do ministra klimatu i środowiska
w sprawie podjęcia inicjatywy ustawodawczej dotyczącej rekompensat dla poszkodowanych w wyniku działalności odkrywek węgla brunatnego oraz zniesienia zakazu wprowadzania nowych obiektów budowlanych na terenach górniczych, na przykładzie sołectwa Tomisławice
Zgłaszający: Tomasz Piotr Nowak, Krzysztof Gadowski
Data wpływu: 05-12-2025
Szanowna Pani Minister,
w imieniu społeczności lokalnej gminy Wierzbinek oraz mieszkańców sołectwa Tomisławice zwracam się z interpelacją dotyczącą pilnej potrzeby podjęcia działań administracyjnych i legislacyjnych związanych z funkcjonowaniem terenów pogórniczych po eksploatacji złoża węgla brunatnego.
W miejscowości Tomisławice obowiązuje zakaz wprowadzania nowych obiektów budowlanych wynikający z ochrony planistycznej terenów górniczych. Zakaz ten – mimo faktycznego zakończenia lub zaprzestania planowania eksploatacji na części obszarów – znacząco hamuje rozwój gospodarczy, mieszkaniowy i rolniczy tej części gminy. Mieszkańcy od wielu lat borykają się również z trwałymi skutkami oddziaływania odkrywek, ponosząc wymierne straty w gospodarstwach rolnych i majątku prywatnym, przy jednoczesnym braku systemowych instrumentów rekompensujących te szkody.
W związku z powyższym proszę o:
1. Uruchomienie działań po stronie administracji geologicznej mających na celu wcześniejsze – przed upływem roku 2030 – zniesienie ochrony planistycznej na terenach górniczych w Tomisławicach, na których eksploatacja została faktycznie zakończona lub nie jest już planowana.
Podstawą do tych działań powinny być:
– rozliczenie zasobów złoża poprzez sporządzenie dodatku do dokumentacji geologicznej,
– skorygowanie i urealnienie granic złoża oraz obszaru górniczego,
– aktualizacja danych w Krajowym Bilansie Zasobów Złóż.
Działania te umożliwią gminie Wierzbinek bezzwłoczne zniesienie zakazu wprowadzania obiektów budowlanych w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego, co odblokuje rozwój inwestycyjny i zapewni mieszkańcom elementarne prawo do dysponowania własną nieruchomością.
2. Rozważenie przez organ koncesyjny zmian w obowiązujących decyzjach koncesyjnych w zakresie obszarów, na których wydobycie nie będzie już prowadzone.
Możliwość zmiany koncesji (np. poprzez jej ograniczenie w granicach obszarów zbędnych) bądź jej częściowe wygaszenie z uwagi na bezprzedmiotowość pozwoliłaby szybciej zwolnić tereny dla celów mieszkaniowych, rolniczych i gospodarczych. Mieszkańcy nie powinni pozostawać przez kolejne lata w niepewności prawnej wynikającej wyłącznie z formalnego utrzymywania granic koncesji, które nie odpowiadają rzeczywistemu stanowi eksploatacji.
Proszę Panią Minister o udzielenie odpowiedzi na następujące pytania:
Z wyrazami szacunku