Interpelacja nr 10075

do ministra rodziny, pracy i polityki społecznej

w sprawie wykluczenia mieszkańców prywatnych domów pomocy społecznej oraz prywatnych domów opieki z grona uprawnionych do świadczenia wspierającego

Zgłaszający: Paulina Matysiak

Data wpływu: 05-06-2025

Szanowna Pani Minister,

w związku z sygnałami płynącymi od obywateli oraz organizacji społecznych zwracam się z interpelacją w sprawie dyskryminującego wykluczenia mieszkańców prywatnych domów pomocy społecznej oraz prywatnych domów opieki, które funkcjonują na terenie RP na podstawie zezwolenia wojewody bądź innego organu nadrzędnego, z grona osób uprawnionych do otrzymania świadczenia wspierającego.

Od stycznia 2024 roku obowiązuje ustawa o świadczeniu wspierającym, która miała wzmocnić niezależność osób z niepełnosprawnościami oraz odciążyć ich rodziny. Niestety w obecnym kształcie przepisów osoby umieszczone nawet w prywatnych DPS oraz prywatnych domach opieki - mimo często bardzo wysokiego poziomu niepełnosprawności i trudnej sytuacji ekonomicznej - zostały całkowicie pozbawione możliwości uzyskania tego wsparcia.

Rodziny takich osób - nierzadko wykluczone ekonomicznie - ponoszą znaczne koszty związane z częściowym odpłatnym utrzymaniem bliskich w DPS lub prywatnych domach opieki zgodnie z przepisami ustawy o pomocy społecznej. Często prowadzi to do dramatycznych sytuacji, w których rodzina, nie mając możliwości zapewnienia opieki w domu, zmuszana jest do ponoszenia ciężaru, wobec którego państwo pozostaje obojętne.

Tymczasem świadczenie wspierające trafia dziś wyłącznie do tych, którzy mogą opiekować się osobą zależną w domu, natomiast z pominięciem sytuacji, w których konieczne jest wsparcie instytucjonalne.

W związku z powyższym, działając na podstawie art. 14 ust. 1 pkt 7 ustawy z dnia 9 maja 1996 r. o wykonywaniu mandatu posła i senatora (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 907), proszę o udzielenie odpowiedzi na następujące pytania:

1. Czy ministerstwo planuje nowelizację ustawy o świadczeniu wspierającym w celu objęcia świadczeniem także osób przebywających w prywatnych DPS i prywatnych domach opieki?
2. Czy prowadzone były analizy skutków społecznych i ekonomicznych wyłączenia mieszkańców prywatnych DPS i prywatnych domów opieki z dostępu do świadczenia wspierającego?
3. Czy ministerstwo rozważa alternatywne formy wsparcia finansowego dla rodzin, które ponoszą częściową odpłatność za pobyt swoich bliskich w DPS, zwłaszcza w przypadkach, gdy osoby te spełniają kryteria funkcjonalne wymagane przy świadczeniu wspierającym?
4. Jakie działania podejmuje ministerstwo, by przeciwdziałać pogłębiającej się nierówności w traktowaniu opiekunów i osób zależnych w zależności od formy sprawowanej opieki?

Z wyrazami szacunku

Paulina Matysiak
Posłanka na Sejm RP