Komisja Zdrowia, obradująca pod przewodnictwem poseł Marty Golbik (KO), przewodniczącej Komisji, rozpatrzyła:
– poprawki zgłoszone w czasie drugiego czytania do projektu ustawy o zmianie ustawy – Prawo farmaceutyczne (druki nr 3002 i 3020).
W posiedzeniu udział wzięli: Katarzyna Kacperczyk podsekretarz stanu w Ministerstwie Zdrowia wraz ze współpracownikami, Łukasz Pietrzak główny inspektor farmaceutyczny wraz ze współpracownikami, Dobromir Szymański starszy specjalista w Wydziale Prawno-Legislacyjnym Biura Rzecznika Małych i Średnich Przedsiębiorstw, Marek Wójcik zastępca dyrektora Biura Związku Miast Polskich, pełnomocnik zarządu ds. legislacyjnych ZMP, Marek Tomków prezes Naczelnej Rady Aptekarskiej wraz ze współpracownikami, Aleksandra Dudziuk, Łukasz Fijałkowski i Wiktor Krzymowski eksperci Pracodawców Rzeczypospolitej Polskiej, Arkadiusz Pączka ekspert ds. ochrony zdrowia Federacji Przedsiębiorców Polskich, Adrian Dworzyński Związek Aptekarzy Pracodawców Polskich Aptek (ZAPPA), Aleksandra Sienkiewicz dyrektor Forum Zdrowia w Związku Przedsiębiorców i Pracodawców, Irena Rej prezes Izby Gospodarczej „Farmacja Polska” wraz ze współpracownikami, Tomasz Kaczyński prezes Polskiej Dystrybucji Farmaceutycznej, Marcin Piskorski prezes zarządu ZPA PharmaNET wraz ze współpracownikami oraz Aleksander Łabanowski asystent przewodniczącej Komisji.
W posiedzeniu udział wzięli pracownicy Kancelarii Sejmu: Julia Rychter, Małgorzata Siedlecka-Nowak i Monika Żołnierowicz-Kasprzyk – z sekretariatu Komisji w Biurze Komisji Sejmowych; Katarzyna Abramowicz, Anna Jakubik – legislatorzy z Biura Legislacyjnego.
Przewodnicząca poseł Marta Golbik (KO):
Otwieram posiedzenie Komisji Zdrowia. Witam członków Komisji i zaproszonych gości.
Stwierdzam kworum.
Porządek dzisiejszego posiedzenia przewiduje rozpatrzenie poprawek zgłoszonych w trakcie drugiego czytania do projektu ustawy o zmianie ustawy – Prawo farmaceutyczne, druki nr 3002 i 3020.
Przystępujemy do realizacji porządku dziennego.
W dniu 16 września bieżącego roku na posiedzeniu plenarnym Sejmu odbyło się drugie czytanie projektu ustawy o zmianie ustawy – Prawo farmaceutyczne, druki nr 3002 i 3020. W czasie drugiego czytania zgłoszono 14 poprawek. Sejm skierował ustawę z poprawkami do Komisji Zdrowia w celu przygotowania dodatkowego sprawozdania.
Rozpatrywanie wniosku i poprawek będzie odbywało się w następującym porządku: punkt pierwszy – ewentualne uzasadnienie posła zgłaszającego poprawkę; punkt drugi – przedstawienie stanowiska rządu; punkt trzeci – ewentualne uwagi Biura Legislacyjnego dotyczące konsekwencji wynikających z poprawki; punkt czwarty – ewentualne głosy za i przeciw poprawce; punkt piąty – głosowanie poprawki. Czy jest sprzeciw wobec powyższej propozycji rozpatrywania poprawek? Nie widzę. Stwierdzam przyjęcie sposobu rozpatrywania poprawek.
Przystępujemy do rozpatrzenia poprawek.
Poprawka nr 1, Klub Parlamentarny PiS. Czy ktoś chciałby ją uzasadnić, przedstawić? Nie widzę.
W takim razie poproszę o stanowisko rządu do pierwszej poprawki.
Podsekretarz stanu w Ministerstwie Zdrowia Katarzyna Kacperczyk:
Niestety nie możemy przyjąć tej poprawki.
Przewodnicząca poseł Marta Golbik (KO):
Dziękuję bardzo.
Biuro Legislacyjne?
Legislator Katarzyna Abramowicz:
Dzień dobry, szanowni państwo. Mamy tylko jedną uwagę – że pozytywna rekomendacja poprawki nr 1 będzie równoznaczna z negatywną opinią dla poprawki nr 2. Dziękuję.
Przewodnicząca poseł Marta Golbik (KO):
Dziękuję bardzo. Czy ktoś jeszcze chciałby zabrać głos w tej sprawie? Nie widzę.
Czy klub PiS chce głosować tę poprawkę?
Poseł Bolesław Piecha (PiS):
Chyba że ją przyjmujecie.
Przewodnicząca poseł Marta Golbik (KO):
Nie, bo nie usłyszałam uzasadnienia, więc możemy ją...
