Odpowiedź na interpelację nr 12456

w sprawie wprowadzenia zajęć z zakresu sztucznej inteligencji w polskich szkołach w miejsce ideologicznej edukacji zdrowotnej

Odpowiadający: sekretarz stanu w Ministerstwie Edukacji Narodowej Katarzyna Lubnauer

Warszawa, 16-10-2025

Szanowny Panie Marszałku,

składam na Pana ręce odpowiedź na interpelację Posła na Sejm RP Pana Dariusza Mateckiego w sprawie wprowadzenia zajęć z zakresu sztucznej inteligencji w polskich szkołach w miejsce ideologicznej edukacji zdrowotnej.

Szanowny Panie Pośle,

wyczerpujące wyjaśnienia i informacje w sprawie wykorzystania sztucznej inteligencji w procesie transformacji cyfrowej polskiej szkoły zostały Panu przekazane w odpowiedzi na zapytanie nr 2447, udzielonej w maju br. Niemniej, proszę przyjąć dodatkowe informacje, które przedstawiam poniżej.

Należy zauważyć, że zgodnie z przyjętym przez obecny rząd we wrześniu 2024 r. strategicznym dokumentem „Polityka Cyfrowej Transformacji Edukacji” (PCTE)^[1] jako jeden z dziesięciu obszarów działań i interwencji wskazano nowe technologie, w tym sztuczną inteligencję w szkole. W podsumowaniu stwierdza się:

„Zaproponowane w PCTE działania są fundamentalne dla dalszego rozwoju cyfrowej edukacji w Polsce i gwarantują przygotowanie kolejnych pokoleń do funkcjonowania i życia w społeczeństwie w warunkach coraz bardziej rozwiniętej technologii. Aby ten cel osiągnąć, potrzebne są profesjonalne działania gremiów ekspertów, informatyków i dydaktyków, które następnie staną się podstawą do podjęcia odpowiednich decyzji przez instytucje związane z edukacją. Jest to pierwszy krok w ewolucji, a nie rewolucji, w kierunku pełnej cyfrowej transformacji edukacji.”

Założono też, że przyjmowane rozwiązania wprowadzające do szkół i placówek różne narzędzia wykorzystujące AI będą korzystne i będą minimalizować zagrożenia jakie niesie ze sobą AI.

Natomiast w Diagnozie, stanowiącej załącznik nr 1 do PCTE, zostały zawarte informacje m. in. na temat wykorzystania AI w szkołach.

Kluczowe dla stosowania sztucznej inteligencji w praktyce szkolnej jest stworzenie odpowiedniego cyfrowego środowiska w szkole złożonego z wielu elementów składowych, takich jak odpowiedni sprzęt IT i oprogramowanie, dostęp do szybkiego i bezpiecznego Internetu, bogate zasoby materiałów, najlepiej na centralnej platformie edukacyjnej, której rolę pełni obecnie rozwijana przez resort edukacji Zintegrowana Platforma Edukacyjna – ZPE^[2], przeszkoleni i przygotowani do stosowania technologii cyfrowych nauczyciele, wspierani m.in. przez placówki doskonalenia nauczycieli (w ramach systemu szkoleń).

W konsekwencji powyższego, przyjęte w roku szkolnym 2025/2026 podstawowe kierunki realizacji polityki oświatowej państwa koncentrują się m.in. na poprawnym metodycznie wykorzystaniu przez nauczycieli nowoczesnych technologii, w szczególności opartych na sztucznej inteligencji oraz korzystaniu z zasobów Zintegrowanej Platformy Edukacyjnej^[3].

W celu realizacji ww. założeń strategicznych i corocznych kierunków realizacji polityki oświatowej państwa podejmowane są różnego rodzaju działania kompleksowo wspierające szkoły i placówki w procesie cyfrowej transformacji. Wybrane działania obrazuje poniższa tabela:

Dodatkowo należy wspomnieć, że w ramach realizowanego przez Ministerstwo Edukacji Narodowej (MEN) Rządowego programu wspierania organów prowadzących szkoły i placówki w rozwijaniu umiejętności cyfrowych dzieci i młodzieży na lata 2025–2029 – „Cyfrowy Uczeń”^[4] przewidziano wsparcie instytucji edukacyjnych w rozwijaniu umiejętności nauczycieli i uczniów, niezbędnych do świadomego, odpowiedzialnego i aktywnego uczestnictwa w społeczeństwie cyfrowym.

Program „Cyfrowy uczeń” jest jednym z elementów tego wsparcia, zapewniając szkołom i placówkom oświatowym środki finansowe na działania niezbędne do wzmocnienia skuteczności procesu kształcenia z wykorzystaniem nowoczesnych technologii, w tym wspieranych przez AI.

W Programie oprócz wsparcia finansowego przewidzianego dla organów prowadzących szkoły i placówki, zastał zaprojektowany dla szkół komponent szkoleniowy/metodyczny – poprzez zapewnienie funkcjonowania w Ośrodku Rozwoju Edukacji zespołu, który zapewni wsparcie merytoryczne. Wsparcie to oznacza udostępnienie na ZPE cyfrowych materiałów edukacyjnych lub cyfrowych materiałów ćwiczeniowych, realizację konkursu dla nauczycieli, w ramach którego będą mogli odpłatnie tworzyć cyfrowe materiały edukacyjne lub cyfrowe materiały ćwiczeniowe wspierające proces kształcenia udostępniane później nieodpłatnie innym nauczycielom na ZPE. Zespół będzie zajmował się wsparciem rozwoju umiejętności cyfrowych nauczycieli (także z wykorzystaniem AI), w szczególności w zakresie poprawnego metodycznie wykorzystywania sprzętu zakupionego w ramach inwestycji C2.2.1 „Wyposażenie szkół/instytucji w odpowiednie urządzenia i infrastrukturę ICT w celu poprawy ogólnej wydajności systemów edukacji” KPO (pracownie STEM i AI), myślenia komputacyjnego, umiejętności w zakresie skutecznego nauczania przedmiotów ścisłych i przyrodniczych – matematyki, fizyki, chemii, informatyki, biologii i geografii, budowania zdrowych nawyków związanych z korzystaniem z technologii cyfrowych, a także wykorzystywanie w pracy nauczyciela ZPE i jej zasobów, w tym m.in. przygotowanie szkoleń i kursów online (e-learning) dla nauczycieli, udostępnionych na ZPE.

Minister Edukacji na podstawie art. 90w ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty^[5] ustanowił przedsięwzięcie pod nazwą „badAI! – projekt edukacyjny”, którego celem jest:

1. opracowanie i wdrożenie programu szkoleniowego dla nauczycieli szkół podstawowych i ponadpodstawowych obejmującego pięć modułów tematycznych (m.in. podstawy działania sztucznej inteligencji, tworzenie zapytań – prompt engineering, analiza i tworzenie multimediów, kwestie etyczne i prawne, praktyczne zastosowania w dydaktyce), dostępnego w dwóch wersjach: jako kurs online do samodzielnej realizacji na Zintegrowanej Platformie Edukacyjnej oraz jako pięciotygodniowy kurs moderowany z udziałem ekspertów;
2. przygotowanie, przetestowanie i upowszechnienie zestawu scenariuszy zajęć dydaktycznych wykorzystujących narzędzia AI, przeznaczonych dla uczniów klas VI–VIII szkół podstawowych oraz szkół ponadpodstawowych, z możliwością ich wykorzystania zarówno w formule lekcji przedmiotowych, jak i w ramach projektów interdyscyplinarnych w formie ośmiu projektów badawczych (czterech dla szkół podstawowych i czterech dla szkół ponadpodstawowych), zakładających wykorzystanie narzędzi AI przez uczniów do rozwiązywania rzeczywistych problemów badawczych, takich jak: analiza danych, wizualizacja informacji, generowanie treści czy automatyczne tłumaczenia;
3. przygotowanie rekomendacji wdrożeniowych dla szkół i instytucji systemu wspierania oświaty, dotyczących włączania narzędzi AI do praktyki szkolnej, z uwzględnieniem aspektów organizacyjnych, metodycznych i etyczno-prawnych;
4. doposażeniu 200 szkół uczestniczących w projekcie w sprzęt niezbędny do realizacji zajęć z wykorzystaniem AI, w tym zestawy tabletów oraz mini zestawy – materiały niezbędne do zrealizowania szkolnych projektów badawczych;
5. udostępnieniu wszystkich materiałów edukacyjnych, scenariuszy, kursów oraz produktów projektu na Zintegrowanej Platformie Edukacyjnej (ZPE), z zachowaniem otwartego dostępu dla nauczycieli i szkół z całej Polski.

Na ten cel Minister Edukacji przeznaczy środki finansowe w maksymalnej wysokości 19 826 846 zł.

Od maja do grudnia 2024 r. Ministerstwo Edukacji Narodowej (MEN) we współpracy z Instytutem Badań Edukacyjnych – Państwowym Instytutem Badawczym (IBE-PIB) prowadziło prace analityczne i badawcze, które były nakierowane na przygotowanie dokumentu pod nazwą – Profil absolwenta przedszkola i szkoły podstawowej^[6]. Wskazano w nim listę kompetencji fundamentalnych, stanowiących podstawę procesu rozwoju i edukacji, których opanowanie jest niezbędne do skutecznego i zdrowego funkcjonowania w różnych sytuacjach życiowych oraz do dalszej nauki we współczesnym świecie. Jedną z nich są kompetencje cyfrowe rozumiane jako zdolność skutecznego, krytycznego i odpowiedzialnego korzystania z technologii cyfrowych w celu uczenia się i sprawnego funkcjonowania w społeczeństwie, zdolność stosowania metod informatycznych oraz pozyskiwanie i analizowanie informacji w środowisku cyfrowym.

W oparciu o ww. dokument w ramach planowanej od 2026 r. reformy kształcenia ogólnego, MEN zleciło IBE-PIB prace mające na celu uwzględnienie treści dotyczących sztucznej inteligencji w podstawach programowych kształcenia ogólnego – nie tylko w przedmiocie informatyka, ale także innych zajęć edukacyjnych.

Zmiany planowane są do wprowadzenia od 1 września 2026 r. w szkole podstawowej, a od 2027 r. w szkołach ponadpodstawowych.

Informacje i aktualności dotyczące reformy są dostępne na stronie internetowej: https://reforma26.men.gov.pl/ .

Działania, mające na celu przygotowanie uczniów do zmieniającego się rynku pracy obejmują również dostosowanie podstaw programowych kształcenia w zawodach szkolnictwa branżowego^[7] do zmian wynikających z automatyzacji i robotyzacji w przemyśle.

Ministerstwo Edukacji Narodowej realizuje projekt pn. „Porozumienie branżowe na rzecz kształcenia i szkolenia zawodowego. Zwiększenie udziału przedstawicieli i przedstawicielek branż w rozwoju kształcenia zawodowego i uczenia się w miejscu pracy”, współfinansowanego ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego. W ramach tego projektu odbywają się m.in. cotygodniowe spotkania branżowe, które są platformą do rozmów z przedstawicielami branż na temat zapotrzebowania na kadry średniego i niższego szczebla, czy też oczekiwań branż związanych z kształceniem zawodowym. W trakcie spotkań poruszana jest także kwestia zawodów przyszłości. Dyskusja z przedstawicielami branż przekłada się bezpośrednio na działania projektowe związane z kompleksowym przeglądem i modyfikacją podstaw programowych kształcenia w zawodach szkolnictwa branżowego, w szczególności w zakresie dostosowania kształcenia w tych zawodach do zmian wynikających m.in. z transformacji cyfrowej.

Zmiany te będą na bieżąco wprowadzone w uzgodnieniu z właściwymi ministrami dla poszczególnych zawodów.

