w sprawie luki prawnej w zakresie przyznania dodatku specjalnego zastępcy wójta, burmistrza, prezydenta miasta wykonującemu zadania włodarza w czasie jego przejściowej nieobecności
Odpowiadający: sekretarz stanu w Ministerstwie Spraw Wewnętrznych i Administracji Tomasz Szymański
Warszawa, 26-01-2026
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację numer 14528 pani poseł Lidii Czechak, pani poseł Wioletty Kulpy, pana posła Jarosława Krajewskiego i pana posła Roberta Warwasa w sprawie luki prawnej w zakresie przyznania dodatku specjalnego zastępcy wójta, burmistrza, prezydenta miasta wykonującemu zadania włodarza w czasie jego przejściowej nieobecności uprzejmie przedstawiam, co następuje.
W pierwszej kolejności należy wskazać, że przepisy prawa regulujące przejęcie przez zastępcę wójta[1] wykonywania zadań i kompetencji wójta[2] na czas trwania przemijającej przeszkody w wykonywaniu obowiązków na tym stanowisku funkcjonują w porządku prawnym od blisko dwudziestu lat[3] w niemalże niezmienionym kształcie. Przedmiotowa regulacja została wprowadzona do ustawy o samorządzie gminnym jako instrument umożliwiający sprawne kierowanie sprawami gminy w przypadku, kiedy organ wykonawczy z pewnych powodów nie jest w stanie pełnić swojej funkcji. Należy wskazać, że do Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji nie wpływały postulaty dotyczące przyznania zastępcy wójta czasowo wykonującemu zadania i kompetencje wójta dodatku specjalnego z tego tytułu. Niniejsza interpelacja stanowi pierwszy tego rodzaju sygnał.
Zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa przejęcie przez zastępcę wójta zadań i kompetencji wójta następuje z mocy ustawy, tj. bez konieczności wydawania jakichkolwiek upoważnień. W okresie trwania przemijającej przeszkody zastępca wójta przejmuje całość kompetencji przysługujących organowi wykonawczemu gminy. Przedmiotowy zakres obejmuje również uprawnienia wynikające z przepisów ustawy z dnia 21 listopada 2008 r. o pracownikach samorządowych[4], w tym czynności z zakresu prawa pracy wobec zastępcy wójta.
W tym kontekście należy podkreślić, że rada gminy nie posiada ustawowych kompetencji do ustalania wysokości wynagrodzenia ani jego poszczególnych składników wobec zastępcy wójta, w tym dodatku specjalnego. Niniejsza kompetencja, zgodnie z art. 7 pkt 1 ustawy o pracownikach samorządowych, przysługuje wyłącznie wójtowi jako kierownikowi urzędu.
W omawianej wyjątkowej sytuacji przyznanie sobie przez zastępcę wójta wykonującego zadania i kompetencje wójta dodatku specjalnego może budzić wątpliwości natury etycznej, związanej z występowaniem w podwójnej roli – decydenta i beneficjenta określonego przysporzenia. Jednocześnie należy zauważyć, że obowiązujące przepisy prawa nie wyłączają możliwości wyrażania przez radę gminy stanowisk o kierunkach działania wójta, w tym w sprawie wystąpień i apeli kierowanych do organu wykonawczego. Rada gminy może zatem, w granicach swoich kompetencji, sformułować do organu wykonawczego postulat zmiany warunków wynagrodzenia zastępcy wójta, który wykonuje zadania i kompetencje organu wykonawczego (np. w zakresie czasowego przyznania dodatku specjalnego). Przedmiotowe działanie gminnego organu stanowiącego i kontrolnego wydaje się usuwać wątpliwości związane z przyznaniem zastępcy wójta dodatkowych składników wynagrodzenia.
Mając na uwadze powyższe, uprzejmie informuję, że w Ministerstwie Spraw Wewnętrznych i Administracji obecnie nie są planowane prace legislacyjne zmierzające do nowelizacji ustawy o samorządzie gminnym ani ustawy o pracownikach samorządowych w zakresie przyznawania zastępcy wójta dodatku specjalnego z tytułu czasowego wykonywania zadań i kompetencji wójta.
Z poważaniem
z up. Tomasz Szymański
Sekretarz Stanu
Ministerstwo Spraw Wewnętrznych i Administracji
[1] Analogicznie burmistrza i prezydenta miasta.
[2] Jw.
[3] Art. 28g ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. 2025 poz. 1153 z późn. zm.) został dodany ustawą z dnia 8 lipca 2005 r. o zmianie ustawy o samorządzie gminnym oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. 2005 nr 175 poz. 1457).
[4] Dz. U. 2024 poz. 1135.