Interpelacja nr 11758

do ministra aktywów państwowych, ministra obrony narodowej, ministra rozwoju i technologii

w sprawie sytuacji finansowej i przyszłości WSK Poznań sp. z o.o.

Zgłaszający: Bartosz Zawieja, Łukasz Horbatowski, Henryk Szopiński, Jacek Niedźwiedzki, Katarzyna Ueberhan, Ewa Schädler, Katarzyna Kierzek-Koperska

Data wpływu: 14-08-2025

WSK Poznań sp. z o.o. to przedsiębiorstwo o ponad 100-letniej tradycji, będące istotnym pracodawcą w regionie oraz jedynym producentem części zamiennych do śmigłowców typu Sokół użytkowanych przez Siły Zbrojne RP, Policję i Straż Graniczną, w tym kluczowych komponentów, takich jak tłumiki drgań łopat wirnika. Spółka znajduje się na liście strategicznych przedsiębiorstw dla obronności państwa.

Obecnie firma znajduje się w bardzo trudnej sytuacji finansowej, której głównymi przyczynami są:

• wprowadzenie sankcji na Iran, gdzie kierowano ponad 90% produkcji,
• odmowa przez Ministerstwo Rozwoju i Technologii wydania zezwolenia na eksport do Turcji (kraju członkowskiego NATO) w ramach kontraktu o wartości 7 mln zł, który znacząco poprawiłby sytuację finansową przedsiębiorstwa,
• wysoki czynsz za zajmowane nieruchomości, którego spółka nie jest w stanie regulować na bieżąco, co powoduje narastanie zadłużenia.

Proces uzyskania zezwoleń eksportowych trwa obecnie około roku, co w praktyce stanowi formę sankcji na eksport – żaden kontrahent nie jest skłonny oczekiwać tak długo. Tymczasem konkurencyjna firma rumuńska MEFin nie ma takich ograniczeń, ponieważ rząd Rumunii nie wymaga zezwoleń na eksport do krajów nieobjętych sankcjami, a tym bardziej krajów będących sojusznikami w NATO.

W efekcie WSK Poznań sp. z o.o. jest zmuszona przygotować plan restrukturyzacyjny, który może skutkować zwolnieniem ponad 60% załogi. Wielu pracowników znajduje się w wieku przedemerytalnym, a obecna wersja planu przewiduje całkowite wstrzymanie produkcji pomp. Taka sytuacja jest bezpośrednim skutkiem zarówno uwarunkowań geopolitycznych, przewlekłości w rozpatrywaniu wniosków eksportowych przez właściwy organ, jak i narastających zobowiązań finansowych wynikających z wysokiego czynszu.

Upadek lub znaczne ograniczenie działalności WSK Poznań sp. z o.o. spowoduje uziemienie wszystkich śmigłowców Sokół w Polsce z powodu braku części zamiennych. Tymczasem Wojsko Polskie realizuje obecnie znaczące zakupy sprzętu wojskowego, jednak brak jest realnego offsetu i zamówień kierowanych do doświadczonych polskich firm, które mogłyby wzmocnić potencjał obronny kraju oraz utrzymać miejsca pracy.

W związku z powyższym proszę o odpowiedź na następujące pytania:

1. Czy rząd planuje podjąć działania mające na celu znaczące skrócenie procedury wydawania zezwoleń eksportowych dla polskich firm produkujących na rynki nieobjęte sankcjami?
2. Czy Ministerstwo Finansów oraz Ministerstwo Obrony Narodowej analizują możliwość dokapitalizowania WSK Poznań w celu złagodzenia społecznych skutków restrukturyzacji i utrzymania kluczowych zdolności produkcyjnych w obliczu zagrożeń geopolitycznych?
3. Czy MON planuje wdrożenie offsetu przy zakupach uzbrojenia od zagranicznych dostawców oraz zobowiązanie ich do produkcji części zamiennych, elementów szybko zużywających się i innych komponentów w polskich zakładach przemysłowych?
4. Jakie działania rząd planuje podjąć, aby polskie przedsiębiorstwa o znaczeniu strategicznym nie były wypierane z rynków międzynarodowych przez zagraniczną konkurencję w wyniku krajowych barier administracyjnych?