do ministra zdrowia
w sprawie uporządkowania sytuacji prawnej jednostek Państwowego Ratownictwa Medycznego
Zgłaszający: Lucjan Marek Pietrzczyk
Data wpływu: 02-02-2024
Szanowna Pani Minister,
zwracam się z interpelacją w sprawie rozważenia możliwości podjęcia inicjatywy ustawodawczej w zakresie zmiany ustawy o Państwowym Ratownictwie Medycznym lub ujednolicenia jej interpretacji przez Ministerstwo Zdrowia i NFZ. Proponowana zmiana ma charakter porządkujący i zapewni stabilną pracę dysponentów ratownictwa medycznego. Umożliwi utrzymanie zatrudnienia ratowników medycznych w okresie przejściowym, do czasu zmian wojewódzkich planów działania ratownictwa medycznego wynikających z nowelizacji ustawy.
Przyjęta w roku 2006 ustawa o Państwowym Ratownictwie Medycznym określiła dwa rodzaje zespołów ratownictwa medycznego:
1) zespoły specjalistyczne, w skład których wchodzą co najmniej trzy osoby uprawnione do wykonywania medycznych czynności ratunkowych, w tym lekarz systemu oraz pielęgniarka systemu lub ratownik medyczny;
2) zespoły podstawowe, w skład których wchodzą co najmniej dwie osoby uprawnione do wykonywania medycznych czynności ratunkowych będące pielęgniarką systemu lub ratownikiem medycznym. Nowelizacja ustawy spowodowana pandemią COVID-19 zmieniła przepisy dotyczące zespołu specjalistycznego. Dodany przepis umożliwił funkcjonowanie zespołu specjalistycznego bez lekarza (art. 36a ust 1: W okresie ogłoszenia stanu zagrożenia epidemicznego albo stanu epidemii w skład zespołu specjalistycznego mogą wchodzić trzy osoby posiadające kwalifikacje wymagane dla ratownika medycznego lub pielęgniarki systemu). Wprowadzony przepis okazał się być bardzo trafnym, gdyż umożliwił prawidłowe funkcjonowanie ratownictwa medycznego w tym jakże trudnym okresie. Dysponenci ratownictwa medycznego zapewnili dodatkową kadrę ratowników medycznych i skutecznie realizowali zadania ustawowe.
Odwołanie stanu zagrożenia epidemicznego spowodowało całkowitą zmianę zasad pracy zespołów specjalistycznych. Dysponenci zgodnie z harmonogramem pracy byli przygotowani na zespoły z trzema ratownikami medycznymi, zaś zgodnie z przywróconym prawem, jednego z ratowników miał zastąpić lekarz. Było rzeczą niemożliwą, by w ciągu kilku dni pozyskać kilkuset lekarzy, również społecznie trudną było natychmiastowe zwolnienie ratowników. Wg informacji uzyskanych od regionalnych centrów ratownictwa medycznego Ministerstwo Zdrowia zachęcało, w przypadku braku lekarza, do utrzymywania zespołów specjalistycznych w składzie trzech ratowników medycznych. Intencją stron było zatrzymanie w systemie Państwowego Ratownictwa Medycznego ratowników medycznych. Jednocześnie rozpoczęto intensywne rozmowy strony społecznej z przedstawicielami Ministerstwa Zdrowia w sprawie finansowania takiego rozwiązania. Ze strony Ministerstwa Zdrowia padła propozycja nowelizacji rozporządzenia Ministra Zdrowia w sprawie ogólnych warunków umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej. Zmiana tego dokumentu miała zapewnić finansowanie zespołów w składzie trzech ratowników medycznych jako zespołów specjalistycznych. Ustalenia zostały wprowadzone w życie poprzez nowelizację z dnia 11 października 2023 r. ww. dokumentu (Dz.U.2023.2186). Niestety, z informacji od dysponentów wynika, że przyjęte ustalenia nie są akceptowane przez Narodowy Fundusz Zdrowia. Narodowy Fundusz Zdrowia co prawda odstępuje od naliczania kar, ale odmawia zapłaty za trzecią osobę w zespole, stojąc na stanowisku, iż ma to być lekarz i zastępowanie go przez ratownika medycznego nie ma znaczenia. Ta odmienna interpretacja Ministerstwa Zdrowia i Narodowego Funduszu Zdrowia jest olbrzymim problemem. Bez zapłaty za rzeczywiście poniesione koszty konieczna będzie szybka rezygnacja z trzeciego ratownika w zespole specjalistycznym. Zwolnienie kilkuset ratowników medycznych byłoby olbrzymią stratą dla sytemu ratownictwa medycznego.
Proponowana zmiana ustawy o Państwowym Ratownictwie Medycznym (Dz. U. z 2023 r. poz. 1541) poprzez dodanie pod art. 36a nowego art. 36b w brzmieniu:
1. W okresie od 1 lipca 2023 r. do 30 czerwca 2024 r. w skład zespołu specjalistycznego mogą wchodzić trzy osoby posiadające kwalifikacje wymagane dla ratownika medycznego lub pielęgniarki systemu.
2. W okresie od 1 lipca 2023 r. do 30 czerwca 2024 r. kierownikiem zespołu, o którym mowa w ust. 1, jest osoba wskazana przez dysponenta jednostki, będąca ratownikiem medycznym lub pielęgniarką systemu.
Z uwagi na powyższe proszę o informację:
Jak przedstawia się bieżąca sytuacja prawna działania zespołów specjalistycznych Państwowego Ratownictwa Medycznego w kontekście przytaczanych w powyższej interpelacji zdarzeń oraz czy są planowane prace nad wprowadzeniem zmian prawnych w tym zakresie?