w sprawie niezgodności między deklarowaną, a przyznaną kwotą środków na potrzeby oświatowe powiatu wodzisławskiego w 2025 r.
Odpowiadający: sekretarz stanu w Ministerstwie Edukacji Narodowej Henryk Kiepura
Warszawa, 20-11-2025
Szanowna Pani Poseł,
w odpowiedzi na interpelację w sprawie niezgodności między deklarowaną, a przyznaną kwotą środków na potrzeby oświatowe dla powiatu wodzisławskiego w 2025 r., uprzejmie proszę o przyjęcie poniższych wyjaśnień.
Zgodnie z nową ustawą z dnia 1 października 2024 r. o dochodach jednostek samorządu terytorialnego (Dz. U. z 2024 r. poz. 1572), od 2025 r. zmianie uległ dotychczasowy system finansowania zadań realizowanych przez jednostki samorządu terytorialnego.
Przepisy ww. ustawy określają, że do podziału potrzeb oświatowych między poszczególne JST na rok 2025 zostały przyjęte dane o liczbie dzieci, uczniów, słuchaczy, wychowanków oraz liczbie etatów nauczycieli w roku szkolnym 2023/2024 wykazane w systemie informacji oświatowej, według stanu na 15 maja 2024 r.
Z powodu tempa prac legislacyjnych nad nową ustawą o dochodach jednostek samorządu terytorialnego, do naliczenia potrzeb oświatowych na 2025 r. wyjątkowo nie było weryfikacji danych, która pozwoliłaby na wykluczenie wszelkich niezgodności.
Minister ds. oświaty i wychowania dokonał ponownego wyliczenia potrzeb oświatowych dla JST na rok 2025. Potrzeby oświatowe powiatu wodzisławskiego zostały powiększone o całą brakującą kwotę wynikającą z przyjęcia niekompletnych danych. Nowe wyliczenia potrzeb oświatowych mają wpływ na zwiększenie łącznych dochodów w części JST. Minister Finansów i Gospodarki przekazał środki wynikające z ww. korekty dochodów na rachunki JST w dniu 29 września br. Dokonana korekta dochodów dotyczyła tylko tych JST, w których w wyniku niezgodności doszło do zaniżenia łącznych dochodów na rok 2025.
W związku z uwzględnieniem większej liczby uczniów przeliczeniowych w skorygowanym podziale potrzeb oświatowych na rok 2025, zmniejszeniu uległ standard finansowy A, który pierwotnie określono na 9 477,19 zł. Po korekcie standard finansowy A na rok 2025 wynosi 9 415,18 zł.
Tym JST, w których potrzeby oświatowe zostały naliczone w kwocie wyższej w pierwszej metryczce podziału potrzeb oświatowych, nie będą zmniejszane dochody na rok 2025. Korekta dochodów dotyczyła tylko tych JST, w których w wyniku niezgodności doszło do zaniżenia łącznych dochodów na rok 2025. Należy jednak zauważyć, że potrzeby oświatowe, jako część potrzeb finansowych jednostek samorządu terytorialnego, stanowią jedynie element kalkulacyjny dochodów jednostek samorządu terytorialnego, a nie ich dochód. Zaniżenie potrzeb oświatowych na skutek wykorzystania do obliczeń nieprawidłowych danych nie w każdym przypadku prowadzi do zaniżenia dochodów. System finansowania jednostek samorządu terytorialnego w 2025 r. został tak skonstruowany, że wszystkim samorządom zapewniono wzrost łącznych dochodów z tytułu udziałów w podatku dochodowym od osób fizycznych, w podatku dochodowym od osób prawnych oraz subwencji ogólnej. Część jednostek samorządu terytorialnego w przypadku zaniżenia potrzeb oświatowych, na skutek np. błędu powstałego w systemie informacji oświatowej, uzyskała potrzeby uzupełniające, które zapewniły wzrost dochodów na poziomie gwarantowanym przez ustawę.
Kwota 21905 zł to skalkulowana przez Ministerstwo Finansów kwota zaniżenia dochodów powiatu wodzisławskiego na rok 2025 wynikająca z ponownego przeliczenia potrzeb oświatowych (w pełnej wysokości), o którym napisano wyżej. Potrzeby oświatowe nie są częścią budżetu jak w poprzednim systemie część oświatowa subwencji ogólnej i ich zaniżenie nie w każdym przypadku doprowadziło do zaniżenia łącznych dochodów JST.
Aby wykluczyć wszelkie niezgodności w wykazywaniu danych w systemie informacji oświatowej, Ministerstwo Edukacji Narodowej corocznie przeprowadza weryfikację danych. Również w roku 2025, do naliczenia potrzeb oświatowych na rok 2026 odbyła się taka weryfikacja, wg stanu na dzień 15 czerwca br., zgodnie z art. 68 ustawy o dochodach jednostek samorządu terytorialnego, podczas której zostały udostępnione dla poszczególnych samorządów narzędzia pomocnicze, wyjaśnienia i szczegółowe raporty.
Z wyrazami szacunku
Z upoważnienia Ministra Edukacji
Henryk Kiepura
Sekretarz Stanu