w sprawie planów dotyczących mechanizmów zmiany granic samorządów
Odpowiadający: sekretarz stanu w Ministerstwie Spraw Wewnętrznych i Administracji Tomasz Szymański
Warszawa, 16-04-2026
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację numer 16269 Panów Posłów Patryka Gabriela, Jacka Niedźwiedzkiego, Henryka Szopińskiego, Bartosza Zawiei oraz Rafała Siemaszki w sprawie planów dotyczących mechanizmów zmiany granic samorządów, uprzejmie przedstawiam następujące informacje.
Na wstępie pragnę zaznaczyć, że Ministerstwu Spraw Wewnętrznych i Administracji znany jest postulat dotyczący potrzeby zmian w przepisach prawa dotyczących dokonywania zmian granic gmin oraz zasadności wypracowania ich nowelizacji. Stanowisko w przedmiotowej sprawie było wielokrotnie prezentowane na forum Komisji Wspólnej Rządu i Samorządu Terytorialnego (dalej: Komisja). Należy bowiem zauważyć, że stronę samorządową Komisji reprezentują przedstawiciele organizacji zrzeszających jednostki samorządu terytorialnego, m.in. Związek Gmin Wiejskich RP czy Związek Miast Polskich. Najwięcej kontrowersji wywołują w istocie sprawy dotyczące włączenia do obszaru danego miasta terenu sąsiedniej gminy.
Warto przy tym podkreślić, że głównym postulującym w sprawie nowelizacji przepisów prawa odnoszących się do zmian granic gmin już od wielu lat jest Związek Gmin Wiejskich RP, który sformułował w tym zakresie propozycje legislacyjne. Nie zostały one jednak zaaprobowane przez pozostałe zainteresowane organizacje samorządowe.
W lipcu 2025 r. Komisja powierzyła prowadzenie prac w przedmiotowym obszarze Narodowemu Instytutowi Samorządu Terytorialnego, który zaprosił do współpracy wszystkie organizacje samorządowe reprezentowane w Komisji. Udział w pracach Zespołu roboczego do spraw regulacji zmian granic gmin potwierdzili przedstawiciele Związku Gmin Wiejskich RP, Związku Miast Polskich, Unii Metropolii Polskich, Unii Miasteczek Polskich, Związku Powiatów Polskich, Ogólnopolskiego Porozumienia Organizacji Samorządowych i Związku Samorządów Polskich oraz Związku Województw RP. Narodowy Instytut Samorządu Terytorialnego na posiedzeniu Komisji 28 stycznia 2026 r. przedstawił raport z prac Zespołu roboczego do spraw regulacji zmian granic gmin. Dyskutowane zagadnienia i ramowe uzgodnienia dotyczyły:
Wypracowane w powyższym zakresie propozycje rozwiązań legislacyjnych zostały przekazane do Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji i są obecnie poddawane analizie.
Jednocześnie warto nadmienić, że w Sejmie RP został złożony poselski projekt ustawy o zmianie ustawy o samorządzie gminnym (druk nr 2102), który odnosi się do zagadnienia zmiany przepisów prawa dotyczących zmian granic gmin.
Z poważaniem
z up. Tomasz Szymański
Sekretarz Stanu
Ministerstwo Spraw Wewnętrznych i Administracji