Poseł Bolesław Piecha (PiS):
Ale nie trzeba…
Głos z sali:
Jest bezprzedmiotowa.
Poseł Bolesław Piecha (PiS):
Tu nie ma co analizować…
Przewodnicząca poseł Marta Golbik (KO):
Mogę zawnioskować o jej odrzucenie?
Poseł Bolesław Piecha (PiS):
…poprawkę się głosuje albo nie głosuję. Nie ma innej możliwości.
Przewodnicząca poseł Marta Golbik (KO):
To wnioskuję o jej odrzucenie. Czy ktoś jest za jej przyjęciem?
Poseł Bolesław Piecha (PiS):
To głosowanie.
Przewodnicząca poseł Marta Golbik (KO):
Dobrze, to proszę o zalogowanie się i będziemy głosować poprawkę nr 1. Proszę o otwarcie głosowania.
Kto jest za przyjęciem poprawki nr 1 Klubu PiS? Kto jest przeciw? Kto się wstrzymał? Dziękuję.
Proszę o podanie wyników głosowania. Głosowało 27 osób. Za – 10, przeciw – 17, nikt się nie wstrzymał. Stwierdzam, że poprawka nie uzyskała akceptacji Komisji.
Poprawka nr 2, Klub Parlamentarny Centrum.
Czy pan poseł chce uzasadnić?
Poseł Norbert Pietrykowski (Centrum):
Dziękuję, pani przewodnicząca. W obecnym brzmieniu projektu zawarta w art. 94 ust. 1 definicja reklamy ma dwa elementy, które mogą w istotny sposób wpłynąć na stosowanie nowych przepisów i powinny być skorygowane.
Po pierwsze, wyrażenie „działalność” sugeruje, że ma to działanie o charakterze ciągłym albo powtarzalnym, a przepisy powinny odnosić się do każdej reklamy, także jeżeli działanie jest jednorazowe. Celowe będzie zatem użycie w przepisie wyrażenia „działanie” z doprecyzowaniem „niezależne od formy lub treści”.
Po drugie, kryterium mające na celu zawieszenie sprzedaży może być łatwo ominięte, na przykład poprzez stwierdzenie, że celem jest zahamowanie spadku sprzedaży lub utrzymanie jej na dotychczasowym poziomie. Dodanie wyrazów „w szczególności” uchyli to ryzyko.
Proponowane w poprawce zmiany pozwalają uniknąć ryzyka omijania prawa i unikania odpowiedzialności przez podmioty prowadzące nierzetelną reklamę. Dziękuję.
Przewodnicząca poseł Marta Golbik (KO):
Dziękuję bardzo.
Poproszę stanowisko rządu.
Podsekretarz stanu w MZ Katarzyna Kacperczyk:
Nie możemy przyjąć tej poprawki.
Przewodnicząca poseł Marta Golbik (KO):
Dziękuję bardzo.
Czy Biuro Legislacyjne jeszcze jakieś uwagi?
Legislator Anna Jakubik:
Bez uwag. Dziękuję.
Przewodnicząca poseł Marta Golbik (KO):
Dziękuję bardzo i proszę o otwarcie głosowania.
Kto jest za przyjęciem poprawki? Kto jest przeciw? Kto się wstrzymał? Dziękuję.
Proszę o podanie wyników głosowania. Głosowało 29 osób. Za – 2 osoby, przeciw – 15 i wstrzymało się 12 osób. Stwierdzam, że poprawka nie uzyskała akceptacji Komisji.
Poprawka nr 3, Klub Parlamentarny PiS.
Czy ktoś chciałby uzasadnić poprawkę klubu PiS? Nie widzę.
Poproszę o stanowisko rządu.
Podsekretarz stanu w MZ Katarzyna Kacperczyk:
Nie możemy przyjąć tej poprawki.
Przewodnicząca poseł Marta Golbik (KO):
Dziękuję.
Biuro Legislacyjne?
Legislator Katarzyna Abramowicz:
Nie mamy uwag.
Przewodnicząca poseł Marta Golbik (KO):
Dziękuję.
Czy jeszcze jakieś uwagi do tej poprawki? Nie widzę.
W takim razie przystąpimy do głosowania. Kto jest za przyjęciem poprawki nr 3? Kto jest przeciw? Kto się wstrzymał?
Dziękuję i poproszę o podanie wyników głosowania. Głosowało 30 osób. Za – 12, przeciw – 18, nikt się nie wstrzymał. Stwierdzam, że poprawka nie uzyskała akceptacji Komisji.
Poprawka nr 4, Klub Parlamentarny Koalicja Obywatelska i Koło Poselskie Razem.
Czy ktoś chciałby tę... Bardzo proszę, posłanka Zawisza.
Poseł Marcelina Zawisza (Razem):
Jest to poprawka, która ma na celu doprecyzowanie zakresu zakazu wykorzystywania w reklamie apteki lub punktu aptecznego autorytetu osób posiadających wykształcenie farmaceutyczne. Proponuje się objęcie zakazem wykorzystania wizerunku lub głosu osób posiadających wykształcenie farmaceutyczne lub sugerujących posiadanie takiego wykształcenia, odwoływania się do zaleceń tych osób itd.
Jest to zapis wynikający wprost z dyrektywy, więc nie może być sprzeczny z wyrokiem TSUE.
Przewodnicząca poseł Marta Golbik (KO):
Dziękuję bardzo.
Poproszę o stanowisko rządu.
Podsekretarz stanu w MZ Katarzyna Kacperczyk:
Bardzo serdecznie dziękuję. W istocie poprawka złożona w czasie pierwszego czytania była sprzeczna z wyrokiem TSUE. Teraz została doprecyzowana przez posłów zgłaszających tę poprawkę, w związku z czym rząd pozytywnie przyjmuje tę poprawkę. Dziękuję.
Przewodnicząca poseł Marta Golbik (KO):
Bardzo dziękuję.
Poproszę o Biuro Legislacyjne.
Legislator Katarzyna Abramowicz:
Szanowni państwo, do tej poprawki mamy jedno pytanie i uwagę.
Jeżeli chodzi o uwagę, to dotyczy ona konieczności głosowania poprawki nr 4 razem z poprawką nr 8.
Natomiast chciałybyśmy dopytać o jeden fragment – ten, który zaczyna się od wyrazów „w sposób naruszający zasady wykonywania zawodu” i dalej mamy „dotyczącymi w szczególności”. Czy tutaj nie powinna być jednak zastosowana odmiana „w sposób naruszający zasady wykonywania zawodu, dotyczące w szczególności niezależności, godności i prestiżu zawodu”?
Jeżeli tak, ponieważ wydaje się, że w tej chwili zastosowano po prostu nieprawidłową odmianę, to możemy to poprawić w drodze redakcji, ale potrzebowałabym też opinii wnioskodawców.
Podsekretarz stanu w MZ Katarzyna Kacperczyk:
Tak, bo to jest w naszej ocenie kwestia słowna, redakcyjna.
Przewodnicząca poseł Marta Golbik (KO):
Czy potrzebna jest autopoprawka?
Legislator Katarzyna Abramowicz:
Już nie, ponieważ tego nie można zmieniać, ale rozumiemy, że jeżeli jest to błąd, to...
Przewodnicząca poseł Marta Golbik (KO):
Czyli na upoważnienie można, tak? Dobrze, to dajemy takie upoważnienie. Nie widzę sprzeciwu.
Dobrze, czyli będziemy teraz głosować poprawkę nr 4 razem z poprawką nr 8, tak? Chyba że nie ma sprzeciwu do ich przyjęcia. Czy jest sprzeciw wobec przyjęcia poprawek nr 4 i nr 8?
A, Biuro Legislacyjne. Bardzo proszę.
Legislator Katarzyna Abramowicz:
Szanowni państwo, jeszcze dopowiem jedną rzecz – że jeżeli będzie pozytywna rekomendacja dla tych dwóch poprawek, to stanowi automatycznie negatywną rekomendację dla poprawki nr 6.
Przewodnicząca poseł Marta Golbik (KO):
Dobrze. Czy jest sprzeciw wobec przyjęcia poprawek nr 4 i nr 8?
Poseł Bolesław Piecha (PiS):
I poprawki nr 6.
Przewodnicząca poseł Marta Golbik (KO):
Nie widzę sprzeciwu. W takim razie stwierdzam, że poprawki nr 4 i nr 8 zostały zaakceptowane przez Komisję.
Tym samym, jak rozumiem, nie będziemy głosować już poprawki nr 6, zgodnie z sugestią Biura Legislacyjnego.
Poseł Bolesław Piecha (PiS):
Będzie w wykazie. Będziemy – na sali.
Przewodnicząca poseł Marta Golbik (KO):
Dobrze.
W takim razie przystępujemy do poprawki nr 5, Klub Parlamentarny Koalicja Obywatelska i Koło Poselskie Razem.
Czy ktoś chciałby...? Posłanka Zawisza, bardzo proszę.
Poseł Marcelina Zawisza (Razem):
Ja króciutko. To jest wyraźne uregulowanie, iż reklama nie może być sprzeczna z przepisami prawa, dobrymi obyczajami lub uchybiać godności człowieka, wprowadzać klienta w błąd i przez to wpływać na jego decyzje co do nabycia towaru lub usługi oraz odwoływać się do uczuć klientów, pacjentów przez wywoływanie lęku, wykorzystywanie przesądów lub łatwowierności dzieci. Rozmawialiśmy o tym na posiedzeniu Komisji. To jest naprawdę dobra poprawka, która zabezpieczy bezpieczeństwo pacjentów.
Przewodnicząca poseł Marta Golbik (KO):
Dziękuję bardzo.
Poproszę stanowisko rządu.
Podsekretarz stanu w MZ Katarzyna Kacperczyk:
Przyjmujemy tę poprawkę.
