Interpelacja nr 12836

do ministra nauki i szkolnictwa wyższego

w sprawie wsparcia finansowego dla budowy Centrum Biotechnologii i Bioróżnorodności Uniwersytetu Śląskiego

Zgłaszający: Monika Rosa, Małgorzata Pępek, Tomasz Głogowski, Marek Krząkała, Gabriela Lenartowicz, Ewa Kołodziej, Łukasz Ściebiorowski, Mateusz Bochenek, Barbara Dolniak, Katarzyna Stachowicz

Data wpływu: 10-10-2025

Szanowny Panie Ministrze,

Uniwersytet Śląski w Katowicach realizuje strategiczną dla regionu inwestycję – budowę Centrum Biotechnologii i Bioróżnorodności (CBB). Projekt ten ma kluczowe znaczenie nie tylko dla samej uczelni, ale również dla całego województwa śląskiego w kontekście transformacji regionu oraz rozwoju nowoczesnych gałęzi nauki i gospodarki.

CBB ma stać się jednym z filarów nowoczesnej infrastruktury badawczej, wspierającej innowacje w obszarze biotechnologii, ochrony środowiska, biologii molekularnej oraz zielonych technologii. Inwestycja ta będzie istotnym zapleczem eksperckim w sytuacjach kryzysowych, wzmacniając bezpieczeństwo biologiczne i obronność regionu. Co więcej, ośrodek ten przyczyni się do zatrzymywania w regionie wykwalifikowanych kadr naukowych i przeciwdziałania zjawisku „drenażu mózgów”, które jest jednym z głównych problemów województwa śląskiego.

Według przedstawionych danych finansowych, na skutek rosnących kosztów budowlanych, całkowita wartość inwestycji znacząco wzrosła: wartość określona w umowie o dofinansowanie ze środków FESL wynosi około 210 mln zł (w tym 135 mln zł ze środków unijnych przekazanych przez Urząd Marszałkowski oraz ponad 75 mln zł wkładu własnego uczelni), natomiast po aktualizacji kosztów rynkowych wzrosła do ok. 360 mln zł, co oznacza konieczność uzupełnienia finansowania o 150 mln zł.

Brak zapewnienia dodatkowego finansowania grozi utratą unijnego dofinansowania, a w konsekwencji rezygnacją z budowy nowoczesnego ośrodka badawczego o znaczeniu strategicznym. W kolejnej perspektywie unijnej województwo śląskie utraci status regionu słabiej rozwiniętego, co oznaczać będzie znacznie niższy poziom dofinansowania. Dodatkowo dalszy wzrost cen w budownictwie jeszcze bardziej zwiększy koszty tej inwestycji, czyniąc ją w przyszłości nierealną.

Budowa CBB wpisuje się w priorytety polityki państwa w zakresie transformacji energetycznej, rozwoju zielonej gospodarki oraz wspierania badań naukowych i innowacji. Ośrodek ten będzie wspierał m.in. rozwój medycyny, analityki medycznej na wypadek zagrożeń biologicznych, badania nad bezpieczeństwem żywności, rolnictwem oraz rekultywacją terenów zdegradowanych w wyniku działalności przemysłowej. W dobie zmian klimatycznych i nowych wyzwań w zakresie bezpieczeństwa narodowego powstanie CBB jest inwestycją o strategicznym znaczeniu dla Polski. Zaniechanie realizacji budowy CBB oznaczałoby utratę szansy na stworzenie nowoczesnego zaplecza badawczego służącego regionowi i całej Polsce. Jest to niepowtarzalna okazja w obecnej perspektywie unijnej do roku 2029, a jej niewykorzystanie będzie miało daleko idące negatywne skutki społeczne, gospodarcze i naukowe.

W związku z powyższym zwracamy się do Pana Ministra z pytaniami:

1. Czy Ministerstwo Nauki i Szkolnictwa Wyższego planuje wsparcie finansowe dla budowy Centrum Biotechnologii i Bioróżnorodności Uniwersytetu Śląskiego w Katowicach?

2. Czy rozważane jest objęcie inwestycji finansowaniem ze środków centralnych (w tym w formie obligacji Skarbu Państwa), aby umożliwić pełne wykorzystanie środków unijnych?

3. Jakie działania planuje Ministerstwo Nauki i Szkolnictwa Wyższego, aby zapewnić realizację tej inwestycji, która wpisuje się w priorytety państwa w zakresie transformacji energetycznej, zielonej gospodarki oraz wspierania badań naukowych i innowacji?