w sprawie interpretacji art. 130a ust. 1 pkt 6 ustawy Prawo o ruchu drogowym
Odpowiadający: sekretarz stanu w Ministerstwie Spraw Wewnętrznych i Administracji Czesław Mroczek
Warszawa, 28-08-2025
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację numer 11104 Pana Posła Jarosława Urbaniaka, Pani Poseł Urszuli Augustyn, Pana Posła Krzysztofa Gadowskiego, Pani Poseł Marii Janyski, Pana Posła Marka Krząkały, Pana Posła Tomasza Nowaka, Pani Poseł Krystyny Sibińskiej i Pana Posła Bartosza Zawiei w sprawie interpretacji art. 130a ust. 1 pkt 6 ustawy Prawo o ruchu drogowym, uwzględniając stanowisko Komendy Głównej Policji, uprzejmie przedstawiam co następuje.
Na wstępie należy zauważyć, że art. 130a ust. 1 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym[1] określa przypadki obligatoryjnego usunięcia pojazdu z drogi na koszt właściciela, a zatem po wystąpieniu określonych w nim przesłanek policjant jest zobligowany usunąć pojazd wydając dyspozycję jego usunięcia.
Zgodnie z art. 130a ust. 1 pkt 6 ustawy pojazd jest usuwany z drogi na koszt właściciela w przypadku kierowania nim przez osobę nieposiadającą uprawnienia do kierowania pojazdami albo której zatrzymano prawo jazdy i nie ma możliwości zabezpieczenia pojazdu przez przekazanie go osobie znajdującej się w nim i posiadającej uprawnienie do kierowania tym pojazdem (przepisu nie stosuje się w przypadku, jeżeli kierujący posiada pokwitowanie, o którym mowa w art. 135 ust. 4 lub 5 albo w art. 135a ust. 5 lub 6, upoważniające do kierowania pojazdem).
Od usunięcia pojazdu odstępuje się w sytuacji, gdy przed wydaniem dyspozycji usunięcia pojazdu lub w trakcie usuwania pojazdu ustaną przyczyny jego usunięcia. Jeżeli wydanie dyspozycji usunięcia pojazdu w przypadkach, o których mowa w art. 130a ust. 1-2 ustawy, spowodowało powstanie kosztów, do ich pokrycia jest zobowiązany właściciel pojazdu. Natomiast w przypadku, gdy w chwili usunięcia pojazd znajdował się we władaniu osoby dysponującej nim na podstawie innego niż własność tytułu prawnego, osoba ta jest zobowiązana solidarnie do pokrycia kosztów, o których mowa w art. 130a ust. 10h ustawy.
Tryb oraz warunki współdziałania z Policją i innymi podmiotami uprawnionymi do podejmowania decyzji o usunięciu pojazdu jednostek usuwających pojazdy lub prowadzących strzeżone parkingi oraz tryb i warunki wydawania pojazdu z parkingu określa rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 22 czerwca 2011 r. w sprawie usuwania pojazdów, których używanie może zagrażać bezpieczeństwu lub porządkowi ruchu drogowego albo utrudniających prowadzenie akcji ratowniczej[2].
Usunięcie pojazdu z drogi rozpoczyna się z chwilą wydania uprawnionej jednostce dyspozycji usunięcia pojazdu. Dyspozycję wydaje niezwłocznie w formie pisemnej funkcjonariusz lub pracownik uprawnionego podmiotu, po upewnieniu się, że istnieją przesłanki do usunięcia pojazdu. Dyspozycję można wydać ustnie, w tym za pośrednictwem środków łączności. W ww. przypadku dyspozycja wymaga niezwłocznego potwierdzenia w formie pisemnej (§ 2 ust. 1-3 ww. rozporządzenia).
Policjant po upewnieniu się, że istnieją przesłanki do usunięcia pojazdu, wydaje ustnie dyspozycję usunięcia pojazdu kontaktując się za pośrednictwem środków łączności z dyżurnym jednostki Policji i informując o okolicznościach i podstawach usunięcia pojazdu. Następnie dyżurny jednostki Policji wzywa na miejsce kontroli drogowej jednostkę, która ma wykonać usunięcie pojazdu.
Zatem jeżeli po wydaniu dyspozycji usunięcia pojazdu (na podstawie art. 130a ust. 1 pkt 6 ustawy), na miejscu kontroli drogowej lub w czasie oczekiwania na przybycie pojazdu jednostki, która ma wykonać usunięcie pojazdu, przybędzie osoba posiadająca odpowiednie uprawnienie do kierowania pojazdem podlegającym usunięciu, której dotychczasowy kierujący powierzy pojazd, którym się poruszał, występuje podstawa do odstąpienia od usunięcia pojazdu. Przywołana sytuacja w pełni uzasadnia uznanie, że ustała przyczyna usunięcia, bowiem pojawiła się możliwość zabezpieczenia pojazdu poprzez przekazanie go osobie uprawionej do kierowania nim.
Z kolei w odniesieniu do kwestii ponownego zatrzymania kierującego tym samym wcześniej usuniętym pojazdem, w szczególności kierującego, wobec którego orzeczono zakaz prowadzenia pojazdów, należy zauważyć, że z przyczyn obiektywnych nie jest możliwe, aby Policja sprawowała nadzór nad każdym kierującym, wobec którego orzeczono zakaz prowadzenia pojazdów.
Jednocześnie należy podkreślić, że sprawdzenie uprawnień do prowadzenia pojazdów osoby kierującej jest dokonywane każdorazowo w trakcie przeprowadzania kontroli drogowej przez policjantów. Ponadto w każdej jednostce organizacyjnej Policji jest prowadzone rozpoznanie osób posiadających sądowy zakaz prowadzenia pojazdów, w szczególności tych, wobec których został on orzeczony po raz kolejny.
Dostrzegając wagę powyższego problemu pragnę zauważyć, że powołany zespół, w którego skład wchodzą przedstawiciele resortów sprawiedliwości, infrastruktury oraz spraw wewnętrznych i administracji wraz z ekspertami z Prokuratury Krajowej, Komendy Głównej Policji, Inspekcji Transportu Drogowego oraz Krajowej Rady Bezpieczeństwa Ruchu Drogowego podjął skoordynowane działania, mające na celu poprawę bezpieczeństwa ruchu drogowego. Podczas prac zespołu omówiono problemy związane z penalizacją najcięższych przestępstw komunikacyjnych oraz przygotowano projekt zmian przepisów prawa. Rządowy projekt ustawy o zmianie niektórych ustaw w celu poprawy bezpieczeństwa ruchu drogowego[3] wpłynął do Sejmu RP 3 lipca 2025 r.
Propozycje zmian przepisów prawa zawarte w ww. projekcie obejmują m.in.:
Z poważaniem
z up. Czesław Mroczek
Sekretarz Stanu
Ministerstwo Spraw Wewnętrznych i Administracji
[1] Dz. U. z 2024 r. poz. 1251, z późn. zm., dalej: ustawa
[2] Dz. U. z 2018 r. poz. 2285, z późn. zm.
[3] druk sejmowy nr 1451
[4] Dz. U. z 2025 r. poz. 383
[5] Dz. U. z 2025 r. poz. 734