Interpelacja nr 15132

do ministra finansów i gospodarki

w sprawie bezpieczeństwa wdrożenia Krajowego Systemu e-Faktur i ochrony praw przedsiębiorców

Zgłaszający: Urszula Pasławska

Data wpływu: 04-02-2026

W dniu 1 lutego br. wchodzi w życie Krajowy System e-Faktur (KSeF), jedna z ważniejszych reform polskiego systemu podatkowego ostatnich lat. Proces cyfryzacji procesów fiskalnych jest oczywiście niezbędny, jednak do mojego biura poselskiego zgłaszają się mali i średni przedsiębiorcy zaniepokojeni możliwymi konsekwencjami tego rozwiązania. Wskazują na systemowe ryzyka, które ich zdaniem mogą naruszać bezpieczeństwo obrotu gospodarczego, ciągłość działalności firm oraz konstytucyjnie chronione prawa przedsiębiorców. Sprawą zajmuje się także rzecznik praw obywatelskich.

Obawy, jakie głownie zgłaszają przedsiębiorcy wobec systemu KSeF, są cztery:

1. Ryzyko tzw. złośliwego fakturowania po stronie nabywcy, czyli wystawiania faktur na obcy numer NIP przez osoby trzecie

Zdaniem przedsiębiorców system nie zawiera skutecznego mechanizmu autoryzacji zakupu przez nabywcę. Brak możliwości natychmiastowego odrzucenia takiej faktury może prowadzić do chaosu księgowego i sporów z organami skarbowymi.

2. Ujawnienie danych wrażliwych firmy

Faktury do KSeF będą przesyłane w formacie XML, co umożliwia algorytmom automatyczny odczyt cen jednostkowych, marż, terminów płatności oraz mapowanie sieci kontrahentów. Taki stan rzeczy, bez jasno określonych mechanizmów kontroli dostępu, może być postrzegany jako naruszenie tajemnicy przedsiębiorstwa.

3. Zagrożenie dla ciągłości sprzedaży

Uzależnienie możliwości wystawienia ostatecznej wiążącej faktury od nadania numeru przez serwery państwowe oznacza, że każda awaria systemu paraliżuje obrót gospodarczy. Przedsiębiorcy obawiają się braku mechanizmów rekompensat za straty wynikłe z przestojów technicznych.

4. Niewystarczająca weryfikacja tożsamości

Tutaj należy odróżnić bezpieczeństwo logowania od bezpieczeństwa obrotu. Obecne mechanizmy uwierzytelniania chronią przed nieuprawnionym dostępem do konta, ale zdaniem przedsiębiorców nie eliminują ryzyka podszywania się pod ich podmiot gospodarczy w relacjach zewnętrznych.

Sektor małych i średnich przedsiębiorstw jest filarem polskiej gospodarki. Dlatego niezwykle ważne jest, żeby proces cyfryzacji procesów fiskalnych odbywał się w pełni transparentnie, w atmosferze zaufania i wzajemnego zrozumienia. Przedsiębiorcy potrzebują pewności, że system KSeF nie stanie się dla nich powodem problemów prawnych i nie skomplikuje prowadzenia firmy.

Niniejszym proszę o odpowiedź na następujące pytania:

1. Czy obecne zabezpieczenia systemu KSeF gwarantują, że zbierane dane będą ograniczone wyłącznie do niezbędnego minimum podatkowego, chroniąc tym samym strategie handlowe i relacje biznesowe firm przed niepowołanym dostępem?
2. Czy resort przewiduje wprowadzenie odpowiedzialności odszkodowawczej państwa za straty poniesione przez przedsiębiorców w wyniku awarii systemu?
3. Jaką procedurę powinien przyjąć przedsiębiorca, aby natychmiastowo i skutecznie usunąć z systemu KSeF fakturę zakupu, której nie zlecał, a która pojawiła się na jego koncie w wyniku podania jego numeru NIP przez osobę trzecią?
4. Czy ministerstwo planuje wprowadzenie funkcji „akceptacji faktury” przez nabywcę przed jej oficjalnym wejściem do obiegu prawnego w KSeF?
5. Czy resort planuje dodatkowe konsultacje lub programy wsparcia dla mikroprzedsiębiorców w celu ułatwienia adaptacji do nowych wymogów?
6. Czy zdaniem resortu obecne mechanizmy weryfikacji są wystarczające?
7. Czy wyniki testów obciążeniowych i audytów bezpieczeństwa systemu są zadowalające, biorąc pod uwagę ogromną skalę 2,5 mld dokumentów, które mają być procedowane w systemie każdego roku?