do ministra kultury i dziedzictwa narodowego
w sprawie wątpliwości wokół naboru w ramach programu "Teatr 2026"
Zgłaszający: Katarzyna Matusik-Lipiec
Data wpływu: 17-03-2026
Szanowna Pani Ministro,
wyniki naboru w ramach programu „Teatr 2026“ wywołały duże poruszenie w środowisku teatralnym. Jednym z jaskrawych przykładów jest decyzja o nieprzyznaniu dofinansowania Międzynarodowemu Festiwalowi Teatralnemu „Boska Komedia“, organizowanemu przez Teatr Łaźnia Nowa – przedsięwzięciu realizowanemu od osiemnastu lat, posiadającemu ugruntowaną pozycję w Polsce i za granicą oraz realny wpływ na promocję polskiej kultury. Z informacji publicznych wynika, że w obecnym rozdaniu wsparcia nie uzyskało również kilka innych rozpoznawalnych projektów o znaczeniu międzynarodowym.
Wsparcie nowych inicjatyw i poszukiwanie świeżych wartości artystycznych jest istotnym elementem polityki kulturalnej państwa. Jednocześnie jednak w debacie środowiskowej pojawia się pytanie o to, czy przy ocenie wniosków w wystarczającym stopniu uwzględnia się wartość ciągłości instytucji i wydarzeń o wieloletnim dorobku, które przez lata budowały swoją renomę, publiczność oraz międzynarodową rozpoznawalność. Stabilność takich przedsięwzięć również stanowi kapitał publiczny i element długofalowej strategii kulturalnej państwa.
Debata, jaka toczy się obecnie, nie dotyczy wyłącznie pojedynczych decyzji, lecz mechanizmu, w ramach którego rozdysponowywane są środki publiczne o strategicznym znaczeniu dla polskiego teatru.
Wskazywane są w szczególności:
– brak jasnych gwarancji równowagi pomiędzy praktykami życia teatralnego a przedstawicielami środowiska akademickiego w składzie zespołów eksperckich;
– wątpliwości dotyczące doświadczenia części ekspertów w zakresie budżetowania i finansowania projektów o dużej skali;
– pytania o reprezentatywność gremiów decydujących o podziale środków;
– niedostateczna przejrzystość w zakresie punktacji i udostępniania ocen;
– zakres nadzoru ministerstwa nad decyzjami podejmowanymi przez instytucję realizującą program.
W związku z powyższym proszę o odpowiedź na następujące pytania:
Jaki był szczegółowy tryb powołania ekspertów oceniających wnioski w ramach programu „Teatr 2026“ (kryteria doboru, sposób weryfikacji doświadczenia i kompetencji)?
Czy przy doborze ekspertów stosowane są zasady zapewniające równowagę pomiędzy praktykami życia teatralnego a przedstawicielami środowiska akademickiego?
Jakie wymogi dotyczące doświadczenia w zakresie budżetowania i finansowania projektów kulturalnych obowiązują osoby oceniające wnioski?
Jakie kryteria punktowe i wagi zastosowano przy ocenie merytorycznej wniosków?
Czy wnioskodawcy otrzymali szczegółowe arkusze ocen wraz z punktacją? Jeśli nie – z jakich powodów?
Jakie mechanizmy zapobiegania konfliktom interesów oraz mechanizmy weryfikacji kompetencji ekspertów funkcjonują w programie?
W jaki sposób w ocenie wniosków uwzględniano ciągłość działalności, dorobek wieloletni oraz międzynarodową rozpoznawalność projektów? Czy element ten był odrębnie punktowany lub brany pod uwagę w sposób systemowy?
Czy ministerstwo planuje wprowadzenie zmian proceduralnych mających na celu zwiększenie przejrzystości oraz reprezentatywności zespołów eksperckich w kolejnych naborach?
Z poważaniem