Przewodnicząca poseł Marta Golbik (KO):
Dziękuję.
Biuro Legislacyjne?
Legislator Katarzyna Abramowicz:
Nie mamy uwag.
Przewodnicząca poseł Marta Golbik (KO):
Czy jakieś jeszcze uwagi? Nie widzę.
Czy jest sprzeciw wobec przyjęcia poprawki nr 5? Nie widzę sprzeciwu. W takim razie stwierdzam, że Komisja przyjęła poprawkę nr 5.
Poprawka nr 6 już była.
W takim razie poprawka nr 7, Klub Parlamentarny PiS.
Czy ktoś chciałby przedstawić poprawkę? Nie widzę.
Poproszę o stanowisko rządu.
Podsekretarz stanu w MZ Katarzyna Kacperczyk:
Nie możemy przyjąć tej poprawki.
Przewodnicząca poseł Marta Golbik (KO):
Dziękuję.
Biuro Legislacyjne?
Legislator Katarzyna Abramowicz:
Szanowni państwo, zwracamy uwagę, że poprawki nr 7, 9, 11 i 14 należy głosować łącznie. Pozytywna rekomendacja dla tych poprawek spowoduje negatywną dla poprawek nr 10, 12 i 13.
Przewodnicząca poseł Marta Golbik (KO):
Dziękuję.
Czy jeszcze jakieś głosy do tej poprawki? Nie widzę.
W takim razie przystąpimy do głosowania nad poprawką nr 7. Bardzo proszę o przygotowanie i otwarcie głosowania.
Legislator Anna Jakubik:
Nad poprawkami nr 7, 9, 11, 14 razem.
Przewodnicząca poseł Marta Golbik (KO):
Nad poprawkami nr 7, 9, 11, 14. Kto jest za przyjęciem poprawek nr 7, 9, 11, 14? Kto jest przeciw? Kto się wstrzymał? Dziękuję.
Proszę o podanie wyników głosowania. Głosowało 30 osób. Za – 13, przeciwko – 17, nikt się nie wstrzymał. Stwierdzam, że poprawki nr 7, 9, 11, 14 nie uzyskały akceptacji Komisji.
Poseł Katarzyna Sójka (PiS):
Pani przewodnicząca, chciałabym zgłosić wniosek mniejszości.
Przewodnicząca poseł Marta Golbik (KO):
Nie na tym etapie, pani poseł.
Przechodzimy do poprawki nr 10, Klub Parlamentarny Centrum. Czy pan poseł chciałby przedstawić poprawkę?
Poseł Norbert Pietrykowski (Centrum):
Tak, ja tak króciutko. Celem poprawki jest usunięcie wątpliwości, że nowe przepisy odnoszą się nie tylko do pojedynczych aptek lub punktów aptecznych – co mogłoby wynikać z liczby pojedynczej użytej w nowym brzmieniu art. 94a ust. 1 – ale także do sieci lub innych grup aptek lub punktów aptecznych. Prawne wymogi odniesione do reklamy powinny jednolicie odnosić się do przekazu reklamowego, niezależnie od tego, czy eksponuje je pojedynczy podmiot, czy sieć lub inna grupa podmiotów. Dziękuję.
Przewodnicząca poseł Marta Golbik (KO):
Dziękuję bardzo.
Poproszę stanowisko rządu.
Podsekretarz stanu w MZ Katarzyna Kacperczyk:
Nie możemy przyjąć tej poprawki. Sformułowanie przepisów wynika z techniki legislacyjnej.
Przewodnicząca poseł Marta Golbik (KO):
Dziękuję bardzo.
Biuro Legislacyjne.
Legislator Katarzyna Abramowicz:
Nie mamy uwag.
Przewodnicząca poseł Marta Golbik (KO):
Dziękuję.
Czy jeszcze jakieś głosy do poprawki nr 10? Nie widzę.
W takim razie przystąpimy do głosowania nad poprawką nr 10. Kto jest za przyjęciem poprawki nr 10? Kto jest przeciw? Kto się wstrzymał? Dziękuję.
Proszę o podanie wyników głosowania. Głosowało 30 osób. Za było 12, przeciw – 15 i 3 osoby się wstrzymały. Stwierdzam, że poprawka nie uzyskała akceptacji Komisji.
Poprawka nr 11 była już rozpatrzona.
Poprawka nr 12, Klub Parlamentarny Koalicja Obywatelska i Koło Poselskie Razem.
Posłanka Zawisza, tak? Bardzo proszę.
Poseł Marcelina Zawisza (Razem):
Tak, tutaj mamy poszerzenie o to, kto prowadzi, finansuje lub organizuje reklamę, tak żeby lepiej chronić interesy pacjentów.
Przewodnicząca poseł Marta Golbik (KO):
Dziękuję bardzo.
Poproszę stanowisko rządu.
Podsekretarz stanu w MZ Katarzyna Kacperczyk:
Popieramy tę poprawkę.
Przewodnicząca poseł Marta Golbik (KO):
Dziękuję.
Biuro Legislacyjne?
