Odpowiedź na interpelację nr 1270

w sprawie audytu w Ministerstwie Edukacji Narodowej

Odpowiadający: sekretarz stanu w Ministerstwie Edukacji Narodowej Katarzyna Lubnauer

Warszawa, 20-02-2024

Szanowny Panie Pośle,

odpowiadając na Interpelację w sprawie audytu w Ministerstwie Edukacji Narodowej uprzejmie proszę o przyjęcie następujących informacji.

Prace mające na celu dokonanie przeglądu działalności Ministerstwa rozpoczęte zostały w grudniu 2023 r. i obejmują swoim zakresem działalność wszystkich komórek organizacyjnych MEN.

Przegląd prowadzony przez Departament Kontroli i Audytu w MEN obejmuje:

1. analizę nieprawidłowości wskazanych przez Najwyższa Izbę Kontroli w wyniku kontroli przeprowadzonych w Ministerstwie w latach 2022, 2023, w tym wniosków pokontrolnych do realizacji przez MEN (także wniosków z kontroli poza Ministerstwem przeprowadzonych w jednostkach w dziale oświata i wychowanie), w szczególności dotyczących następujących obszarów kontroli:

• wykonania budżetu państwa pod względem legalności, celowości, rzetelności i gospodarności działań podejmowanych przez Ministra - dysponenta części budżetowej 30 – Oświata i wychowanie,
• dopuszczania podręczników do użytku szkolnego, w zakresie organizacji procesu dopuszczania podręczników do użytku szkolnego, w tym zapewnienia dostępu uczniom do podręczników szkolnych i materiałów edukacyjnych,
• udostępniania informacji publicznej, w zakresie zgodnego z przepisami prawa wywiązywania się z obowiązku udostępniania informacji publicznej,
• realizacji programu „Laboratoria przyszłości”, w zakres przygotowania, wdrożenia i koordynacji programu dotyczącego wsparcia finansowego na rozwijanie szkolnej infrastruktury oraz umiejętności podstawowych i przekrojowych dzieci i młodzieży oraz nadzoru nad realizacją tego programu,
• pomocy psychologicznej i psychoterapeutycznej dla dzieci i młodzieży - kontroli dotyczącej koordynacji i realizacji przez Ministerstwo polityki oświatowej państwa w zakresie pomocy psychologiczno-pedagogicznej dla dzieci i młodzieży,
• kształcenia dzieci cudzoziemców w polskich szkołach, w zakresie warunków prawnych, organizacyjnych i finansowych do kształcenia dzieci cudzoziemców oraz nadzoru Ministra nad wykonywaniem nadzoru pedagogicznego sprawowanego przez kuratorów oświaty dotyczącego dzieci cudzoziemców,
• funkcjonowania systemu finansowania szkół niepublicznych kształcących osoby dorosłe, w zakresie zapewnienia warunków organizacyjno-prawnych do prawidłowego udzielania, pobierania, wykorzystywania i rozliczania dotacji w szkołach niepublicznych,
• szkolnictwa zawodowego, w zakresie zapewnienia odpowiednich warunków prawnych, organizacyjnych i finansowych w szkołach prowadzących kształcenie zawodowe oraz nadzoru Ministra nad wykonywaniem nadzoru pedagogicznego sprawowanego przez kuratorów oświaty nad szkołami prowadzącymi kształcenie zawodowe,
• edukacji głuchych i niedosłyszących dzieci i młodzieży, w zakresie zapewnienia głuchym i niedosłyszącym dzieciom i młodzieży dostępu do systemu kształcenia odpowiedniego do ich potrzeb,
• finansowania zadań oświatowych realizowanych przez jednostki samorządu terytorialnego, w zakresie zapewnienia finansowania potrzeb w tym obszarze;

2. analizę nieprawidłowości wskazanych w wystąpieniach pokontrolnych Ministerstwa po przeprowadzonych kontrolach w latach 2022, 2023 w jednostkach podległych i nadzorowanych, a także w podmiotach, które otrzymały środki budżetowe na realizację zadań publicznych z części budżetu państwa, której minister właściwy do spraw oświaty i wychowania jest dysponentem;

3. wyniki audytów wewnętrznych prowadzonych w latach 2022, 2023.

W dokumencie z przeprowadzonego przeglądu zawarte będą informacje o sposobie realizacji wniosków i zaleceń pokontrolnych, a także informacje o wynikach kontroli przeprowadzanej przez Ministerstwo w Instytucie Rozwoju Języka Polskiego im. świętego Maksymiliana Marii Kolbego pn. „Przyznawanie środków wsparcia finansowego przez Instytut Rozwoju Języka Polskiego im. świętego Maksymiliana Marii Kolbego. Wybrane obszary działalności bieżącej Instytutu”.

