do ministra funduszy i polityki regionalnej
w sprawie wykorzystania środków z Krajowego Planu Odbudowy oraz wyników kontroli przyznanych już dotacji i pożyczek
Zgłaszający: Lidia Czechak, Wioletta Maria Kulpa, Robert Warwas
Data wpływu: 20-11-2025
Szanowna Pani Minister!
W związku z licznymi sygnałami dotyczącymi niejasności w zakresie faktycznego wykorzystania środków z Krajowego Planu Odbudowy (KPO), sposobu ich rozdysponowania, przejrzystości kontroli oraz ryzyka niewykorzystania części funduszy, zwracam się z uprzejmą prośbą o przedstawienie pełnych i precyzyjnych informacji w poniższych obszarach.
KPO to instrument wsparcia finansowego z Unii Europejskiej, a jego właściwe i transparentne wykorzystanie ma kluczowe znaczenie dla rozwoju kraju, bezpieczeństwa finansów publicznych oraz zaufania obywateli do instytucji państwa.
W związku z powyższym proszę o odpowiedź na następujące pytania:
1. Ile środków z Krajowego Planu Odbudowy wpłynęło faktycznie na rachunki budżetu państwa, a ile z nich zostało przekazane beneficjentom końcowym?
Różnice w komunikacji rządu (między kwotami „uzyskanych transz”, „zakontraktowanych” oraz „wypłaconych” środków) utrudniają obywatelom ocenę postępów w wykorzystaniu funduszy. Konieczne jest jednoznaczne wskazanie kwot fizycznie otrzymanych oraz przekazanych beneficjentom.
2. Jak aktualnie kształtuje się podział środków z KPO między dotacje a pożyczki – w wartościach realnie zakontraktowanych i wypłaconych?
Zgodnie z pierwotnym planem część środków stanowią dotacje, a część – pożyczki. Konieczne jest wyjaśnienie, w jakim stopniu plan jest realizowany i czy nie wprowadzono niejawnych przesunięć.
3. Ile projektów w ramach KPO zostało objętych kontrolą (wewnętrzną lub zewnętrzną) i jakie są wyniki tych kontroli?
Dostęp do danych o kontroli wydatkowania wielomiliardowych kwot jest kluczowy dla oceny transparentności i bezpieczeństwa finansowego.
4. Czy zakończono kontrole dotacji z programu HoReCa, w tym przypadków szeroko opisywanych w mediach (dotacje dla klubów, hoteli, lokali o kontrowersyjnym profilu)? Jakie były ich wyniki?
Sprawy te wzbudziły znaczne społeczne emocje. Konieczne jest przedstawienie pełnej informacji o skali nieprawidłowości, anulowanych umowach i wyciągniętych konsekwencjach.
5. Ile środków z KPO jest zagrożonych niewykorzystaniem do końca okresu rozliczeniowego i jakie działania podejmowane są, aby nie utracić tych funduszy?
Niewykorzystanie środków grozi utratą miliardów euro. Potrzebne są rzetelne informacje o skali ryzyka i działaniach naprawczych.
6. Czy rząd planuje publikację jawnego, centralnego rejestru beneficjentów KPO, obejmującego kwoty, branże i status realizacji projektów?
Taki rejestr zwiększa transparentność i umożliwia kontrolę społeczną. W wielu państwach UE takie rozwiązania są standardem.
7. Jak wygląda współpraca z Komisją Europejską w zakresie rozliczania kamieni milowych? Czy KE zgłaszała zastrzeżenia do polskich sprawozdań?
Terminowe i bezproblemowe realizowanie kamieni milowych warunkuje wypłaty kolejnych transz. Obywatele powinni znać aktualny stan współpracy z KE.
8. Jakie kryteria stosowano przy wyborze projektów w sektorze prywatnym (np. HoReCa, OZE, przemysł)? Czy podmioty były poddawane weryfikacji reputacyjnej?
Pojawiające się kontrowersje wokół przyznawania środków podmiotom o wątpliwej reputacji wymagają wyjaśnienia zasad oceny i selekcji projektów.
9. Czy rząd planuje zmiany w systemie wdrażania KPO – w szczególności usprawnienia procedur, skrócenia czasu wypłaty środków i zwiększenia transparentności?
Wielu beneficjentów wskazuje na nadmierną biurokrację i długie terminy. Konieczne są informacje o planowanych reformach.
10. Jakie są planowane terminy publikacji pełnego raportu rozliczeniowego KPO (kontraktacja, wypłaty, kontrole, korekty)?
Regularny, publiczny raport jest podstawą przejrzystości finansów publicznych i rozliczalności rządu.
Zwracam się z prośbą o udzielenie odpowiedzi na powyższe pytania w ustawowym terminie.
Z wyrazami szacunku
Lidia Czechak
Poseł na Sejm RP