Interpelacja nr 10357

do ministra klimatu i środowiska

w sprawie zaniechania eksploatacji złoża węgla brunatnego w rejonie Legnicy, największego i najtańszego źródła energii w Polsce

Zgłaszający: Jarosław Sachajko, Marek Jakubiak

Data wpływu: 16-06-2025

Szanowna Pani Minister,

na podstawie art. 192 Regulaminu Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej składam interpelację w sprawie decyzji Pani resortu o zaniechaniu eksploatacji złoża węgla brunatnego w rejonie Legnicy, jednej z największych i najważniejszych rezerw strategicznych Polski. Z niezrozumieniem obserwuję, jak kolejna decyzja podejmowana jest wbrew zdrowemu rozsądkowi, interesowi narodowemu i wbrew potrzebom milionów Polaków, dla których stabilna, dostępna cenowo energia to nie luksus, lecz podstawowe dobro.

Węgiel brunatny od dziesięcioleci stanowi filar polskiego bezpieczeństwa energetycznego. Energia z tego surowca jest najtańsza spośród wszystkich dostępnych źródeł, a przy odpowiednim wykorzystaniu może służyć jako bardzo tani pomost w okresie transformacji energetycznej. W warunkach obecnego kryzysu – rekordowych cen energii, zagrożenia blackoutami i niepewności dostaw – rezygnacja z eksploatacji jednego z największych złóż w Europie to krok niezrozumiały, nieodpowiedzialny i potencjalnie katastrofalny dla suwerenności energetycznej Polski.

Szacowane na 15 do nawet 40 miliardów ton, legnickie złoże węgla brunatnego mogłoby zaspokoić potrzeby energetyczne Polski przez kilkaset lat. Tylko ten jeden surowiec wystarczyłby, by zapewnić funkcjonowanie elektrowni Bełchatów przez niemal pół tysiąclecia. W czasach, gdy Europa drży przed szantażem energetycznym, a Polska importuje drogi węgiel i gaz zza granicy, decyzja o porzuceniu tego potencjału jawi się jako akt nieodpowiedzialności, jeśli nie sabotażu gospodarczego.

Dziś, gdy trwają rozmowy o reformie lub zawieszeniu systemu ETS, powrót do krajowych zasobów węgla brunatnego może okazać się nie tylko realny, ale też strategicznie korzystny. Jeśli ETS zostanie zniesiony lub zmodyfikowany, energia z węgla brunatnego – najtańszego źródła produkcji prądu – stanie się ponownie niekwestionowanym fundamentem rozwoju przemysłowego i stabilności energetycznej Polski.

Zamiast wykorzystać zasoby, które zapewniłyby niezależność energetyczną, rozwój gospodarczy Dolnego Śląska i tysiące miejsc pracy, Pani resort podporządkował się politycznym dogmatom Brukseli i archaicznym decyzjom sprzed 15 lat. Referendum z 2009 roku, którym posługują się przeciwnicy kopalni, odbywało się w zupełnie innych realiach geopolitycznych i gospodarczych. Świat się zmienił, Polska się zmieniła, potrzeby społeczeństwa się zmieniły – a decyzje rządowe powinny odzwierciedlać dzisiejsze zagrożenia i wyzwania.

Czy Pani Minister zdaje sobie sprawę, że rezygnacja z eksploatacji złoża to:

Polska nie może dłużej być biernym wykonawcą cudzych polityk. Potrzebujemy odwagi w podejmowaniu decyzji opartych na naszym interesie narodowym, nie na dyktacie unijnych urzędników. Zaniechanie eksploatacji złoża w Legnicy to nie tylko zły wybór – to historyczny błąd, który ciążyć będzie nad przyszłością energetyczną Polski.

W imieniu tych, których nie stać na pompy ciepła, panelowe dachy i elektryczne auta, pytam:

  1. Dlaczego Pani resort zaniechał eksploatacji legnickiego złoża węgla brunatnego mimo jego strategicznego znaczenia dla kraju?
  2. Jakie analizy ekonomiczne, strategiczne i energetyczne poprzedziły tę decyzję i czy są one publicznie dostępne?
  3. Czy resort brał pod uwagę możliwość wykorzystania technologii CCS i innych metod ograniczania emisji CO2 w celu zminimalizowania śladów środowiskowych?
  4. Czy przeprowadzono ponowny dialog z lokalnymi społecznościami w warunkach współczesnego kryzysu energetycznego i inflacji?
  5. Czy Polska otrzyma jakiekolwiek rekompensaty z funduszy UE za niewykorzystanie tak kluczowego złoża?
  6. Czy ministerstwo bierze odpowiedzialność za potencjalne niedobory energii i wzrost kosztów dla gospodarstw domowych wskutek tej decyzji?