Interpelacja nr 10451

do ministra klimatu i środowiska, ministra rolnictwa i rozwoju wsi

w sprawie niekontrolowanego wzrostu populacji wilka w Polsce i jego dramatycznych skutków dla bezpieczeństwa ludzi oraz hodowli zwierząt gospodarskich

Zgłaszający: Jarosław Sachajko

Data wpływu: 22-06-2025

Szanowni Państwo Ministrowie,

od lat 90. XX wieku populacja wilka w Polsce wzrosła kilkukrotnie – z około 500 osobników do ponad 5 000 w roku 2023, przy czym dane te mogą być zaniżone z uwagi na brak obowiązkowego, systematycznego monitoringu. Oznacza to wzrost ok. dziesięciokrotny. Żaden inny kraj Unii Europejskiej nie doświadcza takiego natężenia obecności wilków jak Polska.

Dla porównania:

• we Francji populację szacuje się na około 1 100–1 300 wilków,
• w Niemczech – około 1 300 osobników,
• w Czechach – poniżej 200,
• w Belgii – poniżej 50,
• w Holandii – pojedyncze osobniki.

Pomimo znacznie większej powierzchni leśnej i obszarów wiejskich w Polsce, skala obecności wilków oraz szkód z nimi związanych jest dramatycznie większa niż w Europie Zachodniej, gdzie populacje są ograniczane regulacjami i odstrzałami interwencyjnymi.

Tymczasem w Polsce:

• liczba ataków na zwierzęta gospodarskie rośnie lawinowo:
  w 2023 roku zgłoszono ponad 1 240 szkód, a wypłaty odszkodowań wyniosły ponad 2,98 mln zł,
• tylko w jednym przypadku, na Warmii, wataha wilków zaatakowała stado 300 matek i 800 cieląt herefordów, powodując straty rzędu 40 tys. zł,
• watahy nie boją się ludzi, zbliżają się do wsi, podchodzą pod domostwa i przedszkola,
• rosnący niepokój budzą także przypadki ataków w rejonach rekreacyjnych – lasach, rezerwatach, parkach narodowych, gdzie bezpieczeństwo turystów i dzieci jest realnie zagrożone.

Hodowcy skarżą się na brak skutecznych form ochrony:

• pastuchy elektryczne są nieskuteczne wobec zdeterminowanych watah,
• procedury RDOŚ są powolne i biurokratyczne, wypłaty odszkodowań trwają do 60 dni,
• zakaz odstrzału i obowiązek płoszenia wilków petardami to rozwiązanie symboliczne, które nie powstrzymuje ataków,
• brak rekompensat inwestycyjnych za konieczność budowy specjalistycznych ogrodzeń, czujników i systemów monitorujących.

W rezultacie polska wieś staje się ofiarą ideologicznie motywowanej ochrony gatunku, który przestał być zagrożony, a zaczął zagrażać – i to w sposób bezpośredni – ludziom oraz ich dobytkowi.

Zachowanie państwa, które chroni wilka kosztem bezpieczeństwa obywateli i dobrostanu rolników, jest rażącym naruszeniem zasady proporcjonalności, sprawiedliwości społecznej i solidarności wiejsko-miejskiej. Oczekuję działań realnych – nie symbolicznych.

W związku z powyższym proszę o odpowiedzi na pytania:

1. Ile dokładnie wynosi populacja wilka w Polsce według danych za 2023 i 2024 rok? Dlaczego monitoring nie jest prowadzony obligatoryjnie i z wykorzystaniem GPS?
2. Czy ministerstwo planuje wprowadzenie regionalizacji ochrony wilka, zezwalającej na odstrzały interwencyjne w regionach szczególnie narażonych na szkody?
3. Czy planowane są zmiany legislacyjne, które umożliwią skrócenie czasu oczekiwania na wypłatę odszkodowań i uproszczą procedury zgłoszeniowe?
4. Czy ministerstwo planuje rozszerzyć katalog środków ochrony o systemy elektroniczne, psy pasterskie i stałe finansowanie ogrodzeń dla gospodarstw?
5. Czy prowadzone są prace nad wdrożeniem rozwiązań wzorowanych na krajach UE (np. Francja, Niemcy), które pozwalają na kontrolowanie populacji wilka zgodnie z dyrektywą siedliskową i orzecznictwem TSUE?