Legislator Katarzyna Abramowicz:
Wskazujemy, że należy głosować łącznie poprawki nr 12 i nr 13.
Przewodnicząca poseł Marta Golbik (KO):
Bardzo dziękuję.
Czy jeszcze jakieś uwagi do poprawek nr 12 i nr 13?
Poseł Jerzy Meysztowicz (KO) – spoza składu Komisji:
Mam do poprawki nr 13.
Przewodnicząca poseł Marta Golbik (KO):
Bardzo proszę.
Poseł Jerzy Meysztowicz (KO) – spoza składu Komisji:
Dziękuję bardzo. Pani przewodnicząca, szanowna Komisjo, projekt rządowy, który został przedłożony, był w konsultacjach. Te konsultacje doprowadziły do sytuacji, kiedy kara za reklamę niewłaściwą została podniesiona o 100% – z 50 tys. do 100 tys. zł. Ta poprawka zwiększa tę karę o 1000%. Ta milionowa kara nie była konsultowana. Do tego wszystkiego wprowadza się zasadę, że ta kara będzie dotyczyła każdego punktu z osobna. Czyli sieć, która ma kilkadziesiąt aptek, zapłaci kilkadziesiąt milionów.
Jeżeli państwu się wydaje, że ta poprawka będzie skuteczna, jeśli chodzi o zakaz reklamy dla sieci, to jesteście w błędzie. Proszę sobie wyobrazić sytuację, w której ktoś, kto ma sieć trzech aptek, dostanie karę w wysokości 3 razy po 200 tys. zł – 600 tys. zł. To jest śmierć dla tych aptek. Wy uderzacie w tych najmniejszych. Dlatego, że to jest efekt mrożący i te małe apteki nie będą podejmowały żadnych akcji promocyjnych i reklamowych, bojąc się, że zostaną ukarane tak wysoką karą. One znowu będą na przegranej pozycji, bo duże firmy będzie stać na to, żeby ściągnąć dobre kancelarie prawne, odwołać się do przepisów Unii Europejskiej, które pozwalają na reklamę, i oni sobie z tym poradzą. A ci mali, co mają zrobić? Krzywdzicie małych, drobnych przedsiębiorców i małe polskie sieci.
Zastanówcie się nad głosowaniem tej kwestii. Bardzo proszę o zdrowy rozsądek i odrzucenie tej poprawki.
Przewodnicząca poseł Marta Golbik (KO):
Dziękuję.
Posłanka Zawisza, bardzo proszę.
Poseł Marcelina Zawisza (Razem):
To jest poprawka, która pozwoli zabezpieczyć pacjentów, ponieważ mówimy o sytuacji, w której łamane będzie prawo dotyczące reklamy. Mamy sytuację, w której te uregulowania są dosyć konkretne, i chodzi o to, żeby w interesie pacjentów realizować informację bądź reklamę, która nie łamie przepisów. Wystarczy nie łamać przepisów i wtedy nie będzie tych kar.
Druga rzecz jest następująca. Mówimy o sytuacji, w której wojewódzki inspektor farmaceutyczny będzie oceniał skalę tej reklamy, skalę dotarcia, skalę złamania przepisów: czy to jest któryś raz z kolei, czy to dotyczy większej liczby aptek, czy mniejszej, czy tylko jednej. Więc naprawdę to nie jest tak. Mówimy o do 1 mln zł, nie mówimy, że to jest 1 mln zł za każde złamanie. Mówimy o tym, że wojewódzki inspektorat farmaceutyczny ma obowiązek przeanalizować wszystko, ocenić i na tej podstawie wymierzyć adekwatną karę.
W związku z tym chciałabym poprosić pana posła Meysztowicza, żeby po prostu nie lobbował za sieciami. Dziękuję.
Poseł Jerzy Meysztowicz (KO) – spoza składu Komisji:
Pani poseł, pani chyba mnie nie zrozumiała. Jeżeli ma pani problem ze zrozumieniem: ja powiedziałem, że staję w obronie ludzi. Stoję w obronie małych aptek, a nie dużych sieci. Takie były prośby.
Przewodnicząca poseł Marta Golbik (KO):
Panie pośle, udzielę głosu, tylko w kolejności. Trzeba się zgłosić.
Pan poseł Tumanowicz, bardzo proszę.
Poseł Witold Tumanowicz (Konfederacja):
Pani przewodnicząca, Wysoka Komisjo, zwracam też uwagę na to, że tego typu argumentacja co do tego, że wystarczy nie łamać prawa, powiedzmy sobie szczerze, mogłaby też zadziałać w przypadku na przykład mandatów, jeśli chodzi o przejście na czerwonym świetle. To znaczy, też można by było dać karę do 1 mln zł – wystarczy nie przechodzić na czerwonym świetle. Ale jednak mimo wszystko taki przepis jest nieproporcjonalny, więc wydaje się, że jednak ta poprawka narusza zasadę proporcjonalności.
Przewodnicząca poseł Marta Golbik (KO):
Dziękuję.
