do ministra spraw zagranicznych
w sprawie ułatwienia powrotu diaspory polskiej jako odpowiedzi na kryzys demograficzny i niedobory siły roboczej
Zgłaszający: Olga Ewa Semeniuk-Patkowska
Data wpływu: 23-07-2025
Szanowny Panie Ministrze,
diaspora polska liczy dziś około 21 milionów osób na całym świecie: w Stanach Zjednaczonych, Niemczech, Wielkiej Brytanii, Brazylii, Argentynie i Europie Zachodniej. Wiele z tych osób pracuje w obszarach wysokich kwalifikacji: nauka, technologia, finanse, służba zdrowia, przedsiębiorczość. Ich powrót mógłby znacząco wzmocnić nasz rozwój gospodarczy i przeciwdziałać trendom demograficznym.
Według badań dotyczących diaspory innowacyjnej, 50% założycieli polskich startupów ma doświadczenie życia i pracy za granicą. Ponadto przekazy pieniężne z USA przekraczają 900 mln USD rocznie, co odpowiada poziomowi inwestycji zagranicznych.
Gdy Polska odczuwa skutki niskiego bezrobocia, wysokiego wzrostu w Europie (>4%) i rosnącej konkurencyjności, powrócenie części diaspory stwarza realną szansę i możliwość. W odpowiedzi na potrzebę wzmacniania więzi młodej Polonii z ojczyzną, rząd Pana Premiera uruchomił program „Poland. Business Adventure“, skierowany do młodych Polaków z zagranicy. Program ten, realizowany we współpracy z Polską Agencją Inwestycji i Handlu (PAIH), oferuje płatne staże umożliwiające zdobycie doświadczenia zawodowego w Polsce oraz zapoznanie się z realiami krajowej gospodarki.
W związku z tym proszę Pana Ministra o odpowiedź na następujące pytania:
1. Czy rząd planuje wdrożyć strategię systemowego powrotu, obejmującą ulgi podatkowe, wsparcie mieszkaniowe i uznawanie kwalifikacji zdobytych za granicą?
2. Czy przewiduje się rozwój programów skierowanych do naukowców i przedsiębiorców z diaspory, w celu stworzenia ośrodków innowacji, startupów lub współpracy akademickiej?
3. Czy ministerstwo ocenia wpływ możliwego powrotu na rynku pracy i demografii, w tym możliwości kompensacji starzenia się społeczeństwa w Polsce?
4. Czy planowane jest rozszerzenie istniejących inicjatyw, takich jak pilotażowy program „Poland. Business Adventure“, na osoby powyżej 35. roku życia bądź na kraje spoza UE?
5. Czy rząd rozważa działania promujące wartość kulturową i tożsamościową diaspory, poprzez specjalny status lub ułatwienia administracyjne (np. Karta Polaka)?
Z wyrazami szacunku
Olga Ewa Semeniuk-Patkowska
Poseł na Sejm Rzeczypospolitej Polskiej