do ministra finansów i gospodarki
w sprawie rozszerzenia katalogu podatników uprawnionych do stosowania kas rejestrujących w postaci oprogramowania
Zgłaszający: Ryszard Petru
Data wpływu: 13-08-2025
Warszawa, dnia 11 sierpnia 2025 r.
Szanowny Panie Ministrze,
na podstawie art. 14 ust. 1 oraz art. 16 ust. 1 ustawy z dnia 9 maja 1996 r. o wykonywaniu mandatu posła i senatora (Dz. U. 2022 poz. 1692) wnoszę interpelację w sprawie nowelizacji rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 29 maja 2020 r. (Dz. U. 2020 poz. 965 z późn. zm.) celem rozszerzenia katalogu podatników uprawnionych do stosowania kas rejestrujących mających postać oprogramowania.
Troszcząc się o rozwój gospodarki, poprawę warunków prowadzenia działalności gospodarczej oraz efektywne wykorzystanie środków publicznych, zwracam się z uprzejmą prośbą o ponowne przeanalizowanie regulacji dotyczących stosowania kas rejestrujących w postaci oprogramowania.
Sprawa ta ma zasadnicze znaczenie dla interesu publicznego, realizacji celów fiskalnych państwa, równości podatników wobec prawa, skuteczności systemu ewidencji obrotu, ochrony środowiska, a także racjonalnego wydatkowania środków budżetowych.
Mimo, że technologie software’owe zostały dopuszczone do użytku i działają w sposób bezpieczny oraz zgodny z przepisami, ustawodawca nie zaktualizował przepisów wykonawczych w sposób odpowiadający rozwojowi rynku, technologii i potrzebom gospodarki.
Rozwiązanie to mogłoby przynieść wymierne korzyści zarówno dla państwa, jak i przedsiębiorców – zwiększając efektywność fiskalizacji, zmniejszając koszty prowadzenia działalności, a także wspierając procesy cyfryzacji oraz ochrony środowiska.
Uzasadnienie
Obecnie możliwość stosowania kas wirtualnych ograniczona jest do wybranych grup podatników (np. transport, gastronomia, hotelarstwo), mimo że ta technologia jest bezpieczna, certyfikowana i sprawdzona w praktyce. Takie ograniczenie budzi wątpliwości w kontekście zasady równego traktowania podatników.
Kasy software’owe funkcjonują stabilnie i bezpiecznie m.in. w transporcie, hotelarstwie czy myjniach samoobsługowych, integrując się z Centralnym Repozytorium Kas i realizując wszelkie wymagania techniczne certyfikowane przez Główny Urząd Miar.
Postulat rozszerzenia katalogu podatników, zwiększający dostępność stosowania kas wirtualnych, został poparty przez liczne organizacje, w tym Związek Przedsiębiorców i Pracodawców oraz ekspertów zespołu „SprawdzaMY“. Związek Przedsiębiorców i Pracodawców wskazuje jednoznacznie, że ograniczenia dostępności kas software’owych są anachroniczne, nieefektywne i nieuzasadnione z punktu widzenia interesu publicznego. Nadto ww. organizacje wskazują, że obecne ograniczenia są nieuzasadnione w świetle interesu publicznego i hamują rozwój innowacyjnych rozwiązań.
Wskazać należy również branże predysponowane do stosowania kas wirtualnych:
a) branża beauty (fryzjerzy, kosmetyczki),
b) usługi serwisowe i instalacyjne,
c) drobne rzemiosło (szewcy, ślusarze, stolarze),
d) e-commerce i sprzedaż wysyłkowa,
e) korepetycje, szkolenia, edukacja nieformalna,
f) usługi medyczne, weterynaryjne, fizjoterapia, masaże,
g) handel na targowiskach i bazarach,
h) usługi prawne,
i) pozostała sprzedaż detaliczna.
