w sprawie podstawy, trybu i finansowania udziału osoby towarzyszącej w zagranicznej wizycie ministra spraw zagranicznych w Indiach (17-20 stycznia 2026 r.), standardów transparentności oraz potrzeby doprecyzowania przepisów w tym zakresie
Odpowiadający: sekretarz stanu w Ministerstwie Spraw Zagranicznych Władysław Teofil Bartoszewski
Warszawa, 25-03-2026
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację nr 15348 posła Jarosława Sachajki w sprawie podstawy, trybu i finansowania udziału osoby towarzyszącej w zagranicznej wizycie ministra spraw zagranicznych w Indiach (17-20 stycznia 2026 r.), standardów transparentności oraz potrzeby doprecyzowania przepisów w tym zakresie), przekazuję następujące informacje.
Pani Anne Applebaum uczestniczyła w wizycie w Republice Indii w dniach 17 – 20 stycznia 2026 roku jako osoba oficjalnie towarzysząca - Małżonka Wiceprezesa Rady Ministrów, Ministra Spraw Zagranicznych Rzeczypospolitej Polskiej Pana Radosława Sikorskiego. W wizytach Wicepremierów, a także Ministrów Spraw Zagranicznych mogą uczestniczyć Współmałżonkowie. Dobrym przykładem jest Nieformalne Spotkanie Ministrów Spraw Zagranicznych Państw Członkowskich Unii Europejskiej w Formule Gymnich, które odbyło się w maju 2025 roku w Warszawie w ramach prezydencji Polski w Radzie Unii Europejskiej. W spotkaniu uczestniczyło sześciu Współmałżonków Ministrów Spraw Zagranicznych. Współmałżonkowie towarzyszyli Ministrom Spraw Zagranicznych w uroczystym obiedzie oraz realizowali program odrębny.
Ogólne wytyczne/procedury dot. podróży służbowych pracowników MSZ oraz osób niebędących pracownikami Ministerstwa, których podróż jest finansowana ze środków MSZ, są zawarte w zarządzeniu nr 9 Dyrektora Generalnego Służby Zagranicznej z dnia 21 sierpnia 2019 (z późn. zm.) w sprawie podróży służbowych w Ministerstwie Spraw Zagranicznych i w placówkach zagranicznych. Jednocześnie informuję, że Biuro Administracji MSZ nie kupowało Pani Anne Applebaum biletu lotniczego ani nie wypłaciło świadczeń związanych z wyjazdem do Indii w dniach 17-20 stycznia 2026 roku.
Małżonka Wiceprezesa Rady Ministrów, Ministra Spraw Zagranicznych Rzeczypospolitej Polskiej Pana Radosława Sikorskiego uczestniczyła w następujących punktach programu:
Wicepremier R. Sikorski oraz A. Applebaum otrzymali odrębne zaproszenia na Jaipur Literature Festival. P. Anne Applebaum była osobiście zaproszona na obiady wydawane przez Bloomsbury Publishing oraz Juggernaut Publishing. W obu obiadach towarzyszył jej Wicepremier R. Sikorski.
Poza punktami programu wymienionymi w odpowiedzi na pytanie 3. p. Anne Applebaum realizowała program odrębny.
MSZ nie kupowało Pani Anne Applebaum biletu lotniczego ani nie wypłaciło świadczeń związanych z wyjazdem do Indii w dniach 17-20 stycznia 2026 roku.
Odpowiedź jak w pyt. 5.
Odpowiedź jak w pyt. 5.
W trakcie wizyty zapewniono ochronę SOP Wicepremierowi, Ministrowi Spraw Zagranicznych R. Sikorskiemu. P. Anne Applebaum nie jest objęta ochroną SOP.
Pani Anne Applebaum, tak jak wszyscy pozostali uczestnicy delegacji, korzystała z transportu zapewnionego przez Ambasadę RP w Nowym Delhi oraz saloniku VIP na lotniskach.
MSZ, tak jak każdy urząd państwowy, obowiązują jasne przepisy wynikające z ustaw. Delegację każdego pracownika lub osoby nie będącej pracownikiem, zgodnie z obowiązującymi przepisami, rozliczane są oddzielnie i wprowadzane do ewidencji księgowej według klasyfikacji budżetowej określonej w rozporządzeniu Ministra Finansów z dnia 2 marca 2010 r. w sprawie szczegółowej klasyfikacji dochodów, wydatków, przychodów i rozchodów oraz środków pochodzących ze źródeł zagranicznych (Dz. U. z 2022 r. poz. 513, z późn. zm.).
Zasady ‘photo-op’ określone zostały przez stronę indyjską, jako gospodarza wizyty.
MSZ nie zamierza wprowadzać takiego standardu.
Forma udziału współmałżonka szefa delegacji podczas wizyty zagranicznej wynika każdorazowo z formuły danej wizyty oraz jej celów. Na członków Rady Ministrów nałożone są obowiązki wynikające z ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o ograniczeniu prowadzenia działalności gospodarczej przez osoby pełniące funkcje publiczne, w tym m.in. obowiązek składania informacji o korzyściach uzyskanych przez ich współmałżonków – obowiązek ten stanowi formalny mechanizm podnoszący poziom transparentności funkcjonowania członków Rady Ministrów i ich współmałżonków.
Forma udziału współmałżonka szefa delegacji podczas wizyty zagranicznej wynika każdorazowo z formuły danej wizyty oraz jej celów. Forma udziału może różnić się zasadniczo w zależności od sugestii strony przyjmującej, różnic kulturowych czy protokolarnych. Tworzenie jednolitej regulacji mającej określić zasady ewentualnego udziału współmałżonka w delegacji nie jest zasadne ze względu na brak możliwości sformalizowania potencjalnych różnic w odrębnych formułach udziału współmałżonka w delegacji podczas wizyty zagranicznej. Udział współmałżonka jest przede wszystkim elementem mającym wspomóc realizację celów wizyty zagranicznej oraz stanowić korzyść dla interesów RP. Wszelkie ewentualne dodatkowe koszty wynikające z odrębnego programu współmałżonka podczas wizyty zagranicznej są zwyczajowo pokrywane przez gospodarzy, zgodnie z zasadami protokołu dyplomatycznego.
Wizyty oficjalne osób zajmujących najwyższe i wysokie funkcje państwowe w zakresie spraw protokolarnych nie są określone żadnym aktem prawnym, a ich przebieg i udział osób towarzyszących są ustalane w trakcie przygotowań. Podczas wizyt oficjalnych na poziomie prezydenta, premiera i ministra SZ uczestnictwo współmałżonków jest opcjonalne i wynika z wcześniejszego ustalenia stron. Kodyfikowanie obecności współmałżonka nie ma miejsca, ponieważ różne są oczekiwania poszczególnych stron w zależności od praktyki protokolarnej stosowanej w danym państwie.
Z wyrazami szacunku
z up. Władysław Teofil Bartoszewski
Sekretarz Stanu