Pan poseł Meysztowicz, tak?
Poseł Jerzy Meysztowicz (KO) – spoza składu Komisji:
Nie, już nie.
Przewodnicząca poseł Marta Golbik (KO):
Nie. Dobrze.
Czy główny inspektor albo ministerstwo chcieliby się jeszcze odnieść do tej poprawki?
Poseł Krystyna Skowrońska (KO):
Tak, poprosimy jakąś wykładnię.
Podsekretarz stanu w MZ Katarzyna Kacperczyk:
Drodzy państwo, też zwrócę uwagę, że ta kara jest do 1 mln zł, więc też ma zawarty zapis, który mówi, że „Przy ustalaniu wysokości kary uwzględnia się w szczególności okres, stopień oraz okoliczności naruszenia przepisów ustawy, a także uprzednie naruszenie przepisów.”.
Ja też państwu przypomnę z pierwszego czytania, że państwo, posłowie, proponowaliście w poprawce karę 10 mln zł za aptekę.
Zatem oczywiście ministerstwo zobowiązało się do tego, że tutaj podchodzimy elastycznie. Ta wysokość tej kary jest zaproponowana z państwa strony, ale na posiedzeniu Komisji w trakcie pierwszego czytania głosowaliśmy poprawkę do 10 mln zł. Tu rzeczywiście jest do 1 mln zł, więc z naszej strony mogę powiedzieć, że tak jak brzmi ten przepis, to jest kara nie 1 mln zł, tylko do 1 mln zł, w zależności od okoliczności i stopnia naruszenia.
I też to, co jest istotne z punktu widzenia Ministerstwa Zdrowia, ale też Ministerstwa Spraw Zagranicznych, z perspektywy niewdrożenia wyroku Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej, Trybunał nie odnosił się do wysokości sankcji. Tutaj muszę się przychylić do tego, że ta kara, sankcja jest za złamanie przepisów ustawy, więc Trybunał nie odnosił się do wysokości sankcji.
Przewodnicząca poseł Marta Golbik (KO):
Bardzo proszę, panie ministrze.
Główny inspektor farmaceutyczny Łukasz Pietrzak:
Mam tylko uwagę czysto techniczną, bo odnośnie do wysokości sankcji oczywiście w trakcie pierwszego czytania jak najbardziej popieraliśmy ten kierunek, aby ta kara była adekwatna, odstraszająca, niemniej jednak musimy wziąć pod uwagę kwestię dotyczącą kompetencji WIF-ów. Jeżeli mamy reklamę ogólnopolską, który WIF będzie wszczynał postępowanie? W jaki sposób określi liczbę aptek z perspektywy spółek, wielu spółek, które mają podobny brand?
Takie kwestie techniczne muszą być w mojej ocenie doprecyzowane, ponieważ mamy 16 wojewódzkich inspektoratów, każdy jest w ramach I instancji i jeżeli będzie sytuacja, w której to będzie reklama ogólnopolska czy też ewentualnie dotycząca podmiotów, które działają w kilku, kilkunastu województwach, może być kwestia problematyczna związana ze wszczęciem postępowania, jak również co do tego, aby określić liczbę podmiotów, liczbę aptek. Zwłaszcza, że mamy różne formy działalności, w tym apteki franczyzowe, a zdarzają się już sytuacje, które identyfikuje Państwowa Inspekcja Farmaceutyczna, że jest osoba, spółka, która jest tylko właścicielem marki, a nie ma żadnej apteki, jeżeli chodzi o kwestie własnościowe.
Tak więc w naszej ocenie albo to doprecyzujemy z perspektywy inspekcji, albo jeżeli posłowie czy też Ministerstwo Zdrowia widzą tutaj jakąkolwiek możliwość, aby móc ewentualnie chociażby określić, w kompetencjach którego WIF będzie wszczęcie postępowania – czy to będzie wynikało z siedziby podmiotu… Ponieważ to może spowodować, że nasze WIF-y, zwłaszcza małe WIF-y, będą miały duży opór przed wszczynaniem postępowań, co może spowodować, że de facto te przepisy mogą, nie tyle powiem, że być martwe, ale sama egzekucja ich może być bardzo, bardzo wydłużona.
Przewodnicząca poseł Marta Golbik (KO):
Dziękuję. Tak, już udzielam głosu.
Mam jeszcze dwa zgłoszenia, ale chcę zaznaczyć, że mówienie o tym, że to nie było na etapie konsultacji, jest prawdą, ponieważ ta zmiana nastąpiła na wyraźne życzenie parlamentarzystów. Odbyliśmy tutaj szeroką dyskusję na temat wysokości kary, która powinna być nałożona, i to jest poprawka poselska, klubów parlamentarnych. Zatem tutaj faktycznie ministerstwo ani pan inspektor nie mieli z tym nic wspólnego – to my, jako parlamentarzyści, stanowimy prawo i tak zdecydowaliśmy na etapie dyskusji. Oczywiście ta poprawka będzie dopiero głosowana, ale na etapie wcześniejszej dyskusji zdecydowaliśmy, że ta kara powinna być podwyższona. Przypominam, że była propozycja do 10 mln zł, ale poprawki dotyczą 1 mln zł.