Wprowadzenie możliwości stosowania kas wirtualnych przyniosłoby następujące korzyści:
Co również istotne, wymóg niskiej pojemności pamięci to pozostałość z lat 90-tych, która dziś prowadzi do celowego skracania życia urządzenia i kosztownej wymiany całego sprzętu zamiast jego komponentów. To wprost narusza ducha unijnych przepisów o ekoprojektowaniu i zrównoważonej konsumpcji. Chodzi o tzw. pamięć fiskalną, której pojemność wynika z rozporządzenia Ministra Finansów. Zgodnie z obowiązującymi przepisami pamięć fiskalna w urządzeniach rejestrujących musi umożliwiać zapisanie co najmniej 1830 raportów dobowych. Tak sformułowana regulacja powoduje, że wszystkie dostępne na rynku sprzętowe urządzenia fiskalne mają pamięć fiskalną o pojemności dokładnie 1830 raportów dobowych, chociaż Ministerstwo Finansów dopuszcza pamięci o większej pojemności. Pierwotne ograniczenie nie było ograniczeniem, ponieważ 25 lat temu, kiedy rozporządzenie wchodziło w życie, wielkość dostępnych nośników danych posiadała ograniczoną pojemność. Tym zapisem regulator wymusił stosowanie uzasadnionej 25 lat temu wielkości pamięci. W konsekwencji pierwotna regulacja stała się aktualnie ograniczeniem skutkującym tym, że urządzenie fiskalne należy wymieniać co 5-6 lat, ponieważ zapełniona pamięć fiskalna uniemożliwia kontynuowanie korzystania z urządzenia fiskalnego i sprzęt staje się bezużyteczny. W takiej sytuacji podatnik zmuszony jest do kupienia nowego fiskalnego urządzenia rejestrującego. Oczywiście istnieje możliwość wymiany samej pamięci fiskalnej, ale ten koszt jest zbliżony do kosztu nowego urządzenia: wizyta serwisanta, odczyt zapełnionej kasy fiskalnej oraz wymiana samej pamięci fiskalnej to aktualnie koszt około w przedziale 1200 - 1500 złotych netto. Ponadto taka operacja może trwać nawet do 2 tygodni, co de facto uniemożliwia prowadzenie działalności w tym okresie. W takiej sytuacji podatnik staje przed wyborem zawieszenia sprzedaży oraz zapłacenia za usługę równowartości nowej kasy fiskalnej. Wybór staje się oczywisty i podatnik kupuje nowe urządzenie. Szkoda dla kupującego jest oczywista.
Ograniczanie żywotności urządzeń to praktyka rynkowa mogąca budzić wątpliwości, w szczególności w świetle unijnej dyrektywy mającej na celu poprawę oznakowania produktów oraz zwiększenie trwałości urządzeń elektronicznych. Opisywany przypadek fiskalnych urządzeń rejestrujących oraz praktyki rynkowe związane z tymi urządzeniami wprost uderzają w regulacje mające przeciwstawiać się celowemu skracaniu cyklu życia m.in. urządzeń elektronicznych.
Rozszerzenie możliwości stosowania kas wirtualnych to krok w stronę nowoczesnej, przyjaznej przedsiębiorcom i efektywnej administracji skarbowej. Kasy fiskalne w formie aplikacji mobilnych stanowią nowoczesne i bezpieczne narzędzie rejestracji sprzedaży, znacznie tańsze i bardziej dostępne niż klasyczne rozwiązania sprzętowe. W wielu krajach Unii Europejskiej rozwiązania software’owe funkcjonują z powodzeniem bez ograniczenia branżowego, przy pełnym poszanowaniu zasad fiskalizacji. W Polsce mimo istniejących certyfikacji i pozytywnych doświadczeń z wdrożeń (np. na terminalach płatniczych), katalog branżowy pozostaje niezmieniony od 2020 r. Zmiana ta mogłaby wspierać rozwój polskiego sektora ICT, zmniejszać obciążenia środowiskowe oraz ekonomiczne, a także obniżać koszty prowadzenia działalności gospodarczej.
Podsumowując, proponowana zmiana spowoduje następujące korzyści:
- obniży koszty działalności gospodarczej,
- zwiększy wpływy podatkowe dzięki pełniejszej fiskalizacji,
- zmodernizuje i zdigitalizuje system ewidencji sprzedaży,
- zmniejszy obciążenie środowiska przez ograniczenie elektroodpadów,
- zwiększy konkurencję wśród krajowych producentów technologii fiskalnych,
- wesprze rozwój polskiego sektora ICT.
W związku z powyższym zwracam się do Pana Ministra z następującymi pytaniami:
Z wyrazami szacunku
Ryszard Petru
Poseł na Sejm Rzeczypospolitej Polskiej