do ministra rodziny, pracy i polityki społecznej
w sprawie przyznawania renty osobom niezdolnym do pracy, które nie spełniają wymaganego okresu składkowego
Zgłaszający: Jarosław Wałęsa
Data wpływu: 27-10-2025
Gdańsk, 27 października 2025 r.
Osoby, które w wyniku choroby lub innego zdarzenia losowego stały się całkowicie lub częściowo niezdolne do pracy po ukończeniu 30. roku życia, są zobowiązane do wykazania odpowiedniego okresu składkowego i nieskładkowego, aby móc otrzymać rentę z tytułu niezdolności do pracy. Okres wymagany rośnie wraz z wiekiem w chwili powstania niezdolności. W praktyce oznacza to, że osoby w średnim lub starszym wieku, które nagle tracą zdolność do pracy, nie mają możliwości spełnienia wymogów stażu. Przykładem jest osoba, która zachorowała po 40. roku życia i zabrakło jej 1,5 roku zatrudnienia, aby uzyskać rentę, mimo całkowitej niezdolności do pracy.
Taki stan prawny prowadzi do sytuacji, w której osoby całkowicie niezdolne do pracy pozostają bez zabezpieczenia socjalnego i zmuszone są do życia w skrajnej biedzie. Obowiązujący system nie uwzględnia sytuacji osób, które nagle zostały wyłączone z możliwości pracy. W związku z tym zasadne wydaje się rozważenie zmiany przepisów, tak aby przyznanie renty osobom całkowicie lub częściowo niezdolnym do pracy nie było uzależnione od pełnego wymaganego okresu stażu, a osoby te otrzymywały minimalne zabezpieczenie socjalne adekwatne do ich potrzeb i sytuacji życiowej.
Wprowadzenie zmian umożliwiających przyznawanie renty niezależnie od pełnego okresu stażu w przypadku nagłej i całkowitej niezdolności do pracy odpowiadałoby zasadom sprawiedliwości społecznej i ochrony osób w najtrudniejszej sytuacji życiowej.
W związku z powyższym zwracam się z uprzejmą prośbą do Pani Minister o udzielenie odpowiedzi na następujące pytania: