Interpelacja nr 12598

do ministra sprawiedliwości

w sprawie postępu prac nad projektem ustawy o przywróceniu ładu konstytucyjnego w sądownictwie oraz uwzględnienia stanowiska Ogólnopolskiego Zrzeszenia Sędziów "Aequitas"

Zgłaszający: Wiesław Różyński

Data wpływu: 30-09-2025

Szanowny Panie Ministrze,

w nawiązaniu do pisma z dnia 10 czerwca 2025 r. skierowanego przez Ogólnopolskie Zrzeszenie Sędziów „Aequitas” do mojego biura poselskiego, w którym stowarzyszenie wzywa do pilnego uregulowania statusu sędziów sądów powszechnych powołanych w latach 2018-2025 w postępowaniach konkursowych przed niekonstytucyjnie ukształtowaną Krajową Radą Sądownictwa (KRS), zwracam się z uprzejmą prośbą o udzielenie odpowiedzi na poniższe pytania.

Projekt ustawy o przywróceniu ładu konstytucyjnego w sądownictwie, opublikowany przez Ministerstwo Sprawiedliwości w dniu 24 kwietnia 2025 r., stanowi kluczowy krok w kierunku uzdrowienia polskiego wymiaru sprawiedliwości po reformach z lat 2017-2023, które podważyły niezależność sądów i naruszyły standardy konstytucyjne (art. 2, 173, 180 i 187 Konstytucji RP) oraz międzynarodowe (wyroki TSUE w sprawach C-619/18 i C-791/19 oraz ETPCz w sprawie Reczkowicz v. Polska). Dokument ten zakłada podział sędziów na grupy kolorystyczne (zieloną, żółtą i czerwoną) w celu weryfikacji nominacji, z poszanowaniem nieusuwalności sędziów i ochroną orzecznictwa, co jest zgodne z zaleceniami Komisji Weneckiej przekazanymi w kwietniu 2025 r.

Wstępny etap prac nad projektem zakończono w lipcu 2025 r., a konsultacje publiczne trwają, jednak brak ostatecznego harmonogramu wejścia w życie budzi obawy o dalsze opóźnienia w odblokowaniu funduszy z Krajowego Planu Odbudowy (KPO) oraz eskalację sporów przed ETPCz. Stanowisko „Aequitas” podkreśla konieczność przywracania status quo ante bez destabilizacji orzecznictwa, z mechanizmami sądowej weryfikacji, co bezpośrednio odpowiada celom projektu.

W związku z powyższym proszę o udzielenie odpowiedzi na następujące pytania:

1. Jaki jest aktualny status prac legislacyjnych nad projektem ustawy o przywróceniu ładu konstytucyjnego w sądownictwie, w tym planowany termin skierowania go do pierwszego czytania w Sejmie RP oraz wejścia w życie (wstępnie wskazany na 15 października 2025 r.)?
2. Czy Ministerstwo Sprawiedliwości uwzględniło w projekcie lub jego ewentualnych poprawkach stanowisko Ogólnopolskiego Zrzeszenia Sędziów „Aequitas” wyrażone w piśmie z 10 czerwca 2025 r., w szczególności co do unieważniania wadliwych nominacji bez naruszenia art. 180 ust. 1 Konstytucji RP (nieusuwalność sędziów) oraz zapewnienia opcji wznowienia postępowań w ciągu 1 miesiąca dla stron?
3. Jakie są wyniki konsultacji z Komisją Wenecką po przekazaniu założeń projektu w kwietniu 2025 r. i czy planowane są dodatkowe opinie Rady Europy w sprawie zgodności mechanizmów weryfikacji nominacji (wariant z mocy ustawy vs. przez odnowioną KRS) z art. 6 EKPCz?
4. W jaki sposób projekt zapewni ochronę praw nabytych sędziów z grup „żółtej” i „czerwonej” (ok. 400 osób), w tym okres przejściowy dla awansów i delegacji, aby uniknąć destabilizacji sądów powszechnych?
5. Czy ministerstwo planuje dodatkowe działania legislacyjne uzupełniające projekt, np. w zakresie likwidacji pozostałych skutków istnienia Izby Dyscyplinarnej SN, w celu pełnego przywrócenia zaufania do wymiaru sprawiedliwości?

Proszę o udzielenie odpowiedzi w trybie pilnym, w terminie przewidzianym przez Regulamin Sejmu RP.

Z poważaniem