Pan poseł Meysztowicz, posłanka Skowrońska, pan poseł Piecha i pani posłanka Zawisza, i zamykam dyskusję w tym punkcie. Przystąpimy do głosowania.
Bardzo proszę.
Poseł Jerzy Meysztowicz (KO) – spoza składu Komisji:
Dziękuję bardzo, pani przewodnicząca. Rzeczywiście to są poprawki zgłoszone przez posłów, natomiast ja się odnosiłem do konsultacji, które były przy tworzeniu wersji rządowej. Jak mamy tutaj opinię strony społecznej, to ona jednoznacznie sugeruje, że jest przeciwna tego typu rozwiązaniom. W związku z tym te konsultacje tak na dobrą sprawę dotyczyły wymiany poglądów między posłami, a nie konsultacji ze stroną społeczną.
Druga sprawa. Pan minister tutaj podniósł rzecz rzeczywiście istotną, dlatego że nie do końca jest doprecyzowana chociażby sprawa, jak będą traktowane apteki franczyzowe, dlatego że one mają osobną działalność gospodarczą. Wszystkie apteki franczyzowe prowadzą własną działalność. W związku z tym nie wiadomo, czy będąc w ramach grupy aptek franczyzowych, będą odpowiadały indywidualnie, czy będą odpowiadać jako grupa.
Zatem to są rzeczy, które rzeczywiście nie są doprecyzowane, i zgadzam się tutaj z panem ministrem, że może być podobna sytuacja jak z urzędami skarbowymi, które w różnych regionach różnie interpretują przepisy, i jedni przedsiębiorcy są karani, a niektórzy nie, chociaż dotyczą ich te same przepisy. Dziękuję bardzo.
Przewodnicząca poseł Marta Golbik (KO):
Dziękuję.
Posłanka Skowrońska.
Poseł Krystyna Skowrońska (KO):
Wydaje mi się, że temat jest ważny i skoro głos zabierał przedstawiciel inspekcji farmaceutycznej, pan prezes, to chciałabym, żeby powiedzieć o tym rozwiązaniu, o którym rozmawiali posłowie. My chcielibyśmy wiedzieć, albo przynajmniej ja, jak to jest rozwiązane w Unii Europejskiej, i jeśli możemy znaleźć porównanie finansowe – do jakiej wysokości.
Ja rozumiem, że tu jest miarkowanie kary do 1 mln zł, a rozmawiano o 10 mln zł. Rozumiem wrażliwość i wagę sprawy, ale chciałabym usłyszeć.
A skoro inspektor farmaceutyczny mówi, że nie brał udziału w konsultacjach i tylko strona społeczna dawała swoje oświadczenie w tej sprawie, jakie jest na dzisiaj stanowisko inspekcji farmaceutycznej w kontekście obowiązujących przepisów Unii Europejskiej w tej sprawie?
Przewodnicząca poseł Marta Golbik (KO):
Posłanka Zawisza. Potem poseł Piecha.
Poseł Marcelina Zawisza (Razem):
Ja tylko chciałabym powiedzieć, że nie jest tak, że jest jedna strona społeczna. To znaczy, są sieci, które próbują zablokować przepisy, które mogłyby obciążyć ich karami za łamanie tego prawa – i to jest rzecz, która z ich perspektywy się dzieje – i są na przykład, tak jak tutaj siedzieliśmy i rozmawialiśmy, posłowie i posłanki, którzy wprost mówili, że ta kara musi być podniesiona ze względu na to, że mówimy o interesie pacjentów. To znaczy, nie możemy zrównywać na szali biznesów z bezpieczeństwem i zdrowiem pacjentów. Wielokrotnie mieliśmy ten temat poruszany na posiedzeniach Komisji Zdrowia i sytuacja jest taka, że bezpieczeństwo i zdrowie pacjentów powinno tutaj wygrywać.
Jeśli chodzi o to, kto powinien wszczynać postępowanie, to każdy WIF w zakresie swojego województwa. Ten przepis ma 16 lat i jest stosowany. Te sieci nie istnieją od wczoraj, w związku z czym widzieliśmy, w jaki sposób to może działać. W związku z tym nie widzę tutaj problemu tak naprawdę, jeśli chodzi o funkcjonowanie. Jeżeli chcemy w jakiś sposób uregulować sieci apteczne, to bardzo chętnie na ten temat możemy porozmawiać i dać dodatkowe kompetencje WIF-om, ale nie przy okazji tej ustawy, bo ta ustawa ma regulować kwestie reklamy.
