Interpelacja nr 10223

do ministra finansów

w sprawie zagrożeń dla wolności obywatelskiej związanych z ograniczeniami obrotu gotówkowego planowanymi przez Unię Europejską

Zgłaszający: Grzegorz Matusiak

Data wpływu: 10-06-2025

W związku z rosnącymi obawami społecznymi dotyczącymi projektowanych przez Unię Europejską przepisów, które zakładają dalsze ograniczanie obrotu gotówkowego, zwracam się z prośbą o udzielenie odpowiedzi na poniższe pytania. Planowane zmiany budzą poważne obawy związane z ograniczeniem fundamentalnych swobód obywatelskich oraz naruszeniem prywatności obywateli. Szczególnie niepokojące jest ryzyko pogłębiania się nadmiernej kontroli państwowej nad finansami obywateli oraz potencjalnego nadużywania zgromadzonych danych osobowych.

Na podstawie art. 192 Regulaminu Sejmu RP zwracam się z uprzejmą prośbą o udzielenie odpowiedzi na poniższe pytania dotyczące zagrożeń dla wolności obywatelskiej, wynikających z ograniczeń obrotu gotówkowego planowanych przez Unię Europejską.

1. Czy rząd RP przeprowadził analizę skutków dla wolności obywatelskich oraz ochrony prywatności w związku z wprowadzeniem nowych limitów na płatności gotówkowe?
2. Jakie gwarancje będą zapewnione obywatelom w zakresie bezpieczeństwa środków pieniężnych w obrocie elektronicznym, biorąc pod uwagę liczne przypadki włamań na konta bankowe i kradzieży danych?
3. Czy przewidziane są mechanizmy ochronne, które zagwarantują obywatelom prawo do korzystania z gotówki w przypadku awarii systemów bankowych lub przerw w dostępie do usług bankowości elektronicznej?
4. Jak oceniane jest potencjalne ryzyko nadużyć ze strony korporacji obsługujących transakcje elektroniczne, które będą dysponować szczegółowymi danymi o obywatelach i ich preferencjach zakupowych?
5. Czy Polska zamierza aktywnie sprzeciwiać się wprowadzaniu dalszych ograniczeń w obrocie gotówkowym na forum instytucji europejskich, szczególnie w kontekście ochrony obywatelskich wolności?
6. Jakie stanowisko zajmie Polska w negocjacjach dotyczących unijnej dyrektywy wprowadzającej limity płatności gotówkowych, mając na względzie ochronę interesów i swobód polskich obywateli?
7. Jakie działania zamierza podjąć Narodowy Bank Polski w celu zachowania dostępności i bezpieczeństwa obrotu gotówkowego w Polsce?
8. Czy przewiduje się prowadzenie działań informacyjnych i edukacyjnych dla obywateli, które zwiększą świadomość ryzyka związanego z całkowitym przejściem na obrót bezgotówkowy?
9. Jakie działania są planowane w celu ochrony obywateli przed potencjalnymi konsekwencjami cyfrowej inwigilacji transakcji finansowych?
10. Czy przewidziane są jakiekolwiek konsultacje społeczne w sprawie proponowanych ograniczeń obrotu gotówkowego?

Zgodnie z art. 115 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej oraz art. 193 ust. 1 Regulaminu Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej odpowiedź na niniejszą interpelację powinna zostać udzielona w formie pisemnej nie później niż w terminie 21 dni od dnia jej otrzymania. Interpelację składam na ręce marszałka Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej.