Interpelacja nr 11577

do ministra sprawiedliwości

w sprawie waloryzacji stawek wynagrodzenia za pomoc prawną udzielaną przez adwokatów w ramach systemu nieodpłatnej pomocy prawnej

Zgłaszający: Wiesław Szczepański

Data wpływu: 04-08-2025

Zgodnie z ustawą z dnia 5 sierpnia 2015 r. o nieodpłatnej pomocy prawnej, nieodpłatnym poradnictwie obywatelskim oraz edukacji prawnej, państwo zobowiązało się do zapewnienia obywatelom dostępu do profesjonalnej pomocy prawnej niezależnie od ich sytuacji finansowej. W praktyce realizacja tego celu opiera się w dużej mierze na zaangażowaniu adwokatów i radców prawnych, którzy świadczą usługi prawne w ramach systemu NPP.

Od momentu wdrożenia systemu stawka wynagrodzenia za prowadzenie punktu nieodpłatnej pomocy prawnej nie była adekwatnie waloryzowana w stosunku do rosnących kosztów działalności, inflacji oraz wzrastających oczekiwań co do jakości usług i zakresu poradnictwa. W konsekwencji środowiska prawnicze – w tym samorządy adwokackie – wielokrotnie wskazywały na potrzebę urealnienia wynagrodzeń i zagwarantowania mechanizmu ich corocznej waloryzacji.

Zaniedbanie tej kwestii może doprowadzić do odpływu profesjonalistów z systemu i tym samym do obniżenia jakości świadczonych usług, co bezpośrednio uderzy w obywateli, którzy najbardziej potrzebują równego dostępu do prawa.

W związku z powyższym zwracam się do Pana Ministra z następującymi pytaniami:

  1. Czy Ministerstwo Sprawiedliwości planuje wprowadzenie waloryzacji wynagrodzenia za świadczenie nieodpłatnej pomocy prawnej przez adwokatów i inne osoby uprawnione?

  2. Czy prowadzone są prace nad zmianą przepisów w tym zakresie lub przygotowywany jest projekt nowelizacji ustawy?

  3. Czy resort rozważa wprowadzenie automatycznego mechanizmu corocznej waloryzacji stawek – np. w oparciu o wskaźnik inflacji lub przeciętnego wynagrodzenia?

Uprzejmie proszę o przedstawienie informacji na temat dotychczasowych działań w tym obszarze oraz planów legislacyjnych, które miałyby na celu zapewnienie stabilności i atrakcyjności systemu nieodpłatnej pomocy prawnej.

Z poważaniem

/-/ Wiesław Szczepański
Poseł na Sejm Rzeczypospolitej Polskiej