Interpelacja nr 14548

do ministra rodziny, pracy i polityki społecznej

w sprawie praktyk orzekania o niepełnosprawności stosowanych przez powiatowe i wojewódzkie zespoły do spraw orzekania o niepełnosprawności

Zgłaszający: Iwona Maria Kozłowska, Anna Wojciechowska

Data wpływu: 09-01-2026

Szanowna Pani Ministro,

na podstawie art. 192 i 193 Regulaminu Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej zwracam się z prośbą o odpowiedzi na pytania dotyczące stosowania wskazań zawartych w orzeczeniach o niepełnosprawności.

Zaniepokoiły mnie doniesienia medialne oraz sygnały od obywateli dotyczące sposobu, w jaki powiatowe zespoły do spraw orzekania o niepełnosprawności (PZON) oraz wojewódzkie zespoły do spraw orzekania o niepełnosprawności (WZON) interpretują i stosują wskazania zawarte w orzeczeniach o niepełnosprawności, w szczególności dotyczące punktu 7 i punktu 8 wskazań.

W zamieszczonym na portalu Infor.pl artykule pt. „Wyjaśniamy, dlaczego PZON i WZON usuwają punkt 7 wskazań w orzeczeniu o niepełnosprawności. To przez przepisy” opisano przypadki, w których osobom z niepełnosprawnością – również dzieciom – wykreślano lub oznaczano jako niewymagające wskazania dotyczące konieczności pomocy i opieki, pomimo że w praktyce ich stan zdrowia wymaga wsparcia.

Relacje opiekunów wskazują na niejednolite praktyki orzekania, które mają istotny wpływ na dostęp do świadczeń i usług przysługujących osobom niepełnosprawnym i ich rodzinom.

Link do artykułu: https://www.infor.pl/prawo/pomoc-spoleczna/niepelnosprawni/7485523,wyjasniamy-dlaczego-pzon-i-wzon-usuwaja-punkt-7-wskazan-w-orzeczeniu-o-niepelnosprawnosci-to-przez-przepisy.html.

Opisane zjawisko budzi poważne wątpliwości co do jednolitego stosowania przepisów i ich praktycznych konsekwencji.

W związku z powyższym zwracam się z następującymi pytaniami:

  1. Czy ministerstwo posiada dane dotyczące liczby orzeczeń o niepełnosprawności, w których w ostatnich 12 miesiącach punkt 7 oraz punkt 8 wskazań zostały wykreślone lub oznaczone jako „nie dotyczy” lub „nie wymaga”? Jeśli tak, proszę o przedstawienie tych danych z podziałem na województwa oraz typ zespołu orzekającego.
  2. Jakie wytyczne dotyczące stosowania punktów 7 i 8 wskazań do orzeczeń o niepełnosprawności obowiązują obecnie PZON i WZON? Czy ministerstwo planuje ich aktualizację, aby zapewnić wyraźne kryteria oceny potrzeb wsparcia?
  3. Czy ministerstwo analizuje wpływ obecnych praktyk orzekania na możliwość korzystania z przysługujących osobom niepełnosprawnym uprawnień i świadczeń? Jeżeli tak, proszę o opis działań i planowanych działań naprawczych.
  4. Jakie mechanizmy nadzorcze i kontrolne ministerstwo stosuje wobec zespołów orzekających, aby zapewnić jednolitość i zgodność z obowiązującymi przepisami oraz z orzeczniczym standardem?

Z poważaniem

Posłanka na Sejm RP
Iwona Maria Kozłowska