Interpelacja nr 10111

do ministra spraw zagranicznych

w sprawie braku reakcji Ministerstwa Spraw Zagranicznych na skandaliczne oświadczenie strony ukraińskiej wobec ustawy upamiętniającej ofiary ludobójstwa wołyńskiego

Zgłaszający: Dariusz Matecki

Data wpływu: 07-06-2025

Zwracam się z interpelacją w sprawie braku zdecydowanej reakcji Ministerstwa Spraw Zagranicznych Rzeczypospolitej Polskiej na skandaliczne oświadczenie Ministerstwa Spraw Zagranicznych Ukrainy, będące odpowiedzią na uchwalenie przez Sejm RP ustawy ustanawiającej 11 lipca Narodowym Dniem Pamięci o Polakach – Ofiarach Ludobójstwa dokonanego przez OUN i UPA na ziemiach wschodnich II Rzeczypospolitej Polskiej.

W uchwalonej przez Sejm RP ustawie jasno stwierdzono, że w latach 1939–1946 nacjonaliści ukraińscy z OUN i UPA dokonali zbrodni ludobójstwa na ludności polskiej. Według szacunków historyków liczba ofiar tej zbrodni sięga od 50 do nawet 120 tysięcy Polaków. Zbrodnia ta miała charakter systematycznej i brutalnej czystki etnicznej, ludobójstwa, o czym świadczą zarówno relacje świadków, jak i dokumenty źródłowe przytoczone m.in. w fundamentalnych pracach Ewy i Władysława Siemaszków, a także w materiałach IPN.

Niestety, decyzja polskiego parlamentu o upamiętnieniu tych ofiar spotkała się z krytyką ze strony ukraińskiego MSZ, które nazwało ją „jednostronną” i „sprzeczną z duchem dobrosąsiedzkich stosunków”. Takie stanowisko jest nie tylko nieuprawnione, ale stanowi próbę relatywizowania historii oraz zakłamywania prawdy o ludobójstwie dokonanym na narodzie polskim.

Z całą stanowczością należy podkreślić: ofiary ludobójstwa wołyńskiego zasługują na pamięć i szacunek, a państwo polskie ma obowiązek ich godnego upamiętnienia. Próby uciszania prawdy w imię fałszywie pojętej dyplomacji nie tylko są moralnie niedopuszczalne, ale także stanowią zdradę narodowego obowiązku wobec zamordowanych i ich potomków.

W związku z powyższym proszę Pana Ministra o odpowiedź na następujące pytania:

  1. Dlaczego Ministerstwo Spraw Zagranicznych Rzeczypospolitej Polskiej nie zareagowało w sposób jednoznaczny i stanowczy na skandaliczne i nieakceptowalne oświadczenie MSZ Ukrainy, które de facto podważa prawo Polski do suwerennego kształtowania polityki historycznej?

  2. Czy planowane jest wystosowanie oficjalnej noty protestacyjnej wobec stanowiska strony ukraińskiej?

  3. Jakie działania dyplomatyczne planuje podjąć ministerstwo w celu wyjaśnienia stronie ukraińskiej, że Polska nie będzie tolerować prób relatywizowania zbrodni ludobójstwa i zakłamywania historii?

  4. Czy ministerstwo planuje podjęcie inicjatywy na forum międzynarodowym (np. UE, ONZ) w celu uzyskania szerokiego potwierdzenia faktu, iż zbrodnie dokonane przez OUN i UPA na ludności polskiej miały charakter ludobójstwa?

  5. Czy w ocenie MSZ Ukrainy również obchodzenie Międzynarodowego Dnia Pamięci o Ofiarach Holokaustu w sposób jednostronny „nie służy pojednaniu”? Czy polska strona zamierza pozwalać na tego rodzaju ahistoryczne i skrajnie niestosowne porównania?

Zbrodnia wołyńska nie jest tylko „trudną kartą historii” – to dramat, który pozostawił krwawiącą ranę w polskim narodzie. Polska polityka zagraniczna powinna opierać się na prawdzie historycznej i szacunku dla ofiar, a nie na uległości wobec obcych narracji, zwłaszcza gdy są one kłamliwe i upokarzające dla naszej pamięci narodowej.