do ministra obrony narodowej
w sprawie roli społeczeństwa i fuzji cywilno-wojskowej w polskim modelu obronności
Zgłaszający: Jarosław Sachajko, Anna Gembicka, Marek Jakubiak
Data wpływu: 30-06-2025
Szanowny Panie Premierze,
Raporty Strategy&Future, w tym "Polskie społeczeństwo z nowoczesnym wojskiem – Raport o organizacji elastycznego i nowoczesnego systemu poboru powszechnego" autorstwa Marka Budzisza (czerwiec 2025) oraz "Polski Segment B: Nieunikniona Rewolucja" Alberta Świdzińskiego i Marka Stefana (czerwiec 2025), wzywają do głębokiej i pilnej reformy polskiego systemu obronności (omówienie raportów: https://www.youtube.com/watch?v=2fRZocK43Wk&t=3173s).
Koncepcja "fuzji cywilno-wojskowej" jest kluczowa dla budowania odpornego państwa i skutecznego systemu obronnego. Oznacza ona, że wojsko musi wyjść poza rolę "silosa profesjonalistów" i stać się integralną częścią społeczeństwa, zdolną do czerpania z innowacji i kapitału prywatnego. W przeciwieństwie do "Segmentu A" (ciężkiego sprzętu wojskowego, który nie generuje wartości cywilnej), technologie "Segmentu B" (drony, AI, robotyka, IT, sensory) mają "ogromny i oczywisty zwrot do gospodarki cywilnej", co umożliwia akumulację kapitału i przyspiesza innowacje. Obecnie polska biurokracja, w tym "niepotrzebne pozwolenia, zgody, koncesje" oraz "ograniczenie roli służb specjalnych w opiniowaniu", "przeszkadza w budowaniu biznesu i akumulacji kapitału". Ta "biurokracja państwowa" oraz "strach przed zużywaniem" sprzętu są kluczowymi barierami dla rozwoju innowacji i współpracy cywilno-wojskowej. Ukraina, w obliczu zagrożenia egzystencjalnego, radykalnie zderegulowała swoje prawo, skracając czas certyfikacji z lat do tygodni i podnosząc marże dla producentów, co pozwoliło na oddolny rozwój przemysłu dronowego. Polska ma szansę skopiować ten "model chiński" w pozyskiwaniu know-how i technologii, oferując ukraińskim firmom sprzyjające środowisko inwestycyjne w zamian za transfer technologii.
W nawiązaniu do powyższych informacji uprzejmie proszę o odpowiedź na pytania:
1. W jaki sposób rząd zamierza zacieśnić więzi między polskim społeczeństwem a armią, aby wojsko nie było "silosem profesjonalistów", lecz stało się integralną częścią społeczeństwa, sprzyjającą fuzji cywilno-wojskowej? Czy planuje się stworzenie platform dla bezpośredniej współpracy wojskowych z cywilnymi przedsiębiorcami i innowatorami?
2. Jakie mechanizmy zostaną wdrożone, aby przełamać obecny "strach przed zużywaniem" sprzętu wojskowego i umożliwić żołnierzom swobodne wykorzystywanie tanich technologii podwójnego zastosowania (np. dronów) podczas szkoleń i ćwiczeń, bez obaw o odpowiedzialność za "utratę majątku państwowego"? Czy rozważa się wprowadzenie regulaminów nagradzających za innowacyjność i skuteczne użycie sprzętu, nawet jeśli oznacza to jego zużycie?
3. Czy rząd planuje wspierać oddolne inicjatywy społeczne i crowdfundingowe w zakresie rozwoju i pozyskiwania technologii Segmentu B (np. dronów), wzorem Ukrainy, gdzie w 2023 roku crowdfunding przekroczył 2 miliardy USD, finansując tysiące UAV?
4. W jaki sposób rząd zamierza wdrożyć ideę "Polskiego Standardu Dronowego", która zakłada umieszczenie w domenie publicznej ustandaryzowanych parametrów dronów (np. "Polskiego Mavica"), aby umożliwić masową produkcję przez wiele firm i tym samym wspierać rynek prywatny, zamiast polegać na jednym dostawcy?
5. Czy Ministerstwo Obrony Narodowej zamierza stworzyć "Regionalne Biura Innowacji" lub podobne struktury wspierające lokalne huby technologiczne (np. w Rzeszowie), które zajmowałyby się obsługą certyfikacji, dotacji i ulg dla firm Segmentu B?
6. Jakie konkretne rozwiązania podatkowe (np. obniżona stawka VAT, ulgi CIT/PIT) oraz finansowe (np. fundusze publiczno-prywatne, obligacje dronowe) zostaną wprowadzone, aby zachęcić prywatny kapitał do inwestowania w produkcję technologii Segmentu B w Polsce, szczególnie tych opartych na krajowych komponentach?