w sprawie poprawy standardów postępowania Policji podczas zabezpieczania zgromadzeń publicznych na przykładzie nieprawidłowości w działaniach Policji podczas zabezpieczania zgromadzenia publicznego na pl. Wolności we Wrocławiu
Odpowiadający: sekretarz stanu w Ministerstwie Spraw Wewnętrznych i Administracji Czesław Mroczek
Warszawa, 07-08-2025
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację numer 10221 Pani Poseł Marty Stożek w sprawie poprawy standardów postępowania Policji podczas zabezpieczania zgromadzeń publicznych na przykładzie nieprawidłowości w działaniach Policji podczas zabezpieczania zgromadzenia publicznego na pl. Wolności we Wrocławiu, w oparciu o stanowisko Komendy Głównej Policji, uprzejmie przedstawiam następujące informacje.
Organizator przedmiotowego zgromadzenia (Stowarzyszenie Kultura Równości) zgłosił kilkanaście zgromadzeń mających odbyć się 7 czerwca 2025 r. w okolicy Placu Wolności we Wrocławiu i miejscach na trasie 17. Wrocławskiego Marszu Równości.
W dniu 4 czerwca 2025 r., z inicjatywy organu gminy, odbyło się spotkanie, połączone z rekonesansem planowanej trasy 17. Wrocławskiego Marszu Równości. W spotkaniu wzięli udział m.in. przedstawiciele Stowarzyszenia Kultura Równości, służb miejskich oraz Policji, w tym wyznaczony dowódca akcji policyjnej. Podczas spotkania zostały omówione m.in. kwestie współpracy z Policją w zakresie zabezpieczenia zgromadzeń, w tym roli przewodniczących zgromadzeń, których obowiązki, jak również obowiązki organizatorów zgromadzeń, zostały określone w art. 19[1] ustawy z dnia 24 lipca 2015 r. – Prawo o zgromadzeniach (Dz. U. z 2022 r. poz. 1389). Mając na uwadze doświadczenia z lat ubiegłych, podkreślono aktywną rolę przewodniczącego zgromadzenia i konieczność jego reakcji na niepożądane zachowania osób naruszających przepisy prawa albo uniemożliwiających lub usiłujących udaremnienie zgromadzenia.
W odniesieniu do kwestii dotyczącej „braku działań Policji mających na celu usunięcie nielegalnej kontrmanifestacji zakłócającej przebieg legalnego zgromadzenia”, z uzyskanego stanowiska wynika, że po przekazaniu informacji przez organizatorów zgromadzenia o grupie osób wyrażających treści przeciwne do tez głoszonych przez organizatorów, dowódca odcinka niezwłocznie udał się na miejsce. Jeden z przedstawicieli wskazanej grupy oświadczył, że jest organizatorem „spontanicznego zgromadzenia”. Osoba ta została wylegitymowana przez policjantów i poinformowana, że w ramach „spontanicznego zgromadzenia” jego uczestnicy nie mogą (zgodnie z ustawą – Prawo o zgromadzeniach) zakłócać przebiegu zgromadzenia organizowanego na zasadach ogólnych. Z uwagi na fakt, że uczestnicy „spontanicznego zgromadzenia” powodowali hałas, zakłócając przebieg legalnych zgromadzeń, dowódca odcinka, po dwukrotnym wydaniu ostrzeżenia o możliwości rozwiązania zgromadzenia, o godz. 14:17 rozwiązał „spontaniczne zgromadzenie”, ogłaszając ten fakt publicznie, wzywając jednocześnie do opuszczenia miejsca zgromadzenia. Pomimo tego, że wskazane osoby zaprzestały swoich działań, to nadal pozostały na miejscu zgromadzenia.
W związku z powyższym, osoby te zostały wylegitymowane i odseparowane. Należy w tym miejscu podkreślić, że w celu zapewnienia ochrony bezpieczeństwa i porządku publicznego, uczestnicy zgromadzeń o przeciwnych poglądach byli od siebie izolowani przez funkcjonariuszy Policji.
Nadmieniam, że wobec osób zakłócających zgromadzenie jest prowadzone postępowanie w sprawach o wykroczenia o czyn z art. 52 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 20 maja 1971 r. – Kodeks wykroczeń (Dz. U. z 2025 r. poz. 734)[2] i art. 52 § 3 pkt 3 k.w. (naruszanie przepisów o zgromadzeniach). Ponadto wobec organizatora „spontanicznego zgromadzenia” jest prowadzone postępowanie w sprawach o wykroczenia o czyn z art. 52 § 2 pkt 1, art. 52 § 2 pkt 2 oraz art. 52 § 2 pkt 3 k.w. (j.w.).
Należy zauważyć, że organizatorzy zgłoszonych zgromadzeń posiadali wiedzę w zakresie danych dowódcy działań policyjnych, gdyż taką informację przekazano im na spotkaniu w dniu 4 czerwca 2025 r. Funkcjonariusze Policji reagowali adekwatnie do zauważonych bądź zgłoszonych zdarzeń. Z uwagi na brak stwierdzonych nieprawidłowości czy uchybień w realizacji powierzonych zadań, nie było podstaw do wdrażania czynności o charakterze dyscyplinarnym.
Jednocześnie informuję, że w Policji są realizowane kursy i szkolenia w przedmiotowym zakresie i stanowią one istotny element procesu kształcenia funkcjonariuszy Policji. W ich trakcie policjanci są zaznajamiani zarówno z przepisami prawa, jak również ze sposobem postępowania w kontakcie z organizatorami czy uczestnikami zgromadzenia. Dodatkowo doświadczenia pozyskane w trakcie pełnionej służby są wykorzystywane w celach dydaktycznych.
Z poważaniem
z up. Czesław Mroczek
Sekretarz Stanu
Ministerstwo Spraw Wewnętrznych i Administracji
[1] Art. 19 ust. 1: „Organizator zgromadzenia oraz przewodniczący zgromadzenia są obowiązani do zapewnienia przebiegu zgromadzenia zgodnie z przepisami prawa oraz do przeprowadzenia zgromadzenia w taki sposób, aby zapobiec powstaniu szkód z winy uczestników zgromadzenia. W tym celu organizator zgromadzenia oraz przewodniczący zgromadzenia podejmują przewidziane w ustawie środki”;
Art. 19 ust. 2: „W trakcie trwania zgromadzenia jego przewodniczący jest obowiązany pozostawać w kontakcie z przedstawicielem organu gminy, o którym mowa w art. 17 ust. 1, lub funkcjonariuszami Policji w przypadku ich przybycia na miejsce zgromadzenia”;
Art. 19 ust. 5: „Przewodniczący zgromadzenia żąda opuszczenia zgromadzenia przez osobę, która swoim zachowaniem narusza przepisy ustawy albo uniemożliwia lub usiłuje udaremnić zgromadzenie. W przypadku niepodporządkowania się żądaniu przewodniczący zgromadzenia zwraca się o pomoc do Policji lub straży gminnej (miejskiej).”
[2] Dalej – k.w.