Odnosząc się natomiast do nowego przedmiotu „edukacja zdrowotna”, uprzejmie wyjaśniam, iż, oprócz dotychczasowych treści z zakresu przedmiotu „wychowanie do życia w rodzinie” związanych z funkcjami rodziny, miłością, przyjaźnią, pełnieniem ról małżeńskich i rodzicielskich, seksualnością człowieka, prokreacją oraz problemami związanymi z okresem dojrzewania, zawiera on także treści związane ze zdrowiem i aktywnością fizyczną, odżywianiem, zdrowiem psychicznym, społecznym i środowiskowym, Internetem i profilaktyką uzależnień.

Jednocześnie treści zawarte w podstawie programowej kształcenia ogólnego w zakresie „edukacji zdrowotnej” mają pełnić rolę prewencyjną, szczególnie w przypadku przewidywanego możliwego pojawienia się u dzieci i młodzieży zachowań ryzykownych, a poznanie tych treści ma im zapobiegać.

Przedmiot edukacja zdrowotna charakteryzuje się interdyscyplinarnym charakterem, łącząc elementy nauk: o zdrowiu, medycznych, społecznych, humanistycznych, przyrodniczych i ścisłych. Podstawa programowa^[8] tego przedmiotu została przygotowana z uwzględnieniem wieku i rozwoju psychofizycznego uczniów, którzy będą uczęszczać na te zajęcia. Holistyczne zaprojektowana edukacja zdrowotna obejmuje dziesięć działów, które odzwierciedlają sfery funkcjonowania człowieka.

Cele kształcenia edukacji zdrowotnej

Głównym celem podstawy programowej w zakresie przedmiotu edukacja zdrowotna jest kształtowanie kompetencji uczniów w zakresie całożyciowej dbałości o zdrowie oraz budowanie potencjału zdrowotnego własnego i otoczenia w zgodzie z aktualnymi wyzwaniami epidemicznymi oraz sytuacją geopolityczną.

Edukacja zdrowotna to wieloetapowy, wielopłaszczyznowy i interdyscyplinarny proces prowadzący do budowania alfabetyzmu zdrowotnego (ang. health literacy), czyli wiedzy, umiejętności i kompetencji społecznych pozwalających na trafne rozpoznanie potrzeb zdrowotnych własnych i otoczenia oraz podejmowanie odpowiednich działań profilaktycznych czy naprawczych. Aby ten proces mógł być skuteczny i spełniał swoją prewencyjną funkcję istotne jest, aby odpowiednie dla danej grupy wiekowej treści pojawiały się przed wystąpieniem sytuacji, w której będą potrzebne. W szczególności odnosi się to do zachowań ryzykownych. Uczeń powinien zdobyć odpowiednią wiedzę i umiejętności zanim pojawi się potrzeba skorzystania z nich.

Przedmiot edukacja zdrowotna realizuje następujące cele kształcenia:

1. Podejmowanie działań wspierających zdrowie we wszystkich jego wymiarach na wszystkich etapach życia.
2. Rozumienie i akceptacja przemian oraz procesów zachodzących w ludzkim ciele na wszystkich etapach życia.
3. Odpowiedzialne pełnienie ról społecznych i budowanie relacji opartych na wartości zdrowia, godności, szacunku i tolerancji na wszystkich etapach życia.
4. Monitorowanie własnego stanu zdrowia we wszystkich jego wymiarach na wszystkich etapach życia.
5. Rozumienie czynników wpływających na zdrowie we wszystkich jego wymiarach.

Przedmiot edukacja zdrowotna ma za zadanie rozwijanie następujących umiejętności:

1. Realizowanie działań wpływających na utrzymanie, poprawę i ochronę zdrowia.
2. Rozpoznawanie sytuacje zagrażających życiu i zdrowiu, w tym zagrożeń wynikających z degradacji środowiska naturalnego i zmiany klimatu, i reagowanie na nie.
3. Budowanie pozytywnego wizerunku siebie i innych osób oraz podtrzymywanie zdrowych relacji interpersonalnych (w rodzinie i otoczeniu) i kształtowanie postawy szacunku wobec środowiska naturalnego.
4. Promowanie w swoim otoczeniu postaw opartych na zdrowym stylu życia.
5. Monitorowanie aktualnego stanu zdrowia we wszystkich jego wymiarach.
6. Poszukiwanie, weryfikowanie i analizowanie informacji w zakresie własnego zdrowia i czynników na nie wpływających.

Wymagania szczegółowe dotyczące wiedzy i umiejętności wyodrębnione w każdym z dziesięciu działów tematycznych:

1. Wartości i postawy

- m.in.: zdrowie jako wartość; troska i odpowiedzialność o własne zdrowie; szacunek i empatia; rozwijanie poczucia własnej wartości; postawa optymizmu życiowego.

2. Zdrowie fizyczne

- m.in. : zdrowy styl życia, rzetelne źródła informacji; znaczenie higieny osobistej dla utrzymania zdrowia; wiedza o otyłości, badaniach przesiewowych; objawy choroby; szczepienia; przygotowanie do wizyty lekarskiej; pierwsza pomoc.

3. Aktywność fizyczna

- m.in.: korzyści zdrowotne z prowadzenia zdrowego stylu życia; promowanie aktywności fizycznej; znajdowanie miejsc, obiektów i wydarzeń do aktywności fizycznej; ograniczenie czasu spędzanego w pozycji siedzącej, nauka ćwiczeń podczas aktywnych przerw (ćwiczenia rozciągające, oddechowe, wzroku i in.); rozumienie ćwiczeń oddechowych dla obniżenia stresu; prawidłowa pozycja ciała.

4. Odżywianie

– m.in.: talerz zdrowego żywienia; zdrowe nawadnianie; przygotowywanie prostych i zdrowych posiłków; oznakowania na produktach spożywczych; ocenianie świeżości produktów.

5. Zdrowie psychiczne

- m.in.: omawianie pojęcia zdrowia psychicznego; rozpoznawanie i nazywanie emocji; stres i jego wpływ na życie; pozytywna samoocena; postawa asertywna; zachowania przemocowe, autoagresywne; komunikacja werbalna i niewerbalna; miejsca uzyskania pomocy psychologicznej; potrzeby osób z zaburzeniami.

6. Zdrowie społeczne

m.in.: relacje (koleżeństwo, przyjaźń, miłość), rozpoznawanie niewłaściwych zachowań w relacjach; modele i funkcje rodziny, wartość rodziny w życiu osobistym człowieka; prawa i obowiązki dziecka oraz rodziców; dbanie o relacje z rodzicami, rodzeństwem i najbliższym otoczeniem; zmiany w rodzinach (m.in. rozwód, pojawienie się rodzeństwa, choroba, śmierć).

7. Dojrzewanie (tylko w szkole podstawowej)

– m.in.: zmiany występujące w okresie dojrzewania; zasady higieny osobistej w związku ze zmianami; cykl miesiączkowy.

8. Zdrowie seksualne

- m.in.: pojęcia: zdrowie seksualne, seksualność, poronienie, aborcja; przebieg ciąży; budowa i funkcje narządów płciowych; proces zapłodnienia; autonomia cielesna; stereotypy płciowe, zagrożenia związane z różnymi aspektami seksualności; formy przemocy seksualnej.

9. Zdrowie środowiskowe

- m.in.: wpływ środowiska na zdrowie człowieka; zanieczyszczenie powietrza; kontakt z naturą; natężenie hałasu; działania proekologiczne; zmiany klimatu.

10. Internet i profilaktyka uzależnień

- m.in.: higiena cyfrowa; zagrożenia wynikające z technologii informacyjno-komunikacyjnej, w tym, cyberprzemoc, hejt. Mowa nienawiści, patostreaming, uzależnienie od gier i Internetu, uwodzenie w sieci, korzyści i zagrożenia związane z AI ; zagrożenia związane z zażywaniem substancji psychoaktywnych; sposoby reagowania w sytuacjach występowania zagrożeń z korzystaniem z Internetu i substancji psychoaktywnych; ochrona prywatności; dezinformacja; uzależnienia.

