do ministra kultury i dziedzictwa narodowego
w sprawie programu EtnoPolska
Zgłaszający: Daria Gosek-Popiołek
Data wpływu: 22-12-2025
Szanowna Pani Ministro,
z głębokim niepokojem przyjmuję informacje o planach ograniczenia programu EtnoPolska w 2026 r. wyłącznie do zakupu strojów, przy jednoczesnym ograniczeniu finansowania wydarzeń, warsztatów i festiwali. Taka decyzja oznacza odejście od wsparcia żywej kultury na rzecz gromadzenia rekwizytów. Jest to sprzeczne z duchem konwencji UNESCO o ochronie niematerialnego dziedzictwa kulturowego, a wycofanie mecenatu państwa z autentycznej kultury ludowej tworzy próżnię, którą w Internecie błyskawicznie wypełniają treści generowane przez sztuczną inteligencję.
W związku z powyższym proszę o odpowiedź na następujące pytania:
1. Czy decyzja o ograniczeniu programu EtnoPolska w edycji 2026 wyłącznie do zakupu strojów i wyposażenia (z wyłączeniem organizacji wydarzeń) jest ostateczna? Jaka argumentacja merytoryczna, oprócz oszczędności, stoi za jej podjęciem?
2. Czy ministerstwo posiada analizy ryzyka dotyczące wpływu tych cięć na realizację zapisów konwencji UNESCO w sprawie ochrony niematerialnego dziedzictwa kulturowego? Czy planowane zmiany były konsultowane z Polskim Komitetem ds. UNESCO lub Radą ds. Niematerialnego Dziedzictwa Kulturowego?
3. Czy resort dostrzega problem zalewania przestrzeni cyfrowej fałszywym folklorem generowanym przez AI? Czy MKiDN posiada strategię przeciwdziałania temu zjawisku w sytuacji, gdy jednocześnie ogranicza środki na promocję autentycznej twórczości ludowej?
4. Na jakiej podstawie (jakich badań lub danych) ministerstwo przyjęło założenie, że gminy wiejskie i miejsko-wiejskie będą w stanie przejąć finansowanie festiwali i warsztatów, które dotychczas opierały się na dotacjach z programów ministerialnych?
5. Kto personalnie (jakie ciało doradcze, departament lub eksperci) rekomendował zmianę profilu programu EtnoPolska na czysto zakupowy? Czy w procesie tym brały udział organizacje zrzeszające praktyków kultury tradycyjnej (np. Forum Muzyki Tradycyjnej)?
Z wyrazami szacunku
Daria Gosek-Popiołek