Interpelacja nr 10574

do ministra nauki i szkolnictwa wyższego

w sprawie sytuacji doktorantów czwartego roku szkół doktorskich, którzy po formalnym zakończeniu cyklu kształcenia tracą prawo do stypendium doktoranckiego, ubezpieczenia zdrowotnego i ulg w transporcie publicznym

Zgłaszający: Maria Małgorzata Janyska, Krystyna Sibińska, Zofia Czernow

Data wpływu: 27-06-2025

Szanowny Panie Ministrze,

zgodnie z obowiązującą ustawą z dnia 20 lipca 2018 r. Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce cykl kształcenia w szkołach doktorskich trwa cztery lata. Tymczasem często z przyczyn od nich niezależnych wielu doktorantów nie jest w stanie ukończyć rozprawy doktorskiej i przeprowadzić przewodu doktorskiego w tym czasie, co wynika m.in. z charakteru badań naukowych, ich złożoności, opóźnień niezależnych od doktoranta (np. pandemia, dostęp do archiwów, wyjazdy badawcze) czy wymogów proceduralnych i instytucjonalnych. Prowadzi to do poważnych trudności materialnych, ograniczenia dostępu do opieki zdrowotnej oraz faktycznego wykluczenia akademickiego osób, które nadal aktywnie pracują nad rozprawą doktorską, uczestniczą w życiu naukowym i realizują zobowiązania wynikające z planów badawczych.

W związku z powyższym proszę o odpowiedź na następujące pytania:

1. Czy ministerstwo planuje nowelizację przepisów umożliwiającą przedłużenie statusu uczestnika szkoły doktorskiej – wraz z przynależnymi świadczeniami – dla doktorantów aktywnie kontynuujących przygotowanie rozprawy doktorskiej po zakończeniu czwartego roku?
2. Czy rozważane są działania mające na celu zapewnienie tym osobom kontynuacji ubezpieczenia zdrowotnego oraz czasowego wsparcia stypendialnego lub socjalnego, bądź wprowadzenie np. „roku przygotowania do obrony”, który formalnie obejmowałby okres od zakończenia kształcenia do złożenia rozprawy doktorskiej?