11. System ochrony zdrowia ( tylko w szkołach ponadpodstawowych)

m.in.: prawa pacjenta; osoby i instytucje odpowiedzialne za przestrzeganie praw pacjenta; rola dowodów naukowych i badań klinicznych; korzystanie ze świadczeń zdrowotnych w podstawowej opiece zdrowotnej; postępowanie w stanach zagrożenia życia; telemedycyna; różnice między lekami a suplementami; przygotowanie do badań diagnostycznych.

Przedmiot edukacja zdrowotna ma pozwalać uczniom zdobywać wiedzę i rozwijać umiejętności, które mają realne zastosowanie w ich codziennym życiu, wpływając na ich świadome decyzje dotyczące zdrowia. Nauczyciel w tym procesie ma pełnić rolę przewodnika i mentora, który współpracuje z uczniami, wspiera ich w kształtowaniu postaw, wartości i nawyków sprzyjających dbałości o zdrowie.

Jednocześnie zachęcam do zapoznania się z pełnymi i rzetelnymi informacjami na temat nowego przedmiotu – edukacja zdrowotna,< które zostały przygotowane dla rodziców i nauczycieli: https://www.gov.pl/web/edukacja/edukacja-zdrowotna. Minister Edukacji nie planuje zastąpienia lub ograniczenia realizacji edukacji zdrowotnej.

Transformacja polskiej edukacji w kierunku cyfrowych rozwiązań z uwzględnieniem sztucznej inteligencji jest obecnie przedmiotem rozmów MEN z przedstawicielami różnych środowisk interesariuszy związanych z edukacją. Dyskusja dotyczy tego, w jaki sposób narzędzia AI mogą wspierać nauczycieli oraz zwiększać zaangażowanie uczniów w naukę oraz jak, włączając AI w proces kształcenia, usprawnić, ułatwić i uatrakcyjnić edukację ma pomoc w wypracowaniu odpowiednich rekomendacji rozwiązań.

Z poważaniem

Z upoważnienia Ministra Edukacji
Katarzyna Lubnauer
Sekretarz Stanu

^[1] Załącznik do uchwały nr 98 Rady Ministrów z dnia 12 września 2024 r. (M.P. poz. 812).

^[2] https://zpe.gov.pl

^[3] https://www.gov.pl/web/edukacja/podstawowe-kierunki-realizacji-polityki-oswiatowej-panstwa-w-roku-szkolnym-20252026

^[4] Przyjętego przez Rady Ministrów 17 września 2025 r.

^[5] Dz. U. z 2025 poz. 881 z późn. zm.

^[6] https://ibe.edu.pl/pl/zmiany-w-szkolach-materialy/2946-profil-absolwenta-i-absolwentki-droga-do-zmian-w-edukacji

^[7] Określonych rozporządzeniem Ministra Edukacji Narodowej z dnia 16 maja 2019 r. w sprawie podstaw programowych kształcenia w zawodach szkolnictwa branżowego oraz dodatkowych umiejętności zawodowych w zakresie wybranych zawodów szkolnictwa branżowego (Dz. U. poz. 991, z późn. zm.).

^[8] Określona w rozporządzeniu Ministra Edukacji z dnia 6 marca zmieniającym rozporządzenie w sprawie podstawy programowej wychowania przedszkolnego oraz podstawy programowej kształcenia ogólnego dla szkoły podstawowej, w tym dla uczniów z niepełnosprawnością intelektualną w stopniu umiarkowanym lub znacznym, kształcenia ogólnego dla branżowej szkoły I stopnia, kształcenia ogólnego dla szkoły specjalnej przysposabiającej do pracy oraz kształcenia ogólnego dla szkoły policealnej (Dz. U. z 2025 r. poz. 378) oraz w rozporządzeniu Ministra Edukacji z dnia 6 marca zmieniającym rozporządzenie w sprawie podstawy programowej kształcenia ogólnego dla liceum ogólnokształcącego, technikum oraz branżowej szkoły II stopnia (Dz. U. z 2025 r. poz. 382).