Interpelacja nr 16229
do ministra finansów i gospodarki
w sprawie emisji, klasyfikacji i skutków fiskalnych zielonych obligacji Skarbu Państwa oraz podmiotów publicznych w Polsce
Zgłaszający: Janusz Kowalski
Data wpływu: 28-03-2026
Zielone obligacje stanowią jeden z kluczowych instrumentów finansowania transformacji energetyczno-klimatycznej oraz realizacji celów polityki środowiskowej. Jednocześnie ich rosnące znaczenie rodzi pytania o przejrzystość fiskalną, sposób kwalifikacji wydatków oraz rzeczywisty wpływ tych instrumentów na poziom i strukturę długu publicznego. W świetle powyższego zasadne jest uzyskanie pełnych danych umożliwiających ocenę roli zielonych obligacji w systemie finansów publicznych, w szczególności w kontekście przejrzystości, zgodności z zasadami budżetowymi oraz ich wpływu na stabilność fiskalną.
W związku z powyższym zwracam się z następującymi pytaniami:
- Jaka jest pełna lista wszystkich emisji zielonych obligacji dokonanych przez Skarb Państwa, Bank Gospodarstwa Krajowego, Polski Fundusz Rozwoju oraz inne podmioty sektora finansów publicznych w latach 2016–2025?
- Jakie są dla każdej emisji: data emisji, wartość nominalna, waluta, termin zapadalności, oprocentowanie (stałe lub zmienne), stopa kuponowa, rentowność przy emisji oraz typ obligacji (green bond, sustainability bond, transition bond)?
- Jakie były różnice w rentowności pomiędzy zielonymi obligacjami a porównywalnymi obligacjami konwencjonalnymi emitowanymi w tym samym okresie? Czy występował obserwowalny tzw. efekt greenium?
- Jakie analizy dotyczące kosztu finansowania zielonych obligacji względem standardowych obligacji oraz wpływu „zielonego” oznaczenia na popyt inwestorów zostały przeprowadzone przez Ministerstwo Finansów lub inne instytucje publiczne?
- Jaki był profil inwestorów nabywających zielone obligacje, w szczególności w podziale na inwestorów krajowych i zagranicznych, instytucjonalnych oraz inwestorów ESG?
- Na podstawie jakich dokumentów i standardów kwalifikowane są wydatki finansowane z zielonych obligacji, w szczególności czy stosowany jest Green Bond Framework, taksonomia UE lub inne wytyczne?
- Jakie kategorie wydatków zostały zakwalifikowane jako „zielone” w poszczególnych emisjach, w szczególności w podziale na transport, energetykę, efektywność energetyczną, adaptację klimatyczną oraz inne obszary?
- Jakie kryteria decydują o uznaniu wydatku za kwalifikowany oraz czy kryteria te ulegały zmianie w czasie?
- Czy występowały przypadki zmiany klasyfikacji wydatków jako „zielonych” po emisji obligacji, a jeżeli tak, to jakie i z jakich przyczyn?
- Jakie konkretne projekty i wydatki zostały sfinansowane z każdej emisji zielonych obligacji (dla każdej emisji oddzielnie)?
- Czy środki z emisji były przypisane do konkretnych wydatków?
- Jak emisje zielonych obligacji wpływały na poziom długu publicznego, koszty jego obsługi oraz strukturę finansowania państwa?
- Czy środki pozyskane z emisji zielonych obligacji były ujmowane w budżecie państwa, czy poza nim (np. przez BGK lub inne podmioty)?
- Czy emisje zielonych obligacji wpływały na sposób prezentacji wydatków publicznych, w szczególności ich klasyfikację lub raportowanie?
- Czy Ministerstwo Finansów analizowało ryzyko selektywnej kwalifikacji wydatków jako „zielonych”, efektu greenium jako czynnika wpływającego na koszt długu oraz ryzyko „iluzji stabilności fiskalnej” wynikającej z wykorzystania zielonych obligacji?
- Czy przeprowadzono analizy porównawcze pomiędzy finansowaniem wydatków za pomocą zielonych obligacji a finansowaniem tych samych wydatków poprzez klasyczne instrumenty budżetowe?
- Czy Ministerstwo Finansów analizowało modele emisji zielonych obligacji stosowane w innych państwach, w szczególności w Japonii (np. obligacje transformacyjne GX), oraz jakie wnioski z tych analiz zostały wyciągnięte?
- Jakie różnice występują pomiędzy polskim systemem emisji zielonych obligacji a rozwiązaniami stosowanymi w Unii Europejskiej i Japonii w zakresie przejrzystości, raportowania i kwalifikacji wydatków?
- Jakie są plany emisji zielonych obligacji w Polsce w latach 2026–2030, w szczególności w zakresie wartości emisji, celów oraz struktury instrumentów?
- Czy planowane są zmiany w zasadach kwalifikacji wydatków lub raportowania związanych z zielonymi obligacjami?