I tutaj to, co padło zarówno ze strony ministerstwa, jak i ze strony pani przewodniczącej – to posłowie wypracowali tę poprawkę. Był konsensus na sali dotyczący tego, żeby podnieść te kary, żeby one były odstraszające i żeby zniechęcały do tego, żeby łamać kwestie dotyczące łamania ustawy o reklamie, ze względu na to, że mówimy o pacjentach. Mówimy o osobach, które powinny brać leki wyłącznie wtedy, kiedy ich naprawdę potrzebują, a nie wtedy, kiedy po prostu będzie im się to wpychać bokami. W sytuacji, w której kara będzie wynosiła 100 tys. zł, to po prostu duże sieci wpiszą to sobie w budżet reklamowy, ponieważ wpisanie 100 tys. zł w budżet reklamowy to jest dla nich jak splunięcie. Jedna kampania reklamowa jednej z sieci to było 16 mln zł, więc my naprawdę musimy zadbać o interes pacjentów, a nie o interes biznesowy sieci aptecznych. Taka była intencja i mam wrażenie, że na sali był konsensus co do tego, że powinniśmy te kary podnieść. Dziękuję.
Przewodnicząca poseł Marta Golbik (KO):
Dziękuję.
Poseł Piecha.
Poseł Bolesław Piecha (PiS):
Dziękuję bardzo. Ja tak między wódkę a zakąskę, bo nie jestem ani autorem tej poprawki, ani PiS się tutaj nie wypowiadał, natomiast mamy do czynienia z kolosalnym nieporozumieniem. Stron społecznych jest wiele, w związku z tym to, co ustaliło się na przedłożeniu rządowym, to jest jedna sprawa – prawo tworzą posłowie, taki jest porządek konstytucyjny w Polsce. Chyba, że pan poseł Meysztowicz wykrył coś innego, bo ja tego nie wiem, bo to jest możliwe. Ale na tej sali i później na sali plenarnej wykuwa się to, co będzie obowiązującym prawem.
Zgodziliśmy się, że ta kara jest za mała – było 100 tys. zł. Niech mi pan inspektor powie, jaka jest różnica między procedurą z 1 mln zł a 100 tys. zł. Żadna. Musi być ta sama procedura, te same organy muszą ją wykonywać. Tak samo miarkują, czy to będzie 50 tys. zł, czy 100 tys. zł, czy to będzie 500 tys. zł, czy 1 mln zł – nie ma żadnej różnicy.
Czy to narusza czyjś interes? Oczywiście, że narusza. Ja bym wolał, żeby każdy przejazd przez przejście dla pieszych było wolne od jakiejkolwiek kary i samochód miał nie 100 zł, nie 5 tys. zł, i też to miarkuje ktoś, czyli policjant.
Rząd tę poprawkę poparł, z tego co słyszałem, chyba że już nie dosłyszę. W związku z tym przystępujemy do głosowania. Jestem za tym – skoro sala była zgodna co do tego, że te kary są zbyt niskie – żeby poprzeć tę poprawkę. Natomiast i tak zadecyduje sala plenarna. Zatem, panie pośle, jeszcze ma pan szansę 460 posłów obejść. Dziękuję.
Przewodnicząca poseł Marta Golbik (KO):
Dziękuję bardzo.
Przystępujemy do głosowania. Bardzo proszę o otwarcie głosowania nad poprawkami nr 12 i nr 13.
Kto jest za przyjęciem poprawek nr 12 i nr 13? Kto jest przeciw? Kto się wstrzymał? Dziękuję.
Proszę o podanie wyników głosowania. Głosowały 32 osoby. Za – 31, przeciw – 1 osoba, nikt się nie wstrzymał. Stwierdzam, że poprawka została przyjęta przez Komisję miażdżącą większością.
Szanowni państwo, poprawka nr 14 została już rozpatrzona.
W takim razie rozpatrzyliśmy wszystkie poprawki.
Komisja musi jeszcze wybrać posła sprawozdawcę, który przedstawi sprawozdanie Komisji na posiedzeniu plenarnym Sejmu.
Proponuję, aby sprawozdawcą ustawy był nadal poseł Krzysztof Bojarski. Widzę zgodę. Czy jest ktoś przeciwny? Czy są inne propozycje? Nie widzę.
Stwierdzam, że Komisja wybrała posła Krzysztofa Bojarskiego na sprawozdawcę Komisji.
Poseł Bolesław Piecha (PiS):
Wniosek formalny.
Przewodnicząca poseł Marta Golbik (KO):
Wniosek formalny, panie pośle.
Poseł Bolesław Piecha (PiS):
Pani przewodnicząca, mam taką propozycję, skoro zaczęliśmy to posiedzenie Komisji z opóźnieniem, żeby po pięciominutowej przerwie dotyczącej spraw administracyjnych rozpocząć następne posiedzenie Komisji.
Przewodnicząca poseł Marta Golbik (KO):
Możemy to głosować, ale, panie pośle, posiedzenie Komisji już jest zwołane na godzinę 19. Wszyscy dostali informację, ministerstwo również, więc bardzo proszę, żeby to uszanować, bo możemy mieć trochę zamieszania, jeżeli w tej chwili będziemy przesuwać.
Zamykam posiedzenie Komisji i widzimy się o godzinie 19.