Uzupełnieniem przeglądu będą również informacje po przeprowadzonym audycie działalności Instytutu Badań Edukacyjnych, obejmującym także analizę wydatków na cyfryzację edukacji w IBE oraz wyniki z analizy systemu zarządzania dotacjami w 2023 r. w Ministerstwie (zadanie zlecone Ministerstwu przez Kancelarię Prezesa Rady Ministrów do realizacji do końca lutego br.).

Zakończenie przeglądu planowane jest niezwłocznie po przeprowadzeniu ww. działań Ministerstwa. W przypadku ujawnienia okoliczności wskazujących na naruszenie prawa przygotowane zostaną właściwe zawiadomienia.

Ponadto, w związku z ustanowionym przez Ministra Edukacji i Nauki w 2022 r. programem pod nazwą „Rozwój potencjału infrastrukturalnego podmiotów wspierających system oświaty i wychowania”, w ramach którego udzielona została dotacja celowa na finansowanie/dofinasowanie kosztów realizacji inwestycji związanej z zakupem nieruchomości, budową obiektu, dostosowaniem obiektu, zakupem wyposażenia, rozpoczęto kontrolę obejmującą m.in. analizę:

1. wykonania rzeczowo-finansowego inwestycji,
2. osiągnięcia przez beneficjentów celów programu,
3. zgodności inwestycji z przepisami i procedurami dotyczącymi zamówień publicznych, przepisami z zakresu prawa budowlanego, w tym dotyczącymi wymagań higienicznych i zdrowotnych, bezpieczeństwa pożarowego, bezpieczeństwa i higieny pracy, ochrony obiektów wpisanych do rejestru zabytków oraz obiektów objętych ochroną konserwatorską,
4. prawidłowości, celowości i zasadności wydatkowania środków finansowych na realizację inwestycji.

Kontrola będzie prowadzona do końca kwietnia br.

Odnosząc się do procedury, praktyki oraz obszarów przeprowadzania audytów w ministerstwie przedstawiam poniższe informacje.

Audyt wewnętrzny w Ministerstwie prowadzi się na podstawie przepisów ustawy o finansach publicznych z dnia 27 sierpnia 2009 r.^[1], zgodnie z zapisami działu VI tej ustawy pn. Audyt wewnętrzny oraz koordynacja audytu wewnętrznego w jednostkach sektora finansów publicznych.

Ponadto audyt działa w oparciu o przepisy rozporządzenia Ministra Finansów w sprawie audytu wewnętrznego oraz informacji o pracy i wynikach tego audytu z dnia 4 września 2015 r.^[2]. Rozporządzenie określa szczegółowy sposób i tryb przeprowadzania audytu wewnętrznego oraz przekazywania informacji o pracy i wynikach audytu wewnętrznego. Dodatkowo audytor wewnętrzny prowadząc audyt kieruje się wskazówkami zawartymi w standardach audytu wewnętrznego, które zostały ogłoszone w formie komunikatu przez Ministra Rozwoju i Finansów^[3].

Audyt wewnętrzny przeprowadza się na podstawie rocznego planu audytu wewnętrznego. W uzasadnionych przypadkach audyt wewnętrzny przeprowadza się poza planem audytu. Do końca roku kierownik komórki audytu wewnętrznego w porozumieniu z kierownikiem jednostki przygotowuje na podstawie analizy ryzyka plan audytu na następny rok.

Kierownik komórki audytu wewnętrznego, przeprowadzając analizę ryzyka, bierze pod uwagę w szczególności zadania wynikające z planu działalności, a także wytyczne ministra kierującego działem, komitetu audytu oraz szczegółowe wytyczne Ministra Finansów.

Przeprowadzając analizę ryzyka, kierownik komórki audytu wewnętrznego bierze pod uwagę w szczególności: cele i zadania jednostki, ryzyka wpływające na realizację celów i zadań jednostki, wyniki audytów i kontroli.

Kierownik komórki audytu wewnętrznego wyznacza obszary działalności jednostki, w których zostaną przeprowadzone zadania zapewniające w roku następnym, biorąc pod uwagę: wynik analizy ryzyka, priorytety kierownika jednostki i komitetu audytu, dostępne zasoby osobowe.

Z wyrazami szacunku

Z upoważnienia Ministra Edukacji
Katarzyna Lubnauer
Sekretarz Stanu

^[1] Dz. U. z 2023 r., poz. 1270 z późn. zm.

^[2] Dz. U. z 2018 r., poz. 506

^[3] Dz. Urz. Min. Roz. i Fin. z dnia 16 grudnia 2016 r., poz. 28