. Tutaj, jeżeli chodzi o ocenę w kontekście dyrektywy VAT, trzeba przywołać art. 262 tej dyrektywy i art. 17a, ust. 2 dyrektywy VAT. Artykuł 262 nakłada obowiązek składania informacji podsumowujących, natomiast art. 17a, ust. 2 dyrektywy VAT wskazuje, że jednym z warunków uznania przemieszczania towarów w ramach procedury magazynu typu call of stock jest to, aby podatnik wysyłający lub transportujący towary zarejestrował przemieszczanie towarów w ewidencji oraz podał tożsamość podatnika nabywającego towary i numer identyfikacyjny VAT nadany temu podatnikowi przez państwa członkowskie, do którego towary są wysyłane lub transportowane w informacji podsumowującej przewidzianej w art. 262, ust. 2 dyrektywy VAT. Tym samym, zdaniem BEOS, te przepisy w zakresie, który wskazałem wcześniej, są sprzeczne z obowiązującą obecnie dyrektywą VAT. Dziękuję bardzo.

Przewodniczący poseł Marek Ast (PiS):
Bardzo dziękuję, panie mecenasie. Pan poseł Janusz Kowalski.

Poseł Janusz Kowalski (PiS) – spoza składu Komisji:
Bardzo serdecznie, panie mecenasie, dziękuję. Panie przewodniczący, szanowni państwo, teraz tak, Biuro zgłosiło zastrzeżenia czy znaki zapytania co do dwóch zmian proponowanych w ustawie zgłoszonych przez Klub Parlamentarny Prawo i Sprawiedliwość w zakresie podatku VAT.

Szanowni państwo, od razu nadmienię, że nasz projekt ustawy w istocie jest projektem zmian zaproponowanych przez Konfederację Lewiatan w Czarnej Księdze uproszczeń w zakresie podatków. Wsłuchujemy się w głos strony społecznej i przeanalizowaliśmy ponad 120 stron tych propozycji i przyjęliśmy pięć, a więc grupy VAT, możliwość dołączenia nowych członków, opakowanie kaucyjne, o którym przed chwileczką rozmawialiśmy, uproszczenie rozliczenia VAT od importu, dowody dla zastosowania stawki 0% w eksporcie towarów i likwidacja obowiązku składania informacji VAT, Unia Europejska VAT, EUK. Teraz proponujemy, aby ten projekt był dalej rozpatrywany po to, żeby znaleźć dobre rozwiązanie dla tych zmian zaproponowanych przez Konfederację Lewiatan.

Wyszliśmy z założenia, że skoro traktujemy deregulację w sposób poważny, to wsłuchujemy się w głos wszystkich organizacji i między innymi takie zmiany zaproponowała Konfederacja Lewiatan.

W istocie, patrząc się na te zastrzeżenia, które być może mogą być rozwiane, po pierwsze, szerszymi konsultacjami z podatkowcami, mam nadzieję, że one nie wstrzymają prac nad tą ustawą. Naszym zdaniem, jeżeli chodzi o tę najważniejszą kwestię z punktu widzenia milionów Polaków, a więc właśnie o te wszystkie opakowania kaucyjne, powinny one być neutralne podatkowo, ponieważ w przypadku systemu kaucyjnego jego istotą jest zwrotny charakter oraz brak definitywnego przysporzenia po stronie podatnika na etapie pierwotnej transakcji. To oznacza, że przecież każda kwota pobrana od nabywcy automatycznie nie powinna być traktowana jako element wynagrodzenia. W związku z tym, w sposób logiczny, uważamy, że jesteśmy w stanie tutaj szanownego pana mecenasa przekonać do bardziej zdroworozsądkowego podejścia, jeżeli chodzi o ten element.

Jeżeli chodzi o kwestię dotyczącą raportowania transakcji wewnątrzwspólnotowych, naszym zdaniem projekt nie neguje potrzeby przekazywania informacji o transakcjach wewnątrzwspólnotowych, lecz zmierza do zmiany formy i sposobu ich raportowania. Jeżeli te dane są przekazywane w innym trybie, a ich zakres pozostaje dostępny dla organów podatkowych, cel regulacji unijnej, jakim jest kontrola obrotu wewnątrzwspólnotowego, pozostaje zachowany. W tym sensie ta propozycja Konfederacji Lewiatan wpisuje się w kierunek modernizacji administracji podatkowej, polegający na odchodzeniu od formalnych obowiązków na rzecz bardziej zautomatyzowanych narzędzi analitycznych. Naszym zdaniem w tym zakresie również możemy rozmawiać z szanownym panem mecenasem na dalszym etapie, mając w pamięci, szanowni państwo, że to są dwie z pięciu propozycji.

Prosimy również z szacunku dla środowiska Konfederacji Lewiatan, dla polskich przedsiębiorców, dla gigantycznej pracy, którą wykonali na etapie przeglądu setek tysięcy polskich przepisów, o procedowanie tej ustawy, która, mam nadzieję, trafi do komisji deregulacyjnej.

W Komisji do Spraw Deregulacji, której jestem członkiem, mamy takie założenie, że naprawdę staramy się wyjmować spod sporu politycznego poruszane tam kwestie. I naprawdę zakładam, że jesteśmy w stanie w sposób merytoryczny odpowiedzieć, czy te pięć rozwiązań powinno zyskać zgodę Wysokiej Izby i w ogóle posłów z Komisji, czy nie.

Przedstawiłem inny punkt widzenia co do tych dwóch negowanych kwestii. To jest, szanowny panie mecenasie, kwestia ocenna, dyskusyjna, dotycząca interpretacji tych przepisów.

Przewodniczący poseł Marek Ast (PiS):
Jasna sprawa.

Poseł Janusz Kowalski (PiS) – spoza składu Komisji:
Uprzejma prośba do szanownych posłów o jednak procedowanie tego projektu dalej.

Przewodniczący poseł Marek Ast (PiS):
Jak dyskusyjna, otwieram dyskusję. Czy ktoś z państwa chce zabrać głos? Nie widzę.

W takim razie głosujemy. Kto z państwa jest za niedopuszczalnością projektu do dalszego procedowania? Proszę o naciśnięcie właściwego przycisku. Kto jest przeciw? Kto się wstrzymał od głosu? Dziękuję bardzo. Zamykam głosowanie. Proszę o wyświetlenie wyników.

Głosowało 23 posłów. Za – 11. Przeciw – 12. Nikt się nie wstrzymał. A zatem i ten projekt jest dopuszczony do dalszego procedowania.

Proszę państwa, na tym wyczerpaliśmy porządek obrad. Jakby ktoś z państwa miał niedosyt, że Komisja trwała tak krótko, jutro spotykamy się o godz. 9.30. Mamy sprawy trybunalskie,  więc do zobaczenia do jutra. Dziękuję bardzo.