Interpelacja nr 10498

do ministra zdrowia

w sprawie zniesienia obowiązku posiadania skierowania do lekarza urologa

Zgłaszający: Marcin Józefaciuk

Data wpływu: 23-06-2025

Szanowna Pani Minister,

23 czerwca przypada Ogólnopolski Dzień Świadomości Raka Prostaty – choroby, która każdego roku diagnozowana jest u blisko 18 000 Polaków i która niestety prowadzi do śmierci około 5 500 mężczyzn rocznie. Rak prostaty to obecnie najczęściej występujący nowotwór u mężczyzn w Polsce, wyprzedzający nawet raka płuc.

Tego samego dnia odbyło się posiedzenie Parlamentarnego Zespołu ds. Zdrowia Mężczyzn, którego uczestnicy zwracali uwagę na konieczność przełamywania barier w dostępie do specjalistycznej opieki urologicznej. Jednym z kluczowych problemów, który wpływa na późne wykrywanie nowotworów prostaty i ogranicza szanse na pełne wyleczenie, jest obowiązek posiadania skierowania do urologa w ramach publicznego systemu ochrony zdrowia.

W tym miejscu warto zauważyć, że kobiety mogą udać się do lekarza ginekologa bez skierowania – zarówno w celach profilaktycznych, jak i w każdej niepokojącej sytuacji zdrowotnej. Nie ma racjonalnych powodów, dla których mężczyzna, który chce sprawdzić niepokojące objawy lub po prostu zadbać o swoje zdrowie, musi przechodzić przez dodatkową formalność, jaką jest uzyskanie skierowania. W praktyce opóźnia to diagnostykę, zniechęca do wizyt i potęguje istniejące w społeczeństwie bariery mentalne dotyczące profilaktyki urologicznej.

Zniesienie skierowania do urologa to prosty, logiczny i równoprawny krok, który może zwiększyć wykrywalność raka prostaty we wczesnym stadium i uratować życie tysięcy mężczyzn. W dobie kampanii na rzecz równego traktowania i upowszechniania profilaktyki onkologicznej, zrównanie zasad dostępu do lekarzy specjalistów wydaje się nie tylko zasadne, ale wręcz konieczne.

W związku z powyższym zwracam się z uprzejmą prośbą o odpowiedź na następujące pytania:

  1. Czy Ministerstwo Zdrowia planuje zniesienie obowiązku posiadania skierowania do lekarza urologa – na wzór istniejących przepisów dotyczących dostępu do ginekologa?
  2. Czy prowadzone są analizy lub prace legislacyjne dotyczące zniesienia tej bariery administracyjnej w dostępie do opieki urologicznej?
  3. Czy Ministerstwo Zdrowia dostrzega potrzebę zapewnienia mężczyznom porównywalnych warunków dostępu do profilaktyki nowotworowej, co kobietom – w duchu zasady równości i ochrony zdrowia wyrażonych w art. 68 Konstytucji RP?
  4. Jakie konkretne działania zostały zaplanowane lub są realizowane w celu poprawy dostępności do badań w kierunku raka prostaty, w tym testów PSA?
  5. Czy resort zdrowia planuje uruchomienie programów przesiewowych lub darmowych badań profilaktycznych dla mężczyzn w określonym wieku – bez konieczności wcześniejszej kwalifikacji przez lekarza POZ?
  6. Czy planowane są ogólnopolskie kampanie informacyjne skierowane do mężczyzn, mające na celu zwiększenie ich świadomości zdrowotnej i przełamanie tabu wokół chorób prostaty?

Dostęp do specjalistycznej opieki nie powinien zależeć od płci ani od barier formalnych. Współczesna polityka zdrowotna wymaga odwagi w działaniu i równego traktowania wszystkich pacjentów – w tym również tych, którzy zbyt długo byli pomijani w profilaktyce.

Z wyrazami szacunku

Marcin Józefaciuk
Poseł na Sejm Rzeczypospolitej Polskiej